와하라까 코리아
CD001-04

CD001 · 4번째 · 51분 · 원문 녹음

āpo dhātu, tejo dhātu와 Karaṇīyametta Sutta

ආපෝධාතු තේජෝ ධාතු - කරණීය මෙත්ත සූත්‍රය

monavada ara āpō dhātu, tējō dhātu, vāyō dhātu, paṭhaya dhātu kiyana dhātu hataren haṭagatta saṁkalpanaya ara rōsa malayē arikila digē ævidillā ara naṭuva kiyana tænin gihillā ē pipena rōsa mala kiyana tænaṭa pipenna taṇhāvenna ōnē. taṇhā etakoṭa tamayi āsānayaṭa ædalā aragena nirmāṇaya karalā upādāna karalā bhava karalā jātiya vaśayen rōda malla vipavannē.

무엇이냐 하면, āpo dhātu, tejo dhātu, vāyo dhātu, paṭhavī dhātu라는 네 가지 dhātu에서 생겨난 그 생각의 짜임이 장미 줄기를 따라 걸어 올라가 꽃자루라는 곳을 지나, 장미꽃이 피어나는 그 자리에 피어나려면 taṇhā가 있어야 합니다. taṇhā가 있을 때 비로소 그 자리로 끌어당겨 만들어 내고, upādāna가 되고 bhava가 되어 jāti로서 장미꽃이 피어나는 것입니다.

anna upādāna vena hæṭi. taṇhā venavā. etakoṭa vēdanā paccayā taṇhā īḷan̆ga siddhāntaya vīmak danavanna ōnē taṇha hānna nætnam ara ōjasa

바로 그렇게 upādāna가 일어납니다. taṇhā가 일어납니다. 그러면 vedanā paccayā taṇhā, 그다음 원리로서 어떤 '됨'이 느껴져야 합니다. taṇhā가 일어나거나, 아니면 그 oja라는 것이

kiyana eka hædenna. āpō dhātuva, tējō dhātuva, vāya dhātu, paṭhaya dhātu kiyana dhātu hatara ekaṭa saṁkal vīmak sækasenna ōna. dhana venavā

만들어지려면 āpo dhātu, tejo dhātu, vāyo dhātu, paṭhavī dhātu라는 네 dhātu가 함께 모여 하나의 '됨'으로 짜여야 합니다.

saṁkal vīmak sækasenna ōna. dhana venavā kiyannē sr̥ṇa vennē nǣ dhana venavā. dhana kiyannē ekatu venavā kiyana ekayi. yamkisi nirmāṇaya vīmak ekvenna ōnē. dhātu hataraka ekvīma nisā. anna vēdanā vuṇā. vīmat dhana

양(+)이 된다는 것은 음(−)이 되지 않고 양이 된다는 뜻입니다. 양이란 합쳐진다는 뜻입니다. 무언가 만들어지는 '됨'이 합쳐져야 합니다. 네 dhātu가 합쳐지기 때문입니다.

ekvīma nisā. anna vēdanā vuṇā. vīmat dhana vuṇā, vēdanā vuṇā. anna vēdanāva vuna eka mokada karannē ēken tamayi ekvīmē sakas vunē arōjasa etakoṭa vēdanāva venna nam sparśa

바로 거기서 vedanā가 일어났습니다. '됨'도 양이 되었고 vedanā가 되었습니다. 그 vedanā가 된 것이 무엇을 하느냐 하면, 그것으로 합쳐짐이 짜였습니다. 곧 그 oja입니다.

arōjasa etakoṭa vēdanāva venna nam sparśa venna ōnē. mokada venna ōnē sparśayak labana monavada sparśannē? oya mūlaṭa pōra ṭika sparśa vuṇē nætnam, jalaya ṭika sparśa vuṇē nætnam ara koḷayaṭa iravva sparśa vuṇē nætnam. etakoṭa kohomada mēka vīma nirmāṇaya vennē?

그러면 vedanā가 일어나려면 phassa가 있어야 합니다. 왜냐하면 phassa를 받아야 하기 때문입니다. 무엇이 닿습니까? 저 뿌리에 거름이 닿지 않으면, 물이 닿지 않으면, 잎에 햇볕이 닿지 않으면, 이 '됨'이 어떻게 만들어지겠습니까?

anna vīmak dænavanna nam ēkaṭa avaśya sparśava læbenna ōnē.

그러니 '됨'을 느끼게 하려면 그에 필요한 phassa를 받아야 합니다.

monavada sparśa vennē? pōra jalaya iruveliya vātaya sparśa venna ōnē. anna passa paccayā vēdanā salāyatana paccayā passu ēvaṭa avaśya dē

무엇이 닿아야 합니까? 거름, 물, 햇볕, 바람이 닿아야 합니다. 바로 phassa paccayā vedanā, saḷāyatana paccayā phassa, 그것들에 필요한 것들입니다.

āyasthāna āyatana kiyannē ekatu vena sthāna. api ara isselt āyatana kivvē mē æhæ kana nemeyi. ekatu vena sthāna kivvanē. ehenam pōra jalayē samaga etanṭa ekatu vennē nǣhæ mula ḷan̆gaṭa etenṭa ekatu karalā hari denna ōnē. āyē asthāna karanna ōnē. āya etana venna ōna.

āyatana란 모이는 자리입니다. 앞에서도 āyatana는 이 눈이나 귀가 아니라 모이는 자리라고 말했지요. 그러면 거름이 물과 함께 저절로 그 뿌리 곁으로 모이지 않으니, 우리가 모아서라도 주어야 합니다. 다시 āyatana를 만들어야 합니다. 다시 그 자리에 있게 해야 합니다.

irēliya etanṭa vadinna vidihaṭa vasvalā valin hevana tiyenavā yaha karalā hari heva nætuva hadalā denna ōnē. āya asthānayak karanna. ekatu karana sthānayak karanna ōnē. anna mē vagē bāhira

햇볕이 그 자리에 들도록, 나무들 때문에 그늘이 져 있으면 가지를 쳐서라도 그늘 없이 만들어 주어야 합니다. 다시 āyatana, 곧 모이는 자리를 만들어야 합니다.

sthānayak karanna ōnē. anna mē vagē bāhira salāyatana tamayi rūpa, śabda, gandha, rasa, sparśa kiyana ēvā dharma kiyana ēvā haṭaganna haṭaganna etana ēvā. ādhyātmika salāyatana tamā æsa, kana diva nāsaya śarīraya kiyana balapāna salāyatanaya. dæn mē bāhira lōkē pennavaṭa bāhira salāyatanaya.

이와 같은 바깥 saḷāyatana가 rūpa, sadda, gandha, rasa, phoṭṭhabba, dhamma라는 것들로, 거기서 생겨나는 것들입니다. 안쪽 saḷāyatana는 눈, 귀, 혀, 코, 몸이라는, 영향을 미치는 saḷāyatana입니다. 바깥 세상을 보여 주는 것이 바깥 saḷāyatana입니다.

abhyantara lōkaya hadana abhyantara salāyatanaya anna salāyatana pat eyā passa nāma rūpaccayā salāyatanā anna onna otana tamayi api ævillā manō pupubbaṁgamā dhammā kiyana tanna kiṭṭu karalā innē. dæn mokada dennē? mē rōsa mala

안쪽 세상을 만드는 것이 안쪽 saḷāyatana입니다. 바로 saḷāyatana paccayā phassa, nāmarūpa paccayā saḷāyatana, 바로 거기서 우리는 'manopubbaṅgamā dhammā'라는 자리에 가까이 와 있습니다.

karalā innē. dæn mokada dennē? mē rōsa mala kiyana ekaṭa avaśya karannā vū rasa dhātuvak, āpō dhātu, tējō dhātu, vāyō dhātu, paṭhavi dhātu vaśayen lōkē haṭaganna mēkaṭa avaśya karannā vū namyatāvayē rūpanaya venna ōnē. nætnam nāma rūpaya ipadanna ōnē. ehenamtāvayaṭa

이제 무엇을 주느냐 하면, 이 장미꽃에 필요한 rasa dhātu, 곧 āpo dhātu, tejo dhātu, vāyo dhātu, paṭhavī dhātu로서 세상이 생겨나는 데 필요한 이름 붙임과 모양 지음이 일어나야 합니다. 달리 말해 nāmarūpa가 생겨나야 합니다.

nætnam nāma rūpaya ipadanna ōnē. ehenamtāvayaṭa gælapunā vū rūpayō haṭagattahama śuddhāśraka vaśayen haṭagannā mūla nirmāṇaya korasak āpō dhātu vaśayen nam gannavā. kosak tējō dhātu vaśayen nam gannavā. kosak vāyō dhātu vaśayen nam gannavā. kosak paṭhi dhātu vaśayen nam karā rūpanaya venavā. anna nāma rūpa

그렇게 이름 붙임에 맞는 rūpa들이 생겨나면, suddhaṭṭhaka로서 생겨나는 바탕 짜임의 어떤 부분은 āpo dhātu라는 이름을 얻고, 어떤 부분은 tejo dhātu라는 이름을, 어떤 부분은 vāyo dhātu라는 이름을, 어떤 부분은 paṭhavī dhātu라는 이름을 얻어 모양을 이룹니다.

vaśayen nam karā rūpanaya venavā. anna nāma rūpa hædunā. nāma rūpa vaśayen gattahama namayatāvayayi rūpanayayi. namatāvayayi rūpanayayi. anna ē ṭika

바로 nāmarūpa가 만들어졌습니다. nāmarūpa로 보면 이름 붙임과 모양 지음입니다. 이름 붙임과 모양 지음입니다.

rūpanayayi. namatāvayayi rūpanayayi. anna ē ṭika tamayi āpō dhātu vaśayen tiyennē suddhāṣṭaka. tējō dhātu vaśayen gattā tiyennē suddhāṣṭaka. bedalā bæluvot antima suddhāgaya vāyō paṭhavi kiyanavā antima suddhāṣṭaka āpō, tējō, vāyō paṭhavi vaṇgata rasajā kiyannē gati aṭa gati yaṭin tamayi

그것들이 āpo dhātu로서 있는 suddhaṭṭhaka이고, tejo dhātu로서 있는 suddhaṭṭhaka입니다. 나누어 보면 마지막 suddhaṭṭhaka, 곧 āpo, tejo, vāyo, paṭhavī, vaṇṇa, gandha, rasa, ojā라는 것은 여덟 가지 gati 밑에서 생겨납니다.

haṭagannē. itin āpō dētō vāyō paṭhavi vannagandha rasōjā kiyannē gati aṭā gati aṭen haṭagannavā āpō dhātu āpō bhūta tējō bhūta vāyōbhūta paṭhavi bhūta hatara etakoṭa

그러니 āpo, tejo, vāyo, paṭhavī, vaṇṇa, gandha, rasa, ojā라는 것은 여덟 gati에서 생겨나며, āpo dhātu는 āpo bhūta, tejo bhūta, vāyo bhūta, paṭhavī bhūta, 이렇게 넷입니다.

āpō bhūtayen paṭan ganna āpō mahābhūta tējō mahābhūta vāyō mahābhūta paṭhavi mahābhūta kiyalā mēka ganī bhavana venavā. tava avasthāvak. anna ēken

그러면 āpo bhūta에서 시작해 āpo mahābhūta, tejo mahābhūta, vāyo mahābhūta, paṭhavī mahābhūta로 이것이 굳어집니다. 또 한 단계입니다.

ganī bhavana venavā. tava avasthāvak. anna ēken haṭaganna īḷan̆ga avasthāva āpō dhātu, tējō dhātu, vāyō dhātu, paṭhayō dhātu dhātu bavaṭa ganī bava.

그것에서 생겨나는 다음 단계는 āpo dhātu, tejo dhātu, vāyo dhātu, paṭhavī dhātu로서 dhātu로 굳어지는 것입니다.

anna ē dhātu hatara ekkavīmen tamayi mē lōkē satva pudgala dharmaya ratu vahala vennē. dæn

(이 대목은 원문을 알아듣지 못해 옮기지 못했습니다.)

satva pudgala dharmaya ratu vahala vennē. dæn avasthā gānakaṭa ennē issellama gatiyen ennē. ē nisā issellama manasaṭa sambandha vecca manō lakṣaṇayen tamayi gati haṭagannē.

이제 여러 단계를 거쳐 오는데, 맨 먼저 gati에서 옵니다. 그래서 맨 먼저 마음과 이어진 마음의 특성에서 gati가 생겨납니다.

avidyāven gati hatarakuvi tr̥ṣṇāven gati hataraku tiyenavā avidyā turaṇātvayal vædagat daham dekak. onna ē gati hatara

avijjā에서 gati 넷, taṇhā에서 gati 넷이 있습니다. avijjā와 taṇhā는 중요한 dhamma 둘입니다.

vædagat daham dekak. onna ē gati hatara kriyātmaka vīma nisā gati yaṭa kriyātmaka vīma tamayi āpō, tējō, vāyō paṭhayō vaṇḍagandha rasa, ōjā kiyalā ayin karanna ven karanna bæri suddhāṣṭhakaya kiyana issellāma puya haṭaganna. ē rūpa puṁciyē mūlika issāva tamayi manasa.

그 네 gati가 움직이기 때문에 여덟 gati가 움직이고, 그것이 바로 āpo, tejo, vāyo, paṭhavī, vaṇṇa, gandha, rasa, ojā라고 하는, 떼어 낼 수도 나눌 수도 없는 suddhaṭṭhaka라는 맨 처음 것이 생겨나는 것입니다. 그 작은 rūpa의 바탕 자리는 마음입니다.

ē nisā tamayi kivvē paṭicca samuppāda hatarak gæna kivvannē naōkayi.

그래서 네 가지 paṭiccasamuppāda에 대해 말한 것이 바로 이것입니다.

viññāṇa paccayā nāmaṁ nāma paccayā caṭṭhāyatanaṁ ādī vaśayen gihillā viññāṇa paccayā nāma rūpaṁ nāma rūpaccayā salāyatanaṁ vunē hataraveni avasthāva kiyalā kiyannē uppāda pratisthā sampūrṇaya venakoṭa anna cittakṣaṇaya sampūrṇa vecca velādī citta rūpayak naipadavalā ivarayi. onna gatiya vanin sampūrṇa karalā ipadenavā suddhāsthaya.

viññāṇa paccayā nāmaṃ, nāma paccayā chaṭṭhāyatanaṃ 하는 식으로 가서, viññāṇa paccayā nāmarūpaṃ, nāmarūpa paccayā saḷāyatanaṃ이 네 번째 단계라고 하는 것은, uppāda와 ṭhiti가 다 차서 cittakkhaṇa가 다 찼을 때 이미 citta rūpa 하나를 만들어 낸 것입니다. gati에서 다 채워져 suddhaṭṭhaka가 생겨납니다.

ehenam karmaja cittaja kiyana mē dakinnē lōkeṭa rūpa naipadanā mūlika vaśayen. napadavapu rūpaya mokaṭada nipadevvē? vēdanā bhuktiya balāporottu vennē. vēdanā bhuktiya

그러니 kammaja, cittaja라는 이것들이 바탕으로서 보이는 세상에 rūpa를 만들어 냅니다. 만들어 낸 rūpa는 무엇 때문에 만들었습니까? vedanā를 누리기를 바라는 것입니다.

balāporottu vennē. vēdanā bhuktiya balāporottu venna nam ādhyātmika saha bāhira dekak ekatu venna ōnē. ē vindraṇaya labāgena āśvāda gena denekuyi. ē labā gænīmaṭa avaśya vena āśvāda indriyakuyi. āśvāda gælapena indriyekuyi. menna mē deka ekatu

vedanā를 누리기를 바라려면 안과 밖 둘이 만나야 합니다. 그 누림을 얻어 맛을 가져다주는 것 하나, 그리고 그 맛을 얻는 데 필요한 indriya, 그 맛에 맞는 indriya 하나입니다.

gælapena indriyekuyi. menna mē deka ekatu vīma bhuktiya balāporottu vīma tamayi api taṇhāven næt vennē. taṇhāva karā tiyennē onna ōkaṭat dæn oya taṇhā mul

이 둘이 만나 누림을 바라는 것이 바로 우리가 taṇhā로 빠져드는 것입니다. taṇhā는 바로 그것을 향해 있습니다.

tiyennē onna ōkaṭat dæn oya taṇhā mul karagena avidyāva nisā mēka hon̆dayi kiyalā nigamanayaṭa bæhælā. sārayi kiyana nigamanayen taṇhāven bhuktiyaṭa bæssaṭa passē ætivena balāporottuva tamayi oya niṣpādanaya mula. ē

이제 그 taṇhā를 뿌리로 하여 avijjā 때문에 '이것이 좋다'는 결론에 이르고, '알차다'는 결론으로 taṇhā를 따라 누림에 빠져든 뒤 생기는 바람이 바로 그 만들어 냄의 뿌리입니다.

balāporottuva tamayi oya niṣpādanaya mula. ē nisā balāporottu venavā mē ban̆du hæra deyak, medu suvan̆da deyak, meban̆du lakṣaṇa deyak. mokada ōka anādiyē paṭan ginna apiṭa āpu sirisa. ē

그래서 이러한 모양의 것, 이러한 향기의 것, 이러한 특성의 것을 바랍니다. 왜냐하면 그것은 시작 없는 때부터 우리에게 내려온 버릇이기 때문입니다.

