와하라까 코리아
CD015-22

CD015 · 22번째 · 55분 · 원문 녹음

dhyāna에 대한 자세한 풀이

ධ්‍යාන විස්තරය.

tamanṭa sæka hitenavā nam ēkat mē dharmayaṭa gælapennē næhæ kiyalā peḷaṭa dālā balanna peḷaṭa gælapennē næhanam ēkat ayin karā.

의심이 들면 그것도 이 dharma에 맞지 않는다며 pāḷi에 대어 보라고 했고, pāḷi에 맞지 않으면 그것도 버렸습니다.

dæn peḷayi aṭuvā vayi deka aragena ekin ekaṭa vigraha karalā balāgena tiyena aṭuvā kramayak vigraha karalā tiyenavā oya vidihaṭa balanna kiyalā. ē kiyannē ē kālē kivvē satara mahā pradēśayan dēśanā karapu ākāraya kiyannē pennapu kramayak. aṭuvā nemeyi. mē peḷa

이제 pāḷi와 aṭṭhakathā 둘을 놓고 하나하나 풀어 본 aṭṭhakathā의 방식이 있어서, 그렇게 보라고 풀어 두었습니다. 그 시절에 말한 네 가지 큰 기준(mahāpadesa)으로 설해진 방식이라는 것은 보여 준 방법이지, aṭṭhakathā가 아닙니다.

pennapu kramayak. aṭuvā nemeyi. mē peḷa daham pot vala pelā tiyena kramaya. dæn mē kramayaṭa balanakoṭa mē koyi kramayaṭavat dānna bæri katāvak nēda api oya kiyapu hari.

이 pāḷi dharma 책들에 실린 방식입니다. 이제 이 방식으로 보면, 우리가 앞서 말한 그것은 어느 방식에도 넣을 수 없는 이야기 아닙니까?

dæn gaṇana anubbaṁcana manina hæḍi dānna tiyana næhæ. dānna tiyanna balanakoṭa etanin ehari gatta putāk eyakvat nē. aṭuvāvē tiyenavā.

(이 대목은 원문을 알아듣지 못해 옮기지 못했습니다.)

ācāryavāda lipapu aṭuvāvak tiyenavā. ēkē tiyenavā nāhayaka tol poṭiyaka husma tiyāgena mē husmayi gaṇan karanna kivvē kiyalā vigraha karapu ēka ānāpāna hatiya gæna vigrahaya. vibhaṁga prakaraṇaya ānāpāna vibhaṁgayaṭa oya ekakvat pelā nǣhæ vidihaṭa.

Ācariyavāda로 쓴 aṭṭhakathā가 있습니다. 거기에는 콧구멍 끝이나 입술 끝에 숨을 두고 이 숨을 세라고 했다고 풀어 놓았는데, 그것이 ānāpānasati에 대한 풀이입니다. Vibhaṅga pakaraṇa의 ānāpāna vibhaṅga에는 그런 것이 하나도 그런 식으로 실려 있지 않습니다.

dæn otanin kohomada gaṇan gannē mokakda ganna kiyē?

그렇다면 거기서 어떻게 세며, 무엇을 잡으라는 것입니까?

dæn mē api dænaganna ōna nānā prakāra krama tiyenavā. dæn dasa kasina kiyalā ugannanavā.

이제 우리가 알아야 할 여러 가지 방법이 있습니다. 열 가지 kasiṇa라고 가르칩니다.

paṭhavi kasinē vaḍapu anya anya yōgīnut innavā.

paṭhavī kasiṇa를 닦은 다른 여러 yogī들도 있습니다.

dæn paṭhavakasanaya apē āryat vanam. hæbæyi āryō paṭhavika vaḍanna mæṭiguli hadāgena nǣ.

paṭhavī kasiṇa는 우리 ariya들에게도 있습니다. 그러나 ariya들은 paṭhavī를 닦으려고 흙덩이를 빚지 않았습니다.

anya paribrājaka pirisa mæṭiguliyak hadalā issarahæ tiyāgena ēkedī ehā balanna paṭhavi paṭhavī paṭhavī kiyalā paṭhavi kasina vaḍanavā.

다른 paribbājaka 무리는 흙덩이를 빚어 앞에 두고 그것을 바라보며 'paṭhavī, paṭhavī, paṭhavī' 하면서 paṭhavī kasiṇa를 닦습니다.

anik aya āpō kasina vaḍanavā. jala man̆dunak vistarannē jalaya idihā balāgena āpō āpō āpō kiyana vacana kiya ga kiyā ēkaṭa hita pihiṭavāgena vaḍanavā.

다른 이들은 āpo kasiṇa를 닦습니다. 물그릇을 펼쳐 놓고 물을 바라보며 'āpo, āpo, āpo' 하고 말로 되뇌며 거기에 마음을 두고 닦습니다.

dæn oya ṭika vaḍana hæṭit oya vidihaṭama viśuddhi mārgaya pennalā tiyenavā.

그것들을 닦는 법도 그대로 Visuddhimagga에 보여 놓았습니다.

budupiyāṇan vahansē rāhula hāmuduruvanṭat paṭhavikaniyak dēśanā karanā. paṭhayi bhāvanā rāhula paṭhayi bhāvanāva vaḍanna rāhula āpu bhāvanā vaḍanna

부처님께서는 Rāhula 스님에게도 paṭhavī kasiṇa를 설하셨습니다. 'Rāhula여, paṭhavī bhāvanā를 닦아라. Rāhula여, āpo bhāvanā를 닦아라.'

hæbæyi budurajāṇan vahansēgē āpa bhāvanāva paṭē bhāvanā nam oṭalā hāt pasin venas ekak. ēka hari yōgin ēka nemeyi.

그러나 부처님의 āpo bhāvanā, paṭhavī bhāvanā는 그것과 아주 다른 것입니다. 그것은 yogī들의 그 방식이 아닙니다.

ē budurajāṇan vahansē dēśanā kara paṭhavi bhāvanāvē mæṭikuliyak hadāyam karana bhāvanāvak nǣ.

부처님께서 설하신 paṭhavī bhāvanā는 흙덩이를 빚어 하는 bhāvanā가 아닙니다.

ēka dihā balannē paṭhavi paṭhavi kiyana ehekut næ.

그것을 바라보며 'paṭhavī, paṭhavī' 하는 것도 아닙니다.

mahā rāhulōvāda sūtrayē tiyenavā paṭhavi bhāvanāva karana hæ.

Mahārāhulovāda sutta에 paṭhavī bhāvanā 하는 법이 있습니다.

harima vædagat bava apiṭa pēnavā. ē kramaya koccara dura nivanṭa samīpada nivan magaṭa gælapenavada

그것이 아주 중요하다는 것이 우리에게 보입니다. 그 방식이 nibbāna에 얼마나 가까운지, nibbāna의 길에 맞는지 말입니다.

mæṭiguliyak diha balāgena paṭhavi paṭhavi kiyalā hitek tæn karana ekē koccarada gælapennē koccarada mē āsannada nædda nivanaṭa

흙덩이를 바라보며 'paṭhavī, paṭhavī' 하고 마음을 한곳에 두는 것이 얼마나 맞습니까? nibbāna에 얼마나 가깝습니까, 아닙니까?

dæn mē ṭikat api issellā balalā tērum aran inna vigraha ānāpāna vigraha karanna issellā poḍḍakaṭa

ānāpāna를 풀이하기 전에 이것들도 먼저 조금 살펴 이해해 둡시다.

rāhula paṭhaviya vāgē jīvat venna purudu venna.

'Rāhula여, 땅처럼 살기를 익혀라.'

mē mahapaḷovaṭa minissu kuṇu dānavā. kela gahanavā. maḷamutrā vaha karanavā. jarāval okkoma dānavā.

이 땅에 사람들은 쓰레기를 버립니다. 침을 뱉습니다. 똥오줌을 눕니다. 온갖 더러운 것을 다 버립니다.

vaḷaval kaninavā noyek ākārayen noyek dēval karanavā.

구덩이를 파고, 여러 가지로 여러 일을 합니다.

rāhula mahapaḷava ehema kampā venavada evvaṭa

'Rāhula여, 땅이 그런 것에 흔들리느냐?

ara kuṇu dānakoṭa mahapō āpahu vīma karanavada? ēvā tiyāgannavada maha poḷova ē ākārayen.

그 쓰레기를 버릴 때 땅이 되받아치느냐? 땅이 그것들을 그대로 간직하느냐?'

nævata vārak dāpaka kuṇu okkōma dirakara karalā pōra karalā gas lalā dīlā āyē rasavat bhavabhōga vatin uḍaṭa ædalā tiyenavā. minahari prayōjanavat dē bavaṭa pat velā āpahu tiyenavā.

다시 한 번, 버린 쓰레기를 모두 삭혀 거름으로 만들어 나무에 내주고, 다시 맛있는 먹을거리로 위로 끌어올려 놓습니다. 사람에게 쓸모 있는 것이 되어 다시 돌아와 있습니다.

ara kuṇu dæmmā kiyalā maha poḷova kampā vunē et næ. ēvā aragena esē kuṇu vaśayen tiyāgatta et næ. nævata vārayak mokada karannē? ēvæmma rasayak matu karalā hitā nævata vārayak minihāṭa yahapatak vaenna deyak āpahudu vunā. boḷava kisi dēkaṭa kampavuṇē næhæ.

쓰레기를 버렸다고 땅이 흔들린 것도 아니고, 그것을 받아 그대로 쓰레기로 간직한 것도 아닙니다. 다시 무엇을 합니까? 바로 거기서 맛을 끌어내어 다시 사람에게 좋은 것이 되게 돌려주었습니다. 땅은 아무것에도 흔들리지 않았습니다.

ahulō menna mehema poḷavāgē jīvat vena purudu venna.

'Rāhula여, 이렇게 땅처럼 살기를 익혀라.'

menna budurajāṇan vahansē paṭhavi bhāvanāvak ārya vinaya paṭhavi bhāvanāva. hæbæyi mæṭiuliyak hadana paṭhavi kiyanna kiyalā budurajāṇan vahansēē dēśanā karana næha rāhula hāmuduruva.

이것이 부처님의 paṭhavī bhāvanā, ariya vinaya의 paṭhavī bhāvanā입니다. 그러나 흙덩이를 빚어 'paṭhavī'라고 말하라고 부처님께서 Rāhula 스님에게 설하신 것이 아닙니다.

rāhula oba jalayē vāgē jīvat venna. āpō kasina kohomada

'Rāhula여, 너는 물처럼 살아라.' āpo kasiṇa는 어떠합니까?

minissu mē jalayaṭa genahalā noyet jarāva hōdanavā redi hōdanavā. nāgana kuṇu okkoma atulla hitā mē vaturaṭa pan̆diya harinavā.

사람들은 이 물에 가져와 온갖 더러운 것을 씻고 옷을 빱니다. 몸을 씻으며 때를 모두 문질러 이 물에 떨어뜨립니다.

vatura kampā vennē nǣhæ ōkoṭama iiḍa denavā. koccara bora karanna giyat vatura ṭikak karanna pǣhædilā.

물은 흔들리지 않고 모든 것에 자리를 내줍니다. 아무리 흐리게 하려 해도 물은 조금 있으면 맑아집니다.

vatura kuṇu tiyāgena innē næha.

물은 더러움을 간직하고 있지 않습니다.

āyasarayā pirisidu vaturin manussayāṭa yahapatak karaganna avasthāva salasalā denavā. vatura pavatinnē kohomada? rāhula ādarśayaṭa ganna.

다시 깨끗한 물로 사람에게 좋은 일을 할 기회를 마련해 줍니다. 물은 어떻게 머뭅니까? 'Rāhula여, 그것을 본보기로 삼아라.

mamat vatura sē jīvat venavā kiyalā onna vidihaṭa jīvat venna puruga. anik aya ōna taram nindāpāta karapu āvē jarā karapu āvē taman kampāvaṭa pat vennē nætuva ēvā hitē tiyāgannē nætuva suddha karenna pādāgena lōkayāṭa eha patak karanna mama jalaya vāgē innavā kiyalā purudu vennē.

"나도 물처럼 산다" 하고 그렇게 살기를 익혀라.' 남들이 아무리 모욕해도, 더럽혀도 자신은 흔들리지 않고, 그것들을 마음에 담아 두지 않고 맑아지면서, 세상 사람들에게 좋은 일을 하며 '나는 물처럼 있다' 하고 익히는 것입니다.

menna budurajāṇan vahansēgē āpō bhāvanāva

이것이 부처님의 āpo bhāvanā입니다.

rāhula ginivāgē jīvat vennē. tējō bhāvanāva tējō kasinaya

'Rāhula여, 불처럼 살아라.' tejo bhāvanā, tejo kasiṇa입니다.

mē ginnaṭa noyē dēval minissu dānavā davalā puccalā dānavā.

이 불에 사람들은 온갖 것을 넣어 태우고 사릅니다.

dāna dāna mona kuṇak dæmmat kuṇak vaśayen tiyāgannē næ.

넣고 또 넣어, 어떤 쓰레기를 넣어도 쓰레기로 간직하지 않습니다.

ē okkoma kuṇu davāhara lakṣaṇayak tiyenavā mē ginna.

이 불에는 모든 쓰레기를 태워 없애는 성질이 있습니다.

ē nisā magē hitat ginnak vāgē tiyāgena rāga kuṇu, dvēśa kuṇu, mōhakuṇu ena eka davā hari. davala aḍu karalā dānavā. menna mē upamāvaganina oba ginnak ovāgē jīvat venna.

'그러니 내 마음도 불처럼 두고, rāga 쓰레기, dosa 쓰레기, moha 쓰레기가 오는 대로 태워 버린다. 태워 줄여 버린다.' 이 비유로 너는 불처럼 살아라.

rāhula vāyuvak ogē jīvat venavā.

'Rāhula여, 바람(vāyo)처럼 살아라.'

mē huḷan̆ga hari sæhællu.

이 바람은 아주 가볍습니다.

mona jātiya aran mē huḷan̆gaṭa genat dæmmat okkoma kuṇu ahak kara huḷan̆ga æli yali pirisidu venavā. sæhælluva innavā. alu oya

무엇을 가져와 이 바람에 넣어도 바람은 모든 더러움을 치워 버리고 다시 깨끗해집니다. 가볍게 있습니다.

pirisidu venavā. sæhælluva innavā. alu oya jīvitē sæhælluvara tiyāganna. mona guṇak āvat pā karalā harida allagannē nǣ vāyō vāgē jīvat venna. ēka vata allanna tænak nǣ vayuvaṭa

'Rāhula여, 삶을 가볍게 지녀라. 무엇이 와도 흘려보내고 붙잡지 마라. vāyo처럼 살아라.' 바람에는 그것을 붙잡을 곳이 없습니다.

menna mē ākārayen oba mē ṭika vaḍanna. anna budurajāṇan vahansēgē āpō bhāvanāva tējō bhāvanāva vāyō bhāvanāva paṭhavi bhāvanāva nivan magaṭa ḷan̆ga nædda?

'이런 식으로 너는 이것들을 닦아라.' 자, 부처님의 āpo bhāvanā, tejo bhāvanā, vāyo bhāvanā, paṭhavī bhāvanā가 nibbāna의 길에 가깝지 않습니까?

gælapennē nædda? si sil nædda ēka ē guṇaya hita vitara gatta pudgalayā akampayada? kampaya kampāla

맞지 않습니까? sīla가 아닙니까? 그 성품을 마음에 지닌 사람은 흔들리지 않습니까, 흔들립니까?

jīvitayaṭa koccara laṁ karaganna puḷuvan dahamakda gihi vatē pævidi vatē dekaṭama laṁ karaganna puḷuvannē.

삶에 얼마나 가까이 가져올 수 있는 dharma입니까. 집에서 사는 이의 삶에도, 출가한 이의 삶에도 둘 다 가까이 가져올 수 있습니다.

oya upamāva mul karagena ēvan upasaṁharati mesē saṁsandanaya karanna budurajāṇan vahansē daham balanna kivvē ehemayi. hon̆daṭa oya vidiyaṭa saṁsandanaya karalā aragena tamangē jīvitaya hæṭa gaha gattot koccara pavitrada

그 비유를 바탕으로 'evaṃ upasaṃharati', 곧 이렇게 견주어 보라는 것, 부처님께서 dharma를 보라고 하신 것이 그렇습니다. 그렇게 잘 견주어 자기 삶을 다듬으면 얼마나 맑겠습니까.

menna budurajāṇan vahansēgē kasina bhāvanā

이것이 부처님의 kasiṇa bhāvanā입니다.

hīna vū dēval kṣēkara damannē ka sīna kasina monavada hīnayi. hīna vū, grāhama vū, pōtujanika vū pāpa dharma væḍak næti hit dēval okkoma sēkara damanavā nam ēvā tamayi ārya vinaya kasina.

천한 것들을 깎아 없애는 것이 kasiṇa입니다. 무엇이 천합니까? 천하고 상스럽고 범부다운(pothujjanika) 악한 것(pāpa dhamma), 쓸모없는 마음의 것들을 모두 깎아 없앤다면 그것이 ariya vinaya의 kasiṇa입니다.

kasina dakinnat ōnē. lōkē kasina dakinnat ōnē.

kasiṇa도 보아야 합니다. 세상의 kasiṇa도 보아야 합니다.

ehenam lōkayā vāyō bhāvanāvak dunnā. væṭiuliyak hadalā hiṭan paṭhavi bhāvanāvayi, jala ban̆dulak tiyalā hitan ēken āpō bhāvanāvayi gini balāgena in̆dalā haṭan ginnak pattu karalā tiyana tējō bhāvanāva dunnā vāyō bhāvanāvakin denna. nāhayak tiyenavā lētiyen aragena ehā meha yana ekak. menna gattā vāyō bhāvanāva.