ōka anādiyē paṭan ginna apiṭa āpu sirisa. ē nisā mokada vennē? oyagē hita matak karanakoṭama ādī kaḷā vū eka metenṭa ædalā innavā. ædalā ævidilā hiṭan mataken nagā denavā. meban̆dula assanak api issarat vidalā tiyenavā. anna ē jātī lassana dænut ætnam anna balāporottuvak ætienavā matuvaṭa itin edā

그래서 어떻게 됩니까? 마음이 떠올리는 순간 예전에 했던 것이 여기로 끌려옵니다. 끌려와서 기억에서 일으켜 줍니다. '이런 아름다움을 우리가 전에도 누렸다.' 그런 아름다움이 지금도 있다면 앞날을 향한 바람이 생겨납니다.

balāporottuvak ætienavā matuvaṭa itin edā rōsa mal kipanet apē mānasika balāporottuva mul karagena haṭagatta ārambhaya lōkayak nīpadevvā. anna nāma rūpa nadana hæṭi.

그러니 그날 장미꽃이 피어날 때도 우리 마음의 바람을 뿌리로 하여 생겨난 시작이 하나의 세상을 만들어 냈습니다. 바로 그렇게 nāmarūpa가 만들어집니다.

bāhira nāma rūpa nadavanavā abhyantarayē ē cittada rūpaya nada kuha citta kiyannē hiten ipadunakan pamaṇayi. uppādayadī bhaṁga venakoṭama cittā avasthāva ivarayi. hæbæyi rūpaya ivara vunē næha. niṣpādanaya karapu rūpaya tamayi apiṭa suddhāsthakayē sthika balayak kiyalā ōkaṭa vaṭa venavā. anna hiten dunna balaya.

바깥 nāmarūpa를 만들어 냅니다. 안에서는 그 cittaja rūpa를 만드는데, cittaja란 마음에서 생겨나는 동안만입니다. uppāda에서 bhaṅga에 이르는 순간 citta의 단계는 끝납니다. 그러나 rūpa는 끝나지 않았습니다. 만들어 낸 rūpa는 suddhaṭṭhaka 안에서 'sthitika bala'라고 하는 힘에 둘러싸입니다. 그것이 바로 마음이 준 힘입니다.

hiten bala dīlā hita ivarayi. hita baṁga vuṇā. hæbæyi bhaṁga vunāṭa passē madennē balayē dīpu eka vastuva tiyenavā.

마음은 힘을 주고 끝났습니다. 마음은 bhaṅga 되었습니다. 그러나 bhaṅga 된 뒤에도 그 힘으로 준 것, 그 대상은 남아 있습니다.

ōkē āyusa antakkalpa 20k yanakan ivarennē næha. antakalpa 40ka āvā āyusayi. mē manusa lōkayavat. namut ōkē dharmaya tiyenavā hoyāganna oruvin.

그것의 수명은 antarakappa 스무 번이 지나도록 끝나지 않습니다. 수명이 antarakappa 마흔에 이릅니다. 이 사람 세상조차도요. 그러나 그것의 dhamma를 찾아낼 수 있습니다.

oya ōkē tiyenavā utu rūpayak. dæn etana paṭan genna antakkal pahata giyā yanakan utu rūpayak vaśayen næstika balayak kriyātmaka venavā rūpaya vaṭā. ē paramāṇuva. anna ēka tamayi paramāṇuvē tiyennē nastika balaya kiyannē onna ōkaṭa ōka tamayi lōkē bala śaktiya mula. apē

그 안에 utu rūpa가 있습니다. 이제 거기서부터 antarakappa가 다 지나가도록 utu rūpa로서 'nastika'라고 하는 힘이 rūpa 둘레에서 움직입니다. 그것이 원자입니다. 원자 안에 있는 'nastika' 힘이라는 것이 바로 그것이고, 그것이 세상 에너지의 뿌리입니다.

onna ōkaṭa ōka tamayi lōkē bala śaktiya mula. apē manasenma napadavalā napadavapu dē apē balāporottuvenma napadavalā balāporottu vipāka pratiphalaya bhukti in̆dalā api innavā lōkayaka kiyalā. apima ipadavāgena ēkē bhuktiya tiyenavā. itin ōkē āyuta hoyanna bæhæ.

우리 마음으로 만들어 낸 것, 우리 바람으로 만들어 낸 것, 그 바람의 결과를 누리며 우리는 '세상에 있다'고 합니다. 우리 스스로 만들어 내고 그 안에서 누립니다. 그러니 그것의 수명은 찾을 수 없습니다.

skandha santi niyamaya kiyalā vidyātmaya bahinā nigamanayakaṭa koccara bidalā bæluvat ē kǣllaṭa tava skandhayak vasin tava tinaka pavatinavā. hæbæyi suddhāsthakaṭa bidalā balanna vidyāt dakṣa næhæ. namut bedalā bæluvat ē suddhāssakayē tiyennē apē væḍavalaṭa ganna śaktiya gæbvelā. occara antakkalpa 40k

과학은 질량 보존 법칙이라는 결론에 이르렀습니다. 아무리 쪼개 보아도 그 조각에 또 질량이 남아 이어집니다. 그러나 과학은 suddhaṭṭhaka까지 쪼개 볼 만큼 능하지 않습니다. 그래도 나누어 보면 그 suddhaṭṭhaka 안에는 우리 일에 쓸 에너지가 담겨 있습니다.

śaktiya gæbvelā. occara antakkalpa 40k bhramaṇa vena śaktiyak ōkē tiyenavā. ēka dīlā tiyennē manasē. ē manasen dunna śaktiya abhibhava venas karanna tava balayaknē.

그 안에는 antarakappa 마흔 동안 돌아가는 에너지가 있습니다. 그것을 준 것은 마음입니다. 마음이 준 그 에너지를 누르고 바꾸려면 또 다른 힘이 필요합니다.

ehenam ē balaya ganna nam abhignālābhiyek venna ōnē. abhignālābhiyaṭa puḷuvan araka pālanaya karalā venas karanna. anna etanaṭa mokada kiyannē galak vaśayen tiyena eka nanam malak karanna puḷuvan. onna rattan karannat puḷuvan.

그 힘을 얻으려면 abhiññā를 얻은 이가 되어야 합니다. abhiññā를 얻은 이는 그것을 다스려 바꿀 수 있습니다. 그래서 돌로 있는 것을 꽃으로 만들 수도 있고, 금으로 만들 수도 있다고 하는 것입니다.

adhiṣṭhāna karanakoṭa parivartanaya venavā ēka tiyena eka ē vidihaṭa. ē nisā ara sāmānyayen podu pudgalayāgē ara avidyāsanā karma śakti kriyāvalaṭa hædicca raṭāva ē bhukti pālanaya venas karalā mēken puḷuvan vena abhignālābhiyāṭa tamanṭa ōna ekak bavaṭa pat karanna eka tiyena suddhāssa æduva gaman gala sattvak on gala jalaya karanna puḷuvan. anna ēkayi ē balaya. itin ēkat pudumayak nemeyi. haṭahā

adhiṭṭhāna를 하면 거기 있는 것이 그렇게 바뀝니다. 그래서 보통 사람의 avijjā에 바탕한 kamma 에너지의 움직임으로 짜인 틀, 그 누림의 다스림을 바꾸어, abhiññā를 얻은 이는 자기가 원하는 것으로 만들 수 있습니다. 거기 있는 suddhaṭṭhaka를 끌어당기는 순간 돌을 물로 만들 수 있습니다. 그것이 바로 그 힘입니다. 그러니 그것도 놀라운 일이 아닙니다.

balaya. itin ēkat pudumayak nemeyi. haṭahā onna ōkayi. itin menna mēka kiyanavā nāma rūpa tamayi anna ara nāma rūpa valaṭa haṭagattē viññāṇaya mul vuṇā. viññāṇa kivvē hita kivvaṭa hariyannē nǣ.

생겨나는 것은 바로 그렇습니다. 그래서 이것이 말하는 것은, nāmarūpa가 생겨나는 데 viññāṇa가 뿌리였다는 것입니다. viññāṇa를 마음이라고 부르는 것은 맞지 않습니다.

hita kiyana ekaṭa viññāṇaya kiyana api sāmānya katāvaṭa vitarayi.

마음을 viññāṇa라고 부르는 것은 우리 일상의 말에서만입니다.

hita viññāṇa venna avasthā aṭak yanna ōnē. viññā ada mē api viññāṇaya kiyalā katā karannē viññāṇa skandhayakaṭa. viññāṇa skandha bavaṭa pattinna namaveni avasthāva

마음이 viññāṇa가 되려면 여덟 단계를 지나야 합니다. 오늘 우리가 viññāṇa라고 말하는 것은 viññāṇakkhandha를 두고 하는 말입니다. viññāṇakkhandha가 되는 것은 아홉 번째 단계입니다.

tabassara midam bhikkhevē cittaṁ kiyana tæna in̆dalā paṭan gannē citta citta manō mānasaṁ hadayaṁ paṇḍaraṁ manōmanāyatanaṁ manīndriyaṁ viññāṇaṁ aṭaveni ekaṭa viññāṇa skandhō naminiyi eka āgantuka upak lēsayangen kiliṭi velā viññāṇa skandha bavaṭa pat vena nama avasthāvakadī tamayi etaṭa patvennē.

'pabhassaram idaṃ bhikkhave cittaṃ'이라는 데서 시작하여 citta, mano, mānasaṃ, hadayaṃ, paṇḍaraṃ, mano manāyatanaṃ, manindriyaṃ, 여덟 번째가 viññāṇaṃ, 아홉 번째가 viññāṇakkhandho입니다. 밖에서 들어온 upakkilesa에 더럽혀져 viññāṇakkhandha가 되는 아홉 번째 단계에서 비로소 그렇게 됩니다.

pavassara midambhik vicittaṁ āgantukēna upakiliṭṭēna upakiliṭtan kiyalā pennuvē anna etanayi. āgantuka upakalēsa valin upagiliṭa pat venavā. anna upakiliṭa pat vunāṭa passē ē viññāṇa bavaṭa pat vennavā. nætnam tiyennē citta vitarayi. itin ēnam

'pabhassaram idaṃ bhikkhave cittaṃ, tañca kho āgantukehi upakkilesehi upakkiliṭṭhaṃ'이라고 보여 준 것이 바로 그 자리입니다. 밖에서 들어온 upakkilesa로 더럽혀집니다. 더럽혀진 뒤에 viññāṇa가 됩니다. 그렇지 않으면 있는 것은 citta뿐입니다.

tiyennē citta vitarayi. itin ēnam viññāṇa nirōdha kaḷa hæē. saṁkhāra nirōdhana viññā nirōdhayi. hæbæyi citta tiyenavā. ehenam budurajāṇan vahansē viññā nirōdha kaḷā namut hita tibuṇada? anna ehenam hitaṭa viññāṇa kiyannē nǣha.

그러니 viññāṇa는 멸할 수 있습니다. saṅkhāra nirodha로 viññāṇa nirodha입니다. 그러나 citta는 있습니다. 그렇다면 Buddha께서는 viññāṇa를 멸하셨지만 마음은 있었습니까? 그러니 마음을 viññāṇa라고 하지 않습니다.

ēkaṭa na citta prabhāsara vin̆dam bhik kiya prabhāsara cittaya budurajāṇan vahansēṭa tiyenavā. viññāṇaya ekak karana viññāṇaya nirōdha.

그것이 'pabhassaram idaṃ bhikkhave cittaṃ'이라고 한 것으로, 빛나는 citta가 Buddha께 있습니다. viññāṇa는 nirodha 되었습니다.

anna api dækganna ōnē monavada ē viññāṇa citta bavaṭa pat vunahama ārammaṇa vijānana lakṣaṇaya vitarayi. dænaganna lakṣaṇaya tiyenavā dænaganna balāporottuvak næhæ. vimukta viññāṇaya kiyalā ekak

우리가 보아야 할 것은, viññāṇa가 citta가 되면 대상을 아는 특성만 남는다는 것입니다. 아는 특성은 있지만 알려는 바람은 없습니다. vimutta viññāṇa라는 것이

tiyenavā. tiyenavā. ēkaṭa tiyennē kusala mūla paccayā saṁkhārā, saṁkhāra paccayā viññāṇa kiyalā paṭicca samuppādayak tiyenavānam ārya paṭicca samuppādaya dæn mēka ahalā næ yanna venava

있습니다. 있습니다. 그것에는 kusala mūla paccayā saṅkhārā, saṅkhāra paccayā viññāṇaṃ이라는 paṭiccasamuppāda가 있으니, 그것이 ariya paṭiccasamuppāda입니다. 이제 이것은 들어 본 적이 없다고들 하게 될 것입니다.

kusala mūla paccayā saṁkhārā saṁkhāra paccayā viññāṇa viññāṇa paccayā nāma rūpaṁ nāma rūpa paccayā salāyatana salāyatana paccayā passu passa paccayā vēdanā vēdanā paccayā taṇhāya ēkē nǣ. vēdanā paccayā pasādō pasāda paccayā adhimōkō adhimōka paccayā bhava bhava paccayā jāti menna arihat jātiya antimaṭa jāti patyā jarāmaraṇaṁ ēvamētaṁ ēvamētēsaṁ dhammānaṁ samudaya hōtiya navatinavā. dukkhan dasaṭa ē kiyannē næ. ēva

kusala mūla paccayā saṅkhārā, saṅkhāra paccayā viññāṇaṃ, viññāṇa paccayā nāmarūpaṃ, nāmarūpa paccayā saḷāyatanaṃ, saḷāyatana paccayā phasso, phassa paccayā vedanā, 그리고 vedanā paccayā taṇhā는 거기에 없습니다. vedanā paccayā pasādo, pasāda paccayā adhimokkho, adhimokkha paccayā bhavo, bhava paccayā jāti, 이것이 arahant의 jāti이고, 마지막으로 jāti paccayā jarāmaraṇaṃ, evametesaṃ dhammānaṃ samudayo hoti로 멈춥니다.

navatinavā. dukkhan dasaṭa ē kiyannē næ. ēva mēta kēvalasa dukkhanta samudaya hōti kiyalā ē paṭicca samuppattiya keḷavara yannē næha. vā anna ēva mētisaṁ dhammānaṁ samudaya hōtiya gæna atinavā. menna ārya paṭicca samuppādaya

dukkha까지 가지 않습니다. 'evametassa kevalassa dukkhakkhandhassa samudayo hoti'로 그 paṭiccasamuppāda가 끝나지 않습니다. 보십시오, 'evametesaṃ dhammānaṃ samudayo hoti'로 멈춥니다.

atinavā. menna ārya paṭicca samuppādaya menna api anugamanaya karanna ōnē. dæn siyalu viññāṇa api duṇu karanna apiṭa avaśya næha.

이것이 ariya paṭiccasamuppāda입니다. 이것을 우리가 따라야 합니다. 이제 우리는 모든 viññāṇa를 없앨 필요가 없습니다.

avidyā pratyayen haṭaganna nirōdha tatvayaṭa yanna saṁkhāra nirōdha karannē avidyā pratyayen haṭaganna saṁkhāra vitarayi. mokada hētuva? apē sasara gamanaṭa hētu vennē avidyā pratyayen haṭaganna saṁkhāra apiṭa ōnē sasara duka duru karaganna. etakoṭa melō mē upanā mærena duru

nirodha의 상태로 가기 위해 멸하는 saṅkhāra는 avijjā를 조건으로 생겨나는 saṅkhāra뿐입니다. 왜냐하면 우리 saṃsāra 여정의 원인이 되는 것은 avijjā를 조건으로 생겨나는 saṅkhāra이기 때문입니다. 우리는 saṃsāra의 dukkha를 없애야 합니다.

karaganna. etakoṭa melō mē upanā mærena duru jīvat kramayak tiyenavā. ē ṭika jīvat vennat apiṭa mē lōkē sammataya katābaha karanna ōnē ē jīvat vena kramayak tiyenavā. ē tuḷa apiṭa mē jīvitayaṭa pamaṇayi. eyā sa upadi śēṣa vecca nirvāṇaya kivvē ēkayi. anupadi śēṣayēdī ēkavarayi. ehenam arihat in̆dam keḷavara

그런데 이 세상에서 태어나고 죽는 동안 살아가는 방식이 있습니다. 그동안 살아가려면 이 세상의 관례대로 말을 나누어야 하니, 그렇게 살아가는 방식이 있습니다. 그것은 이 삶에만 해당합니다. sa-upādisesa nibbāna라고 한 것이 그것입니다. anupādisesa에 이르면 그것도 끝납니다.

śēṣayēdī ēkavarayi. ehenam arihat in̆dam keḷavara karanakan a piriṇuvama pāna mohotē enakan. jīvat vennē kusala mūla paccayā saṁkhārā, saṁkhāra paccayā viññāṇa kiyana viññāṇaya darāgena. hæbæyi ēkedanna kusala mūlayēdī

그러니 arahant가 된 때부터 마지막 parinibbāna의 순간이 올 때까지, kusala mūla paccayā saṅkhārā, saṅkhāra paccayā viññāṇaṃ이라는 viññāṇa를 지니고 살아갑니다.

darāgena. hæbæyi ēkedanna kusala mūlayēdī haṭagannē anicca dē anicca hæṭiyaṭa, dukkha dē, dukkha hæṭiyaṭa, anatta dē anatta hæṭiyaṭa 100ha 100kma dækalā ivarayi. lōka sammatayen katā karanavā. lōka samatayaṭa

그러나 그 kusala mūla에서 생겨나는 것은, anicca인 것을 anicca로, dukkha인 것을 dukkha로, anatta인 것을 anatta로 백 퍼센트 다 보고 난 것입니다. 세상의 관례로 말합니다.

katā karanavā. lōka samatayaṭa hon̆dayi kiyanavā. mama kiyalā katā karanavā. oba kiyalā katā karanavā. itin pota pǣna kiyalā kiyanavā. ēvā okkoma ēka kiyanavā. ē vidihaṭa han̆dunavā. hæbæyi ara avidyā, paccayā,

세상의 관례에 맞추어 '좋다'고 말합니다. '나'라고 말하고 '당신'이라고 말합니다. 책이다, 펜이다 합니다. 그런 것을 다 말합니다. 그렇게 알아봅니다.

han̆dunavā. hæbæyi ara avidyā, paccayā, saṁkhārā kiyanaeṁkāra, paccayā viññāṇaṁ valin nemeyi. kusala mūla, paccayā, saṁkhārā, saṁkhāra, paccayā, viññāṇaṁ kiyana eka kenin dakinna.

그러나 그 avijjā paccayā saṅkhārā, saṅkhāra paccayā viññāṇaṃ으로가 아니라, kusala mūla paccayā saṅkhārā, saṅkhāra paccayā viññāṇaṃ이라는 것으로 봅니다.

ēkē venasa mokakda avidyā tr̥ṣṇā dekakin kelasī kelesīma hita dæmū viññāṇayaṭa kiyanavā kusala mūla paccayā saṁkhārayen haṭagatta viññāṇaya

그 다름이 무엇이냐 하면, avijjā와 taṇhā 둘로 더럽혀진 viññāṇa와, kusala mūla paccayā saṅkhārā에서 생겨난 viññāṇa라는 것입니다.

ēkē tiyennē venasa mokakda ara vidihaṭama aragena āvat keles kahaṭa nǣ. anna ēkayi venasa anna ēkayi. ē nisā kiyanavā puñña pāpa pahīnayi.

거기 있는 다름이 무엇이냐 하면, 똑같이 가지고 오더라도 kilesa의 얼룩이 없다는 것입니다. 바로 그것이 다름입니다. 바로 그것입니다. 그래서 puñña와 pāpa를 버렸다고 합니다.

yāsi

(이 대목은 원문을 알아듣지 못해 옮기지 못했습니다.)

ov namut tiyenavā. mokada dæn budurajāṇan hon̆da saṁkhāra nǣ kivvot api ahanavā mehema deyak. budurajāṇan vahansē ē kiyannē dæn mē ahanavā eka avasthāvaka kavuda dambinnā teringen visāka siṭutumā ahanavā.

그렇습니다. 그러나 있습니다. 왜냐하면 Buddha께 좋은 saṅkhāra가 없다고 하면 우리는 이런 것을 묻습니다. Buddha께서, 그러니까 어느 때 이런 물음이 있었습니다. 누구냐 하면, Visākha 장자가 Dhammadinnā therī에게 묻습니다.

a

(이 대목은 원문을 알아듣지 못해 옮기지 못했습니다.)

mē viññāṇaya mē piḷiban̆dava mē mehemayi ahannē ēka

이 viññāṇa에 대해 이렇게 묻는 것입니다.

api danna gatta mātr̥kāvak poḍḍak tiyena vaṭa nævata vuṇāna

(이 대목은 원문을 알아듣지 못해 옮기지 못했습니다.)

mē saṁkhāra piḷiban̆dava vahanavā mehema katāvak. nirōdha samāpattiyaṭa samavæṇa rahatan vahansē namak arihatun vahansē namak. nævatat eyin nægī siṭinakoṭa issellāma pahaḷa vennē mona saṁkhārada kiyalā.

saṅkhāra에 대해 이런 이야기를 묻습니다. nirodha samāpatti에 든 arahant 한 분이 다시 거기서 일어날 때 맨 먼저 나타나는 것은 어떤 saṅkhāra입니까 하고요.

ēka kiyanavā viśākha manō saṁkhāra īḷan̆gaṭa pahaḷa vennē vacī saṁkhāra īṭa passē pahaḷa vennē kāya saṁkhāra

그러자 '벗 Visākha여, mano saṅkhāra가, 그다음에 vacī saṅkhāra가, 그 뒤에 kāya saṅkhāra가 나타납니다'라고 말합니다.

dæn saṁkhāra siyallama nirōdha kaḷā nam maharahatan vahansē nirōdha samāpattayen āpaha venna sammēdina mona saṁkhāraṭa ē saṁkhāra monavada

이제 saṅkhāra를 모두 멸했다면, 큰 arahant께서 nirodha samāpatti에서 나오실 때 어떤 saṅkhāra로 나오십니까? 그 saṅkhāra는 무엇입니까?

dæn siyalu saṁkhāra næti kaḷā nam ehema arihatyaṭa pat vena siyalu saṁkhāra næti vunā nam nirōdhayaṭa pat vecca arihatun vahansē nævata nægī siṭinakoṭa ē anu piḷivalin ena saṁkhāra tuna tunak kivvā. issellā manō saṁkhāra pahaḷa venavā. īḷan̆gaṭa vaca saṁkhāra pahala venavā. īṭa passē kāya saṁkhāra pahaḷa venavā kiyalā. ehenam arihatun vahansēṭa manō saṁkhāra tiyena nisā vaca saṁkhāra, kāya saṁkhāra tiyena nisā nēda pahaḷa venavā kiyalā pennavā.

arahant가 될 때 모든 saṅkhāra를 없앴다면, nirodha에 든 arahant께서 다시 일어나실 때 차례대로 오는 saṅkhāra 세 가지를 말했습니다. 먼저 mano saṅkhāra가 나타나고, 다음에 vacī saṅkhāra가 나타나고, 그 뒤에 kāya saṅkhāra가 나타난다고요. 그렇다면 arahant께 mano saṅkhāra, vacī saṅkhāra, kāya saṅkhāra가 있기 때문에 나타난다는 것을 보여 주는 것 아닙니까?

ehenam ēvā avidyā patyā saṁkhārā nemeyi. anna ē mona saṁkhārada? anna kusala mūla paccayā saṁkhārā. eham kusala mūla paccayā āniṁj abhisaṁkhārā vigraha karalā gannaṭa ennē otanṭa

그러니 그것들은 avijjā paccayā saṅkhārā가 아닙니다. 그러면 어떤 saṅkhāra입니까? 바로 kusala mūla paccayā saṅkhārā입니다. 그래서 kusala mūla paccayā āneñjābhisaṅkhāra를 풀어 보는 데 이르게 됩니다.

kusala mūla pratyayen pahaḷa venavā arihatun vahasaṭa āniṁjjā abhisaṁkhāraya āniṁja kiyannē nævatat janita vīma san̆dahā in̆davannē nætiṭa kiyanavā āni matu uppattiyaṭa hētu vennē næti saṁkhāra aniṁji saṁkhāra mē atdaṭa vitarayi.

kusala mūla를 조건으로 arahant께 āneñjābhisaṅkhāra가 나타납니다. āneñja란 다시 태어나게 하지 않는 것을 말합니다. 앞날의 태어남의 원인이 되지 않는 saṅkhāra, āneñja saṅkhāra는 이 삶에만 해당합니다.

ē nisā puññābhi saṁkhāra apñābhisaṁkhāra ē deka pin deka matu dekaṭa yana ēvā ēvā nǣha. puñña pahinak. ānijābhi saṁkhāra pahīna næ. anna kusala mūla paṭṭiyā saṁkhāra kiyana ārya mārgaya væḍennē onna ōkayi.

그래서 puññābhisaṅkhāra와 apuññābhisaṅkhāra, 그 둘, 앞날로 이어지는 그것들은 없습니다. puñña를 버렸습니다. āneñjābhisaṅkhāra는 버리지 않았습니다. kusala mūla paccayā saṅkhārā라는 ariya magga가 자라는 것이 바로 이것입니다.

kōsāni vicaya kēvalāni dibbaṁ mānusa kaṁca brahma kōsaṁ sabba kōṣa mūla bandhanā pamuttō kusalōtādi pavuccatō tatattā

'kosāni viceyya kevalāni, dibbaṃ mānusakañca brahmakosaṃ, sabbakosamūlabandhanā pamutto, kusalo tādi pavuccate tathattā.'

divya kōṣa, manussa kōsa, brahma kōṣa, sakala vidē upadina tæn vustiyanna. piḷiban̆da ēvāya ipætmaṭa hētu vena mūla bandhanaya vana avidyā tr̥ṣṇāvangē paha kirīmak æda kusalyi kiyana læbennē.

deva의 kosa, 사람의 kosa, brahma의 kosa, 온갖 태어나는 자리들을 살펴, 그에 대한 태어남의 원인이 되는 뿌리 묶임인 avijjā와 taṇhā를 버리는 것을 kusala라고 합니다.

onna avidyā tr̥ṣṇā deka paha karanavā satara gamaṭa hituve. ēkayi kusala kiyannē.

네 가지 magga로 avijjā와 taṇhā 둘을 버립니다. 그것을 kusala라고 합니다.

ānidāva saṁkhāra kiyannē nævata ipadana vīmak hētu novannā hētu novanna saṁkhāra saṁkhāraya

āneñja saṅkhāra란 다시 태어남의 원인이 되지 않는 saṅkhāra입니다.

dæn dharmaya yam dæn oya vigraha karalā tiyenavā ānitāpa saṁkhāra kiyalā kiyannē ov arūpāvacara lōkayē up pat dennā vū ov saṁkhāra

(물음) 지금 dhamma에서는 āneñjābhisaṅkhāra를 이렇게 풀이해 두었는데요. (답) 그렇지요. (물음) arūpāvacara 세상에 태어나게 하는— (답) 그렇지요. (물음) saṅkhāra라고요.

etakoṭa ānijābhi saṁkhāra itin saṁkhāra tiyena viññāṇaya vælā arūpa lōkē upadinna epæ ma rahatan vahansē dæn rahatan vahansēṭa dæn ānenjābhi saṁkhāra āryasatun vahansēṭa tiyenavanē.

그러면 āneñjābhisaṅkhāra가 그런 saṅkhāra라면, 그것이 있는 viññāṇa를 지닌 arahant께서도 arūpa 세상에 태어나셔야 하지 않겠습니까? 지금 arahant께는 āneñjābhisaṅkhāra가 있지 않습니까?

ānijjābhi saṁkhāra valin arūpa lōkaya uppattiyaṭa hētu vena eka vitarak nam kiyannē. ēkedī apiṭa kiyanna venavā. ehenam arihatun vahansē arūpāvaca saṁkāya ivara karalā næhænē. etakoṭa ē vigrahaya baḍa tiya

āneñjābhisaṅkhāra가 arūpa 세상에 태어나는 원인이 되는 것만을 말한다면, 그때 우리는 arahant께서 arūpāvacara saṅkhāra를 끝내지 않으셨다고 말해야 합니다. 그러면 그 풀이는 무너집니다.

anna ēkayi kiyannē. itin mokada etandi pennannē akampa saṁkhārayak kiyana vacanaya pennannayi ōka pennuvē.

그래서 하는 말입니다. 거기서 보여 주는 것은 '흔들림 없는 saṅkhāra'라는 말을 보여 주려는 것이었습니다.

mokada ani meyat ēkakvat kiyalā itin mē

(이 대목은 원문을 알아듣지 못해 옮기지 못했습니다.)

mehema tanijjāpi saṁkhāra kiyana vacanayen pennannē nævata janita kirīmaṭa hētu novana kiyana ekayi. ē saṁkhārayē svabhāvaya ēkayi. dæn

āneñjābhisaṅkhāra라는 말이 보여 주는 것은 '다시 태어나게 하는 원인이 되지 않는'이라는 뜻입니다. 그 saṅkhāra의 본성이 그것입니다.

kiyana ekayi. ē saṁkhārayē svabhāvaya ēkayi. dæn oya lōkayē tibuṇā menna mehema deyak. oya āniṁjābhi saṁkhāra kiyana vacanaya budurajāṇan vahansē dēśanā karapu nirukti dharmayayi.

그런데 세상에는 이런 일이 있었습니다. āneñjābhisaṅkhāra라는 말은 Buddha께서 가르치신 nirutti dhamma입니다.

etakoṭa lōka sammatayē bhāvitayi dekak. lōka sammatayē edā vimuktiya sælasunā kiyalā hitāgattē arūpāvacara brahma lōka ipadicca ayaṭa. ēgollō nævatat mē lōkē upadinavā kiyalā dækkē nǣ. mokada laukika gnānayaṭa dakinna bæha. ēgollō vimukti sthānaya hæṭiyaṭa dælakuvē arūpāvacaraya ē nisā tamayi nævata ipadīmak haṭa noganna tæna saṁkhāra kiyana vacana dæmmē ēkaṭa

그런데 세상 관례에서의 쓰임이 둘입니다. 그 무렵 세상 관례에서는 arūpāvacara brahma 세상에 태어난 이들이 해탈을 얻었다고 여겼습니다. 그들이 다시 이 세상에 태어난다는 것을 보지 못했습니다. 세간의 앎으로는 볼 수 없기 때문입니다. 그들은 arūpāvacara를 해탈의 자리로 여겼고, 그래서 다시 태어남이 일어나지 않는 자리의 saṅkhāra라는 말을 거기에 붙였습니다.

ē balāporottu ēkē tiyenavā. arūpāvacara saṁkhāra valaṭa ē vacana ganna hētu anna ēkayi. mokada arūpāvacara saṁkhāra valaṭayi ānijjābhi saṁkhāra kiyannē kiyalā. kiyanna hētuva nævata janita vīma bihi nokarana saṁkhārī kiyana ānijbhi saṁkhāra kiyana vacanaya bhāvitā kaḷē ēkaṭa ē budurajāṇan vahansē pahaḷa venna issellā hiṭapu bava dannē nǣhæ. næ ēkē upanyi nævata meheena bava

그런 바람이 거기 담겨 있습니다. arūpāvacara saṅkhāra가 그 말을 얻은 까닭이 바로 그것입니다. arūpāvacara saṅkhāra를 āneñjābhisaṅkhāra, 곧 다시 태어남을 낳지 않는 saṅkhāra라고 부른 까닭은, Buddha께서 나타나시기 전 사람들은 거기 태어난 이들이 다시 태어난다는 것을 몰랐기 때문입니다.

etakoṭa ēkarat kiyana puññābhi saṁsaṁkhāra kiyalā ov ætta vaśayen mēkat puññābhi saṁkhāraya saṁkhā

(물음) 그러면 그것도 puññābhisaṅkhāra라고 해야겠네요? (답) 그렇습니다. 사실 이것도 puññābhisaṅkhāra입니다.

etakoṭa etana tiyennē eka etakoṭa mehema deyak tiyenavā. yamkisi pudgalayekgē lōkavalō ipadīmēdī atahærapu yamak tiyenavā vagē nævata utpattiyaṭa hētu novanna sakas kirīma kiyanavā. avidyā tr̥ṣṇā deken tora vuṇā vū yamkisi ākārayaka ihātma sukha viharaṇayaṭa bhāvitā karana yamak tiyenavā nam ē ihātma sukha viharaṇaya avidyā tr̥ṣṇā deken tōrayi. ē nisayi ēka nævata matu janita karanna hituna saṁkhārayak bavaṭa havat ānenjjābhi saṁkhārayak bavaṭa patvennē.

그러면 거기에는 이런 것이 있습니다. 어떤 사람이 세상들에 태어날 때 내려놓은 무언가가 있는 것처럼, 다시 태어남의 원인이 되지 않는 짜임이라고 합니다. avijjā와 taṇhā 둘에서 벗어난, diṭṭhadhamma sukhavihāra로 쓰는 무언가가 있다면, 그 diṭṭhadhamma sukhavihāra는 avijjā와 taṇhā 둘에서 벗어나 있습니다. 그래서 그것은 앞날의 태어남을 낳으려 하지 않는 saṅkhāra, 곧 āneñjābhisaṅkhāra가 됩니다.

etakoṭa ē nisā ēkayi niyama ānenjābhi saṁkhāra. etakoṭa lōka sammatayē laukika yōgīn vaḍannā vū arūpāvacaraya læbena saṁkhāraya puññābhi saṁkhārayā. saṁkhāra ov ēka ēka āyajābhi saṁkhāra kiyalā gattē ēgollangē tiyena nodænīmaṭayi.