그러면 세상 사람들은 vāyo bhāvanā도 주었습니다. 흙덩이를 빚어 paṭhavī bhāvanā를, 물그릇을 놓고 āpo bhāvanā를, 불을 피워 놓고 바라보는 tejo bhāvanā를 주었고, vāyo bhāvanā로 줄 것은 — 코가 있어 숨이 들어와 이리저리 오가는 것이 있지요. 이것을 vāyo bhāvanā로 삼았습니다.

hæbæyi boruvak nemeyi ēkenut bæhæn labanna puḷuvan. dhyānalābhī venna puḷuvan. ēkarā kramayak tiyenavā.

그러나 거짓은 아닙니다. 그것으로도 dhyāna를 얻을 수 있습니다. dhyāna를 얻은 이가 될 수 있습니다. 그런 방식이 있습니다.

ē kramaya mūla kramayen pr̥thagjana pudgalayava nikan ganna bæri nisā tamayi. ēn̆du aya yōgīn hæṭiyaṭa tavsaṁ hæṭiyaṭa minit puruṭak næti mahā kælǣvalaṭa yanna.

그 방식은 근본 방식으로 범부를 그냥 데려갈 수 없기 때문에, 그들은 yogī로서, tāpasa로서 사람 발길이 없는 큰 숲으로 갑니다.

mana vaḍana rūpa, sadda gandha, rasa, sparśa ahalakaṭa ahuṇu vena taramaṭa ǣtaṭa yanavā kælē. gihillā avurudu gānak innavā.

마음을 키우는 형상, 소리, 냄새, 맛, 닿음이 가까이에서 잡히지 않을 만큼 멀리 숲으로 갑니다. 가서 여러 해를 지냅니다.

avurudu gānak innakoṭa indriyanṭa paṁcakāma aramuṇu aramuṇu novena nisā sēvati. paṁcakāma aramuṇak aramuṇu novena nisā.

여러 해 지내는 동안 감관들에게 다섯 감각 쾌락(pañcakāma)의 대상이 대상이 되지 않습니다. 다섯 감각 대상이 대상이 되지 않으니,

kāma viññāṇayanṭa āhāra næti venavā. āhāra nætikama nisā kāma viññāṇaya tāvakālikava mæḍa pavatinavā.

kāma viññāṇa에 먹이가 없어집니다. 먹이가 없어서 kāma viññāṇa가 잠시 눌려 있습니다.

ē nisā kāma rāgaya næti venakoṭa kāmacchandaya nægena tibicca iḍa pahasuva viskambhayak prahāṇaya velā yanavā.

그래서 kāma rāga가 없어질 때 kāmacchanda가 일어날 틈이 vikkhambhana로 끊어져 갑니다.

samucchēda prahāṇaya karanna bæhæ. avidyā tr̥ṣṇāva duravana kramaya næti nisā.

samuccheda pahāna는 할 수 없습니다. avijjā와 taṇhā를 없애는 방법이 없기 때문입니다.

hæbæyi tadaṁga viskandhana kiyana mē deken prahāṇaya vunāṭa passē. ē deken labanavā śāntiyak.

그러나 tadaṅga와 vikkhambhana라는 이 둘로 끊어진 뒤, 그 둘로 어떤 고요함을 얻습니다.

anna ē śāntiya hita pihiṭavāgena hiṭan bhāvanā karanakoṭa prathamadhyāna, dtiyak dhyāna ādī laukika dæhæn.

바로 그 고요함에 마음을 두고 bhāvanā를 하면 첫째 dhyāna, 둘째 dhyāna 같은 lokiya dhyāna가 옵니다.

ē dhyānaya bohōkaṭa praguṇa karagena. kælǣven eḷiyaṭa enna nætuva tava tavat kælē ǣtaṭa yanavā mē læbuna vaṭināda næti veyi kiyalā. nāri ratā kiyana mal pipena kālaṭa pætta paḷinnē næævana ǣtaṭa.

그 dhyāna를 많이 익히고는, 얻은 귀한 것이 사라질까 봐 숲에서 나오지 않고 숲속 더 멀리 들어갑니다. nārilatā라는 꽃이 피는 철에는 그쪽으로 가지도 않고 더 멀리 갑니다.

bæri velāva hariya mala dækkot ehema nuduṭu aramuṇak āyasarayak ākāra saṁkētiyak hari dækkot ehema āyē kāmayaṭa hitavæṭat magē dæhænna ivarayinē kiyalā. dæhænna bidenavaṭa baya ǣtaṭa yanavā. mehema kælēṭa velā in̆dalā ehanam

어쩌다 그 꽃을 보거나, 보지 못하던 대상이나 어떤 모습, 낌새라도 보면 다시 kāma로 마음이 기울어 '내 dhyāna가 끝나 버리겠다' 하니, dhyāna가 깨질까 두려워 멀리 갑니다.

baya ǣtaṭa yanavā. mehema kælēṭa velā in̆dalā ehanam kohomaṭa mæranakan in̆dalā ē ē dhyānayē nokirihi balava upadinavā. menna

이렇게 숲에 머물러 죽을 때까지 지내다가, 그 dhyāna가 줄지 않은 채 brahma 세계에 태어납니다.

ē ē dhyānayē nokirihi balava upadinavā. menna mēka tamayi yōgīn karana væḍapiḷivanna

이것이 바로 yogī들이 하는 방식입니다.

ōkaṭa ē aya oya akulan̆ga mul karagena vāyōkasina bhāvanāva ganna oya ānāpāna kramaya gattā.

그것을 위해 그들은 바람을 바탕으로 vāyo kasiṇa bhāvanā를 하려고 그 ānāpāna 방법을 택했습니다.

anna ē ānāpānasati kramaya tamayi praguṇa karagena īṭa passē yōgīna hæṭiyaṭa ivat karagena ē kālē venakoṭa indiyāva vēda bhāvanāvalā tibuṇē. vēdaya igena gatta aya tamayi kālekadī oya ṭika kaḷē. maha kælē gihillā bhāvanāvalā antima kālaya anna vēdayē tibicca bhāvanāvaka tibicca vātaya gænīmayi paha kirīmayi dekē kramaya tamayi apē buddha dahamaṭat ṭiken ṭika lan vunē.

그 ānāpānasati 방법을 익히고, 그 뒤 yogī로서 떠나서… 그 시절 인도에는 veda의 bhāvanā가 있었습니다. veda를 배운 이들이 한때 그것을 했습니다. 큰 숲에 가서 bhāvanā를 했는데, 나중에 veda의 bhāvanā에 있던 숨을 들이쉬고 내쉬는 두 가지 방법이 우리 Buddha dharma에도 조금씩 가까이 들어왔습니다.

ē kramaya nisā apē kramaya pæṭalu vuṇā.

그 방법 때문에 우리 방법이 뒤엉켰습니다.

anna apiṭat kramayak tiyenavā ōkin vāyō vāgē nidahas jīvitaya hari vædagat.

우리에게도 이것으로 하는 방법이 있습니다. vāyo처럼 자유로운 삶이 아주 중요합니다.

vāyō kasinaya gannavā. ē kiyannē huḷan̆ga aragena huḷan̆ga huḷan̆ga kiyalā aramuṇu karanavā nemeyi.

vāyo kasiṇa를 잡습니다. 그것은 바람을 잡고 '바람, 바람' 하고 대상으로 삼는 것이 아닙니다.

huḷan̆ga yamsē sæhælluda kisi tænakaṭa nobæn̆dunu gati lakṣaṇaya yuttada?

바람이 얼마나 가벼운가, 어디에도 묶이지 않는 성질을 지녔는가.

mona vidihē kuṇuguḍakvā huḷan̆ga bhāra gannē næha. huḷan̆gaṭa kuṇu gæhuvaṭa passē ē huḷan̆genma ǣtaṭa visi karalā dālā nidahas venavā misak huḷan̆ga apirisiduva hiṭinnā. ehenam magē jīvitayat huḷan̆gak vagē hadāgannā.

바람은 어떤 쓰레기 더미도 받아 두지 않습니다. 바람에 쓰레기가 닿으면 바람 스스로 멀리 날려 버리고 자유로워질 뿐, 바람이 더러운 채 머물지 않습니다. '그렇다면 내 삶도 바람처럼 만들겠다.

mamat kisima tenaka ælennē nǣhæ bæn̆dennē næ.

나도 어디에도 들러붙지 않고 묶이지 않는다.

huḷan̆ga vāgē nidahas jīvitayak mama æti karagannā.

바람처럼 자유로운 삶을 내가 일구겠다.'

menna mē vāyumē jīvitayak ætnam ē jīvitayē kisi tænakaṭa ævillā nǣhæ gæṭilā næhæ.

이런 바람 같은 삶이 있다면 그 삶은 어디에도 와서 엉키지 않습니다.

sæhællu jīvitayak gata karanā mama huḷan̆gak vagē jīvat venavā. huḷan̆ga upamāvaṭa aragena menna mē gati lakṣaṇaya ganna.

'가벼운 삶을 사는 나는 바람처럼 산다.' 바람을 비유로 삼아 이 성질을 잡으십시오.

menna mē gati lakṣanaṭa aran jīvat venakoṭa eyā budu dahama ahalā tiyena kenek venna ōnē issellā anicca vaśayen, dukkha vaśayen, anatta vaśayen lōkē tattvaya dækalā mē lōkē anāthayi asārayi kiyā dækalā mēken midīmaṭa hita tibba kenek.

이 성질을 잡고 살 때 그는 Buddha dharma를 들은 사람이어야 합니다. 먼저 anicca로, dukkha로, anatta로 세상의 모습을 보고, 이 세상은 기댈 데 없고 알맹이 없다고 보고, 여기서 벗어나려고 마음먹은 사람이어야 합니다.

menna metandi midenna kramayak oya bhāvanāvet tiyenavā.

여기서 벗어나는 방법이 그 bhāvanā에도 있습니다.

anna ehema kenekuṭa puḷuvan onnam oya kramayaṭama oya huḷan̆ga mul karagenama otanin yanna puḷuvan kramayak tiyenavā ārya dhyāna labanna.

그런 사람은 바로 그 방식으로, 그 바람을 바탕으로 거기서 나아가 ariya dhyāna를 얻을 수 있는 방법이 있습니다.

hæbæyi mē kālē venakoṭa ē kramaya nǣ. mē kālē venakoṭa dīlā tiyennē yōgīngē bhāvanā kramaya āśvāsa prāśvāsa karana kramaya nāhē agāhē tol poṭē hari hita tiyāgena bhāvanāvaṭa kramaya tamayi mē kālē dīlā tiyennē. ēka hari indiyāvē yōgīngē kramaya.

그러나 요즘에는 그 방법이 없습니다. 요즘 주어진 것은 yogī들의 bhāvanā 방법, 들숨 날숨을 하며 코끝이나 입술 끝에 마음을 두고 하는 bhāvanā 방법입니다. 그것은 바로 인도 yogī들의 방법입니다.

oya vidihaṭa ekatana huḷan̆gin yanna puḷuvan kramayak tiyenavā mē ārya bhāvanā dharmayaṭa anuva

그렇게 이 ariya bhāvanā dharma에 따르면 바람으로 갈 수 있는 방법이 있습니다.

tamāgē jīvitaya vāyuvak samāna sæhællu tattvaya upamā karennē īṭa anukūlava jīvitaya nidahas karaganna ōnakama æti karaganna.

자기 삶을 바람과 같은 가벼운 모습에 견주고, 그에 맞게 삶을 자유롭게 하려는 바람을 일으키십시오.

kotanahari ælenavā nam, kotana hari gæṭenavā nam bæn̆denavā nam sæhællu bava kavadāvat æti vennē næ. ēka barayi. keles sahita jīvitaya barayi.

어딘가에 들러붙거나, 어딘가에 부딪치거나, 묶인다면 가벼움은 결코 생기지 않습니다. 그것은 무겁습니다. kilesa가 있는 삶은 무겁습니다.

keles sahita jīvitaya sæhællu.

kilesa 없는 삶은 가볍습니다.

magē jīvitē sæhællu jīvitayak karagannavā hariyaṭa vātēvā

'내 삶을 가벼운 삶으로 만든다, 마치 바람처럼.

mama kisima ākārayen penī siṭinnada karannē næha. vātaya koccara hon̆daṭa sæhælluva tibi varā kāṭavat pēnnē næ. ē vagē væḍak næti mē kaya pennum karana ēvā. kaya hæḍa væḍa karalā rassana karalā pennana ēvā. mēvā mulāvak.

나는 어떤 식으로도 드러내려 하지 않는다. 바람이 아무리 가벼이 있어도 누구에게도 보이지 않는다. 쓸모없이 이 몸을 내보이는 것들, 몸을 꾸미고 치장해 보이는 것들, 이것들은 미혹이다.

vāhataya nidahasava nopena jīvat venavā vagē magē jīvitayak kenekuṭa prakaṭa karalā viśēṣa karalā him pennanna yannē nætuva. alaṁkārakam, lokukam, mahantakan pennanna yannē nætuva. mama mehema kenek innavada kiyalā tērum ganna bæri vidica cāma jīvitaya vikarayi mama pat vennē.

바람이 자유롭게, 보이지 않게 살듯이, 내 삶을 남에게 드러내고 내세워 보이려 하지 않고, 꾸밈과 잘남과 거들먹거림을 보이려 하지 않고, 이런 사람이 있는지조차 알 수 없을 만큼 소박한 삶에 나는 들어간다.

magē balakāra karakam pennalā ehema karanna yannet. mayi sæhælluvak jīvat venavā.

내 힘과 솜씨를 보이며 그런 짓을 하려 하지도 않는다. 나는 가볍게 산다.

ekama varṇāvakvat mama gannē nǣ. varṇayak næti vāyuvō vagē varṇāvak næti magē jīvitaya mama haṭagasāgannē. menna vāyuva upamā karagena tamangē jīvitaya hæṭagaha nǣ.

나는 어떤 찬사도 받지 않는다. 빛깔 없는 바람처럼, 찬사 없는 내 삶을 나는 다듬는다.' 이렇게 바람을 비유로 삼아 자기 삶을 다듬습니다.

menna mehema karagatta kenāṭa dæn praśnayak enavā. meccara kal ohu hiṭapu rāmuva daham rāmuvaka nemeyi. sāmānyayen lōkayā saman̆ga jīvat vecca rāmuvat tuḷa tamayi ohugē jīvita væḍapilā okkoma hadāyanna tē.

이렇게 한 사람에게 이제 문제가 옵니다. 지금까지 그가 있던 틀은 dharma의 틀이 아니었습니다. 보통 세상 사람들과 함께 살던 틀 안에서 그의 삶의 계획이 모두 짜여 있었지요.

nǣ dǣyō yāḷuvō hitavattu okkoma rāgayen patvelā, dvēśayen dævilā, mōhayen mulā velā ē pættē saraṇakārītvayaṭa væhælā ē jātiya ballaṭa ahuvecca mas kaṭu vala porakanna. ugasanna ahuva mas kæṭivala porana jātiya vāgē dēporala hiṭan valaṭa poraka yāna vāhana valaṭa porakana vatpan valaṭa miladalṭa porakana tatvaṭa ānāntarayanṭa porakana mahā dāha ginnen dævena koṭasak tamayi anit aya mama ē tattva ahaklā bauddhayek hæṭiyaṭa nidahas venna yana kenek.

친척, 벗, 가까운 이들은 모두 rāga에 빠지고, dosa에 타고, moha에 홀려 그쪽에 휩쓸려서, 개가 문 고기 뼈를 두고 다투듯 재산을 두고, 탈것을 두고, 땅을 두고, 돈을 두고, 자리를 두고 다투며 큰 열기의 불에 타는 무리가 다른 이들이고, 그는 그런 처지를 떠나 불자로서 자유로워지려는 사람입니다.

hæbæyi mē cariyā raṭa haṭāva dakinakoṭa anit aya ē ayaṭa vahakan̆duru venavā.

그런데 이런 행실을 보면 다른 이들이 그를 못마땅해합니다.

no ēka apavātat karanna paṭan gannavā. budu vennanē hadannē. maha bōdhisatvayen hædilā innē.

그를 헐뜯기 시작합니다. '부처가 되려나 보다. 대보살(mahā bodhisatta)이 되었나 보다.'

ænupada kiyanavā. heṭa anitma rahat mama hitannē. tavat ænu pada kiyanavā. oyāgē hæṭi

비꼬는 말을 합니다. '내일이면 arahant가 되겠네.' 또 비꼬는 말을 합니다.

hitannē. tavat ænu pada kiyanavā. oyāgē hæṭi manna næha dahaval kalaka ehema anē ēka mahanakama

(이 대목은 원문을 알아듣지 못해 옮기지 못했습니다.)

ōkayi tiyennē. sīlavantakama guṇavantakama api dannē nætuva ōka hæṭi. balā inna bæri dāhaṭa ara vagē dævena tævena katā keravarak nætuva kiyanna paṭan gannē. eka pættakin.

'…그게 다야. 계행 바름이니 덕 있음이니 우리가 모르는 것도 아니고, 그 꼴 좀 봐.' 보고 있을 수 없는 열기 때문에 그렇게 타고 애태우는 말을 거리낌 없이 하기 시작합니다, 한쪽에서는.

itin ōvaṭa bahinakoṭa karanavaṭa mokada karannē?