그래서 그것이 참된 āneñjābhisaṅkhāra입니다. 그리고 세상 관례에서 세간의 yogī들이 닦아 arūpāvacara를 얻는 saṅkhāra는 puññābhisaṅkhāra입니다. (물음) saṅkhāra요? (답) 그렇습니다. 그것을 āneñjābhisaṅkhāra라고 여긴 것은 그들의 모름 때문입니다.

etakoṭa dharmaya tuḷa vigraha karalā tiyenakoṭa vigrahaya tōraganna bærikama nisayi etana ēkaṭat api gattē mē nævata upadinna mē ē kiyannē ē lōkē upadina saṁkhāra kiyalā. ehema ganna giya kaḷāma ānijābhi saṁkhāra varihatun vahansē saṁkhāra nirōdha karalā nǣha kiyalā ganna venavā. ehemanam.

dhamma 안에서 풀이해 둔 것을, 그 풀이를 가려내지 못해서 우리도 그것을 다시 태어나게 하는, 곧 그 세상에 태어나게 하는 saṅkhāra로 여겼습니다. 그렇게 여기면 arahant께서 āneñjābhisaṅkhāra를 멸하지 않으셨다고 해야 합니다. 그렇다면 말입니다.

arūpāvacarapadina saṁkhāra valaṭa nam āniñaṁjābhi saṁkhāra kiyannē arihatun vahansēgē āni saṁkhāra monavada? ehenam ēvat arūpāvaṭa oya upadinna epæ. ēkē tiyena venasa mokakda? api ēka ætura dækaganna ōnē.

arūpāvacara에 태어나게 하는 saṅkhāra를 āneñjābhisaṅkhāra라고 한다면, arahant의 āneñja saṅkhāra는 무엇입니까? 그렇다면 그것들도 arūpa에 태어나야 하지 않겠습니까? 그 다름이 무엇입니까? 우리는 그것을 분명히 보아야 합니다.

anna ēkayi kiyannē mē dharmaya tuḷa siyum tæn hun̆gāk tuḷaṭa apiṭa vigraha karaganna velā tiyenavā.

그래서 이 dhamma 안에서 미묘한 자리를 아주 많이 풀어내야 했던 것입니다.

maṭa svāmīn vahansēṭa vecca kamak matīma ēkayi itin

(이 대목은 원문을 알아듣지 못해 옮기지 못했습니다.)

kohomada apiṭa siddhiṭa yanna puḷuvan

(물음) 어떻게 하면 우리가 진실에 이를 수 있습니까?

ov ætta vaśayen hari amāruyi. mē dharmaya gæna api koccara kivvat mē mē vigrahayak ganna tenak nam mama hitannē kohe tiye.

그렇습니다. 사실 참 어렵습니다. 이 dhamma에 대해 우리가 아무리 말해도, 이런 풀이를 얻을 곳은 어디에도 없다고 저는 생각합니다.

næta oya aṭṭhakaṭācāra aṭṭhavān vahansēlā etakoṭa kolan tiyenavā.

(이 대목은 원문을 알아듣지 못해 옮기지 못했습니다.)

anna ēkayi kiyannē. itin budurajāṇan vahansēgē dēśanāvema tiyenavanē dharmayaṭa gælapennē nædda?

그래서 하는 말입니다. (물음) 그런데 Buddha의 가르침 자체에 있지 않습니까, dhamma에 맞지 않습니까?

dharmaya pēnnema næhænē. pēnnē nǣhæ pēnnē næha ēkayi.

dhamma가 아예 보이지 않습니다. 보이지 않습니다, 보이지 않으니 그런 것입니다.

svāmīn vahansa oya anāgataya matu vena ēkāntayen matu venavā. oya īṭa vaḍā tava idiriyaṭa hon̆da assaralā matu velā enavā. mē dæn vitarak nemeyi. an̆ga sampūrṇa mēvā mulāka aṁga sampūrṇa ekin eka matu karalā tiyenna puḷuvan śaktiyak enavā. ōvā koyi kālē liyaviccada? kavadākda livvē, kavuda livvē, koheda livvē, kō sākṣi okkomat ekkalā denna puḷuvan kāryak anāgata tiyenavā. oyā okkoma purā vidyā sākṣi pīṭan denna puḷuvan avasthā enavā. āya mē

(물음) 스님, 앞으로 드러날— (답) 틀림없이 드러납니다. 앞으로 그보다 더 좋은 것들이 드러나 올 것입니다. 지금만이 아닙니다. 모든 갈래를 갖춘 것들을 하나하나 드러낼 수 있는 힘이 옵니다. 그것들이 어느 때 쓰였는지, 언제 썼는지, 누가 썼는지, 어디서 썼는지, 모든 증거와 함께 내놓을 수 있는 일이 앞날에 있습니다. 온갖 고고학 증거를 내놓을 수 있는 때가 옵니다.

pīṭan denna puḷuvan avasthā enavā. āya mē nævata apaṭa saṁghānātma avasthāvak tiyenavā.

(이 대목은 원문을 알아듣지 못해 옮기지 못했습니다.)

itin venavā itin idiri kālayakadī samahara velāvaṭa in avaśyin sampūrṇa karannavā. itin oya ætta vaśayen apiṭa puḷuvan avasthāvak gæna nemeyi kiyannē. namut api dakinavā idiri kālayēdī edā pirapu sivi pirisinā maha rahatan vahansēlā bihi venna i.

그러니 앞날 어느 때에는 필요한 것들이 채워질 것입니다. 사실 우리가 할 수 있는 일을 두고 하는 말은 아닙니다. 그러나 앞날에 그때 pāramī를 채운 큰 arahant들이 나오실 것으로 봅니다.

anna ē bivunāṭa passē apiṭa praśna ivarayi ēgollan unvahansēlā ēka ṭika karayi. api dannē nǣha kohomada kiyana eka. namut ehema venna iḍa tiyena bava hon̆daṭama pēnavā.

그분들이 나오시면 우리 문제는 끝납니다. 그분들이 그 일을 하실 것입니다. 어떻게 할지는 우리가 모릅니다. 그러나 그렇게 될 여지가 있다는 것은 아주 잘 보입니다.

pok okkoma væradi mætta vaśayenma karanna deyak næhæ. dæn api kalpanā karalā balanna dæn api koccara ahalā bæluvatmī

(물음) 책들이 다 틀렸다는 건가요? (답) 사실 어찌할 도리가 없습니다. 이제 우리가 생각해 보십시오. 아무리 물어보아도—

dæn maitrī bhāvanā gæna bæluvot tava api tava poḍakin ē gænat vistarayak karāma bohoma vædagat ēkat.

이제 mettā bhāvanā에 대해 살펴보면, 조금 더 그것에 대해서도 풀어 드리면 그것도 매우 중요합니다.

menna mehema deyak tiyenavā api. oya ānāpāna satiya gæna kiyanakoṭa dænaganna tiyena vædagat deyak tamayi a menna mehema vædagat koṭasak tiyenavā kāraṇā dekak tērum ganna.

이런 것이 있습니다. ānāpānasati에 대해 말할 때 알아야 할 중요한 것이 있습니다. 두 가지를 이해하기 위한 이런 중요한 대목이 있습니다.

eka avasthāvaka budurajāṇan vahansē tun māsayak haya māsayak oya vas kālē tun māsayak ādī vaśayen dānēna bhikṣuva hærenna kisi kenek enna epā mā hambavenna kiyalā. ektarā niyōgayak panavalā hiṭan giya avasthā tiyenavā.

어느 때 Buddha께서 석 달, 여섯 달, 또는 vassa 동안 석 달 등, 공양을 가져오는 bhikkhu 말고는 아무도 나를 만나러 오지 말라는 명을 내리고 지내신 적이 있습니다.

menna mehema hiṭapu avasthāvakadī ē tun māsē haya māsē ikma giyāṭa passē budurajāṇan vahansē bhikṣuvan namatalā ahanavā kiyanavā mahaṇani anya paribrājikayō obalāgen æhuvot bhavat gautamayan vahansē keban̆du viharaṇayakin mēt vas kālayē vāsaya kaḷāda kiyalā. ānāpāna umana satiyen vāsaya kaḷā kiyalā kiyannē.

그렇게 지내시다가 그 석 달, 여섯 달이 지난 뒤 Buddha께서 bhikkhu들을 불러 말씀하십니다. '비구들이여, 다른 paribbājaka들이 그대들에게 "존자 Gotama께서는 이번 vassa에 어떤 머묾으로 지내셨는가" 하고 묻거든, ānāpānasati로 지내셨다고 말하라.'

ē ānāpānaya mokakda kiyalā æhuvē? ēkaṭa ariya vihāraya kiyat, brahma vihāraya kiyat tathāgata vihāraya giyat kiyanavā kiyalā kiyannē. mē vædagat dēśanāvak.

그 ānāpāna가 무엇이냐고 물으면, 그것을 ariya vihāra라고도, brahma vihāra라고도, tathāgata vihāra라고도 한다고 말하라고 하십니다. 이것은 중요한 가르침입니다.

ē ānāpāna satiya kumakda kiyalā æhuvot īṭa ariya vihāraya kiyat, brahma vihāraya kiyat, tathāgata vihāraya kiyat kiyanavā kiyalā uttara dennavā.

그 ānāpānasati가 무엇이냐고 물으면, 그것을 ariya vihāra라고도, brahma vihāra라고도, tathāgata vihāra라고도 한다고 답하라고 하십니다.

hæbæyi lōka sammataya ekakkuyi śāsanaya kigi venama tibenavā pæhædiliva pēnavanē.

그러나 세상 관례는 하나이고 sāsana는 따로 있다는 것이 분명히 보이지요.

ēka āye. ehenam budurajāṇan vahansē væḍu ānāpāna hatiya kivvot ēka mokakda kiyalā ahuvama ēkaṭa kāraṇā tuna. ē tunama ariya vihāraṇa ārya kiyannē bauddhayi. bauddhamayi. brahma vihāraya kiyannē brahma kiyannē budurajāṇan vahansēṭa tathāgatayan vahansē kiyannē budurajāṇan vahansēṭa. ehenam tathāgatayan vahansēgē vāsayaṭama kivvū nan tunak tamayi ayu unvahansē ānāpāda satiya bahulakoṭa vāsaya kaḷā kiyalā kiyanna. ēka mokakda kiyalā æhuvot īṭa ariya vihāraya kiyat, brahma vihāraya kiyat, tathāgata vihāraya kiyat kiyanavā kiyalā kiyannē.

그러니 Buddha께서 닦으신 ānāpānasati가 무엇이냐고 물으면 거기에 세 가지가 있습니다. 셋 모두 ariya vihāra입니다. ariya란 Buddha의 것, Buddha의 길에 속한 것입니다. brahma vihāra의 brahma는 Buddha를 가리키고, Tathāgata도 Buddha를 가리킵니다. 그러니 Tathāgata의 머묾 자체를 가리키는 이름 셋이 있는 것이고, 그분께서 ānāpānasati를 많이 닦으며 지내셨다고 하라, 그것이 무엇이냐고 물으면 ariya vihāra라고도, brahma vihāra라고도, tathāgata vihāra라고도 한다고 말하라는 것입니다.

dæn apiṭa ariya vihāraya hō brahma vihāraya hō tathāgata vihāraya hoyā gattot īpiṭakaya kohen hari? ānāpāna sati ahuvenavā nēda?

이제 우리가 ariya vihāra나 brahma vihāra나 tathāgata vihāra를 tipiṭaka 어디에서든 찾아낸다면 ānāpānasati를 잡게 되지 않겠습니까?

brahma mētaṁ vihāraṁ idahu kiyalā hata dharmayamat sūtrayē kiyanakoṭa dassaṭa kiyanavada? mēkaṭa brahma vihārayā kiyanavā kiyalā. mēkaṭayi brahma vihāraya kiyannē. saraṇīyamatta sūtrayēdī antimaṭa kiyavenavā. brahma mētā vihāraṁ in̆damā menna mēkaṭa brahma vihāraya kiyanavā.

Karaṇīyametta Sutta에서 'brahmametaṃ vihāraṃ idhamāhu'라고 말할 때, 무엇을 가리킵니까? 이것을 brahma vihāra라고 한다는 것입니다. 바로 이것을 brahma vihāra라고 합니다. Karaṇīyametta Sutta 끝에 'brahmametaṃ vihāraṃ idhamāhu'라고 나옵니다. 바로 이것을 brahma vihāra라고 합니다.

ehenam ānāpāna satiya vāsaya kaḷā kiyalā kiyanna tathāgatayan vahansē mē vastun māsē bahulakoṭa vāsaya kaḷā kiyanna. ēka mokakda æhuvama ariya vihāraya kiyat, brahma vihāraya kiyat, tathāgata vihāraya kiyiyat ēka kramayaṭa kiyanavā kiyalā kiyannē.

그렇다면 Tathāgata께서 이번 vassa 석 달 동안 ānāpānasati로 많이 지내셨다고 말하라, 그것이 무엇이냐고 물으면 ariya vihāra라고도, brahma vihāra라고도, tathāgata vihāra라고도 한다고 그 방식대로 말하라는 것입니다.

dæn brahma vihārayat api hoyāgattā. ehenam karīyavatta sūtrayē tiyenna ōnē budurajāṇan vahansē bahulakoṭa vāsaya vitaru ānāpāna satiya dæn hon̆daṭa pæhædiliyanē.

이제 brahma vihāra도 찾았습니다. 그렇다면 Buddha께서 많이 지내신 ānāpānasati가 Karaṇīyametta Sutta 안에 있어야 합니다. 이제 아주 분명하지요.

dæn etakoṭa budurajāṇan vahansē garavalā tiyena ānāpāna satiya brahmētā vihāraṁ idamā kiyalā pennapu karaṇiyamatva sūtrayē tiyenna ōnē. api oppu karalā pennanna ōnē ēka ānāpāna satiyak vennē menna mehemayi kiyalā.

그러니 Buddha께서 닦으신 ānāpānasati는 'brahmametaṃ vihāraṃ idhamāhu'라고 보여 주신 Karaṇīyametta Sutta 안에 있어야 합니다. 그것이 ānāpānasati가 되는 것은 이렇다고 우리가 증명해 보여야 합니다.

[ugura kǣrīma]

[헛기침]

etakoṭa harima vædagat hariyak tamayi tuna oya koṭa api aragannē ēka.

그러면 아주 중요한 대목, 그 셋을 우리가 붙잡는 것이 그것입니다.

dæn ānāpāna sati bhāvanā bærajāṇan vahansē dēśanā karapu dēśanāvēdī menna mehema deyak tiyenavā. ida bhikkhavē bhikkhu arañña gatōvā rukkha mūla gatōvā suññāgāra gatōvā nisīdati pallaṁkaṁ ujuṁ kāyaṁ paniddāya parimukhaṁ satiṁ upaṭṭhavā sō satō assati satō passa sati. dæn mehemayi paṭan gannē.

이제 Buddha께서 ānāpānasati bhāvanā를 가르치신 설법에 이런 대목이 있습니다. 'idha bhikkhave bhikkhu araññagato vā rukkhamūlagato vā suññāgāragato vā nisīdati pallaṅkaṃ ābhujitvā ujuṃ kāyaṃ paṇidhāya parimukhaṃ satiṃ upaṭṭhapetvā, so sato va assasati sato passasati.' 이렇게 시작합니다.

dæn mē bhikṣū kāyānupassanāven vāsaya karanavā kiyannē kohomada kiyalā ōka pennakoṭa dæn otanin paṭan gatta ānāpānasati bhāvanāva karana ākārayē mula paṭan gatta hæṭi. arañña gatōvā rukkha mūla gatōvā suññāgāra gatōvā.

bhikkhu가 kāyānupassanā로 지낸다는 것이 어떤 것인지 보여 줄 때, 거기서부터 시작한 ānāpānasati bhāvanā를 하는 방법의 첫머리가 이렇게 시작합니다. araññagato vā rukkhamūlagato vā suññāgāragato vā.

dæn oya kālēdī lōka sammatayē tibicca praśna valaṭat piḷituru dīgena tamayi oya vistaraya dennē. dæn minissungē matayak tibuṇā araṇya gata velā, rukmūl gata velā, śr̥ññāgāragata velāyi mē bhāvanāva karanna ōnē. eban̆du matayak tamayi lōkē tibunē.

그 시절 세상 관례에 있던 물음들에도 답을 주면서 이 설명을 하시는 것입니다. 그때 사람들에게는 숲에 들어가고 나무 밑에 들어가고 빈집에 들어가서 이 bhāvanā를 해야 한다는 생각이 있었습니다. 세상에 그런 생각이 있었습니다.

budurajāṇan vahansē dēśanā karannē araṇyayakaṭa giyē hō rukmalakaṭa giyē hō sunyākārayakaṭa giyē hō kohē giyā hō hoyanna ōna ekayi mē pennannē. otenna giyaṭa hariyannē nǣ. onna ekayi penna.