그런 말이 덤벼들 때 어떻게 합니까?

ættaṭa ehenam itin mahā bōsān vahansē vagē inna hadanavā apiṭa bælā bællā yanavā amma mokak karanavada oyālā sadda nætuva innē. dæn gedara mokada vennē?

(이 대목은 원문을 알아듣지 못해 옮기지 못했습니다.)

magē balāporottu mē siyallen nidahas vecca mē ārya mārgayaṭa pat venna. hæma tæninma ennē monavada ēkaṭa vāda. hæbæyi ivasanakoṭa vāyuvō vāgē nidahas venavā ōna ekak kiyapuvā.

내 바람은 이 모든 것에서 벗어난 ariya의 길에 드는 것입니다. 사방에서 그것을 두고 다툼이 옵니다. 그러나 참으면 바람처럼 자유로워집니다, 무슨 말을 하든.

mama sæhælli. mama ēvaṭa hæpenna gæṭenna yannē næhæ.

'나는 가볍다. 나는 그것들과 부딪치고 엉키러 가지 않는다.'

mē ākārayen jīvitaya hæḍagassanna gaman eyā kalpanā karanavā ætta vaśayenma eban̆du piris valin eban̆du vannā vū ǣt velā. nisaṁsala śānta atarē jīvat venna tiyenavānam eban̆du atarē inna tiyenavā nam ēvā ven velā innanam koccara śāntada praṇītada

이렇게 삶을 다듬어 가면서 그는 생각합니다. '참으로 그런 무리, 그런 것들에서 떨어져 고요하고 평온한 가운데 살 수 있다면, 그런 곳에 머물 수 있다면, 그것들과 떨어져 지낸다면 얼마나 고요하고 뛰어날까(paṇīta).'

menna mē hæn̆gīmak æti venavā. hæbæyi gihi vatē kaṭayutu karana kenāṭat mē bhāvanāva vaḍanna

이런 느낌이 일어납니다. 그런데 집에서 일하며 사는 사람도 이 bhāvanā를 닦을 수 있습니다.

puḷuvan āryayan aṭa

(이 대목은 원문을 알아듣지 못해 옮기지 못했습니다.)

vævidi ayaṭat puḷuvan depæsarama puḷuvan.

출가한 이도 할 수 있습니다. 둘 다 할 수 있습니다.

hæbæyi gihiṭa hæma velēmē pasutalaya næha. pasutalaya hadāganna edina nisā jīvat venna davasē væḍa koṭas karana velāvē idat nǣ.

그러나 집에서 사는 이에게는 언제나 바탕이 마련되어 있지는 않습니다. 바탕을 마련하려 해도 하루 일을 하는 시간에는 틈이 없습니다.

udē læhæti vunāma tamagē gedara kaṭṭiya okkoma karanna ōnē. aḍupāḍu balanna ōnē. anitsa rækiyāvaṭa yanna ōnē. kækiyāva karana ē piṭasaya karalā ekatu venna ōnē. enakan velāvakut næ bas ekē okkoma vennē vaḍapiṭāva inna dē vagē piṭiyamayi. horanna deyak næhæ. taman ælennē nætuva gæṭennē nætuva ivasīmen yuttava kālaya gata karalā bohōma parisæm velā innavā.

아침에 일어나면 집 식구들 일을 다 해야 합니다. 모자란 것을 살펴야 합니다. 그다음 일터에 가야 합니다. 일을 하며 바깥 사람들과 어울려야 합니다. 오가는 동안에도 틈이 없습니다. 버스에서는 온통 북새통입니다. 피할 길이 없습니다. 자신은 들러붙지 않고 부딪치지 않고 참으며 시간을 보내고, 아주 지친 채 있습니다.

ohoma ævidilā n gedara āvaṭa passē hi gedara tiyena væḍa kaṭayutu karanna tiyenavā. mona monavā hari tiyenavā okkomat tiyenavā. ē velāvē bērennat bæhæ. has venakoṭa gedara inna kaṭṭiya ekatu velā hiṭalā mona monavā hari itin mokada karabāgena inna robbāgena nna mokada itin mokakda velā tiyena mūla kum bāgena genilgena innē mokada dæn praśnē goḍak enavā. ēvarak piḷituru denna ōna nisā hitavā ēvayanu sanasanna gaya katābahalā innaha velā monavā hari ē karana ekat karanavā. hæbæyi hitā ætulē næhæ. ēka hon̆dayi kiyana ekak.

그렇게 다니다 집에 오면 집에 있는 일을 해야 합니다. 이것저것 다 있습니다. 그때도 빠져나갈 수 없습니다. 저녁이 되면 집 식구들이 모여 '왜 얼굴을 찌푸리고 있어? 무슨 일이야? 왜 그러고 있어?' 하며 물음이 잔뜩 옵니다. 그것들에 답해야 하니 그들을 달래려고 이야기를 나누며 무엇이든 하기는 합니다. 그러나 마음은 그 안에 없습니다. 그게 좋다는 것입니다.

koyi velāvēta maṭa nidahasak vainnē davasē tavama āvē næha nidahasa

'언제 나에게 자유가 있나. 하루 중에 아직 자유가 오지 않았다.'

nidahasa ganna hæduvot ō paṭan gattā in̆dagena bhāvanāvaṭa geḍiya gahat næ karat næhæ mokakda dara kǣllak næhæ maṭa gati doṭa ba hin̆da ilaku næhæ mana vaḍiya manam bæhæ mēka dæn paṭan

(이 대목은 원문을 알아듣지 못해 옮기지 못했습니다.)

næhæ mana vaḍiya manam bæhæ mēka dæn paṭan ganna mokada vennē ivasanna bæhænē pæhæṭinē itin monavā karanna apit ē velāvē tæna ganna hon̆da næ kupgena maṭa bhāvanā karanna dennē næhæ mēkē mēkā kiyalā ēka yanna hon̆da næha.

이것을 지금 시작하면 어떻게 됩니까? 참을 수가 없지요. 그러니 그때 우리도 다투면 좋지 않습니다. '이 녀석이 나를 bhāvanā 못 하게 한다'며 화내며 그러는 것은 좋지 않습니다.

ē ē samājaya tuḷa jīvat vennaṭa anya ovanē ādhārayen kaṭayutu karanna ōna bava dænagena api samagayen samādan ē ṭikak karanavā.

그 사회 안에서 살려면 서로 도우며 지내야 한다는 것을 알고, 우리는 어울려 받아들이며 그 일들을 합니다.

hæbæyi okkoma kaḷā. eka deyak tiyenavā. 10 venakoṭa arasa æhæ æhæ hærilā nam inna bæ. mokada udē in̆dan rǣ venakan ælilā, gæṭilā mulā velā tibicca mānasikatvaya tuḷin hata venakoṭa nidima matayak væhenavā. mokada æn̆gaṭa ninda denna ōnē nætnam ehema hari amāri æhæralā innavā. ē nisā poḍḍak velāṭa væṭicca værenna gorō gorō hari buddhi.

그렇게 다 했습니다. 그런데 한 가지가 있습니다. 열 시쯤 되면 눈을 뜨고 있을 수가 없습니다. 아침부터 밤까지 들러붙고 부딪치고 홀려 있던 마음 때문에 일곱 시쯤 되면 졸음이 덮칩니다. 몸에 잠을 주지 않으면 깨어 있기 아주 힘듭니다. 그래서 잠깐 쓰러져 코를 골며 잡니다.

hon̆da velāva akuvena. āya un næga keṭinna næhæ heṭa iḷiyena ekak. dæn tamanṭa mokada

(이 대목은 원문을 알아듣지 못해 옮기지 못했습니다.)

næhæ heṭa iḷiyena ekak. dæn tamanṭa mokada vennē? rāgayen rat velat næha. dvēśayen dævilat næhæ. mōhayen mulā velat næhæ. nidahas mānasikatvaya tuḷin nidahasak balāgena hiṭapu mānasikatvaya nisā ætulē dævilā næha.

이제 자신에게는 어떻게 됩니까? rāga로 달아오르지도 않았고, dosa로 타지도 않았고, moha로 홀리지도 않았습니다. 자유로운 마음으로 자유를 바라며 지낸 마음이라 속이 타지 않았습니다.

ē nisā mokada vennē? nidi matat nǣha hon̆da prabōdhamat avasthāvak hata aṭa venakoṭa ahuvenavā. haṭa venavā anik kaṭaṭi okkoma babin. dæn itin oya kavuruvat næhæ nidahas.

그래서 어떻게 됩니까? 졸음도 없이 아주 맑게 깨어 있는 때가 일곱 여덟 시쯤 잡힙니다. 그때가 되면 다른 식구들은 모두 잠듭니다. 이제 아무도 없어 자유롭습니다.

anna gihara hon̆da kāmarayakaṭa giyā dora hoyā gattā næ hiṭapu tænaka hiṭiyā. æhalā kiya takā nam nægiṭinna nǣhæ kǣ gahuvat nṭa peralā ehaṭa mehelā mehaṭa peralā nægiṭa kivvā nægiṭi næt vælā innē. dæn hon̆da velāvē. tamangē paḍuva kiyalā nidāhasa in̆dagannavā patu vidihaka.

자, 집에 사는 이가 좋은 방에 들어가 문을 닫았습니다. 다른 이들은 불러도 일어나지 않을 만큼, 소리쳐도 이리저리 뒤척이기만 하고 '일어나라' 해도 일어나지 않을 만큼 잠들어 있습니다. 이제 좋은 때입니다. 자기 자리라며 자유롭게 바른 자세로 앉습니다.

in̆dagena kalpanā karanavā dæn davasen taman bēricca avasthāva vaṭinā karanavā.

앉아서 생각합니다. 하루 중 자신이 벗어난 이 순간을 귀하게 여깁니다.

asatpuruṣa gati æti, rāga, dvēśa, mōha gati æti. eban̆du lōkayā samagaya ætura karanna yannē jīvitaya koccara ginida

'나쁜 사람의 성질, rāga, dosa, moha의 성질을 지닌 그런 세상 사람들과 어울려 가는 삶은 얼마나 불타는가.

mohotak hari ēken ahak velā læbicca mē avasthāva koccara śāntada praṇitada

잠시라도 거기서 비켜나 얻은 이 순간은 얼마나 고요하고 뛰어난가.

maṭa mē læbunē anna ehema avasthāvak davasa harima vaṭinā avasthāvak dæn kavuruvak kǣkō gahannē næha maṭa katā karannē næha væḍē nǣ kiyannē næha. mokada æhæralā innē kiyalavat ahanna oluva dik karanna kenek næhæ ohomada dæn hon̆da velāva

나에게 지금 그런 순간이 왔다. 하루 중 아주 귀한 순간이다. 이제 아무도 소리치지 않는다. 나에게 말을 걸지 않는다. 일을 시키지 않는다. 왜 깨어 있느냐고 고개를 내밀어 묻는 사람도 없다. 그렇지, 지금이 좋은 때다.'

dæn anna nidahasē innavā dæn sattu kǣ gahana ekak ærenna vena ekakna.

이제 자유롭게 있습니다. 이제 짐승들 우는 소리 말고는 다른 것이 없습니다.

koccara kayaṭa gahalā kǣgē æhuva tava poḍḍak velā yanakan oya bajavvā rama æhi ṭikak velā

(이 대목은 원문을 알아듣지 못해 옮기지 못했습니다.)

yanakan ēkat ṭikak velā yana 10 venaṭa ēkat viganna ē ayat bīpuvaya bīpi tænvala væṭilā āya vajāva dannē næhæ īḷan̆ga davas ḍiya ekak.

…열 시쯤 되면 그것도 그칩니다. 그 사람들도 술을 마시고 마신 자리에 쓰러져 다음 날까지 더는 소란을 모릅니다.

dæn rǣ hon̆dayi nisaṁsara rātriyak hamba ve.

이제 밤이 좋습니다. 고요한 밤을 얻습니다.

mē gatiguṇa tiyena davasaṭa pæya dekak budiya gattat æti. tunak budiyatā hon̆daṭama æti. mē citta prasādaya ē taram balavat. nida karannē næha kayē dāha æti karannē næha.

이런 성품이 있으면 하루에 두 시간만 자도 됩니다. 세 시간 자면 아주 넉넉합니다. 이 citta pasāda가 그만큼 힘셉니다. 졸게 하지 않고, 몸에 열을 일으키지 않습니다.

anna mokada karannē paha dena tænakaṭalā vāḍināṭa passē dæn eyā dakinavā ēka deyak.

그러면 무엇을 합니까? 편한 곳에 앉은 뒤 이제 그는 한 가지를 봅니다.

ælīm gæṭīm mulā sahagata lōkaya æturu karanaṭa koccara dāhagena tiyenavada koccara karadara bādhaka æti venavada

들러붙음, 부딪침, 미혹에 찬 세상과 어울리면서 얼마나 타고 있었는지, 얼마나 많은 괴로움과 걸림이 생기는지.

ē siyallama næti mehema nisasla bhāvayakin yuttannāva huda karā vivēkaya yuttē koccara yahapat koccara nidahas

'그 모든 것이 없는, 이렇게 고요함을 갖춘 홀로 있는 한적함(viveka)은 얼마나 좋고 얼마나 자유로운가.

mama ektarā nidahasakaṭa pat velā mē innē. anna paḷaveni nidahasak atdækkā. athærīmē noyalmē midī śāntiyak atdækā.

나는 어떤 자유에 이르러 지금 여기 있다.' 자, 첫 번째 자유를 맛보았습니다. 놓아 버리고 들러붙지 않아 벗어난 고요함을 맛보았습니다.

hæbæyi mēka parama śāntiya ehema nemeyi.

그러나 이것은 궁극의 고요함 같은 것이 아닙니다.

dæn magē kaya tāva baraṭa dæyenavā. sītala uṣṇa dænenavā. hiri væṭīm kækkum tiyenavā. kaya nisā haṭaganna dukak tava nanavā mama kohē pænalā koccara nidahas vennada hædu. mē kaya tiyāgena mē koḷan̆da.

'이제 내 몸이 아직 무겁게 느껴진다. 차고 더움이 느껴진다. 저림과 아픔이 있다. 몸 때문에 생기는 괴로움이 아직 있다. 내가 어디로 뛰쳐나가 얼마나 자유로워지려 해도 이 몸을 지니고서는…

kayaṭa hita tiyāgena inna tākkal maṭa puḷuvankamak nǣha. mohotakvat mē kiyana sparśaya midilā hitan ara kāyika dāhayen midenna.

몸에 마음을 두고 있는 한 나는 할 수 없다. 잠시라도 이 닿음(phassa)에서 벗어나 그 몸의 열기에서 벗어나는 것을.

mama bāhira ayagē tiyena karakam kaṭṭu valin midilā mē eka pæya gānak gata karanna tanṭa āvā. kāyika dāhaya maṭa midenna bæhænē.

나는 바깥 사람들의 괴롭힘에서 벗어나 몇 시간을 보내려고 여기에 왔다. 그런데 몸의 열기에서는 벗어날 수가 없구나.

æyi mē kāyikāyaṭa hētuva

이 몸의 괴로움은 왜인가?

mē kayē tiyena svabhāvaya maṭa atæællā inna koccara hon̆dada

이 몸의 성질을 내가 놓아 버리고 있을 수 있다면 얼마나 좋을까.

mē kāyika dāhē mē kāyika vēdanā æti karanna. kiri væṭiyen kækkum æti karanna dāḍiya æti karanna. ēvā dænennē. monavā tiyena nisāda?

이 몸의 열, 이 몸의 vedanā를 일으키고, 저림과 쑤심을 일으키고, 땀을 일으키는 것, 그것들이 느껴지는 것은 무엇이 있기 때문인가?'

mē kaya hædilā tiyena kǣli ṭika monavada kiyalā poḍḍak kalpanā karalā balanna.

이 몸이 이루어진 조각들이 무엇인지 조금 생각해 보십시오.

āpō dhātuva, tējō dhātuva, vāyō dhātuva, paṭhavi dhātuva kiyana dhātu hatarakinnē mē aya hædilā tiyennē. mama ēkat ahalā tiyenavā dannavā. ēka maṭa ætta bava pēnavā.

'āpo dhātu, tejo dhātu, vāyo dhātu, paṭhavī dhātu라는 네 dhātu로 이것이 이루어져 있다. 나는 그것도 들어서 안다. 그것이 참임이 나에게 보인다.

mēkayi mē tadaraṭa dænennē paṭhavi dhātu. lokuvaṭa gayi yanna ōnē nævæṭiya dænagatta ahaga. mēka æta mē sema særava ādī vaśayen tiyennē lē ādī vaśayen mē hæmatænaṭama geniyannē galāgena yannē. ēkē tiyena āpō dhātuva mē husma gannavā arinavā mē æn̆ga ætulē ehi mehe duvanavā hæma tænama bala ætulē kǣ gahanavā æhenavā. mēka ætuilā tiyenavā vāyō dhātuva. mē rat velā tiyennē æn̆ga ætuilena mēkē tiyennē tējō dhātuva. mē dhātu hataren tamayi mē kaya hædilā tiyennē.

이렇게 단단하게 느껴지는 것은 paṭhavī dhātu다. 크게 따질 것도 없이 들어서 알았다. 이 안에 가래, 고름 같은 것으로, 피 같은 것으로 이 모든 곳에 실려 흐르는 것, 거기 있는 것이 āpo dhātu다. 숨을 들이쉬고 내쉬고, 이 몸 안에서 이리저리 달리며 배 속에서 소리 나는 것이 들린다. 이 안에 있는 것이 vāyo dhātu다. 몸 안에서 달아올라 있는 것, 거기 있는 것이 tejo dhātu다. 이 네 dhātu로 이 몸이 이루어져 있다.

dæn mēke maṭa mona monavada vada dennē? mē vada denna hētu vennē monavada?

이제 여기서 무엇이 나를 괴롭히는가? 이 괴로움의 까닭은 무엇인가?

paṭhavi dhātuva rabar ekak vaṭa karalā tiyenavā o vagē ṭrabar ṭiyub eka vagē piṭin tiyena haṁkaḍē vagē mē vaṭa karalā okkoma karalā tiyenavā.

paṭhavī dhātu가 고무처럼 둘러싸고 있다. 고무 튜브처럼, 바깥 껍데기처럼 이것을 온통 둘러싸고 있다.

mēka ætila tamayi mē hulampuravalā mēka kækkum karannē. huḷan̆ga nemeyi kækkum dennē huḷan̆ga pēnna enakoṭa paṭhavi dhātuven haṭagatta mē maslē kaya tamayi ravara eka vagē umba. etakoṭa tamayi mē kækkuma innē.

그 안에 바람을 채워서 이것이 아프게 한다. 바람이 아픔을 주는 것이 아니라, 바람이 밀고 들어올 때 paṭhavī dhātu로 생긴 이 살과 피의 몸이 고무처럼 부풀어 오른다. 그때 이 아픔이 있다.

ehenam mē kækkum karanna hētu vennē tava monavada ganna. uṣṇat ædilā mēka rat karanavā. ēka nisā mē dāḍi ādī vēdanat tiyenavā.

그러면 이 아픔의 까닭은 또 무엇인가? 열도 끼어들어 이것을 달군다. 그래서 땀 같은 괴로움도 있다.

etakoṭa ē vagēma mēkē. tava tabat æti karannē ara drava koṭas tamayi mē hæmatænama geniyannē vāyu koṭasayi drava etakoṭa paṭhavi koṭasayi tada koṭasayi drava koṭasayi uṣṇa koṭasayi kiyana mē tuna mē śarīra kækkum genak denavā. vāyu koṭasa mēvaṭa ahuvelā koṭu velā inna hindā tamayi mē praśnaya karannē.

그와 같이 또 그것을 일으키는 것은, 그 액체 부분이 이 모든 곳으로 나르는 것이다. 바람 부분과 액체, 그리고 paṭhavī 부분, 곧 단단한 부분, 액체 부분, 열 부분이라는 이 셋이 이 몸의 아픔을 가져다준다. 바람 부분은 이것들에 붙잡혀 갇혀 있기 때문에 이 문제를 일으킨다.

magē kayē āpō dhātuvayi, tējō dhātuvayi, paṭhaya dhātuvayi nætuva maya kāya vāya dhātuven ehema hædilā tibuṇā.

내 몸이 āpo dhātu, tejo dhātu, paṭhavī dhātu 없이 오직 vāyo dhātu로만 이루어져 있었다면,

ehema kayak tuḷa mē mokut nǣhæ sæhælluvē. tirapanna kenekut nǣha ridavanna kenekut nǣha koccara hon̆da ehema kayak.

그런 몸 안에서는 아무것도 없이 가볍다. 짓누르는 이도 없고 아프게 하는 이도 없다. 그런 몸은 얼마나 좋을까.

kaya nisā tiyena duken nidahas venna puḷuvan maṭa ehema tænakaṭa enna puḷuvan.

몸 때문에 있는 괴로움에서 자유로워질 수 있다. 나는 그런 곳에 이를 수 있다.

ehenam ē tænaṭa enna bæri venna hētuva mokakda mūla dharmayak tērum aran inna ōnē.

그렇다면 그곳에 이를 수 없는 까닭은 무엇인가? 근본 원리를 이해하고 있어야 한다.

mokak nisāda maṭa mē vidihaṭa mē ṭika læbilā tiyennē?

무엇 때문에 나에게 이런 식으로 이것이 주어졌는가?

magē mēgata hita gataṭa bæn̆denavā. gata aramuṇu venakoṭa tamayi mē hitaṭa mēvā dæennē.

내 마음이 몸에 묶인다. 몸이 대상이 될 때 이 마음에 이것들이 느껴진다.

ehenam gata aramuṇu vennē nætnam. hita mē gaten ven venavā nam mē gatē tiyena vēdanā ekakvat maṭa dænennē næ.

그렇다면 몸이 대상이 되지 않는다면, 마음이 이 몸에서 떨어진다면, 이 몸에 있는 아픔 하나도 나에게 느껴지지 않는다.

ehenam mepadu mē hitak mepadu gatakaṭa æyi bæn̆dunē? ēkaṭa hētuva mokakda?

그렇다면 이런 마음이 왜 이런 몸에 묶였는가? 그 까닭은 무엇인가?

mama tadin grahaṇaya karanna hitapuvā. tadin allaganna hitapuvā. tadin bæn̆denna hædenna hipu gati lakṣaṇaya tibuṇā mē paṁcakāmayanga paṁcakāma āśvādayan tadin gæṭagahaganna bæn̆daganna han̆davaganna magē tibi vecca pera balāporottu vala mānasikatvaya uḍa tamayi. paṭhavi dhātuva ghanī bhavanayaṭa patvelā paṭhavi dhātuva adhika vena kayak labanna hētu.

나는 단단히 움켜쥐려 했다. 단단히 붙잡으려 했다. 단단히 묶이려는 성질이 있었다. 다섯 감각 쾌락, 다섯 감각의 맛(assāda)을 단단히 동여매고 묶고 매달려는 내 예전 바람들의 마음 위에서, paṭhavī dhātu가 굳어져 paṭhavī dhātu가 많은 몸을 얻게 된 것이다.

ehenam mē magē hita tavat mēkē bæn̆dilā tiyennē mokada? paṭhavi dhātuven nidahas karanna bæri. tavaduraṭat paṁcakāma vastuūn kerehi taden ælenavā nam bæn̆denavā nam anna ē ælena bæn̆dena gati lakṣaṇaya tiyena tākkal magē manasa paṭhaviyaṭa āsannayi.

그렇다면 내 마음이 아직 여기에 묶여 있는 것은 왜인가? paṭhavī dhātu에서 풀어 낼 수 없어서다. 아직 다섯 감각 대상에 단단히 들러붙고 묶인다면, 그 들러붙고 묶이는 성질이 있는 동안 내 마음은 paṭhavī에 가깝다.

paṭhaviyaṭa āsanna magē manasa maṭa paṭhaviyen ayin karanna bæha. ē nisā tamayi paṭhavi saha kata magē kayen magē manasa ven karanna bæha. ehenam ēkaṭa ādhāra anubala dena vidihaṭa tavaduraṭat mama ælenavā nam bæn̆denavā nam ē tattvaya magē mānasikatvaya tiyāgena hiṭiyot. mama koccara bhāvanā karanna giyat maṭa mē kan̆den manasa ven karanna bæ.

paṭhavī에 가까운 내 마음을 paṭhavī에서 떼어 낼 수 없다. 그래서 paṭhavī와 함께인 내 몸에서 내 마음을 떼어 낼 수 없다. 그렇다면 그것을 돕고 북돋우는 식으로 내가 계속 들러붙고 묶인다면, 그런 상태를 내 마음에 지니고 있다면, 내가 아무리 bhāvanā를 하려 해도 이 몸에서 마음을 떼어 낼 수 없다.

ehenam kan̆den manasa ven karanna mama mokada karanna ōnē? dæḍiga ṭika magē hiten ayin karanavā. ēkē ādīnava dakinavā.

그렇다면 몸에서 마음을 떼려면 나는 무엇을 해야 하는가? 굳은 성질들을 내 마음에서 치운다. 그것의 위험(ādīnava)을 본다.

paṁca kāmayan nisā æti karaganna dæḍi gatiya okkoma ayin karagattahama dæḍi kaya hā samaga tiyena paṭhavi kaya hā sambandhayen aha kara gænīmē upanisaraya ādhāraya maṭa læbenavā.

다섯 감각 쾌락 때문에 생긴 굳은 성질을 모두 치우면, 굳은 몸과 함께 있는 paṭhavī 몸과의 관계를 끊어 낼 의지처(upanissaya)와 도움을 나는 얻는다.'

menna mēka dænagena ādīnava dænagena paṭhaviyē ādīnava dækalā paṭhaviya ven adahas karagannavā.

이것을 알고, 위험을 알고, paṭhavī의 위험을 보고, paṭhavī에서 떨어지려고 뜻을 세웁니다.

æyi mē kayaṭa āpō dhātuvak hā magē manasa bæn̆dunē?

'왜 이 몸에, āpo dhātu에 내 마음이 묶였는가?

mē dravyayak tamayi væn̆dunē mokada mama hari kæmætten hiṭiyā pera bava ælilā bæn̆dilā jīvat venna.

이 액체에 묶인 것은, 내가 예전 생에 들러붙고 묶여 사는 것을 아주 좋아했기 때문이다.

eyā magē mama eyāgē mē daruvā magē mama ē daruvāgē mē mē aya mē dēpala magē mehema ælunā bæn̆dunā. ēvā atharinna kæmati næha. ælilā bæn̆dilā jīvat vecca gati lakṣaṇaya æti āpō dhātuva samaga magē manasa ælenna hētuva ōkayi.

"그는 내 것, 나는 그의 것, 이 아이는 내 것, 나는 이 아이의 것, 이 사람들, 이 재산은 내 것" 이렇게 들러붙고 묶였다. 그것들을 놓고 싶지 않았다. 들러붙고 묶여 살던 성질 때문에 내 마음이 āpo dhātu와 들러붙는 것이다.

ehenam magē ælum bæn̆dum mama ayin karaganna ōnē.

그렇다면 내 들러붙음과 묶임을 내가 치워야 한다.

lōkayē samaga tiyena sambandhatāvayē dæḍi ælīma bæn̆dīma ǣt karagena nidahas veccahama magē manasa nidahas ehenam āpō dhātuva saman̆ga āya ban̆dinna bæha. āpō dhātuven nidahas venna manasa æhæ gahaganna ōna vidihaṭa. anna gattā etenṭa mana sūtraka karagattā.

세상과의 관계에서 생긴 굳은 들러붙음과 묶임을 떼어 내고 자유로워지면 내 마음은 자유롭다. 그러면 다시 āpo dhātu와 묶일 수 없다. āpo dhātu에서 자유로워지도록 마음을 다잡아야 한다.' 이렇게 거기까지 마음을 다듬었습니다.

æyi maṭa mē dāḍiyē ennē æyi maṭa mē mē vidaṭa særava idaṭa ennē?

'왜 나에게 이 땀이 나는가? 왜 나에게 이렇게 고름 같은 것이 나는가?

mama mē paṁcakāma sampat sahita lōkeṭa bæhælā. ēvaṭa viruddha vena pudgalayō saman̆ga gæṭilā tada velā, sæda parasu velā, dævilā tævilā æti karagatta mānasikatvaya dūsaya mānasikatvaya pratiphala vaśayen maṭa ada mē uṣṇādika bhāvayen uṣṇa dhātuven nætnam mē sējō dhātuven ven venna bæhæ magē manasa bæn̆dilā.

나는 다섯 감각의 즐거움이 있는 세상에 빠져 들었다. 그것을 거스르는 사람들과 부딪쳐 굳어지고 성내고 타고 애태우며 만든 마음, 성내는(dosa) 마음의 결과로, 오늘 이 뜨거움, 열 dhātu, 곧 tejo dhātu에 내 마음이 묶여 떨어질 수 없다.

mē okkoma pavuliyi. pāpa duccarita pættē tibi mē asatdharma nisayi magē mē kayaṭa bæn̆dilā innē.

이 모두가 pāpa다. 악한 행실 쪽에 있던 이 바르지 않은 것들(asaddhamma) 때문에 내가 이 몸에 묶여 있다.

hæbæyi magē tibicca nidahas gati lakṣaṇayak tibicca nisā ē nidahas gati lakṣaṇayē himikamat mēkat ekka tamayi mēkē tiyennē vāyō dhātuva.

그러나 내게 자유로운 성질도 있었기에, 그 자유로운 성질의 몫으로 이것과 함께 여기 있는 것이 vāyo dhātu다.

dæn mama dæḍigati tunak ayin karapuvahama manasa sæhællu venakoṭa magē sparśaya vāyuva ēka pamaṇayi. menna mehema hētuphalayak dharmānukūlava maṭa pēnavā. ē nisā mama ēka ætta ætta atdakinna nam mokakda?

이제 내가 굳은 성질 셋을 치우면 마음이 가벼워지고, 나의 닿음은 바람, 그것뿐이다.' 이렇게 dharma에 맞는 원인과 결과가 나에게 보입니다. '그러니 그것을 참으로 맛보려면 무엇인가?'

anna ē atdækīma aragena gati dæḍigati ayin karagena, dævena tævena gati ayin karagena bæn̆dena gati ayin karagattahama rāga, dvēśa, mōha kiyana tunaṭa bæn̆dilā tiyena menna mē ṭika ayin venavā.

바로 그 경험을 가지고, 굳은 성질을 치우고, 타고 애태우는 성질을 치우고, 묶이는 성질을 치우면, rāga, dosa, moha 셋에 묶여 있던 이것들이 떨어져 나갑니다.

rāgayen, dvēśayen, mōhayen tamayi paṭhavi dhātuvayi, āpō dhātuvayi ē vagēma tējō dhātuvayi grahaṇaya karannē. alōpayen, addēśayen, amōhayen nidahas vāyō dhātuva gahanaya karalā tiyennē.

rāga, dosa, moha로 paṭhavī dhātu와 āpo dhātu, 그리고 tejo dhātu를 움켜쥡니다. alobha, adosa, amoha로는 자유로운 vāyo dhātu를 움켜쥐었습니다.

ehenam mama lōbha, dvēśa, mōha ayin karapuvahama ēhā sambandhayen ayin karapuhama monavada ayin vennē? paṭhavi dhātuven saha āpa dhātuven tējō dhātuven magē manasa ivat venavā. ehenam kayaṭa bæn̆dilā tiyenē eka deyayi tava tiyennē āpa vāyō dhātuva vāya dhātuva mama bæn̆dilā innavā. bæn̆denavā kiyannē mēken nidahas venna ōnē hindā. ehenam mama ē san̆dahā vāyumaya svabhāvaya maṭa nidahas yannē ē vāyu svabhāvayaṭayi hita tiyannē. alōbhayi, addēśayi amōhayi, alōbhayi, advēśayi amōhayi, alōbhayi aēśayi amōhayi. menehi karanavā. menehi karana

'그렇다면 내가 lobha, dosa, moha를 치우면, 그와 얽힌 것을 치우면 무엇이 떨어져 나가는가? paṭhavī dhātu와 āpo dhātu와 tejo dhātu에서 내 마음이 떠난다. 그러면 몸에 묶여 있는 것은 하나뿐이다. 남은 vāyo dhātu에 나는 묶여 있다. 묶여 있다는 것은 여기서도 자유로워져야 하기 때문이다. 그렇다면 나는 그것을 위해 바람 같은 성질, 나를 자유롭게 하는 그 바람의 성질에 마음을 둔다.' 'alobha, adosa, amoha, alobha, adosa, amoha, alobha, adosa, amoha' 하고 마음에 새깁니다(manasikāra).

aēśayi amōhayi. menehi karanavā. menehi karana eka mokada karannē? vāyuvō aramuṇu karalā vāyuvē sæhællu bavaṭa hita tiyāgena nāyahayen ehāṭa yana mehāṭa yana vāyu dihā balā innē.

마음에 새기는 것은 무엇을 하는 것입니까? 바람을 대상으로 삼아 바람의 가벼움에 마음을 두고, 코로 이리저리 오가는 바람을 바라보고 있는 것입니다.

balāgena mokada karannē? alōbhayi, advēśayi, amōhayi. alōbhayi, advēśayi amō vacanayen kiyannē nǣ. hiten oya situvila kiyapu vatāvak kiyalā sæhælluva nidahas velā sæhælluvaṭa hita tiyalā sæhællu vātaya svabhāva vēvā. vātaya hā samāna sæhælluvaṭa pat vēvā kiyalā āśvāsa praśvāsa kara inna paṭan gannavā.

바라보며 무엇을 합니까? 'alobha, adosa, amoha. alobha, adosa, amoha.' 말로 하는 것이 아닙니다. 마음으로 그 생각을 한 번 떠올리고, 자유로워져 가벼움에 마음을 두고, '가벼운 바람의 성질이 되기를, 바람과 같은 가벼움에 이르기를' 하며 들숨 날숨을 하기 시작합니다.

nāhē agavat uru tolēvat hita tiyannē næhæ. tænin tæna tibuvot sparśa karana dravya evat vastvā vunāma paṭhavi dhātuva sparśa karenna gaman paṭhavi dhātuven midenna bæri bava dænagena nāhē agaharē tora poṭa husma vadina tæna hita tiyanna yannē næ.

코끝에도 윗입술에도 마음을 두지 않습니다. 여기저기 두면 닿는 물질이 대상이 되어, paṭhavī dhātu에 닿는 순간 paṭhavī dhātu에서 벗어날 수 없음을 알기에, 코끝이나 입술 끝, 숨이 닿는 곳에 마음을 두러 가지 않습니다.

vāyuva pamaṇak vāyuvaṭa hita tiyāgenin uḍaṭa pahatanna vāyu saṁsaraṇaya karannā vū vāyu svabhāvaya idara ganna

오직 바람에, 바람에 마음을 두고, 위아래로 도는 바람의 성질을 잡습니다.

anna aragena āśvāsa praśvāda karamin nidahasbhāvayaṭa hita tiyalā innakoṭa balā iindæddī tērenna paṭan ganīḍa velā kænakoṭa viśāla nidahasak ævidilā kayē bara næti velā gihillā muḷu kaya hulak podak vāgē velā purum podak vāgē sǣllu velā gihillā āsanayaka hiṭiyā nam āsanaya dæehennē nætuva gihillā viśāla nidahas bara maraṇa satvayaṭa patvelā hitayi vāyō kayayi nidahas vuṇā peneyi.