Buddha께서 가르치시는 것은, 숲에 갔든 나무 밑에 갔든 빈집에 갔든 어디에 갔든 찾아야 할 것은 하나라는 것입니다. 그곳에 가는 것만으로는 되지 않습니다. 그것을 보여 주십니다.

nisīdati phal dæn phalak bæn̆dagena vāḍi velā kiyalayi apiṭa ada pennannē artha.

nisīdati pallaṅkaṃ. 오늘날 우리에게는 그 뜻을 가부좌를 틀고 앉는 것으로 보여 줍니다.

mē ārya vinayē pallaṁkaya kiyalā kiyannē ucca aṁkaya tamayi ucca mānaya. mānayen tamayi maninnē aṁka. mama paḷaveni meyā devaniyak ohoma mæna mæna innē lōkē tiyena mānākāravala. oya mānākārakama biṁduvaruma vasuvahama pallaṁkayaṭa væssē.

ariya vinaya에서 pallaṅka란 높은 자리 숫자, 곧 높은 māna입니다. 숫자는 māna로 잽니다. '나는 첫째, 이 사람은 둘째', 그렇게 재고 또 재며 지내는 것이 세상의 māna입니다. 그 māna가 영으로 떨어지면 pallaṅka에 내려앉은 것입니다.

pahatama aṁkaya kiyannē anatimānī kivvatanna kariya meta sūtrayē ānāpāna satiya pennanna ōnē. suvacō cassa mudu anatimāni atimānayaṭa bæssahama pallaṁkayaṭa bæssāhama

가장 낮은 숫자란 anatimānī라고 한 자리이며, Karaṇīyametta Sutta가 ānāpānasati를 보여 주어야 하는 곳입니다. 'suvaco cassa mudu anatimānī', atimāna에서 내려오면 pallaṅka에 내려앉은 것입니다.

era minigena in̆dīma nemeyi kiyannē kohoma hidihari anatimānīva inna ōnē. issellāma venna ōnē anna etanaṭa pat vena eka. ujun

재며 앉아 있는 것이 아니라, 어떻게 앉든 anatimānī로 있어야 합니다. 맨 먼저 그 자리에 이르러야 합니다.

venna ōnē anna etanaṭa pat vena eka. ujun kāyaṁ kiyanaṭa kon̆du væṭa kela kelin peḷa kelin tiyāgena kiyalayi apiṭa ugannannē. kāyajutukā cittajjutukā kiyalā mē dharmayē kāyajutukāva hevat kaya iru karana hæṭi pelā tiyenavā.

ujuṃ kāyaṃ은 등뼈를 곧게 세우고 있는 것이라고 우리에게 가르칩니다. 이 dhamma에는 kāyujukatā, cittujukatā라 하여 kāyujukatā, 곧 몸을 곧게 하는 법이 경에 나와 있습니다.

kriyākalāpaya avaṁkabhāvayaṭa pat karagattahamayi kāyajutukā hædennē. ujuṁ kāyaṁ kiyannē sakkhō ujūca sūjūca anna uju kāyaṁ karana hæṭi.

행동을 정직하게 만들었을 때 kāyujukatā가 이루어집니다. ujuṃ kāyaṃ이란 'sakko ujū ca suhujū ca', 바로 몸을 곧게 하는 법입니다.

iradhi venna manāsē iri venna monavada? avaṁka venna manāsē avaṁka venna nihatamānī bhava anatimānī bhāvayaṭa patvelā manāsē avaṁkabhāvayaṭa pat vunahama ujun kāyaṁ velā ivarayi.

곧아지라, 아주 곧아지라, 무엇이냐 하면 정직해지라, 아주 정직해지라는 것입니다. 겸손해지고 anatimānī의 상태에 이르러 아주 정직해지면 ujuṃ kāyaṃ은 다 된 것입니다.

panidāya parimukhaṁ sati upaṭṭapetvā. parimukhaṁ satiṁ mokakda api pramukha karagannē mokakda parimukha karagannavā kiyannē api pramukha karagannavā. satiya pramukha karagannavā.

paṇidhāya parimukhaṃ satiṃ upaṭṭhapetvā. parimukhaṃ satiṃ. 무엇을 앞세웁니까? parimukha로 한다는 것은 앞세운다는 뜻입니다. sati를 앞세웁니다.

pramukha bava ṭa pat karannē mokakda? satiya koheda pihiṭavannē? mē buddha śāsanayē pennapu satiya sammā satiya mē śāsanayē bæhæra kohevat nǣ.

무엇을 앞세웁니까? sati를 어디에 세웁니까? 이 Buddha sāsana에서 보여 준 sati, sammā sati는 이 sāsana 밖에는 어디에도 없습니다.

mokakda satiya kiyannē? dæn satiyat otana tōrāganna ōnē. oya satiya satiya pramukha karalā pihiṭavā ganna satiya tōragena inna ōnē. dæn satiya kiyannē mokakda kiyalā ahapuhama kiyannē satiya kiyannē hon̆da sihiyen kaṭayutu karanna. etakoṭa satiya sihi kalpanāven yanakoṭa yanavā kiyanna enavā kiyalā enna dæn ohomanē kiyannē. innavā kiyalā inna etakoṭa mē karana væḍē hon̆daṭa sihīn karanna kiyalā kiyanna.

sati란 무엇입니까? 여기서 sati도 가려내야 합니다. sati를 앞세워 세우려면 sati를 가려 알고 있어야 합니다. sati가 무엇이냐고 물으면, 깨어 있는 마음으로 일하라는 것이라고들 합니다. 갈 때는 간다고 알며 가고, 올 때는 온다고 알며 오고, 그렇게들 말하지요. 있을 때는 있다고 알며 있고, 하는 일을 잘 깨어서 하라고 합니다.

hon̆dayi sati kiyannē caitasikayak tiyenavā sati caitasikaya. mē satiya kiyana eka yedennē koheda? pin hitaka pamaṇayi. kusala hitaka pamaṇayi. kusala hitaka satiya yedenavā. akusal hitaka satiyē yedennē nǣ. mēka dharmaya hon̆daṭa pæhædiliva pelā tiyenavā. abhidharmaya pelā tiyenavā.

좋습니다. sati는 cetasika이며 sati cetasika가 있습니다. 이 sati가 어디에 붙습니까? 좋은 마음, kusala citta에만 붙습니다. kusala citta에 sati가 붙습니다. akusala citta에는 sati가 붙지 않습니다. 이것은 dhamma에 아주 분명히 나와 있습니다. Abhidhamma에 나와 있습니다.

hon̆dayi api hitamukō sihiyen karanna væḍē satiyen karanavā kiyannē sihiyen karanavā kiyana eka nam api hitamu minihek ūrekuṭa tuvakuvak ban̆dinavā. kælē gihillā særayakkāraya hon̆da siha kalpanāvanē karanna ōnē. tamanṭa pat venavanē ætnam.

좋습니다. 깨어서 일한다, sati로 한다는 것이 정신 차리고 한다는 뜻이라면, 어떤 사람이 숲에 가서 멧돼지를 잡으려고 총 덫을 놓는다고 해 봅시다. 그 덫 놓는 일은 아주 정신 차려서 해야 하지요. 잘못하면 자기가 당하니까요.

tuvakvā genihillā niyama vidihaṭa bæn̆dalā maruvælla niya idiriyaṭa ædalā bohoma parisamen maruvala gæṭa gahalā ehema vinaya bohoma parisamen karanna ōna væḍak tumak upadi kælī. hon̆da sihivanin sihiyen karanna epæ. ēka sihiyen nokaḷa nam ehema ē minihaṭa pat venavā.

총을 가져가 제대로 묶고, 방아쇠 줄을 앞으로 당겨 아주 조심스럽게 매듭을 짓고, 그렇게 아주 조심스럽게 해야 하는 일입니다. 아주 정신 차려서 해야 하지요. 정신 차려 하지 않으면 그 사람이 당합니다.

ehenam ara hon̆da oya sihiyen karanavā kivvot ehema ōkak sihiyen karana ekak vennē næha. etakoṭa sihiyen karanna giyot mē pav væḍak nēda karanna. ehenam pāpa kriyāvaliyakaṭa satiya yedenavā. yedenna bæhæ. ehenam ēkaṭa satiya denna bæhæ sihiyen karanavā kiyalā ada hitāya nemeyi lōka sammata sihiya nemeyi oya kivvē.

그러면 그것을 정신 차려서 한다고 해서 그것이 sati로 하는 일이 되지는 않습니다. 정신 차려서 한다 해도 이것은 악한 일 아닙니까? 그러면 악한 행위에 sati가 붙습니까? 붙을 수 없습니다. 그러니 거기에는 sati를 줄 수 없습니다. 오늘날 생각하는 '정신 차려서 한다'는 것, 세상에서 말하는 정신 차림을 말한 것이 아닙니다.

o tōrum ganna ōnē ekak. oya sihiya abuddhōtpāda kālet tibuṇā. namut buddhōtpāda kālayē mē buddha śāsanayē pavatina satiya anit śāsanayaka nætnam ē satiya mokakda? onna ōka tōrāganna ōnē.

하나 이해해야 할 것이 있습니다. 그런 정신 차림은 Buddha가 나지 않은 때에도 있었습니다. 그러나 Buddha가 나신 때 이 Buddha sāsana에 있는 sati가 다른 가르침에는 없다면, 그 sati는 무엇입니까? 바로 그것을 가려내야 합니다.

satiya nægenavā satyayen nægenavā satiya. satyaṭa anukūla vannā vū yamak vannēda ēka satiyayi. satvaya mokakda? mē dukayi kiyalā dakinna ōnē mē dukaṭa hētuvayi kiyalā dakinna næhæ. mē duka nirōdhayayi kiyalā dakinna næhæ. mē dukkha nirōdhagāmiṇī mārgayayi kiyalā dakinna ōnē. menna mēka dakilā hitan īṭa anukūlava taman karana kriyākalāpaya īṭa anukūlava karanna dakṣa vunot anna eyāṭa satiyak tiyenavā.

sati는 sacca에서 일어납니다. sacca에 맞는 것이 무엇이든 그것이 sati입니다. sacca란 무엇입니까? '이것이 dukkha다'라고 보아야 하고, '이것이 dukkha의 원인이다'라고 보아야 하고, '이것이 dukkha의 nirodha다'라고 보아야 하고, '이것이 dukkha nirodha에 이르는 길이다'라고 보아야 합니다. 이것을 보고 나서 그에 맞게 자기가 하는 행동을 그에 맞추어 해 나갈 줄 안다면, 그 사람에게 sati가 있습니다.

ēkaṭayi satiya kiyannē. menna mēka kusala hitakayadena satiya. satiya tērum ganna ōnē ævidē.

그것을 sati라고 합니다. 이것이 kusala citta에 붙는 sati입니다. sati를 이해해야 합니다, 아시겠지요.

anna satiya mudun pat karalā mūkaya karagannavā kiyannē nivana mul karagena nivanaṭa avaśya karana kriyākalāpaya dænaganna ōnē issellā. kumak kaḷotda nivan dakinnēda? kohoma hituvoda? kohoma kivvotda kohoma kaḷotda nivan dakīm nivanaṭa hētu vennē mona vidiha situvillada mona vidiha kriyāvada vannē katāvakda? menna mē kiyana kāraṇā ṭika avaṁkava nihatamānīva yamkisi pudgalayek tērum aragena inna ōnē. oya bhāvanāva karanna issellā.

sati를 꼭대기에 올려 앞세운다는 것은, nibbāna를 뿌리로 하여 nibbāna에 필요한 행동을 먼저 알아야 한다는 뜻입니다. 무엇을 하면 nibbāna를 봅니까? 어떻게 생각하면, 어떻게 말하면, 어떻게 하면 nibbāna를 봅니까? 어떤 생각, 어떤 행동, 어떤 말이 nibbāna의 원인이 됩니까? 이것들을 그 사람은 정직하고 겸손하게 이해하고 있어야 합니다. 그 bhāvanā를 하기 전에 말입니다.

onna ōkaṭa kiyanavā parimukhaṁ satiyen upṭatvā. sō satō asa sati ohu visin satiyen æsuru karanna ōnē.

그것을 parimukhaṃ satiṃ upaṭṭhapetvā라고 합니다. so sato va assasati, 그는 sati로 가까이해야 합니다.

satō passa sati satiyen pahaka damanna ōnē. dæn nivanaṭa hētu vena kriyākalāpaya tērum aragena ē kriyākalāpayē satiya tērum varanna nivanaṭa hētu vennē mehemayi kiyalā tērum aran īṭa ōna eka æsuru karamin īṭa viruddha dē paha karami kaṭayutu kirīma ārambha karanna ōnē.

sato passasati, sati로 버려야 합니다. nibbāna의 원인이 되는 행동을 이해하고, 그 행동 안에서 sati를 이해하여 'nibbāna의 원인이 되는 것은 이렇다'고 알고서, 그에 필요한 것을 가까이하고 그에 어긋나는 것을 버리며 일하기 시작해야 합니다.

onna sō satō assa sati satō passa sati dīghaṁvā assasantō dīghaṁ assasāmiti pajānāti dæn mēka tōraganna budurajāṇan vahansē denavā menna mehema ekak kiliṭi hita upakramayen pirisidu karaganna upamāvak dunnā. hariyaṭa gomas kara kuṇu reddak. suddha pavitra karalā hiṭan pirisidu seddak hadāgannavā vāgē mēka karanna purudu venna. mē duṇu hon̆da upamāvak.

so sato va assasati sato passasati, dīghaṃ vā assasanto dīghaṃ assasāmīti pajānāti. 이것을 가려 주시려고 Buddha께서 더럽혀진 마음을 솜씨 있게 깨끗이 하는 비유를 주셨습니다. 마치 쇠똥이 묻은 더러운 천을 깨끗이 빨아 깨끗한 천으로 만드는 것처럼, 이것을 하도록 익히라고요. 이것은 좋은 비유입니다.

menna mē upamāvadī api dakinna ōnē. mē upamāva apiṭa saṁsandanaya karagena apē hitaṭa mē kiliṭi sedda apē mē cittāvaliyanam. mē cittāliya tuḷa api mē saṁsāraya paṭan huru pupurudu karagattē. mē atvē huru purudu karagatta noyē lāmaka akusala daham tiyenavā.

이 비유에서 우리가 보아야 합니다. 이 비유를 우리 마음에 견주어 보면, 이 더러운 천은 우리 마음의 흐름입니다. 이 마음의 흐름 안에 우리가 saṃsāra에서부터 길들여 온, 이 삶에서 길들여 온 온갖 저열한 akusala dhamma들이 있습니다.

akusala kriyākalāpayangē huru purudu. mē samahara huru purudurī ganī bavanayi. bohoma tadayi. lēsatiyen æraganna bæ. hæbæyi ēvā api æraganna ōnē. anna ē nisā mokada karanna ōnē? api issellāma karanna ōnē aḍuḷu puṁci puṁciva araganna nemeyi. dæḍiva bæn̆dilā tiyena mahā daruṇu lōbha, dvēśa, kuṇugoḍaval

akusala 행동의 버릇들입니다. 어떤 버릇은 단단히 굳어 있습니다. 아주 질깁니다. 쉽게 떼어 낼 수 없습니다. 그러나 우리는 그것들을 떼어 내야 합니다. 그러니 무엇을 해야 합니까? 맨 먼저 할 일은 자잘한 것을 떼는 것이 아니라, 단단히 묶여 있는 크고 사나운 lobha와 dosa의 쓰레기 더미를 치우는 것입니다.

ayin karaganna. maṭa mehema rāgaya haṭagannavā, mehema dvēśaya haṭagannavā. mehema lōbhaya haṭagannavā, mehema dvēśaya haṭagannavā kiyalā. apiṭa mēka tērenavā nam api hon̆da manā nuvaṇin in̆dalā. maṭa keban̆du keban̆du deyak æsuru karanakoṭa rūpa, śabda, gandha, rasa, upṭabba dharma kiyana mēvā æsuru karanakoṭa lōbhaya haṭagannavada? ēka maṭa pāḍuvā. ehenam issellā mama dæḍi ēvā

'내게 이렇게 rāga가 일어난다, 이렇게 dosa가 일어난다, 이렇게 lobha가 일어난다, 이렇게 dosa가 일어난다.' 이것을 알아차린다면 우리는 좋은 지혜로 있는 것입니다. '어떤 것을 가까이할 때, rūpa, sadda, gandha, rasa, phoṭṭhabba, dhamma를 가까이할 때 lobha가 일어나는가? 그것은 나에게 손해다.'

pāḍuvā. ehenam issellā mama dæḍi ēvā ayin karaganna ōnē. ēvā lēsiyen arinna bæ. dīrgha lesa dahama æsuru karanna ōnē ēvaya anicca, dukkha, anattāvaya menehi karanna ōnē. anna menehi karanakoṭa dīrgha lesa æsuru karanavā. dīrgha lesa æsuru karalama yā dīrgha lesa kramakramayen pahama.

'그러니 먼저 나는 질긴 것들을 치워야 한다.' 그것들은 쉽게 떼어 낼 수 없습니다. 길게 dhamma를 가까이해야 하고, 그것들의 anicca, dukkha, anatta를 깊이 살펴야 합니다. 그렇게 살필 때 길게 가까이하는 것이고, 길게 가까이하여 길게 차츰차츰 버리는 것입니다.

ehenam dīgha gaṁ pasa. deka pāra ayin karanna bæhæ mē lōbha kuṇu goḍaval, dvēśa kuṇu goḍaval bohōma ivasillayen in̆dagena kriyāvaṭa nægenna issellā navattagena ayin karaganna ōnē. menna mē ayin karagannakoṭa ektarā pættakin mē lōka kramayak tiyenavā.