그렇게 잡아 들숨 날숨을 하며 자유로움에 마음을 두고 있노라면, 바라보는 사이 알게 되기 시작합니다. 얼마 지나면 큰 자유가 와서, 몸의 무게가 사라지고, 온몸이 바람 한 줌처럼, 솜뭉치처럼 가벼워져, 자리에 앉아 있었다면 자리도 느껴지지 않게 되고, 무게 없는 큰 자유의 상태에 이르러 마음과 바람의 몸이 자유로워진 것이 보입니다.

vāyumaya kayakin ē saman̆ga bæn̆duna manasakin yutta mamek mama hæṭiyaṭa penennē occarayi.

바람으로 된 몸과 그것에 묶인 마음을 지닌 '나', 나라고 보이는 것은 그것뿐입니다.

menna metanṭa enakoṭa viśāla citta prahādayak nægilā.

여기에 이르면 큰 citta pasāda가 일어납니다.

ara muhuṇa idiriyē gatta ara ehā mehāgē giya saṁsāraṇaya vecca vāyumē svabhāvaya samahara kenaṭa ālōka venna paṭan gannavā. mūhuṇaṭa han̆dēliya væṭanā vagē ālōka velā ævidinnā. vāyumaya mūṇak, vāyumaya kayak ætivenavā.

얼굴 앞에서 잡았던, 이리저리 오가며 돌던 그 바람의 성질이 어떤 이에게는 빛이 되기 시작합니다. 얼굴에 달빛이 비치듯 밝아져 갑니다. 바람으로 된 얼굴, 바람으로 된 몸이 생깁니다.

mōhanaṭa han̆dēliya pǣvvā vāgē viśāla pæhæpat bavak ætivelā bohōma niccala cāvayakin kaya bara biṁduvakvat nætuva gihillā niccala vāyumaya kāyika tattvayaka ektarā mānasika maṭṭamakaṭa væṭilā pat velā navatinavā.

얼굴에 달빛을 비춘 듯 큰 맑음이 생기고, 아주 고요한 상태로 몸의 무게가 한 점도 없어져, 고요한 바람의 몸 상태로 어떤 마음의 자리에 이르러 머뭅니다.

menna metanṭa dāvaṭa passē kiyanavā vāyō kasinaya mul karenna prathama dhyānayaṭa āvā.

여기에 이르면, vāyo kasiṇa를 바탕으로 첫째 dhyāna에 왔다고 합니다.

dæn mēkat ānāpānayak ēka ēget ānāpānaya tiyenavā. husma gænīma, hærīmē ānāpāna nemeyi lōkē tiyennē.

이것도 ānāpāna입니다. 여기에도 ānāpāna가 있습니다. 세상에 있는 것은 숨을 들이쉬고 내쉬는 ānāpāna만이 아닙니다.

rāga, dvēśa, mōha, sākata, pāpa pæta, pasvāsa karamin alōbha, advēśa, amōha sahita kusala pættaṭa hētu vena dē āśavāsa kaḷā. oya āśavāsa paccāsayayi otana siddha vuvē.

rāga, dosa, moha 같은 악한 쪽을 내쉬며, alobha, adosa, amoha를 갖춘 kusala 쪽에 원인이 되는 것을 들이쉬었습니다. 그 들숨 날숨이 거기서 일어난 것입니다.

vāyuvat api dækkā vāyuven tamayi mula paṭan gattē. nidahasa karā yanna. anna vāyō

바람도 우리는 보았습니다. 바람으로 처음 시작했습니다, 자유로 가려고.

paṭan gattē. nidahasa karā yanna. anna vāyō kasinaya mul karagena væḍuva ayaṭa mēka pahanāvak.

(이 대목은 원문을 알아듣지 못해 옮기지 못했습니다.)

onna otenṭa āvahama paḷaveni avasthāva otanṭa enavā.

여기에 오면 첫 단계가 여기에 옵니다.

metenṭa āvaṭa passē otana paṭan gena husma gattada nædda kiyalā dænennē næta.

여기에 온 뒤로는 숨을 쉬었는지 안 쉬었는지 느껴지지 않습니다.

husma æn̆gē væṭenavā tamanṭa dæennē nǣ. tamanṭa dænennē vāyumaya kayak. inna iriyavva dænenavā vāyumayi.

숨이 몸에 닿아도 자신은 느끼지 못합니다. 자신에게 느껴지는 것은 바람으로 된 몸입니다. 앉아 있는 자세도 바람으로 느껴집니다.

[ugura kǣrīma] muhuṇa ālōkayi. menna metenṭa pat venavā. metanin ehāṭa hulan væṭenavada nædda kiyalā eyā dannē næha. gæm̆buraṭa vædunot ehema praṇītandama vædunot ehema kohomat dæyennē næ. bāhira lōkayat ekka sambandhaya mukut nætuvelā yanavā. otandi

[헛기침] 얼굴은 빛납니다. 여기에 이릅니다. 여기서 더 가면 바람이 닿는지 안 닿는지 그는 모릅니다. 깊이 들어가면, 아주 뛰어나게 들어가면 어쨌든 느껴지지 않습니다. 바깥 세상과의 관계가 아무것도 없어져 갑니다. 거기서는.

otanṭa āvaṭa passē ēken tērenna paṭan gannavā. mē mōhē ālōkaya harima śāntayi praṇītayi.

거기에 온 뒤로 그것으로 알게 되기 시작합니다. 이 얼굴의 빛이 아주 고요하고 뛰어나다는 것을.

ara vāyumaya kaya īṭa vaḍā raluvē.

그 바람의 몸은 그보다 거칩니다.

vāyumaya kayaṭa hita bæn̆dilā tiyennē mokak nisāda? alōbhaya advēśaya, amōhaya tiyena mē lōkayē nidahas bavin jīvat vīma śāntayi praṇitayi kisi tibicca hita nisā.

바람의 몸에 마음이 묶여 있는 것은 무엇 때문인가? alobha, adosa, amoha가 있는 이 세상에서 자유롭게 사는 것이 고요하고 뛰어나다고 여긴 마음 때문입니다.

hæbæyi ēt jīvat vennē lōkaya ætulennē. mē lōkayen ǣt vecca taramaṭa lōkaya hā sambandhayen ǣt vecca saramaṭa koccara nidaha menna mē hita æti venavatanna.

그러나 그래도 세상 안에서 삽니다. '이 세상에서 멀어질수록, 세상과의 관계에서 멀어질수록 얼마나 자유로울까.' 이런 마음이 일어납니다.

ē ætivīmē guṇaya nisā ālōkaya pēnna paṭan gannavā. ālōkaya īṭa vaḍā śāntō praṇitava pēnna paṭan gannavā. vāyuvē ādīnava dakimin ālōkaya ānisaṁsa dakinakoṭa mē maṇē muhuṇaṭa væṭana mē ālōka svabhāvaya pæhæpat svabhāvaya muḷu śarīrayama tibuṇa nam ēkenma hædilā tibunam koccara lassana koccara śānta predi onna oya hæn̆gīma matu venavā. oya hæn̆gīma matu venavā mokada dennē? vāyumē tibi vecca kaya sanikara mūhanē tibuna han̆dēliya væni ālōkayen yutten muḷu kayak bavaṭa pat velā ālō han̆dēliyen hæduna kayak hā samānava dænenna paṭan gānnā. menna metanṭa enakoṭa

그것이 일어나는 덕분에 빛이 보이기 시작합니다. 빛이 그보다 더 고요하고 뛰어나게 보이기 시작합니다. 바람의 위험을 보고 빛의 이로움(ānisaṃsa)을 볼 때, '이 얼굴에 비치는 이 빛의 성질, 맑은 성질이 온몸에 있었다면, 그것으로만 이루어져 있었다면 얼마나 아름답고 얼마나 고요하고 뛰어날까' 하는 느낌이 올라옵니다. 그 느낌이 올라오면 무엇을 줍니까? 바람으로 되어 있던 몸이 온통 얼굴에 있던 달빛 같은 빛을 지닌 온몸이 되어, 빛, 달빛으로 이루어진 몸처럼 느껴지기 시작합니다. 여기에 이르면

āya aramuṇak hitanna situvili hitanna monavada avaśya næha mē kelima śuddha dæhækin yana hæṭa śuddha bhāvaya karā.

다시 대상을 생각하거나 생각을 일으킬 필요가 없습니다. 이 아주 맑은 dhyāna로 맑음을 향해 갑니다.

menna metanṭa pat vunahama dæn dænenavā mē śarīraya ālōkayen haṭagatta śarīraya. mama kiyā tiyennē ālōka kayak.

여기에 이르면 이제 느껴집니다. '이 몸은 빛으로 생긴 몸이다. 나라는 것은 빛의 몸이다.'

kayi svabhāvaya pēnavā. menna metenṭa āpuma kiyanavā ditiyi adhyāna talaṭa āvā. ōkē inna puḷuvan.

몸의 성질이 보입니다. 여기에 오면 둘째 dhyāna의 단계에 왔다고 합니다. 거기에 머물 수 있습니다.

anna gaṇanagena yana hæṭi. dæn gaṇavenin api dannavā mē innē dekē. dæn anupūrava tunaṭa yanna ōnē.

자, 이렇게 세어 가는 법입니다. 이제 셈으로 우리는 압니다, 지금 둘째에 있다는 것을. 이제 차례대로 셋째로 가야 합니다.

anna ēkeṭa dænennē kohomada? menna metanṭa āvaṭa passē pēnavā mē ālōkaya koccara śāntada praṇītada mē ālōkayen pūrṇa vuṇā nam ē ālōkaya tuḷa hiṭiyāna koccara sānda

그때는 어떻게 느껴집니까? 여기에 온 뒤 이 빛이 얼마나 고요하고 뛰어난지 보입니다. '이 빛으로 가득 찼다면, 그 빛 안에 있었다면 얼마나 고요할까.'

menna mē adahata enakoṭa ara muḷu kaya vaṭā tibi vecca ālōkaya prabala velā hiṭan kayen vinivida gihillā tanikara ālōka kayak bavaṭa patvenavā. ālōkayen vaṭa karagatta ektaram ākarṣaṇa valak ætulē innavā vagē dænenavā.

이 생각이 들면, 온몸을 둘러싸던 빛이 세차져 몸을 꿰뚫고 들어가 온전히 빛의 몸이 됩니다. 빛으로 둘러싸인 어떤 끌어당기는 테두리 안에 있는 듯 느껴집니다.

dæn innē kām̆barayakada? æn̆dakada puṭuvakada ēvā ekakvat næ. æn̆gē varak mukut ættēnē. æn̆ga ālōka kayak. menna metanṭa pat velā hitan ālōkama mē bavaṭa pat vennavā. dæn han̆dēdiya ikmavāgē dīptimat ālōkayak bavaṭa pat venavā. menna metenṭa evaṭa.

이제 방에 있는가? 침대인가, 의자인가? 그런 것은 하나도 없습니다. 몸의 무게도 아무것도 없습니다. 몸은 빛의 몸입니다. 여기에 이르러서는 빛 그 자체가 됩니다. 이제 달빛을 넘어서 눈부신 빛이 됩니다. 여기에 오면,

eyāṭa pēnna paṭan gannavā tava deyak. mē ālōkamē atamaya ālōkamē hita an̆ga pasan̆gava ālōkayen hædilā tiyenavā pēnavā.

그에게 또 한 가지가 보이기 시작합니다. 이 빛의 손발, 빛의 몸의 팔다리가 빛으로 이루어져 있는 것이 보입니다.

anna etendi eyāṭa væṭahenna paṭan gannavā. monavāṭada mē ālōkaya atapaya vaśayen kiyā innē.

거기서 그에게 알아차려지기 시작합니다. '무엇 때문에 이 빛이 손발로 있는가.

mēvā mē issellā væḍaka karaganna læhæti vecca mūla ārambhayaknē. mehema tamayi kayen ipadinnē.

이것들은 앞서 일을 하려고 마련된 근본 시작이 아닌가. 이렇게 몸으로 태어난다.

lōkayaka særisara lōkaya allaganna lōkē balanna ahanna lōkaya badāgena lōkē bhukti vin̆dinna manasen gonna nagāgatta kǣ kǣli ṭika nēda mē ēka nemeyi kaya kiyannē ēka nemeyi æskandiva nāstiyanna monavā karannada oya passē yanavada oya lōkē hæṭi dænagenayi mama mē nidahas venna yannē. anna hitaṭa enavā adahasak.

세상을 떠돌고, 세상을 붙잡고, 세상을 보고 듣고, 세상을 껴안고 세상을 누리려고 마음으로 쌓아 올린 조각들이 아닌가, 이것은. 몸이라는 것은 그것이 아니다. 눈, 귀, 혀, 코로 무엇을 하겠다고 그 뒤를 쫓아가나. 그 세상의 모습을 알고서 나는 자유로워지려 가는 것이다.' 자, 마음에 생각이 하나 옵니다.

mē æsa kana nāsaya diva kaya ādī vannā mē induruvangē svabhāvaya athærilā nidahas ālōkayaṭa pat vunānam koccara śānta praṇitada onna ē adahasa īḷan̆gaṭa enavā. ē adahasa enakoṭama tanikara ālōkayaṭa iḍa hiṭinavā. an̆ga pasaṁ ekakvat vaṭē næhæ. ekama eḷi kan̆dayi.

'이 눈, 귀, 코, 혀, 몸 같은 indriya의 성질을 놓아 버리고 자유로운 빛이 된다면 얼마나 고요하고 뛰어날까.' 그 생각이 다음에 옵니다. 그 생각이 오자마자 온전히 빛에 자리를 내줍니다. 둘레에 팔다리가 하나도 없습니다. 하나의 빛 덩어리뿐입니다.

dæn tamanṭa pēnavā taman inna bava dænenavā. taman kiyannē an̆ga pasan̆ga sahita tamek neveyi dænī. tamā hæṭiyaṭa pēnnē ekama ālōka kan̆dak.

이제 자신이 보입니다. 자신이 있다는 것이 느껴집니다. 그러나 자신이라는 것이 팔다리를 지닌 자신으로 느껴지지 않습니다. 자신으로 보이는 것은 하나의 빛 덩어리입니다.

ē ālōkaḍē hitalā bæluvat oluvak nǣ. atapayak nǣ. ædakudak nǣ. calanayak nǣ. ati niścalava viśāla ākāśayakama ædē tiyenavā vāduva sudu pāṭa ohu hō ālōka pāṭa eka eka ākāraya pēnavā. samahara ayaṭa sūryā pævvā vāgē eka ekkenāgē pragnā gati lakṣaṇa hæṭiyaṭa samahara ayaṭa sudu kuḷunat tibbā vāgē. bara nǣ barak nemeyi pennannē ākāraya vitarak.

그 빛 덩어리를 생각해 보아도 머리가 없습니다. 손발이 없습니다. 굽은 데가 없습니다. 움직임이 없습니다. 아주 고요하게, 넓은 허공(ākāsa) 한가운데 있는 듯합니다. 흰빛이나 빛의 빛깔로, 저마다 다른 모습으로 보입니다. 저마다의 paññā 성질에 따라, 어떤 이에게는 해가 빛나듯, 어떤 이에게는 흰 기둥을 세워 둔 듯합니다. 무게는 없습니다. 무게가 아니라 모습만 보이는 것입니다.

menna mē ākārayen pēillā hitan hiṭagena hiṭapu iriyav monavada eka iriyavka nǣ dæn balapuvahama hari kelin tiyena kuruṇakvā næ in̆dak vagē ṭiyublayiṭ ekak diga atara tibbā vāgē ṭūbalayiṭ ekaknē oya gāna ekak nemeyi. minihekgē mahataṭa tiyena ṭubbalayiṭ ekak tibba vā paniya niścalayi.

이런 식으로 보이며, 서 있던 자세가 무엇인지, 어떤 자세도 없습니다. 이제 보면 아주 곧게 선 기둥처럼, 막대처럼, 형광등을 길게 세워 둔 것 같습니다. 보통 형광등만 한 것이 아니라 사람 굵기만 한 형광등을 세워 둔 것 같습니다. 아주 고요합니다.

kisima balak patalayak æn̆gaṭa dænīmak dāhayak nǣha. menna mehema tattvayakaṭa ædilā navatinavā.

어떤 힘이나 떨림도, 몸의 느낌도, 열도 없습니다. 이런 상태로 끌려 들어가 멈춥니다.

budurajāṇan vahansē dēśanā karapu lakuṇu vaṇuva pennalā tiyenavā. oya tattvayaṭa caturayāna.

부처님께서 설하신 표지를 보여 두셨습니다. 그 상태가 넷째 dhyāna입니다.

onna otana hon̆daṭa hitanna puḷuvan. kisīma calanayak kampanayak næha. śarīrayak kiyana eka tibuṇāda nætika issara tibuṇā issellā tibuṇā kiyalā matakayi. dæn ehema ekak nǣha kiyalā hitalā bæluvat ennē.