그것이 dīghaṃ passa입니다. 이 lobha의 쓰레기 더미, dosa의 쓰레기 더미는 한 번에 치울 수 없습니다. 아주 끈기 있게 앉아서, 행동으로 옮겨지기 전에 멈추어 치워야 합니다. 이렇게 치울 때 한편으로 세상의 방법이 하나 있습니다.

mokakda mē lōka kramē? mūṇa hadavata pennana kæḍapatak ban̆duvayi kiyalā api ahalā tiyenavā. apē hadavatē yamkisi hituvillak nægenakoṭama issellāma næginnē muhuṇaṭa.

이 세상의 방법이란 무엇입니까? 얼굴은 마음을 비추는 거울과 같다는 말을 우리는 들어 왔습니다. 우리 마음에 어떤 생각이 일어나면 맨 먼저 얼굴로 올라옵니다.

eham mē mukha parimaṇḍalaya mul karagena tamayi haṭagannē. dæn ḷamayekuṭa ekapāraṭa api coklaṭ ekak denna hadanavā. udura gannavā. ḷamayā an̆ḍanna issellā kaṭa ædalā hiṭa kajulilla vagē hadāgena mūṇa akulagena lehæ tiyenavā. īṭa passē han̆ḍa venavā. kriyāvaṭa nagannē passē.

그러니 이 얼굴 둘레를 뿌리로 하여 일어납니다. 아이에게 초콜릿을 주는 척하다가 갑자기 빼앗아 봅니다. 아이는 울기 전에 입을 삐죽이고 얼굴을 찡그리고 오므립니다. 그 뒤에 소리 내어 웁니다. 행동으로 옮기는 것은 나중입니다.

apiṭa taraha yanavā. kāṭa hari gahanna issellā mūhuṇa dælā kaṭa æda velā gihillā enakam mūnṭa savudra velā gihillā tamayi īṭa passē tarahapu gavan issellāma han̆gavanavā. situvillā han̆gavanavā mūlen.

우리가 화가 납니다. 누군가를 때리기 전에 얼굴이 달아오르고 입이 비틀어지고 얼굴이 사나워지고 나서야, 그 뒤에 화를 맨 먼저 드러냅니다. 생각을 얼굴로 드러냅니다.

api muhuṇaṭa hita tiyāgena innakoṭa apē muhuṇaṭa api hita tiyāgena innakoṭa apē muhuṇayē iriyav venas vena hæṭi apiṭa hon̆daṭa pēnavā lōbha dvēśa hita anuva anna lōbha hitak enakoṭama kriyāvaṭa katāvaṭa naganissellā muhuṇaṭa piḷimi venavā dakinavā hitē piḷibimbuva

우리가 얼굴에 마음을 두고 있으면, 우리 얼굴에 마음을 두고 있으면, lobha와 dosa의 마음에 따라 얼굴의 표정이 바뀌는 모습이 아주 잘 보입니다. lobha의 마음이 오는 순간, 행동이나 말로 옮기기 전에 그것이 얼굴에 비치는 것을 봅니다. 마음의 그림자를요.

menna mē nisā bohōma lēsiyi mē mukha parimaṇḍalaya mul karagena hita pihiṭavā gattahama oya ṭikaṭa itin mukha nimitta vēvā nāsikavā kiyalā aṭuvāvala vigraha venavā oya dēṭa dæn mokit vēvā nāsikak gēvā kiyana vacanaya kiyanakoṭa otana kāraṇā dekak tiyenavā. ekak paramārtha arthaya. anika bāhira pennum karana sammata arthaya.

그래서 이 얼굴 둘레를 뿌리로 하여 마음을 세우면 아주 쉽습니다. 이것을 aṭṭhakathā에서는 'mukha nimitta vā nāsikagga vā'라고 풀이합니다. 그 말을 할 때 거기에는 두 가지가 있습니다. 하나는 paramattha의 뜻이고, 다른 하나는 바깥으로 드러내 보이는 관례의 뜻입니다.

paramārtha arthayen pennana ēvā bāhiraṭa nikut vennē ādhyātmika mānasikatva ætulin bāhira goḍanægilā tiyena nisā. ē nisā mē nāsika agraya kiyana vacanaya gattahama nāsika kiyana vacanayē mē nāsayē ḷan̆gaṭa sambandha velā bāhira lōkayē vidyāmānaya venavā. abhyantarayē tibuṇā vū gati lakṣaṇaya menna mē nisā

paramattha의 뜻으로 보여 주는 것들이 바깥으로 나오는 것은 안쪽 마음가짐에서 바깥이 지어져 있기 때문입니다. 그래서 nāsikagga라는 말을 들면, nāsika라는 말에서 코 언저리와 이어져 바깥 세상에 드러납니다. 안에 있던 gati의 특성이 말입니다. 이 때문에—

nāsika agga kiyana vacanaya tamayi nāsika kiyannē. āśraya nokirīma agra karaganna ōna. nāsika kiyannē āsika kiyannē āśraya kirīma. na āsika kiyannē āśraya nokirīma. api mē æsuru karamin yannē lōkē. dæn api yannē mokaṭada? æsuru nokerīma agra karagena ēm nāsika karagena yanna ōnē.

nāsikagga라는 말에서 nāsika란, 가까이하지 않음을 으뜸으로 삼아야 한다는 것입니다. āsika란 가까이함이고, na-āsika란 가까이하지 않음입니다. 우리는 세상을 가까이하며 갑니다. 이제 우리는 무엇을 위해 갑니까? 가까이하지 않음을 으뜸으로 삼아 nāsika로 가야 합니다.

api hita pihiṭavā ganna ōnē. api hita pihiṭavāganna ōnē āśraya nokirīma agra karagena mūkhaya nimitta vana nivanaṭa mūkhaya nimitta mukha nimitta kiyagi mūya nita kiyannē pradhāna karagata nimitta mūkhaya nimitta bauddhayāgē mūkhaya nita nivana hæmelēma nivanaṭa hita pihiṭavāgena nivan magaṭa hita pihiṭavā ganna ōnē ehenam mukha nimitta kiyannē mūkhaya nimitta hehevat nivana nivanaṭa hētu vena mārgaya nasikā agraha karagattā kiyannē æsuru nokirīma dīmē pætta agra karagattā. ehenam mukha nitta hō nāsikakgē

우리는 마음을 세워야 합니다. 가까이하지 않음을 으뜸으로 삼아, mukha nimitta인 nibbāna에 마음을 세워야 합니다. mukha nimitta란 으뜸으로 삼은 표지입니다. Buddha를 따르는 이의 으뜸 표지는 nibbāna이니, 언제나 nibbāna에 마음을 세우고 nibbāna의 길에 마음을 세워야 합니다. 그러니 mukha nimitta란 으뜸 표지, 곧 nibbāna와 nibbāna에 이르는 길이고, nāsikagga로 삼았다는 것은 가까이하지 않는 쪽을 으뜸으로 삼았다는 것입니다.

karagattā. ehenam mukha nitta hō nāsikakgē hita pihiṭavā ganna kinnē ōkaṭayi. nivanaṭa hita pihiṭavā ganna nivan magaṭa hita pihiṭavāgena nitarama hon̆da hō vihiyakin manā sihiyakin inna mama mē karana kiyana hitana dēval nivanaṭa hētu venavada? nivan maga væḍenavada ēkaṭa hētu venavada? menna mēken inna kiyalā kiyavanna noya ṭika. menna mehema illā tamayi æsuraṭa gannēyi paha karannē. eyā dīrgha æsuru karanna

그러니 mukha nimitta나 nāsikagga에 마음을 세우라는 것은 바로 이것입니다. nibbāna에 마음을 세우고 nibbāna의 길에 마음을 세워, 늘 좋은 sati로 있으라는 것입니다. '내가 하고 말하고 생각하는 것들이 nibbāna의 원인이 되는가? nibbāna의 길이 자라는가, 그 원인이 되는가?' 이렇게 지내라는 것입니다. 이렇게 하여 가까이할 것을 가까이하고 버릴 것을 버립니다.

gannēyi paha karannē. eyā dīrgha æsuru karanna venavā dahama anicca dukkha anatta vaśayen menehi karanna venavā. ara mahā dæri lōbhayen allagatta dvēśayen gæṭi gæṭi inna yam pisatak api ḷan̆ga tiyenavā nam apē mānasikatvaya tuḷa ē kuṇugoḍa issellā suddha karaganna ōnē.

그는 dhamma를 길게 가까이해야 하고 anicca, dukkha, anatta로 깊이 살펴야 합니다. 저 크고 질긴 lobha에 붙잡히고 dosa로 부딪치며 지내는 어떤 성품이 우리에게 있다면, 우리 마음가짐 안의 그 쓰레기 더미를 먼저 치워야 합니다.

anna ē loku kuṇugoḍa lēsiyen suddha karanna bæha. ehā dīrgha lesa lasa mehe karagena yanna ōnē. ohoma ṭiya kālayak karagena yanakoṭa ara dīrgha kuṇugoḍa kæpilā yanavā. īṭa passē tiyennē keṭi ēvā. rassaṁvā assasantō rassaṁ assa sāmiti pajānāti rassaṁvā passa santō rassaṁ passasāmiti pajā anna anupūrva sikkhāva yanna nemeyi. anupūrava yanna ōnē.

그 큰 쓰레기 더미는 쉽게 치울 수 없습니다. 그래서 길게 살피며 해 나가야 합니다. 그렇게 얼마 동안 해 나가면 그 긴 쓰레기 더미가 잘려 나갑니다. 그 뒤에 남는 것은 짧은 것들입니다. rassaṃ vā assasanto rassaṃ assasāmīti pajānāti, rassaṃ vā passasanto rassaṃ passasāmīti pajānāti. 바로 anupubba sikkhā입니다. 차례차례 가야 합니다.

ekapāra puṁciva kapanna bæhæ. lokuva kapāgena ivarelā īṭa passē tiyena ēvā kapāgannā īṭa passē væṭahennē. poḍi poḍi poḍi lōbha dvēśa kǣli bahu venavā etakoṭa ēvā keṭiyama kapaharinna puḷuvan dæn. loku hariyayi amāru vennē. anna pahuvenna pahuvenna mēka ohomanakoṭa keṭiyama kapānna puḷuvan evalēla kṣika kōpa kǣli poḍi poḍi rāga kǣli enakoṭama kapā harinna lē. anicca dukkhanasa nisāratvayak monavā galla harayak nǣnē. anna vaṭahagena vaṭahagena sihiyen innakoṭa manāsīda ṭika karagena yanavā. dæn mēka tamayi paṭan gænamē

처음부터 작게 자를 수는 없습니다. 크게 잘라 낸 뒤에 남은 것들을 자르고, 그 뒤에야 알아차려집니다. 자잘한 lobha와 dosa 조각이 많아지는데, 이제는 그것들을 짧게 잘라 낼 수 있습니다. 어려운 것은 큰 부분입니다. 시간이 지날수록 이렇게 하면, 그 자리에서 짧게 자를 수 있습니다. 찰나의 화 조각, 자잘한 rāga 조각이 오자마자 쉽게 잘라 냅니다. anicca, dukkha, 알맹이 없음, 무슨 심이 있겠습니까. 그렇게 알아차리고 알아차리며 sati로 지낼 때 잘 해 나가게 됩니다.

ṭika karagena yanavā. dæn mēka tamayi paṭan gænamē rassaṁ vavā assa santō rassa assa sāmiti pajānāti rassaṁvā passa santō rassaṁ passa sāmiti pajānāti

이것이 바로 시작입니다. rassaṃ vā assasanto rassaṃ assasāmīti pajānāti, rassaṃ vā passasanto rassaṃ passasāmīti pajānāti.

etakoṭa anna api dæn sabba kāya mēmē paṭisaṁvēdī assa sitsāmiti sikkhati. mē sabba kāya sabba kāya tōrāganna ōnē. cakkhu kāya sōta kāya gāna kāya jivhā kāya kāya kāya manō kāya rūpa kāya sadda kāya gandha kāya rasa kāya poṭṭhabba kāya dharma kāya kiyannē menna mēvā okkoma sabba kāya

그러면 이제 'sabbakāyapaṭisaṃvedī assasissāmīti sikkhati'. 이 sabba kāya를 가려내야 합니다. cakkhu kāya, sota kāya, ghāna kāya, jivhā kāya, kāya kāya, mano kāya, rūpa kāya, sadda kāya, gandha kāya, rasa kāya, phoṭṭhabba kāya, dhamma kāya, 이것들이 모두 sabba kāya입니다.

mē siyalu husma samūhaya nemeyi mē kiyannē. onna sabba kāya mēvā tamayi mē æsuru karannē. æsa, kana, divanāsaya, śarīraya mana rūpa, śabda, gandha, lasa, sparśa menna sabba kāya paṭi saṁvēdī ēvaya bæn̆denavā. paṭi kiyannē bæn̆denavaṭa. saṁyōjanaya bæn̆dilā innavā. saṁvēdanaya vin̆dinavā api. anna ēka dakinna ōnē api. dækalā mē

이것은 모든 숨의 무더기를 말하는 것이 아닙니다. 이 sabba kāya가 바로 우리가 가까이하는 것들입니다. 눈, 귀, 혀, 코, 몸, 마음, 모양, 소리, 냄새, 맛, 닿음, 이것이 sabba kāya이고, paṭisaṃvedī란 그것들에 묶인다는 것입니다. paṭi는 묶임을 말합니다. saṃyojana로 묶여 있습니다. saṃvedana는 우리가 누리는 것입니다.

api. anna ēka dakinna ōnē api. dækalā mē saṁvēdī bhāvaya ēvat mēvaṭa bæn̆dilā hiṭa api vindanaya karana bavak tiyenavā nam menna mēka manāsiyē dænaganna ōnē æsuru karanakoṭa menna mēkaṭa mama æsuru ganna mēvā kapā haridayi. magē æsa kana divanāsaya śarīraya mana kiyana ēvat rūpa śabda gandha rasa sparśa kiyana mēvat kerehi magē canda rāgayak bæn̆denavada ræn̆denavada? anna ēvā balā innam paṭi saṁvēdaya dækalā. mama menna mēka næti karagannayi mē daham āśvāsaya karannē. anicca, duka, kanat vaśayen balanna ēkaṭa kiyalā dænaganna ōnē. ē dænagena hikmenna ōnē. dænagillā ēvā pahara kirīmaṭayi mama mē kaṭayutu karannē kiyalā hikmenna ōnē. sabba kāya paṭisaṁvēdī passa

그것을 우리가 보아야 합니다. 보고 나서, 이 누림이 있어 우리가 이것들에 묶여 누리고 있다면, 이것을 가까이할 때 잘 깨어서 알아야 합니다. '나는 이것들을 잘라 내려고 이것을 가까이한다. 내 눈, 귀, 혀, 코, 몸, 마음, 그리고 모양, 소리, 냄새, 맛, 닿음에 대해 내 chanda-rāga가 묶이는가, 머무는가?' 그것들을 지켜보며 paṭisaṃvedana를 보고서, '나는 이것을 없애려고 이 dhamma의 숨쉬기를 한다', anicca, dukkha, anatta로 보려고 한다는 것을 알아야 합니다. 알고서 익혀야 합니다. 알고서 '나는 그것들을 버리려고 이 일을 한다'고 익혀야 합니다.

hikmenna ōnē. sabba kāya paṭisaṁvēdī passa śitsāvanti hikka passaṁ bhayaṁ kāya saṁkhārā mē passambaya karanavā kiyāga mē pahakara danavā. mē kāya saṁkhāra dæn mēka væḍak nǣha kiyalā dænagattahamayi ē piḷiban̆da karannā vū kaṭayutu valin ahak velā hitan hikmeyi. ē nisā ē san̆dahā yam kaṭayutuvak mama karanavada? ēka værada mama ē kaṭayutu atahæriya yutu novæliya yutu midiya yutu kiyalā hikmenna ōna ē san̆dahāyi mama mē dahama æsuru karannē kiyalā hikmenna ōnē.

sabbakāyapaṭisaṃvedī passasissāmīti sikkhati. passambhayaṃ kāyasaṅkhāraṃ, 가라앉힌다는 것은 버린다는 뜻입니다. 이 kāya saṅkhāra가 쓸데없다는 것을 알았을 때 비로소 그에 관한 일들에서 비켜나 익히게 됩니다. 그래서 '그것을 위해 내가 무슨 일을 하는가? 그것은 잘못이다. 나는 그 일을 내려놓아야 하고, 붙잡지 말아야 하고, 벗어나야 한다'고 익혀야 하고, '그것을 위해 내가 이 dhamma를 가까이한다'고 익혀야 합니다.

menna meta ehenam sabba passambhayaṁ kāya saṁkhāraṁ assa sitsāmiti sikkhati passambhayaṁ kāya saṁkhāraṁ passa sitsāmiti sikkhati mē śikṣaṇaya vena hæṭi. etakoṭa yāvadēva gnānamattāya patissimattāya mehema karanakoṭayi gnānaya budunpat vennē satiya mudun pat vennē.