거기서는 잘 생각할 수 있습니다. 어떤 움직임도 떨림도 없습니다. 몸이라는 것이 있었는지 — 예전에 있었다, 앞서 있었다고 기억납니다. 이제는 그런 것이 없다고, 생각해 보아도 그렇게 떠오릅니다.

hitalā bæluvat tāma matak vennē næha śarīraya aramuṇu venna. mē śarīrayē barada kiyalā æluvot ehema ekak issara tibuṇā. issellā tibuṇā. dæn ehema ekak nǣ.

생각해 보아도 몸이 대상이 되도록 떠오르지 않습니다. 이 몸의 무게는, 하고 찾아보면, 그런 것이 예전에 있었다, 앞서 있었다, 이제는 그런 것이 없다.

dæn muladī ōka nokiyā hiṭiyot ehema danna næha nam ekapāra yanna bæhæ otan dāgantuka adahas nisā maṭa mokakda mē venna nnē kiyalā

처음에 이것을 일러 주지 않아 모른다면 단번에 갈 수 없습니다. 거기서 낯선 생각들 때문에 '나에게 무슨 일이 일어나려는 거지' 하며

vidhahaṭa āpa væssa æralā ahuvenavā.

(이 대목은 원문을 알아듣지 못해 옮기지 못했습니다.)

kaltiyā dænagena hiṭiyot ehema særē deka atdækīma labanakoṭa mē ahaval dæhæena svabhāvaya tamayi kiyalā mærenavat nemeyi. atæralā yanavat nemeyi. ē næti velāva hana kaya næti velā næhæ. mēka baya nætuva yanna puḷuvan kiyalā manasa æḍa gæhilā ēkaṭa hari gihillā enavā. hāmudura bayak æti vena

미리 알고 있다면, 두세 번 경험할 때 '이것이 그 dhyāna의 성질이구나. 죽는 것도 아니고 놓아 버리고 가는 것도 아니다. 몸이 없어진 것도 아니다. 두려움 없이 갈 수 있다' 하고 마음이 다잡혀 거기로 곧장 갔다 옵니다.

enavā. hāmudura bayak æti vena ē muladī bayak æti venavā. eyā atdækīm næti nisā eka pættak.

'스님, 두려움이 생깁니다.' 처음에는 두려움이 생깁니다. 한편으로는 그가 경험이 없기 때문입니다.

guru upadēśayak anuva læbilā tibura nam eyā dannavā mē ahapala tattvaya mē kiyannē. ēka baya venna tænak nemeyi. hita satuṭu venavā. satuṭu vecca gāhama ṭakgālayaka pihiṭanavā.

스승의 가르침으로 받아 두었다면 그는 압니다. '이것이 말로 듣던 그 상태다. 이것은 두려워할 곳이 아니다.' 마음이 기뻐집니다. 기뻐지는 순간 단번에 자리 잡습니다.

hæraslā balanna æsralā balanna hitennē ēkayi. ēkanē guru upade nætuva yanna bæhæ mokada vennē mokakda kiyalā dannenna na mærenna enavat dannet næhæ visi venna enavat dannē næhæ mokak vanavat dannē næhæ āya āpahu venna puḷuvan dannennē næhæ. mehenma mære dannenna næhæ. mahema adahas venavā. ē yathārthaya ahalā tibuṇā nam guru upadesṭa dænagena tibuṇanē. nǣ nǣ mē tattvayaṭa yana hæṭi mē kiyādunē ehema nemeyi yannē kiyama ara mānasikatvaya vikṣipta vennē næhæ. menna ehema metenṭa yanakayi yanna purudu venna praguṇa karaganna puḷuvan oya bhāvanāven issellā.

눈을 떠 보고 싶어지는 것이 그 때문입니다. 그래서 스승의 가르침 없이는 갈 수 없습니다. 무슨 일이 일어나는지 모르니, 죽으러 가는 것인지도 모르고, 내던져지는 것인지도 모르고, 무엇이 되는지도 모르고, 다시 돌아올 수 있는지도 모르고, 여기서 그냥 죽는지도 모릅니다. 이런 생각이 듭니다. 그 실상을 들어 두었다면, 스승의 가르침으로 알아 두었다면, '아니, 아니, 이 상태로 가는 법을 이렇게 일러 주었다, 그렇게 가는 것이 아니다' 하여 그 마음이 흐트러지지 않습니다. 이렇게 여기까지 가기를 먼저 그 bhāvanā로 익히고 다질 수 있습니다.

ōka otanin navatikinnē næha. otanin gihillā arūpa samāpattiya hataraṭa gihillā nirōdha samāpattiyaṭa samavadanna puḷuvan ve nava anupūraṇa samāpattiyaṭama oya kame yanna puḷuvan.

그것은 거기서 멈추지 않습니다. 거기서 나아가 네 arūpa samāpatti로 가서 nirodha samāpatti에 들 수 있습니다. 아홉 차례의 samāpatti(anupubba samāpatti)까지 그 방식으로 갈 수 있습니다.

duraṭa tērum araganna giyot pæralena hindāva viñahara hitanna avaśyē næhæ. ōka oya atdækīm sahita hari yana mārgayakmayi. ē nisā onna oya kramayaṭat caturattayaṭa gihillā ituruṭiyaṭa yanna krama tiyenavā tava idiriyaṭa onna oya ṭika praguṇa karaganna oya karapu bhāvanāva praguṇa vecca aya innavā nam oya vātaya mul karena oya kramaya adāta tēruṇavā nam oṭa anukūlava yanna balanna labanna bæri vecca pratiphala labāgatta hæki oya kramayaṭa giyē. hæbæyi tol poṭē hari nāhiya aka hari husmatiyāna koccara mæna mæna hiṭiyat gaṇan kara karagena hiṭiyat etanama misak etaninma yanna æḍa bæ.

멀리까지 이해하려 하면 헷갈리니 지나치게 생각할 필요는 없습니다. 그것은 경험이 따르는 바른 길입니다. 그래서 그 방식으로도 넷째 dhyāna로 가서 나머지로 나아갈 방법이 있습니다. 더 나아가려면 먼저 그것을 익히십시오. 그 bhāvanā를 익힌 이들이 있다면, 바람을 바탕으로 하는 그 방식을 오늘 이해했다면 그에 맞게 가 보십시오. 얻지 못하던 결과를 얻을 수 있는 것이 그 방식으로 가는 것입니다. 그러나 입술 끝이나 코끝에 숨을 두고 아무리 재고 또 재고, 세고 또 세어도 그 자리에 머물 뿐 거기서 나아갈 틈이 없습니다.

oya kramaya dænagena bhāvanā anugamanaya karanna. otanṭa yanakan giyahæ otana hæbæyi te nemeyi. otenṭa giya kenā prabhāsavaratvaya ālōkaya nivanayi kiyalā haṭā otanaṭa rævaṭenavā nivana kiyalā. mama nivanaṭa patvuṇā. ēka hari ālōkayi kiyaṭam pat venavā. ōka tamayi prabhāsavara cittaya. prabhāsavara cittayaṭa pat vunāma oya ālōka svabhāvayen dænennē prabhāsara bavaṭa patvelā. prabhāsara vuṇā kiyannē arihatvayaṭa pat vunā ehema nemeyi.

그 방식을 알고 bhāvanā를 따르십시오. 거기까지 가더라도 그것이 끝은 아닙니다. 거기 간 사람은 pabhassara, 곧 빛을 nibbāna라고 여겨 거기에 속습니다, nibbāna라고. '나는 nibbāna에 이르렀다, 그것이 바로 빛이다' 하고 여깁니다. 그것이 pabhassara citta입니다. pabhassara citta에 이르면 그 빛의 성질로 빛나게 된 것으로 느껴집니다. 빛나게 되었다는 것이 arahatta에 이른 것은 아닙니다.

avaśya karana mūla pasutalaya hadāgattā. menna mē pasutalaya in̆dalā tava praguṇa karaganna hariyak tiyenavā.

필요한 근본 바탕을 마련한 것입니다. 이 바탕에서 더 익혀야 할 몫이 있습니다.

daham ahapu daham hon̆daṭa tērum ganna puḷuvan. bohoma hon̆daṭa pæhædiliva væṭahenavā nidahasva hiṭenavā. otana praguṇa karennē īṭa passē tava ehāṭa yanna tiyenavā issellā ahagatta dharmaya tuḷin hētuphala dakinavā. arūpa dæhælaṭa yanakoṭa hētuphala dækalā yannē. lōkē anik aya yana kramayaṭa nemeyi. ēvā vigraha karanna giyot mulak duraṭa tērum ganna bæri venna puḷuvan. ē nisā issellāma oya ṭika karaganna oya bhāvanāven otenna ekan giyaha.

dharma를 들은 이는 dharma를 잘 이해할 수 있습니다. 아주 또렷하게 알게 되고 자유롭게 있게 됩니다. 거기서 익힌 뒤 더 나아가야 하는데, 먼저 들어 둔 dharma를 통해 원인과 결과를 봅니다. arūpa dhyāna로 갈 때는 원인과 결과를 보고 갑니다. 세상의 다른 이들이 가는 방식이 아닙니다. 그것을 풀이하려 하면 처음부터 멀리까지 이해하기 어려울 수 있습니다. 그러니 먼저 그것을 하십시오. 그 bhāvanā로 거기까지 가십시오.

itin ohoma tērum gattot ada davasaṭa budupiyāṇan vahansē dēśanā karapu dharmayan ova yanna puḷuvan. mama dēśanā karapu dahama o pennapu dhyāna kramaya budupiyāṇan vahansē upamāva vaśayen oya vidihaṭama pennalā tiyenavā.

그렇게 이해하면 오늘 부처님께서 설하신 dharma대로 갈 수 있습니다. 내가 설한 dharma, 보인 dhyāna 방식을 부처님께서 비유로 바로 그렇게 보여 두셨습니다.

namut ada samahara nānā prakārakamen prathama dhyānayē diya dhyānayē pennanavā. samahara prathama dhyānaya nāhe ḷan̆ga ditiya dhyānaya mē æs maṭṭamē tr̥tiya dhyānaya narala caturita dhyānaya vismōdunē kiyalā mehema tama kramayak pennanavā.

그러나 오늘날 어떤 이들은 여러 가지로 첫째 dhyāna, 둘째 dhyāna를 보여 줍니다. 어떤 이는 첫째 dhyāna는 코 곁, 둘째 dhyāna는 눈높이, 셋째 dhyāna는 이마, 넷째 dhyāna는 정수리라는 식으로 저마다 방식을 보여 줍니다.

hæbæyi ēken caturat dhyānayē his mudina eka læbuvā kivva kaṭṭiya væluva. ara budupiyāṇan vahansē dēśanā karapu prathama dhyānayen kāven kalāvakvat ēka vaṭinnē nǣ.

그러나 그것으로 넷째 dhyāna, 정수리를 얻었다고 한 이들을 보았는데, 부처님께서 설하신 첫째 dhyāna의 한 조각만큼도 그것은 값어치가 없습니다.

itin kāgē bakin gatta catutta dhyānayakda kiyalā mama dannē næha budupiyāṇan vahansēgē dēśanāṭa gælapennē.

그러니 누구의 책에서 가져온 넷째 dhyāna인지, 부처님의 가르침에 맞는 것인지 나는 모르겠습니다.

mē budupiyāṇan vahansē upamā sahita dhyāna hatara vigraha karalā tiyenavā. eken ekaṭa yanakoṭa pēna hæṭi dæyena hæṭi.

부처님께서는 비유를 들어 네 dhyāna를 풀어 두셨습니다. 하나에서 다음으로 갈 때 보이는 모습, 느껴지는 모습을.

hādanē ē bayak æti vennē næt āya āye mē ætta lōkē dakinna ætta hari kena ē kiyannē

(이 대목은 원문을 알아듣지 못해 옮기지 못했습니다.)

ætta vaśayenma dæn mehema hitamukō apiṭa hurukamak næhæ athærapu pættaṭa gihillā. api allagatta pættē parīkṣaṇa karapu allagatta pættē mānasikatvayak apiṭa tiyennē. api mē kaya pavatvagena jīvitaya pavatvanna ādhāra karagena tiyennē mē pævætmaṭa ayiti dēval. itin pævætmaṭa ayiti vanna æhæ, kana, diva, nāsaya, śarīraya kiyana ṭika ellilā. rūpa, śabda, gandha, rasa, sparśa kiyana ēvā sparśa karanna ēvaṭa elba kenek. apē jīvitaya tænpat karena tiyennē mē lōkē mē mē ganī baṇa lōkayaṭa allagena. dæn mē lōkayaṭa allagatta puhuṇu purut dayi apiṭa dæn tiyennē. anivā mataka næha. ē nidahas lōkayē nidahasē hiṭapu hæṭi amataka nisā. etanṭa yanakoṭa mā bayak dænenavā. etanṭa yanna hitennē næ. namut hitena koccara hon̆da ēkaṭa giyā nam kiyalā. namut mēka atharuvahama

참으로 이렇게 생각해 봅시다. 우리는 놓아 버린 쪽으로 가는 데 익숙하지 않습니다. 우리에게 있는 것은 붙잡은 쪽에서 살아 본, 붙잡은 쪽의 마음입니다. 우리가 이 몸을 지니고 삶을 이어 가려고 의지해 온 것은 이 bhava에 속한 것들입니다. 그래서 bhava에 속하는 눈, 귀, 혀, 코, 몸에 매달려, 형상, 소리, 냄새, 맛, 닿음에 닿으려고 그것에 매달린 사람입니다. 우리 삶은 이 세상을 붙잡고 자리 잡고 있습니다. 이제 우리에게 있는 것은 이 세상을 붙잡는 버릇입니다. 그 자유로운 세상에서 자유롭게 있던 모습은 잊어서 기억이 없습니다. 그래서 거기로 가면 두려움이 느껴집니다. 거기로 가고 싶지 않습니다. 그러면서도 그리로 가면 얼마나 좋을까 생각합니다.

giyā nam kiyalā. namut mēka atharuvahama hariyaṭa ētē vædalā gihillā attalā kæḍuvot ehema mokada innē? atlā allagena ētanṭa gihin purudu velā tiyena manussayāṭa baya nætuva atyalā allagena ē taṇḍē innavā. namut ekapāraṭa athara gilihilā giyā. dæn ē vunāṭa payen væṭennē næhæ. paya tiyenavā. ē taṇanṭa pihilā. ē vunāṭa athæralā næti nisā minihāṭa śarīraya pavatvā ganna loku bayak æti venavā bæri veve væṭeyi kiyalā. menna mehema hariyaṭa api athælā allagattā vāgē æsa kana divanāsaya śarīraya kiyana mē māṁsama mē æsa kana divanāsaya śarīraya allagena innē. mē allagatta nisā mēken ven vuṇā kiyana eka loku aḍupāḍuvak hæṭiyaṭa bayak hæṭiyaṭa tērenavā. ē nidahas bhāvayē in̆dalā apiṭa

그러나 이것을 놓으면, 마치 줄을 타다가 손잡이가 끊어지면 어떻게 됩니까? 손잡이를 잡고 거기에 익숙해진 사람은 두려움 없이 손잡이를 잡고 그 줄 위에 있습니다. 그런데 갑자기 손이 미끄러졌습니다. 그래도 발이 떨어지지는 않습니다. 발은 그 줄 위에 붙어 있습니다. 그래도 놓아 본 적이 없으니 그 사람에게는 몸을 지탱하는 데 큰 두려움이 생깁니다, 떨어질 것 같다고. 바로 이렇게 우리는 손잡이를 잡은 것처럼 눈, 귀, 혀, 코, 몸이라는 이 살덩이를 붙잡고 있습니다. 붙잡고 있으니 여기서 떨어진다는 것이 큰 모자람으로, 두려움으로 느껴집니다.

tērenavā. ē nidahas bhāvayē in̆dalā apiṭa purudda næti karanavā. namut apiṭa purudu velā giyāṭa passēnavā. ara sarkas kāya tani kuruṇu nularak uḍē diyena tani kakulē iḍiyat gānak nætuva baya nætuva innē ihaḷaṭa ē vagē inna puḷuvan.

그 자유로운 상태에 있던 버릇을 우리는 잃었습니다. 그러나 익숙해지고 나면 됩니다. 저 서커스 곡예사가 가느다란 줄 위에서 한 발로 서서도 아무렇지 않게 두려움 없이 있듯이, 그렇게 있을 수 있습니다.

hāmudura issarahaṭa enama ēka itin gæṭeyi kiyalā baya tiya

'스님, 앞으로 나아가면 부딪칠까 두렵습니다.'

ēka tamayi ē gæṭe væṭe ādī vaśayen adahas venavā. idiriyapāra mahā prapātayak vagē pēnavā ekapāraṭa ehema mē api hiṭapu vāsanayaṭa mokada vunē ēka næti velā giyā vagē pēnna paṭan gannavā. śarīraya pānā vāgē venavā. ē ārambha venakoṭama oya adahas enavā. itin ēvaya atdækīm næti nisā tamayi mokakda mē venna yannē mē vena ekakda venna yannē? karadarayakda mānasika vikṣiptiyakda enna yannē? mē ādi vaśayen manasaṭa enna paṭan yanavā adahas mokada mēvā tamayi api mehe paṭalavā gatta ēvā. mehedi ahagatta ēvā. ē tuḷara in̆dagena aha yanna yannē.

그것이 바로 부딪치거나 떨어질 것 같은 생각이 드는 것입니다. 앞길이 갑자기 큰 낭떠러지처럼 보입니다. 우리가 있던 자리가 없어져 버린 것처럼 보이기 시작합니다. 몸이 떠오르는 듯합니다. 그것이 시작되자마자 그런 생각들이 옵니다. 그것을 겪어 본 적이 없으니 '무슨 일이 일어나려는가, 다른 무엇이 되려는가, 괴로움인가, 마음이 흐트러지려는가' 하는 생각들이 마음에 오기 시작합니다. 이것들은 우리가 여기서 뒤엉켜 버린 것, 여기서 들은 것들이기 때문입니다. 그 안에 앉은 채로 나아가려 하는 것입니다.

ē vagē aramaka svāmīni ada dæn vāsaya gæna aramuṇu ēka vitarak aramuṇu karagena kiyanna harinē. næ dæn mēkedi ara api issellā

'스님, 그러면 오늘 말씀하신 바람에 대한 대상, 그것만 대상으로 삼아 하면 되는 거지요?'

harinē. næ dæn mēkedi ara api issellā ādīnava bæluvā nam ara kiyana vidihaṭa paṭhaviyē ādīnava paṭhaviya læbenna hētuva āpi āpō dhātuvē svabhāvaya ē ādīnavaya ēka læbenna hētuva vāyō uṣṇa dhātuvē læbenna hētuva ēhama bæn̆denna hētuva menna mē ādīnava sahitayi maṭa mēken nidahas venna ōnē vāyu vāgē venna ōnē kiyalā adahasa vaka ara adhātē hiṭennē næhæ. anik aramuṇu ganna ōna etakoṭa aramuṇu ennē nætuva yanavā.

아니요, 여기서는 우리가 앞서 위험을 살폈다면, 말한 대로 paṭhavī의 위험과 paṭhavī를 얻게 된 까닭, āpo dhātu의 성질과 그 위험과 그것을 얻게 된 까닭, 열 dhātu를 얻게 된 까닭, 거기에 묶이는 까닭을 살펴, '이것은 위험을 지녔다, 나는 여기서 자유로워져야 한다, 바람처럼 되어야 한다'는 생각이 있으면 그 dhātu에 머물지 않습니다. 다른 대상을 잡아야 하니, 그때 그런 대상이 오지 않고 사라집니다.

etu venavā. baya aramuṇu manasaṭa ennē næha. vidihaṭa baya eka ēvā næti venavā ēvaṭa enna tiyena adahat ennē nætuva yanavā.

그쳐 갑니다. 두려운 대상이 마음에 오지 않습니다. 그렇게 두려움이라는 것들이 사라집니다. 그것들로 올 생각도 오지 않고 사라집니다.

etakoṭa mē dæn api hīnen api mæricca kenek hīnen dækkot apiṭa bayak næhæ. api mē piyavi tatvayen in̆da mæricca kene dækkot ehema hitanna vidihak næhænē

그러니까 우리가 꿈에서 죽은 사람을 보면 두렵지 않습니다. 맨정신일 때 죽은 사람을 보면 그렇게 생각할 수가 없지요.

anna ēka eyāṭa nūn̆dina venavā.

(이 대목은 원문을 알아듣지 못해 옮기지 못했습니다.)

ehema ātaya gæna bhātaya gæna aramuṇak æti venavā. ēkayi kāraṇa.

그렇게 바람에 대한 대상이 생깁니다. 그것이 까닭입니다.

ehema ara aramuṇa ara nidahas bhāvaya hita gattahama oya kiyana avasthāva læbenavā. ehemayi

그렇게 그 대상, 그 자유로움을 마음에 잡으면 말한 그 상태를 얻습니다. — 그렇군요.

itin ē tatvayaṭa pat karaganna ōnē. svāmīn vahansa ov

'그러면 그 상태에 이르러야겠군요, 스님.' '예.'

ē avas vēdanā saṁkhāra vala pratipalada

'그 상태는 vedanā, saṅkhāra의 결과입니까?'

nǣ vēdanā saṁgnā kiyana eka dakinna tava gāk ehāṭa yanna ōnē. dæn otanṭa enakoṭa ē pudgalayā dækalā tiyennē savitakkamē vitakka vicārayen ǣt velā tiyennē. vaca saṁkhārayen ehāṭa giyā.

아니요, vedanā와 saññā를 보려면 몇 걸음 더 나아가야 합니다. 거기에 이르면 그 사람이 본 것은 savitakka, 곧 vitakka vicāra에서 멀어진 것입니다. vacī saṅkhāra를 넘어갔습니다.

caturatta dhyānayaṭa yanakoṭa kāya saṁkhāra vana āśvāsa pasvāsaya ikmevvā. tava vēdanā, saṁgnā kiyana manōsaṁkhāraya dæn tiyenavā.

넷째 dhyāna로 갈 때는 kāya saṅkhāra인 들숨 날숨을 넘어섰습니다. 아직 vedanā, saññā라는 mano saṅkhāra는 있습니다.

ā vēdanā śārīrika vēdanā piḷiban̆da. śārīrika vēdanāva prathama dhyānayaṭamat nǣha. ēkema atin mōlā ivarayi.

vedanā라면 몸의 vedanā 말입니다. 몸의 vedanā는 첫째 dhyāna에서 이미 없습니다. 거기서 벌써 끝났습니다.

śarīraya purudak bavaṭa patvelā dhāyuvak bavaṭa pat vena svabhāvayaṭa enakoṭa śarīrayak tiyenavā kiyalā dænennē nætuva yanavā. ata paya æn̆gakan̆da hitalā bæluvat næha. hāmudura

몸이 솜뭉치처럼 되어 바람이 되는 성질에 이르면 몸이 있다는 것이 느껴지지 않게 됩니다. 손발, 몸통을 생각해 보아도 없습니다.

ata paya æn̆gakan̆da hitalā bæluvat næha. hāmudura etakoṭa svāmīn vahansa oya vidihaṭa oya ānāpāna satiya bhāvanā karagena yanakoṭa pæya bhāgayak pæyak vagē inna puḷuvan venakoṭa ē tatvayen praśnē.

'스님, 그러면 스님, 그렇게 ānāpānasati bhāvanā를 해 가다가 반 시간, 한 시간쯤 있을 수 있게 되면, 그 상태에서 생기는 문제가…'

dæn mehemayi. ē pæya bhāgayā pæyak vaśayen api kiyannē hurupurudda? huru purudu karagatta tiyenavā. namut mē dæhæn sāma vædilā dæhæn maṭṭamaṭa āvaṭa passē ē vēgavat væḍi karanavā. ēka vardhanaya karalā dennavā.

이렇습니다. 그 반 시간, 한 시간이라는 것은 우리가 말하는 익숙함일까요? 익숙하게 해 둔 것은 있습니다. 그러나 이 dhyāna에 들어 dhyāna 수준에 오면 그 빠르기를 더합니다. 그것을 키워 줍니다.

etana dæhæn gata inna vitarayi vena svāmīn va ov dæhængata vunāṭa passē apē śarīrayē pævætvīma gæna apiṭa praśnayak næhæ. ehemayi

'거기서는 dhyāna에 든 채 있기만 하는 것입니까, 스님?' '예, dhyāna에 든 뒤에는 우리 몸을 지탱하는 데 문제가 없습니다.' '그렇군요.'

dæn mē dæn api dæn nikan innaṭa oluva kelin tiyāganna ōnē apē kāyika utsāhayen vīryayen. ehemayi. apē æn̆ga kan̆da tiyāganna ōnē aya næmennē næti vennē kāyika utsāhayak vīriyak yon̆dalā. ehemayi.

지금 우리가 그냥 있을 때는 머리를 곧게 두려면 몸의 애씀, viriya로 해야 합니다. '그렇군요.' 몸통이 굽지 않게 하려면 몸의 애씀과 viriya를 써야 합니다. '그렇군요.'

oya velāvaṭa ē kāyika utsāhī vīryā aṁśu mātrayakvat avaśya næha. ehema suvaya ē kiyannē ēka ēka mē kāndama kivvā vagē siddha karannē. ehemayi.

그때에는 그런 몸의 애씀이나 viriya가 티끌만큼도 필요 없습니다. '그렇게 편하군요.' 그러니까 그것은 자석이라고 했듯이 그렇게 일어나는 것입니다. '그렇군요.'

kāndam śaktiyak hā samānava śaktiyak matuvelā. ē śaktiya tuḷin mē maskaya pālanaya karanavā api dannē næhæ. ē bhāvanā śaktiya anna ēkayi bhāvanā śaktiya itin ē śaktiyen darannē eten paṭan.

자석의 힘과 같은 힘이 올라옵니다. 그 힘으로 이 살덩이 몸을 다스리는데, 우리는 모릅니다. '그 bhāvanā의 힘이군요.' 바로 그것이 bhāvanā의 힘입니다. 그래서 그때부터는 그 힘으로 지탱합니다.

ēhenam etan paṭan apiṭa kāyika vaśayen meheya yavanna avaśyatāvayak næha. kāyika mehaya æyīma avaśya vennē dhyāyana samāpattiya balavat næti nisā.

그렇다면 그때부터는 우리가 몸으로 움직여 다스릴 필요가 없습니다. 몸으로 다스려야 하는 것은 dhyāna samāpatti가 힘세지 않기 때문입니다.

īṭa passē mokakda ē kivvē

'그다음은 무엇입니까? 그 말씀은…'

ē dæn api samādhi gata vuṇā kiyana dæn samādhi gata vunāṭa passē īḷan̆ga avasthāva api īḷan̆gaṭa menehi karanna ōnē. dæn ēkanē kivvē ara issellā dæn vāyumaya ākārayak mūhuṇē prabōdhayak ekkalā matu vunāṭa passē ehemayi mūlē prabōdhaya saha kayē vāyumaya bava dakinna paṭan gannavā.

'이제 우리가 samādhi에 들었다고 하면, samādhi에 든 뒤 다음 단계로 우리는 무엇을 마음에 새겨야 합니까? 앞서 말씀하신, 바람 같은 모습이 얼굴의 맑음과 함께 올라온 뒤에…' '그렇습니다. 얼굴의 맑음과 몸의 바람 같음을 보기 시작합니다.'

etakoṭa dæn apiṭa ara dæn ganna apiṭa dæn api oya giyē ānāpāna sati bhāvanāva mē arama kāya viññapatiyak mul karagena dæn ōkema vatina viññapati mul karagena tamayi api karmasthāna pada aragena yannē.

'그러면 우리가 지금 한 ānāpānasati bhāvanā는 kāya viññatti를 바탕으로 한 것이고, 바로 vacī viññatti를 바탕으로 우리는 kammaṭṭhāna 구절을 잡고 가는 것이군요.'

ēka vaca viññapatiya pada anna dæn mēka ē vagēma kāya viññapatiya ē dekenma yanna puḷuvan dæhænnaṭa dæn husma husma ganna arina eka gattahama calana raṭāva gattahama ē matakaya kāya viññatiya ē kāya viññapatiyen aragena næt giya hæki ē kramayak.

'그것은 vacī viññatti, 곧 구절입니다.' '그렇지요. 이것도 마찬가지로 kāya viññatti이고, 그 둘로 다 dhyāna에 갈 수 있습니다. 숨을 들이쉬고 내쉬는 것을 잡으면, 움직임의 결을 잡으면 그 기억이 kāya viññatti입니다. 그 kāya viññatti로 잡아서 갈 수 있는 방식입니다.'

ara avaṁkaya pirisidu nætnam api alōbhayi advēśayi amōhayi kiyalā sihi karanna paṭan gattot vaca viññattaktiya ā ēkat ōna ē deken kōka hari kamak nǣha. tamanṭa gælapena eka ganna ōnē. ehemayi. etakoṭa antimaṭa kāya viññaptiya atyāvanaya gælavilā yanavā. īṭa passē prīti sukha ēkaggatā kiyana dhyānaṁga tunen yutta vanavā nam diṭiyak dhyānaya enavā.

'그 정직함, 깨끗함, 혹은 우리가 alobha, adosa, amoha라고 떠올리기 시작하면 vacī viññatti이지요.' '그것도 필요합니다. 그 둘 중 어느 것이든 괜찮습니다. 자기에게 맞는 것을 잡아야 합니다.' '그렇군요.' '그러면 마지막에는 kāya viññatti가 저절로 떨어져 나갑니다. 그 뒤 pīti, sukha, ekaggatā라는 세 jhānaṅga를 갖추면 둘째 dhyāna가 옵니다.'

samādhiya nisā haṭagatta prītiyayi, sukhayayi ekan̆ga bava vitarayi etana tiyennē. kayak piḷiban̆da dænīma etana sambandha velā yanavā. kāyika dænīma ættema nætuva yanavā. kaya venuvaṭa dænennē manō kāyika dænīma. manō kāya dænenavā.

samādhi에서 생긴 pīti와 sukha와 한결같음만 거기 있습니다. 몸에 대한 앎이 거기서 끊어져 갑니다. 몸의 앎이 아예 없어집니다. 몸 대신 느껴지는 것은 마음의 몸에 대한 앎입니다. 마음의 몸이 느껴집니다.

hāmuduruvanē ov dæn ē avasthāvēdī mē api pr̥thana jīvitaya apiya pālanaya karana vidihaṭa pālanaya karaganna bæri venavā. vēgaya væḍiyi kiyalā dænenavā.

'스님.' '예.' '그때 우리가 보통 삶에서 다스리듯이 다스릴 수가 없게 됩니다. 빠르기가 너무 세다고 느껴집니다.'

ē vēgaya væḍiya kiyalā dænnē api ē niyamatenṭa āvē næti bāhiraṭa giya nisayi. ēka pālanaya karaganna kænak tiyenavā næ ēka tamayi api ara kivvē nisaṁsala bava issellā ganniyā. alōbhayi, advēśayi, amōhayi. ēkō abhaṁkayi pirisiduvī pavitrayi kiyalā mahattayāṭa kivvē tun ōkaṭayi. etanṭa gatta

그 빠르기가 세다고 느끼는 것은 우리가 바른 곳에 오지 않고 바깥으로 나갔기 때문입니다. 그것을 다스릴 길이 있지요. 그것이 바로 우리가 말한, 먼저 고요함을 잡으라는 것입니다. 'alobha, adosa, amoha, 그것은 정직하고 깨끗하고 맑다'고 선생님께 말한 것이 그 때문입니다.

mahattayāṭa kivvē tun ōkaṭayi. etanṭa gatta gamanma mē dharmaya tuḷa tibena sihivīmen dharmaya tuḷin pālanaya karanavā. ē dharmaya tuḷin pālanaya karanna bæri mokada apē hita hæmariyama gihin tiyennē bāhira mē anik anik śaktiyaṭa. mokada api igenagaṭa tiyennē mē śakti viśēṣa gæna iradi bala gæna ēvaṭa hita tibba gahama apiṭa dænenna paṭan gannē manasa hiṭinnē ēvaṭa. ēvaṭa hiṭapu mē śarīraya pālanaya karanna nikan vēgavat gæhenna paṭan inna tada velā mē æn̆gili hema ko tada velā ævidilā nika mahā viśāla śaktiyak vihidenna paṭan gena api yanna paṭan gannavā ēvat ekka porayakaṭa īṭa passē api śarīraya calanaya vebī ē pættaṭa gaman karanna paṭan gannavā. īṭa passē apiṭa hitenavā ēka tamayi niyama kramaya kiyalā. etakoṭa yannē bhāvanā mādhyen samādhi mādhyen ahaka ēvā dænunaṭa yannē nǣha ēvvaṭa

거기에 잡는 순간 이 dharma 안에 있는 알아차림으로, dharma로 다스립니다. 그 dharma로 다스리지 못하는 것은 우리 마음이 늘 바깥의 다른 힘으로 가 있기 때문입니다. 우리가 배운 것이 이런 특별한 힘들, iddhi의 힘에 관한 것이라서, 그것에 마음을 두는 순간 마음이 거기에 머무는 것이 느껴지기 시작합니다. 거기에 머문 채 이 몸을 다스리려 하면, 그냥 빠르게 떨리기 시작하고, 굳어지고, 손가락 같은 것도 굳어지며, 아주 큰 힘이 퍼져 나가기 시작하고, 우리는 그것들과 씨름하기 시작합니다. 그 뒤 몸이 움직이며 그쪽으로 가기 시작합니다. 그러고 나서 우리는 그것이 바른 방법이라고 여깁니다. 그러면 bhāvanā의 길, samādhi의 길에서 벗어나 버립니다. 그런 것이 느껴져도 그쪽으로 가지 않습니다.

śāntayaṭa hita tiyalā kerīma dæhænnaṭa yanna ōnē. catura saddhayanṭa praguṇa karaganna ōnē. etanin ehāṭat ituru arūpa samāpatti praguṇa karalā gihillā tamayi astha samāpattiyē praguṇa karapu kenek tamayi. ē praguṇatāvaya uḍa abhignā valaṭa paṭan ganavā. īṭa ehā abhignā paṭan ganna yanna hon̆da næha. śarīraya śakti vihidavanna yanna hon̆da næha. śarīraya mavanna yanna hon̆da næha. dæn ē śarīra ēka ē praguṇasāvaya gattaṭa passē mē kaya tiyeddima manōmaya kayak mavanna puḷuvan mēka. ē manōmaya kayen śaktiya yavanna puḷuvan. ehema kramayak tiyenavā.

고요함에 마음을 두고 곧장 dhyāna로 가야 합니다. 넷째 dhyāna까지 익혀야 합니다. 거기서 더 나아가 나머지 arūpa samāpatti를 익혀 가서, 여덟 samāpatti를 익힌 사람이 되어야 합니다. 그 익힘 위에서 abhiññā를 시작합니다. 그 전에 abhiññā를 시작하려는 것은 좋지 않습니다. 몸의 힘을 퍼뜨리려는 것은 좋지 않습니다. 몸을 지어내려는 것은 좋지 않습니다. 그 익힘을 얻은 뒤에는 이 몸이 있는 채로 manomaya kāya를 지어낼 수 있습니다. 그 manomaya kāya로 힘을 보낼 수 있습니다. 그런 방법이 있습니다.