그러니 이렇게 passambhayaṃ kāyasaṅkhāraṃ assasissāmīti sikkhati, passambhayaṃ kāyasaṅkhāraṃ passasissāmīti sikkhati, 이것이 익혀 가는 모습입니다. 그러면 yāvadeva ñāṇamattāya patissatimattāya, 이렇게 할 때 ñāṇa가 꼭대기에 이르고 sati가 꼭대기에 이릅니다.

anitsitōca viharati lōkē nisirayana turava vāsaya karanavā. naca kiṁci lōkayē upādhiyati ātmādī vaśayen lōkaya kisivak allannē nǣha. ēvā etakoṭa ēvam api bhikkhavē bhikkhu kāyē kāyānupassa mē hisā kāyānupassanāve vāsaya karannē. mē kāyānupassanāva

anissito ca viharati, 세상에 기대지 않고 지냅니다. na ca kiñci loke upādiyati, 세상의 어떤 것도 attā 따위로 붙잡지 않습니다. evampi bhikkhave bhikkhu kāye kāyānupassī viharati, 이것이 kāyānupassanā로 지내는 것입니다. 이 kāyānupassanā가

koccara lassanaṭa pæhædiliva nivan magaṭa mul karalā tiyena ekakda? itin oya kiyana ælīma, gæṭīma mulāvaṭa patvena mārgaya hoyannet nætuva balannet nætuva oya kohāṭa hari velā pæya gānak husma æda æda hiṭiyot. ē pudgalayā kohomada oya pratiphalaya labannē?

얼마나 아름답고 분명하게 nibbāna의 길에 뿌리를 두고 있습니까? 그런데 집착과 부딪침, 미혹에 빠지는 길을 찾지도 보지도 않고, 어디엔가 앉아 몇 시간씩 숨만 들이쉬고 내쉬고 있으면, 그 사람이 어떻게 그 결과를 얻겠습니까?

dæn mēka nivan magada? ēka nivan magak ga dæn pæhædiliva pēnavanē. hon̆daṭa pæhædili mē magon nivan dakinavā kiyana eka. gnānaya mudu pat venavā, satiya mudun pat venavā. avasīkāraya vennē næhæ. namut oya dæn oya karana kaṭṭiya avasikāraya vennē nædda?

이것이 nibbāna의 길입니까? 이것이 nibbāna의 길이라는 것이 이제 분명히 보이지요. 이 길로 nibbāna를 본다는 것이 아주 분명합니다. ñāṇa가 꼭대기에 이르고 sati가 꼭대기에 이릅니다. 깜빡하는 일이 없습니다. 그런데 지금 그렇게 하는 사람들은 깜빡깜빡하지 않습니까?

tibba dē tibba mataka nǣha. yana gamana mataka nǣha. karana kiyana dē mataka nǣha. mokada ekakvat aramuṇu hitanna epā. ehema ekak daha. næ budurajāṇan vahansē ehema dēśanā kaḷē næhænē. yamak yamak nisā rāgaya haṭagannavada, dvēśaya haṭagannavada, mōhaya haṭagannavada? ehīna idi atharinna budurajāṇan vahansē siyalla atharinna dēśanā kaḷē næ.

둔 것을 둔 데를 기억하지 못합니다. 가는 길을 기억하지 못합니다. 하고 말하는 것을 기억하지 못합니다. 왜냐하면 어떤 대상도 생각하지 말라고 하니까요. 그런 것은 없습니다. Buddha께서는 그렇게 가르치지 않으셨습니다. 무엇 때문에 rāga가 일어나는지, dosa가 일어나는지, moha가 일어나는지, 그것을 내려놓으라는 것입니다. Buddha께서는 모든 것을 내려놓으라고 가르치지 않으셨습니다.

yam yam tænaka chandara rāgayen bæn̆denavada anna ēka ayin karaganna.

어느 자리에서든 chanda-rāga로 묶인다면 그것을 치우라는 것입니다.

etakoṭa eyāṭa hitivilliya ayin karalā næhæ. kriyā ayin karalannē næha katāva ayin karalā næhæ. mē lōkē væḍipurama hitalā tiyennē budurajāṇan vahansē væḍipurama kiyalā tiyennē budurajāṇan vahansē væḍipurama karalā tiyennē budurajāṇan vahansē unvahansē taram hitapu kiyapu karapu kenek lōkē næhæ. dikkala hatak vaklā sænin bam̆baluvaṭak gihillā enna puḷuvan. sakvala vaṭēnā sakvala vaṭa yanna puḷuvan manōmaya

그분은 생각을 치우지 않으셨습니다. 행동을 치우지 않으셨고, 말을 치우지 않으셨습니다. 이 세상에서 가장 많이 생각하신 분이 Buddha이시고, 가장 많이 말씀하신 분이 Buddha이시고, 가장 많이 행하신 분이 Buddha이십니다. 그분만큼 생각하고 말하고 행한 이는 세상에 없습니다. 손가락 한 번 튕기는 사이에 brahma 세상에 다녀오실 수 있습니다. cakkavāḷa를 두루 돌아오실 수 있고, manomaya의 방식으로 가실 수도 있습니다.

vidiyē yannat puḷuvan. ehenam kriyākārītvaya væḍima tiyennē budurajāṇan vahansē ekkenek vacanayak katā karana vacana 512ka vēgayen katā karanna puḷuvan śakti viśēṣayak tiyenavā. væḍipurava katā karanna puḷuvan budurajāṇan vahansē ekkenek yamak hitenavā nam mihakaṭa kohomahat hitāganna hæbæri asīmita sarvaca satgnānayen, anāvaraṇa gnānayen ananta dēval hitanavā. hitalā hinna puḷuvan. væḍipurava hitalā tiyennē budurajāṇan vahansē namut

그러니 움직임이 가장 많은 분은 Buddha이십니다. 다른 이가 한 마디 할 사이에 512마디의 빠르기로 말씀하실 수 있는 특별한 힘이 있습니다. 가장 많이 말씀하실 수 있는 분이 Buddha이십니다. 무엇을 생각하신다면, 남은 도무지 헤아릴 수 없는 끝없는 sabbaññuta ñāṇa와 anāvaraṇa ñāṇa로 끝없는 것들을 생각하십니다. 생각하실 수 있습니다. 가장 많이 생각하신 분이 Buddha이십니다.

hitalā tiyennē budurajāṇan vahansē namut ada kiyannē himayi kīmayi kirīmayi athæruvahama nivan dakinavā. budurajāṇan vahansē hiīmayi kiīmayi kriyāvayi tuḷin uparimayaṭa gihillā salavaca satgnānaya væḍa hiṭiyā. ehena etakoṭa apiṭa mokakda kiyannē?

그런데 오늘날에는 생각과 말과 행동을 내려놓으면 nibbāna를 본다고 합니다. Buddha께서는 생각과 말과 행동을 통해 가장 높은 데까지 가시어 sabbaññuta ñāṇa로 지내셨습니다.

hiṭiyā. ehena etakoṭa apiṭa mokakda kiyannē? budurajāṇan vahansē dēśanā kaḷoḷo hitana kiyana karana ēva chandara rāgaya duru karā. nissara bava dænagena avastāvayak prayōjana ganna.

그러면 우리에게 무엇을 말씀하십니까? Buddha께서 가르치신 것은 생각하고 말하고 행하는 것에서 chanda-rāga를 없애라는 것입니다. 알맹이 없음을 알고서 때에 맞게 쓰라는 것입니다.

avasthāvaya mokakda? lōkē ara dharma dēśanā karanna ōnē. yamak ætta næta kiyā denna ōnē. siyum tæn vigraha karalā denna ōnē. hon̆da gnānayak mehe yavanna ōnē. ēvā karanna ōnē. hæbæyi ekak dænaganna. ē piḷiban̆da yam nuvaṇak ætda ēkat kæmati næhæ. ēkat aniccayi. ēka tērum aran inna. ēka 67k gnāna darśanē ekak hō ē gnānaya piḷiban̆dava hita ban̆dinna epā kivvannē ēkayi.

때란 무엇입니까? 세상에 dhamma를 가르쳐야 합니다. 무엇이 참이고 거짓인지 알려 주어야 합니다. 미묘한 자리를 풀어 주어야 합니다. 좋은 앎을 펼쳐야 합니다. 그런 일들을 해야 합니다. 그러나 하나는 알아 두십시오. 그에 대한 어떤 지혜가 있다면 그것조차 좋아하지 않습니다. 그것도 anicca입니다. 그것을 이해하고 지내십시오. 67가지 ñāṇadassana 가운데 하나라도, 그 ñāṇa에 마음을 묶지 말라고 하신 것이 그것입니다.

menna mē ṭika dænaganna ōnē ekin ekaṭa. dæn oya itini kāyānupassanāvē koṭasa. ēt kāyānupassanā, vēdanānupassanā, cittānupassanā, dhammānupassanā kiyana satara satipaṭṭhānaya ānāpāna satiyaṭa allan kiyalā majjhama nikāya dēśanā karanavā. vin karalat pelā tiyenavā menna metana ekan kāyānupassanāva metana eka vēdanānupassanāva metana ekak cittānupassanāva metana dhammānupassanāva kiyalā. hatara oya okkoma ānāpāna satiyaṭa vigraha karalā tiyenavā hatarama. ānāpāna satiya yanatda satara satipaṭṭhānayat ēka. ehenam ārya aṣṭhāṁgika mārgayat ekkē, sattabhōjgat ēkē vidyāmuktiphalaya labā dennet ēka. oṭama oya bhāvanāva tiyenavā. o hun̆gāk vigrahayak tiyenavā ma hitak keṭiyen kaḷē.

이것들을 하나하나 알아야 합니다. 지금 이것이 kāyānupassanā 부분입니다. kāyānupassanā, vedanānupassanā, cittānupassanā, dhammānupassanā라는 네 satipaṭṭhāna가 ānāpānasati에 들어 있다고 Majjhima Nikāya에서 가르칩니다. 여기 있는 것이 kāyānupassanā, 여기가 vedanānupassanā, 여기가 cittānupassanā, 여기가 dhammānupassanā라고 나누어 경에 나와 있습니다. 넷 모두가 ānāpānasati 안에 풀이되어 있습니다. ānāpānasati가 곧 네 satipaṭṭhāna입니다. 그러니 ariya aṭṭhaṅgika magga도 그것이고, satta bojjhaṅga도 그것이며, vijjāvimutti phala를 주는 것도 그것입니다. 거기에 바로 그 bhāvanā가 있습니다. 풀이할 것이 아주 많은데 짧게 했습니다.

oba venama vigrahayak ganna ōnē. ānāpāna satiya piḷiban̆da sampūrṇa vigrahayak mama passē lāga dennam. ma hun̆gāk velā nisā itāma keṭiyen ānāpāna sati bhāvanāva mokakda kiyana eka pennannayi ē ṭika kivvē.

여러분은 따로 풀이를 들어야 합니다. ānāpānasati에 대한 온전한 풀이는 제가 나중에 드리겠습니다. 시간이 많이 흘렀기 때문에 ānāpānasati bhāvanā가 무엇인지 아주 짧게 보여 드리려고 그만큼만 말했습니다.

etakoṭa dæn ōkama tamayi karṇīyamatta sūtrayen kerennē. karṇīya metta sūtraya nemeyi vacanaya karṇīya matta sūtraye. ōka met karanna tiyena sūtrayak nemeyi. mattē

그런데 바로 그것을 Karaṇīyametta Sutta가 합니다. 'Karaṇīya Metta Sutta'가 아니라 낱말은 'Karaṇīyamatta Sutta'입니다. 이것은 mettā를 하라는 경이 아닙니다. matta—

karaṇīyama artha atta karaṇīyama atta karaṇīyamatva tamā visin kaḷa yutuma dē kumakda kiyana ekayi. kānta padanamma vū nivanaṭa pæmiṇīma san̆dahā tamā visin kaḷa yutuma væḍa piḷivela mokakda?

karaṇīyam attha, attha karaṇīyam, karaṇīyamattha, 곧 스스로 반드시 해야 할 것이 무엇이냐는 것입니다. santa pada인 nibbāna에 이르기 위해 스스로 반드시 해야 할 일의 차례는 무엇입니까?

karaṇīyamatta kusalēna yantaṁ santaṁ padaṁ abhisamacca śānta padanammūva nivanaṭa pæmiṇīma san̆dahā kaḷa yutuma dē kumakda?

karaṇīyamatthakusalena yantaṃ santaṃ padaṃ abhisamecca. santa pada인 nibbāna에 이르기 위해 반드시 해야 할 것은 무엇입니까?

menna budurajāṇan vahansē praśnayak labalā ōkaṭa uttaraya denavā. sakkō sakkayek vennada? dæn ōkaṭa apiṭa kiyannē dakṣayek vennada? dæn trikaṭ gahanna ekkenā dakṣayek nēda? lōkē kusalalā ehema aran innē. duvalā pælat gannē dakṣaya vunē. dakṣayek velā henam nivan dakinna kiyalā budurajāṇan vahansē dēśanā kaḷē nǣha. sakkayek velā nivan dakinna kiyalā dēśanā karanavā.

여기서 Buddha께서 물음을 세우시고 그 답을 주십니다. sakko, sakka가 되라는 것입니까? 지금 우리에게는 그것을 '능한 사람이 되라'고 말합니다. 크리켓을 잘 치는 사람도 능한 사람이지요? 세상에서는 그렇게 솜씨 좋은 이들을 꼽습니다. 달려서 상을 타는 이도 능한 사람입니다. 능한 사람이 되어 nibbāna를 보라고 Buddha께서 가르치시지 않았습니다. sakka가 되어 nibbāna를 보라고 가르치십니다.

sakkha kiyannē mokada? suddhavantayak. sakā kiyannē sakkha suddhavantava væḍa karana kenek venna ōnē. apirisidu caritayak næti venna ōnē issellama. suddha caritayak ættek venna ōna. sækasum sahagata væḍa karana kenek venna ōnē.

sakka란 무엇입니까? 깨끗한 사람입니다. sakka란 깨끗하게 일하는 사람이 되어야 한다는 것입니다. 맨 먼저 깨끗하지 못한 품행이 없어야 합니다. 깨끗한 품행을 지닌 사람이 되어야 합니다. 가지런하게 일하는 사람이 되어야 합니다.

sakra deviyanṭa sakkha kiyanavā æyi sakkha kiyannē? sækasum sahagatava suddhavantava væḍa karapu nisā sakra deviyanṭa sakkha kiyana nama āvā kiyalā dēśanā karana. menna api sakkayek venna ōnē. ehenam suddha væḍa karanna ōnē. suddha vidihaṭa katā karanna ōnē kriyā karanna ōnē. suddha vidihaṭa hitanna ōnē. menna issellāma avaśya dē aśuddha vidihaṭa hitana kiyana karanaṭa nivan maga væhenavā.

Sakka deva를 왜 Sakka라고 부릅니까? 가지런하고 깨끗하게 일했기 때문에 Sakka deva에게 Sakka라는 이름이 왔다고 가르치십니다. 우리는 sakka가 되어야 합니다. 그러니 깨끗하게 일해야 합니다. 깨끗하게 말하고 행동해야 합니다. 깨끗하게 생각해야 합니다. 이것이 맨 먼저 필요한 것입니다. 깨끗하지 않게 생각하고 말하고 행하면 nibbāna의 길이 막힙니다.

ē nisā paḷamuvama hon̆da manāsiyek illā suddhavantayek venna. sakyek venna. ujūcaya avaṁka vennē sūjūca vanāsē su kiyannē tamangē hita hita uruju karaganna kaya vacana idu karagattāsama hitat idu kara gattahama sūjūcayi. kaya vacana idu karagattahama ujūcayi.

그러니 먼저 좋은 sati로 깨끗한 사람이 되십시오. sakka가 되십시오. ujū ca, 정직해지라는 것이고, suhujū ca, 아주 곧아지라는 것입니다. 몸과 말을 곧게 하고 마음까지 곧게 하면 suhujū이고, 몸과 말을 곧게 하면 ujū입니다.

ujūca sūjūca suvaca venna suvaca kiyannē yam vacanayak suvaya lōnavada ān ēka bhāvitā karanna. ehenam mokakda suvaca tiyennē? budupiyāṇan vahansē dēśanā karapu aniccayi, dukkhayi, anattayi kiyana menna metanayi suvacayennē.

ujū ca suhujū ca, 그리고 suvaca가 되라는 것인데, suvaca란 편안함을 가져오는 말이 있다면 그것을 쓰라는 것입니다. 그러면 suvaca는 무엇에 있습니까? Buddha께서 가르치신 anicca, dukkha, anatta, 바로 거기에 suvaca가 있습니다.

onna oya suvayaṭa pat vennē. mudu murudu venna sæpatiyaṭa patvelā abhǣ karanna ōnahekaṭa næmenna ōnē ivasīmak venna muru mudu mula gati lakṣaṇaya venna ōnē anatimānī atimāna māna ættayek venna epā. anna ara api ara issara nisidati pallaṁka tāpuva hæri. oya kivvā kāraṇā ṭika tamayi nisidē pallaṁka ujun kāyaṁ panidāya parimukhā satin uppittavā kivva ṭika oya ṭika kiyavilā tiyenavā.