ē āpuvahama hāmuduruvanē vēgaya væḍiyanna. ē vēgaya væḍi yannē dænena pragura karanna nætuva kiyalā ævahama ē vagē væḍa prakara karanna ōnanē svāma ēka tamayi paṁci vasītā kiyana ekak mē anit vala pennanavā.

'그것이 오면 스님, 빠르기가 세집니다. 그 빠르기가 세지는 것이 익히지 않아서라고 하시면, 그런 것을 익혀야겠군요, 스님.' '그것이 바로 pañca vasitā라는 것인데, 다른 데서 보여 줍니다.'

api balāporatu vunē bala ē pætta nemeyinē. neveyinē. anna ēkayi. avaśya vennē śānta vū praṇīta vū samādhiyaṭa patvelā nivana. ehemayi mē apiṭa nivanayi ōnē.

'우리가 바란 것은 힘 쪽이 아니잖아요.' '아니지요.' '바로 그겁니다. 필요한 것은 고요하고 뛰어난 samādhi에 이르러 nibbāna에 닿는 것입니다.' '그렇습니다, 우리에게는 nibbāna가 필요합니다.'

anna ēkayi. itin etanṭa avaśya tiyanna ōnē.

'바로 그겁니다. 그러니 거기에 필요한 것을 두어야 합니다.'

nibbāna paramatiyen piḷita ve

(이 대목은 원문을 알아듣지 못해 옮기지 못했습니다.)

anna ēkayi. etana gattahama mēka hari. cētanā tamayi dunnē.

'바로 그겁니다. 거기서 잡으면 이것이 맞습니다.' 'cetanā를 주신 거군요.'

ov dæn noya eka ākāra oya samaharagē tiyenavā bandhana oya nīca bandhana aravamayak karapu aya ē vagē tiyenakoṭa ēvā kapāgena yana karmasthānaya. dæn api udē væḍuva karmasthānayē yannē hema ekak. ēkāgattē nædda avaśya aya

'예, 어떤 이들에게는 여러 가지 bandhana, nīca bandhana 같은 것이 있고, 주술 같은 것을 당한 이들도 있는데, 그런 것이 있을 때 그것들을 끊어 가는 kammaṭṭhāna입니다. 오늘 아침 우리가 닦은 kammaṭṭhāna가 그런 것입니다. 필요한 이들은 받아 적지 않았습니까?'

sammā sambudu saraṇayi. mamada siyalu lōka siyalu satvayō kerehi rāga bandhana nirōdha vetvā nibbāna vetvā. dvēśa bandhana nirōdha vetvā nibbāna vetvā. mōha bandhana nirōdha vetvā, nibbāna vetvā. nīja bandhana nirōdha vetvā, nibbāna vetvā. māra bandhana nirōdha vetvā nibbāna vetvā. oya

sammā sambuddha saraṇa. 나는 모든 세계 모든 존재에 대해, rāga bandhana가 nirodha 되기를, nibbāna 되기를. dosa bandhana가 nirodha 되기를, nibbāna 되기를. moha bandhana가 nirodha 되기를, nibbāna 되기를. nīca bandhana가 nirodha 되기를, nibbāna 되기를. Māra bandhana가 nirodha 되기를, nibbāna 되기를.

bandhana nirōdha vetvā nibbāna vetvā. oya bhāvanāvak vaśayen āya sammā sambuddha saraṇa kiyalā paṭan gannavā. ehema kara kamak næhænē.

'그 bhāvanā로 다시 sammā sambuddha saraṇa라고 하며 시작합니다. 그렇게 해도 괜찮지요?'

ov ēka kamanæyi. ēkē tiya ara bandhana væṭa kaḍu hira karapu æs vahā kaṭaha dōṣicca okkoma bin̆dagena yanavā. bidagena gihillā bāhira bādhaka okkoma natara venavā. bādhaka natara velā nam tamanṭa śāntava nivanaṭa hita pihiṭanavā. oyama ṭika karagena gahama karmasthānaya kiya æti ēkama ætima

'예, 괜찮습니다. 거기 있는 묶임, 울타리, 가두어 놓은 것, 눈을 가리고 입을 막은 것, 해코지한 것을 모두 부수고 나갑니다. 부수고 나가면 바깥의 걸림이 모두 멈춥니다. 걸림이 멈추면 자신은 고요하게 nibbāna에 마음이 자리 잡습니다. 그것만 해 가면 kammaṭṭhāna로 충분합니다.' '그것이면 충분하군요.'

sammā sambudu saraṇayi.

sammā sambuddha saraṇa.

sammā sambudu saraṇayi liyāganna sammā sambudu saraṇayi

sammā sambuddha saraṇa. 받아 적으십시오. sammā sambuddha saraṇa.

mamada siyalu lōka siyalu satvayō kerehi

나는 모든 세계 모든 존재에 대해,

rāga bandhana nirōdha vetvā nibbāna vetvā. ā dvēśa bandhana nirōdha vetvā nibbāna vetvā. mōha bandhana nirōdha vetvā nibbāna vetvā. nīcca bandhana nirōdha vetvā nibbāna vetvā. māra bandhana nirōdha vetvā nibbāna vetvā.

rāga bandhana가 nirodha 되기를, nibbāna 되기를. dosa bandhana가 nirodha 되기를, nibbāna 되기를. moha bandhana가 nirodha 되기를, nibbāna 되기를. nīca bandhana가 nirodha 되기를, nibbāna 되기를. Māra bandhana가 nirodha 되기를, nibbāna 되기를.

dæn oya rāga bandhana kiyana tæna idan onna mehema gannat puḷuvan. siyalu rāga bandhana siyalu dvēśa bandhana ē ādi vaśayen siyalu kǣna karalā etana uḍa dāgannat puḷuvan. væḍena hæṭiyaṭa balalā tamanṭa gælapenaṭa ganna ōnē ēvā.

이제 그 rāga bandhana라는 데서부터 이렇게 잡을 수도 있습니다. '모든 rāga bandhana, 모든 dosa bandhana' 하는 식으로 '모든'이라는 말을 넣어 잡을 수도 있습니다. 닦이는 대로 보고 자기에게 맞게 잡아야 합니다.

siyalu rāga bandhana nirōdha vetvā nibbāna vetvā. siyalu dvēśa bandhana nirōdha vetvāē nibbāna vetvā. siyalu mōha bandhana nirōdha vetvā nibbāna vetvā. siyalu mīca bandhana nirōdha vetvā, nibbāna vetvā. siyalu māra bandhana nirōdha vetvā nibbāna vetvā.

모든 rāga bandhana가 nirodha 되기를, nibbāna 되기를. 모든 dosa bandhana가 nirodha 되기를, nibbāna 되기를. 모든 moha bandhana가 nirodha 되기를, nibbāna 되기를. 모든 nīca bandhana가 nirodha 되기를, nibbāna 되기를. 모든 Māra bandhana가 nirodha 되기를, nibbāna 되기를.

ehemat hun̆gak væḍenavā. ēka tama tamangē eka kana gatiyan. gælapena kramayaṭa haragannavā onna siyalu rāga bandha nirōdhayatvā nirōdhavā nibbānetvā dvēśa bandha nirōdhavā nibbānavā mōha bandha nirōdhavā nibbāna ehema gannat puḷuvan. siyalu kiyana kǣlla digaṭama dālā gannat puḷuvan.

그렇게 해도 많이 닦입니다. 그것은 저마다의 성향에 달렸습니다. 맞는 방식으로 다듬으면 됩니다. 자, '모든 rāga bandhana nirodha, nibbāna, dosa bandhana nirodha, nibbāna, moha bandhana nirodha, nibbāna' 이렇게 잡을 수도 있습니다. '모든'이라는 말을 줄곧 넣어 잡을 수도 있습니다.

oya siyalu kiyana kǣlla hat poḷaka væṭenavā. oya karmasthānaya kiyāgena yanakoṭa on næyi siyalu kiyana kǣla dālā ganna puḷuvan. ēka eka ekkenāṭa gælapena hæṭiyaṭa ganna ōnē balāgena tamanma karalā atdækīmen labāganna

그 '모든'이라는 말이 일곱 군데 들어갑니다. 그 kammaṭṭhāna를 외워 갈 때 '모든'이라는 말을 넣어 잡을 수 있습니다. 그것은 저마다에게 맞게 잡아야 합니다. 스스로 해 보고 경험으로 얻으십시오.

mamada siyalu lōka siyalu satvayō kerehi dæn polen paṭagannē sammā sambudu saraṇayi. mamada siyalu lōka siyalu satvayō kerehi siyalu rāga bandhana nirōdha vetvā nibbāna vetvā. siyalu dvēśa bandhana nirōdha vetvā nibbāna vetvā. siyalu mōha bandhana nirōdha vetvā nibbāna vetvā. siyalu nīja bandhana nirōdha vetvā nibbāna vetvā siyalu māra bandhana nirōdha vetvā nibbāna vetvā.

나는 모든 세계 모든 존재에 대해 — 이제 처음부터 시작합니다 — sammā sambuddha saraṇa. 나는 모든 세계 모든 존재에 대해, 모든 rāga bandhana가 nirodha 되기를, nibbāna 되기를. 모든 dosa bandhana가 nirodha 되기를, nibbāna 되기를. 모든 moha bandhana가 nirodha 되기를, nibbāna 되기를. 모든 nīca bandhana가 nirodha 되기를, nibbāna 되기를. 모든 Māra bandhana가 nirodha 되기를, nibbāna 되기를.

oya siyalu kela dāgattahamatma væḍiya hon̆dayi itin oya vaḍalā balanna taman venas noka oya kiyana ākārayen karagena yanavā. oya ṭika karanakoṭa monavā hari bandhana væṭa kaḍaḷu ani koḍu vina hō monavāhari karalā tiyenavā nam okkoma bidagena vidagena yanavā.

'모든'을 넣으면 더 좋습니다. 그렇게 닦아 보십시오. 바꾸지 말고 말한 대로 해 가십시오. 그렇게 하면 무엇이든 묶임이나 울타리나, 무엇이든 해 놓은 것이 있다면 모두 부수고 뚫고 나갑니다.

hæbæyi itin ō karanakoṭa baḍaṭa dīpu ajīraṇa vināyehi tarāma eyā kiyapu dīpi baḍaval

(이 대목은 원문을 알아듣지 못해 옮기지 못했습니다.)

puruvāgena enna puḷuvan kærakilā yanna puḷuvan. ē vagē matu venavā ēvaṭa baya vennē nætuva kramānukūlava adhika væḍīmen oba behi hita ganna nætuva kramakramaya karagena karagena yanna kal giyā karanna deyak nǣha ehema aya ēvā okkoma bidagena yanavā.

…배를 채우며 올라올 수 있고, 빙빙 돌 수도 있습니다. 그런 것이 올라와도 두려워하지 말고, 지나치게 하지 말고, 차근차근 해 가십시오. 시간이 지나면 어쩔 수 없이 그런 것들은 모두 부서져 나갑니다.

oya kramayaṭa hurudu karaganna ōnē.

그 방식에 익숙해져야 합니다.

ē vagē aya noti vicāra hari ikmaninma pahasuvīma samādhiya enavā. mē saṁsāra karmolaṭa

그런 이들에게는 아주 빨리 쉽게 samādhi가 옵니다.

pahasuvīma samādhiya enavā. mē saṁsāra karmolaṭa hari kavanna. asat vurusa hari ehemavā karalā

(이 대목은 원문을 알아듣지 못해 옮기지 못했습니다.)

tiyavā nam monavā karannada ē varati itin muhuṇa dīgena bidagena yanna ōnē. hæbæyi itin ē velāvaṭa hitanna epā koyi velakat mēka kavakāṭa āpahu phalayan ōkaṭa hihapan hevā kiyalā hitanna yannē nætuva

…그렇게 해 두었다면 어쩌겠습니까, 맞서서 부수고 나가야 합니다. 그러나 그때 '언젠가 이것을 한 자에게 그 결과가 되돌아가라' 같은 생각은 하지 말고,

siyalu lōka satyaya inna ovunṭat yahapata vēvā. ovunṭat yathābōdhaya læbēvā. kavuru sāmānya samādānaya udā vēvā kiyana hæn̆gīmenma bhāvanā karanna nætnam væḍanāganna bæhæ.

'모든 세계에 있는 그들에게도 좋은 일이 있기를. 그들도 참된 깨달음을 얻기를. 모두에게 평화와 화합이 오기를' 하는 마음으로 bhāvanā를 하십시오. 그렇지 않으면 닦을 수 없습니다.

dæn mama siyalu lōka satvaya kiyanakoṭa o siyalu lōka siyalu satvayō kiyanakoṭa siyallama mahu velā. dæn pavulē ayayi gnāten sē o siyal ma ahu velā tiyenavānē palin kiyanna ōna anē dēporaṭa kanan ahuvelā. anina koḍana bandhana karapu dravya vastu tibibanam ēvat ahuvelā. siyalu lōka valaṭa ē hæma ehakama tiyena bala pin̆dagena yanna. kayaṭa dīpuvā bāhira lōkē tiyena ēvā bāhira pirisagē gnātī hitāyi singē hæmatænakama yanavā vihidilā pætilā. tamangē mūlika hæmatænama pætilenavā.

이제 '모든 세계 모든 존재'라고 할 때, 모든 것이 다 들어갑니다. 가족도 친척도 모두 들어 있지요. 따로 말할 필요가 없습니다. 재산에 무엇이 걸렸다면, 해코지하려고 묶어 둔 물건이 있다면 그것들도 들어갑니다. 모든 세계에, 그 모든 곳에 있는 힘을 부수고 나갑니다. 몸에 먹인 것, 바깥 세상에 있는 것, 바깥 사람들, 친척, 벗들이 있는 모든 곳으로 퍼지고 번져 갑니다. 자신의 근본이 모든 곳으로 퍼집니다.

moka kramayaṭa takak karaganna balanna. jayanta mahattayā jayanta mahattaya velāva hara

어느 방식이 맞는지 해 보십시오. Jayanta 선생, Jayanta 선생, 시간이…

mē apiṭa mē atyāva vaśayenma kivlluvā namut mē velāva madi vuṇā apē mahatmayekgē vistara ṭika denna mē amanussayō piḷiban̆dava eyāgē upadrava piḷiban̆dava hin gāk velā yanavā mokada ēka vis vistarayak yanakoṭa karanna amāru padavatā

이것을 꼭 말하고 싶었지만 시간이 모자랐습니다. 우리 한 분의 이야기, 이 amanussa들에 대해, 그들의 해코지에 대해 말씀드리려 했는데 시간이 많이 걸립니다. 자세한 이야기라서 하기 어렵습니다.

amāru padavatā saṁya katā nokara siṭīma siti karin torava sinnaṭa dēvatāvagē ehema nokara siṭīma tava siṭīmada ēkatya ǣ

(이 대목은 원문을 알아듣지 못해 옮기지 못했습니다.)

dēvatā dēvatāva buduraja ā ov ov katā hiīma ē kiyannē hita kriyā kiyana mē siyalla athærīma nivanayi kiyalā dēvatāva kiyanavā. budurajāṇan vahansē dēśanā karanavā ehema nemeyi rāgaya dvēśa mōha kiyana mē ṭikat mærīmayi nivana kiyalā.

devatā가 부처님께… 예, 예, 말하지 않음, 곧 마음의 작용이라는 이 모든 것을 놓아 버림이 nibbāna라고 devatā가 말합니다. 부처님께서는 그것이 아니라, rāga, dosa, moha라는 이것들을 죽이는 것이 nibbāna라고 설하십니다.

edā dunna ov dunna ara mahattaya ov givila kavarayaṭa gatu

(이 대목은 원문을 알아듣지 못해 옮기지 못했습니다.)

mē ḷamayiṭa avamayamōdanā karanna

이 아이들에게 anumodanā를 하려고요.

mē vidihaṭa hari hari mēka

(이 대목은 원문을 알아듣지 못해 옮기지 못했습니다.)

hæbæyi mahattayāgē namanna metana næ. mē ḷamayi tun denāgē nama tiyennē. koheda kiyala kivvē nædda tiya koheda kiyana ara vena ḷamayek ævilalā dīlā gi.

그런데 선생님 이름은 여기 없네요. 이 아이 셋의 이름만 있습니다. 어디 사는지 말하지 않았나요? 다른 아이가 와서 주고 갔습니다.

ov pussalada tēnuka tēnukatussalaknēssalak ovka

(이 대목은 원문을 알아듣지 못해 옮기지 못했습니다.)

nǣ ēgollō ē ara ēka dunna nam ēgollō kalin giyā. ov

아니요, 그들은… 그것을 주었다면 그들은 먼저 갔습니다. 예.

kohēda bæluvana deyak ov yanna dēvala nama danna

(이 대목은 원문을 알아듣지 못해 옮기지 못했습니다.)

mē ḷan̆ga liyapu ekak dattana liyapu loku kolī ara ennop ekē ehemana nama tibbē potē lēna ekē nama tiyanna magē tæna

(이 대목은 원문을 알아듣지 못해 옮기지 못했습니다.)

kavurut næ mēkē nam kiyapa mæti vuṇa paṁcikā

(이 대목은 원문을 알아듣지 못해 옮기지 못했습니다.)

번역 고르기