바로 그것으로 편안함에 이릅니다. mudu, 부드러워지라는 것입니다. 편안함에 이르러 해야 할 것에 고개를 숙여야 하고, 참을성이 있어야 하며, 부드러움이 바탕 성품이 되어야 합니다. anatimānī, atimāna나 māna를 지닌 사람이 되지 말라는 것입니다. 앞에서 nisīdati pallaṅkaṃ을 이야기했지요. 그때 말한 것들, 곧 nisīdati pallaṅkaṃ, ujuṃ kāyaṃ paṇidhāya, parimukhaṃ satiṃ upaṭṭhapetvā라고 한 것들이 여기에 말해져 있습니다.

etakoṭa mokada karannē? anna etanṭa pat vecca kenā æsuru kaḷa yutu dahamak tiyenavā. dæn issellā baṇa ahapu kenāṭayi bhāvanāva. baṇa ahapu næti kenāṭa bhāvanāva budurajāṇan vahansē dēśanā karana darśanayana pahātabba issellā darśanaya labāganna bhāvanāvē pahatabilā bhāvanāva paha karana koṭasa īḷan̆gaṭa karanna ōna. bhāvanāven paha karanna mokakda? abhijjā dōmanasevat ælīm gæṭī eka. ēka paha karannayi bhāvanāva karannē.

그러면 무엇을 합니까? 그 자리에 이른 사람에게는 가까이해야 할 dhamma가 있습니다. bhāvanā는 먼저 dhamma를 들은 사람을 위한 것입니다. 듣지 않은 사람에게 Buddha께서 가르치시는 것은 dassanena pahātabbā, 먼저 dassana를 얻는 것이고, 그다음에 bhāvanāya pahātabbā, bhāvanā로 버리는 부분을 해야 합니다. bhāvanā로 버릴 것은 무엇입니까? abhijjhā domanassa, 곧 집착과 부딪침입니다. 그것을 버리려고 bhāvanā를 하는 것입니다.

dæn ēkaṭa patvenakoṭa suvacōcasa mudu antimānaya saṁssa kōca anika tiyenavā.

이제 거기에 이르면, suvaco cassa mudu anatimānī, 그리고 또 santussako ca가 있습니다.

saṁ kiyannē santānaya ēvat apē citta svabhāvaya citta santānaya tuṭu vennē mokenda tuḷaṭu karanna bæhæ kavadāva pāpayak karagenainna pāpa sihi karalā. varadak næti bava sihi karanna tamāgē sīla guṇaya śikṣaṇaya vecca eka sihi karanna tamāgē suddhatāvaya sihi karanna menna mēka sihi karanna kiyalā budurajāṇan vahansē dēśanā kā mē ārya vinaya bhāvanāva onna ōkayi. paḷaveni bhāvanāva tamāgē citta

saṃ은 santāna, 곧 우리 마음의 성품, 마음의 흐름입니다. 그것이 무엇으로 만족합니까? 저지른 pāpa를 떠올려서는 결코 만족시킬 수 없습니다. 허물없음을 떠올리고, 자신의 sīla의 덕, 익혀 온 것을 떠올리고, 자신의 깨끗함을 떠올리라고 Buddha께서 가르치셨습니다. 이것이 ariya vinaya의 bhāvanā입니다.

ōkayi. paḷaveni bhāvanāva tamāgē citta pāriśuddhaya sihi karanna sīla pāriśuddhiya sīlaya kiyalā kiyannē saṁvaraṭa enna sīla mē tamangē pat velā tiyena saṁvaratvaya tamāgē magen mē pandu væradi næha. magē kriyākalāpaya væradi næha. kathābhilāsaya væradi næha. kenekuṭa pahara gahana ēvā neveyi. kenekuṭa hin̆davannē næhæ. hiṁga gihiṁsā nǣha. dasa akusalayaṭa hētu vena kriyākalāpayak ma ḷan̆ga næhæ katāva lāsayak næhæ. magē hituvilik ma ēvayaṭa pahaḷa karannē næhæ. koccara suddhada mā tuḷa anna ēka sihi karanna kiyalā pennavā.

첫 번째 bhāvanā는 자신의 마음의 깨끗함, sīla의 깨끗함을 떠올리는 것입니다. sīla란 단속에 드는 것이니, 자신이 이른 단속을 떠올리는 것입니다. '내 몸짓은 잘못되지 않았다. 내 행동은 잘못되지 않았다. 내 말은 잘못되지 않았다. 남을 때리는 일이 없다. 남을 해치지 않는다. 폭력이 없다. 열 가지 akusala의 원인이 되는 행동이 내게 없고 그런 말도 없다. 내 생각이 그런 쪽으로 일어나지 않는다. 내 안이 얼마나 깨끗한가.' 그것을 떠올리라고 보여 줍니다.

menna mēka sihiya kara mokada vennē? anna etakoṭa tamayi santussaka kōca vennē yannē etakoṭa. dæn etakoṭa ehaṭa eka deyak venavā. yamak nisā lōbhaya haṭagannavada? dvēśaya haṭagannavada? mōhaya haṭaganna maṭa ēvā væḍak næhæ. ēvāk kokma bæhæra karanavā. bæhæra karanna vunāṭa passē mokada vennē? subhara venavā. darana vara mokakda? nivanaṭa hētu vena satyayaṭa hētu vena bara vitarayi darannē. anna subharavī

이것을 떠올리면 어떻게 됩니까? 그때 비로소 santussako ca가 됩니다. 그때 한 가지 일이 일어납니다. '무엇 때문에 lobha가 일어나는가, dosa가 일어나는가, moha가 일어나는가? 나는 그것들이 필요 없다.' 그것들을 모두 밀어냅니다. 밀어낸 뒤에는 어떻게 됩니까? subharo가 됩니다. 지는 짐이 무엇입니까? nibbāna와 sacca의 원인이 되는 짐만 집니다. 그것이 subharo입니다.

etakoṭa santusakōca subharōca appiccōca dæn kaṭayutu karanna nam bahu kaṭayutu lōbha, dvēśa, mōha kaṭayutu ekakvat næha. dæn alpannā vū dharmayaṭa gælapennā vū kaṭayutu valaṭa pavā pavanak ohu sīmā velā innavā. sallahuka æ etakoṭa hitē tibena gatiya mokakda? sæhællu gati lakṣaṇayen vr̥ttayen yuttayi. ehenam ōkaṭa kiyanavā passaddhiyaṭa pat venavā.

그러면 santussako ca subharo ca appakicco ca, 할 일로 말하자면 lobha, dosa, moha의 많은 일들은 하나도 없습니다. 적은, dhamma에 맞는 일들로만 그는 한정되어 지냅니다. sallahukavutti, 그러면 마음의 성품은 어떻습니까? 가벼운 성품과 살림을 지닙니다. 그래서 그것을 passaddhi에 이른다고 합니다.

prītimanassa kāyō passaddhiya anna etenṭa āvā. passaddha kāyō sukhandē sukhinō samādhiyati mē samādhi mārgayaṭa yanna hæṭi.

pītimanassa kāyo passambhati, 바로 거기에 이르렀습니다. passaddhakāyo sukhaṃ vedeti, sukhino cittaṃ samādhiyati, 이것이 samādhi의 길로 가는 모습입니다.

onna otenṭa āpu gahama kiyanavā sallakōta santi indriyata nipakōca santi indriyata śānta indriya æti karaganna. indriya saṁsun bavaṭa patvennē.

거기에 이르면 sallahukavutti, santindriyo ca nipako ca라고 합니다. santa indriya, 고요한 indriya를 갖추라는 것입니다. indriya가 가라앉은 상태가 됩니다.

nipaka pāka kiyannē pæhenavā. pæhīmē pættaṭa yana vipāka venavā. vipāka nipāka karanna pæhena pættaṭa hevat matu vipāka haṭaganna sasara gamanaṭa hētu vennāva vipāka haṭaganna ēvā ven velā yanna anē etakoṭa nipaka bhāvayaṭa pat venavā.

nipaka에서 pāka란 익는다는 것입니다. 익는 쪽으로 가는 것이 vipāka입니다. vipāka를 ni-pāka로 한다는 것은, 익는 쪽, 곧 앞날의 vipāka를 낳아 saṃsāra 여정의 원인이 되는 vipāka가 생겨나는 것들에서 떨어져 나가는 것이니, 그때 nipaka의 상태에 이릅니다.

etakoṭa a appa etakoṭa santi indriya nipakōca appa gabbu gæb karaganna ēvā alpa karanna. api mē bahu gabba velā ayinnē mē lōkē keḷavarak næti ēvā lōbha, dvēśa, mōhayan gæb karagena. ēvā aha karapuvahama apagabbayi. kulēsu ananugidduvō mē anukūla venna yanna epā mē lōkē tiyena ēvaṭa. ēvayen ivat venna. lōkayaṭa anukūla venna etakoṭa dharmayaṭa anukūla venna.

그러면 santindriyo ca nipako ca appagabbho, 품고 있는 것들을 적게 하라는 것입니다. 우리는 이 세상의 끝없는 lobha, dosa, moha를 품고 많이 품은 채 지냅니다. 그것들을 치우면 appagabbha입니다. kulesu ananugiddho, 이 세상에 있는 것들에 맞추어 가지 말라는 것입니다. 그것들에서 벗어나십시오. 세상이 아니라 dhamma에 맞추십시오.

anna etakoṭa naca kuddhaṁ samātevi śudra vū asamācāryak karanna epā. kuḍā vū hō varadak karanna epā kiyalā ōkaṭa kiyannē. kuḍā hō varadak nokarennē kāgen dahapuvan tathāgatayan vahansēgen pamaṇayi kiyalā dēśanā karanā. ehenam arihatun vahansēgen nokerena deyak anik vine karanna puḷuvanda? kuḍā hō horadak nokara inna.

그러면 na ca khuddaṃ samācare, 사소한 그릇된 행동도 하지 말라는 것입니다. 작은 허물도 저지르지 말라는 것이 그 뜻입니다. 작은 허물조차 저지르지 않는 이는 오직 Tathāgata뿐이라고 가르치십니다. 그렇다면 arahant께서도 하지 않으시는 것을 다른 이들이 할 수 있겠습니까? 작은 허물도 저지르지 않고 지내십시오.

udra vū asamācāryak karanna epā gnānavantaya apavāda karana. nata kuddhaṁ nata kuddaṁ samācarī kiyannē nata kuddhaṁ asamācarī nata kuddhaṁ samācarī kiyalā vacana sækas vennē ehemayi. udra vū asamācāryak karanna epā. kiṁci kesēda yēna viññu parē upōde gnānavanta vū anya visin karannā vū upavādhayaṭa karannā vū deyak karanna epā. menna metanṭa nakan suddha

지혜로운 이들이 나무랄 사소한 그릇된 행동을 하지 말라는 것입니다. 'na ca khuddaṃ samācare', 'na ca khuddaṃ samācare kiñci', 낱말은 그렇게 짜여 있습니다. 사소한 그릇된 행동을 하지 말라, 'kiñci yena viññū pare upavadeyyuṃ', 지혜로운 다른 이들이 나무랄 만한 것을 하지 말라는 것입니다.

deyak karanna epā. menna metanṭa nakan suddha velā enna ōnē. baṇa ahalā anicca dukkha anatta sēvarun gatta kenā. eyā dannavā nivan maga nivana dannavā. nivanen mēṭa satvayā ara suvayak nǣha kiyalā dækalā ivarannā.

여기까지 깨끗해져서 와야 합니다. dhamma를 듣고 anicca, dukkha, anatta를 받아들인 사람입니다. 그는 nibbāna의 길과 nibbāna를 압니다. nibbāna 말고는 중생에게 다른 행복이 없다는 것을 이미 본 사람입니다.

ehenam budurajāṇan vahansē dēśanā karanavā nivana hō nivan maga hæra tapō guṇaya hæra bojjhaṁga dharma hærō satvayā tavat suvayak mama nodakinnē.

그래서 Buddha께서 가르치십니다. nibbāna나 nibbāna의 길 말고는, tapo의 덕 말고는, bojjhaṅga dhamma 말고는 중생에게 다른 행복을 나는 보지 못한다고요.

anna suvē dækka kenā. ehenam mokakda ekama suvaya? nivan suvaya hæra nivan vagē labannā vū nivan vagē læbena suvaya hæra tavat suvayak lōka satyayaṭa nǣha kiyalā dækka kenā tamayi mē bhāvanāvaṭa paṭangannē. sukhinōvā kiyannē. onna satvayāṭa patana sukhaye. ada sukhaya pannē mokakda? kālā aihilā sæpa sampat labana inna læbēvā.

그가 바로 그 행복을 본 사람입니다. 그러면 하나뿐인 행복은 무엇입니까? nibbāna의 행복 말고는, nibbāna와 같이 얻어지는 행복 말고는 세상의 sacca에 다른 행복이 없다는 것을 본 사람이 이 bhāvanā를 시작합니다. sukhino vā라는 것이 바로 중생에게 바라는 행복입니다. 오늘날 바라는 행복은 무엇입니까? 먹고 마시고 부와 즐거움을 누리며 지내기를 바랍니다.

etakoṭa yannē o koyi pættaṭada mārayāgē pætta ekak nēda ēka mē lōkē kālā abilā sæpa sampat in̆dagena in̆dalā ok kenavaṭa patanavā nam mārayāgē pætu ōkanē. budurajāṇan vahansē mārayā pætum patannada dēśanā kaḷē.

그러면 그것은 어느 쪽으로 갑니까? Māra 쪽 아닙니까? 이 세상에서 먹고 마시고 부와 즐거움을 누리며 지내기를 바란다면 그것은 Māra의 바람이지요. Buddha께서 Māra의 바람을 바라라고 가르치셨습니까?

næ budurajāṇan vahansē sukhayak pennuvā. tapō guṇaya hæra nivana hæra lōkaya ara tavat suvayak mama nodakinnē. anna budurajāṇan vahansē dæka suvaya panavapu suvaya onna oya suvaya patan.

아닙니다. Buddha께서는 하나의 행복을 보여 주셨습니다. tapo의 덕 말고는, nibbāna 말고는 세상에 다른 행복을 나는 보지 못한다고요. Buddha께서 보시고 세우신 그 행복, 바로 그 행복을 바라십시오.

anna āryayan visin patannā vū maitriya. onna ārya maitriya kiyannē ōkaṭayi. kehemi nōhantu baya nættō vetvā kiyalā ada mokakda karannē? bayak nætuva hora bayak nætuva haturu bayak nætuva hon̆daṭa sæpa sampat vidaraṭa mē kāma lōkē jīvat velā inna læbēvā kiyalā hitāgena pativot ehema ada pannē kēmi novāha hon̆da lavvā. mokakda kēma kiyannē? asōkaṁ vīrajaṁ kēmaṁ kēma kiyannē nivanaṭa baya næti ekama tēena uccarayi. baya næti karapu tē.

그것이 ariya들이 바라는 mettā입니다. ariya mettā란 바로 그것입니다. 'khemino hontu, 두려움 없기를'이라고 할 때 오늘날 무엇을 합니까? 도둑 걱정 없이, 원수 걱정 없이 이 kāma 세상에서 부와 즐거움을 잘 누리며 살기를 바란다고 여기고 빈다면, 오늘날 바라는 khemino는 그런 것입니다. khema란 무엇입니까? 'asokaṃ virajaṃ khemaṃ', khema란 nibbāna, 두려움 없는 하나뿐인 자리입니다. 두려움을 없앤 자리입니다.

sasara baya ikmevvē yam kenekda ohu kēmayaṭa patvuṇā. ehenam lōkayāṭa patana ekama yahapata mokakda? menna mē kiyannā vū kēmayaṭa pat vennē. menna mē nivan suvayaṭa patvelā baya næti karaganna.

saṃsāra의 두려움을 넘어선 이가 khema에 이른 것입니다. 그러니 세상을 위해 바랄 하나뿐인 좋은 것은 무엇입니까? 바로 이 khema에 이르는 것, 이 nibbāna의 행복에 이르러 두려움을 없애는 것입니다.

sukhinavā kēminōnta sabbē sattā bhavanta sukhita satvā mē siyaluma satvayenṭa menna mē yahapata læbēvā. menna mē nivan suvē læbēvā.

sukhino vā khemino hontu, sabbe sattā bhavantu sukhitattā. 이 모든 중생에게 이 좋은 것이 있기를, 이 nibbāna의 행복이 있기를.

yē kēci pānabhūtatti yamkisi prāṇiyek ætda bhūtayek ætda kavuda prāṇiyā kavuda bhūtayā kumakin prāṇa venavada? kumakin bhūta venavada? æyi prāṇīn kiyannē?

ye keci pāṇabhūtatthi. 어떤 pāṇa가 있든, 어떤 bhūta가 있든. 누가 pāṇa이고 누가 bhūta입니까? 무엇으로 pāṇa가 되고, 무엇으로 bhūta가 됩니까? 왜 pāṇa라고 부릅니까?

mē lōka satvayō avidyāven tr̥ṣṇāven gōcara velā. æhen rūpa pānaya karanavā, kanin śabda pānaya karanavā, divayen rasa pānaya karanavā, nāsayen gandha pālanaya karanavā, kayen sparśa pānaya karanavā hiten dharma pānaya karanavā. menna mēvā pānaya kara karāma mē lōkaya vana hindā kiyanavā pānīn kiyalā. menna avasyaṭa prāṇīn kiyanna hētu. ōvā pānaya karanna giyāhama goḍanægennē saṁkhāra ēken pahaḷa inna bhūtaya tamayi jātiya.

이 세상의 중생은 avijjā와 taṇhā에 휘둘려, 눈으로 모양을 마시고, 귀로 소리를 마시고, 혀로 맛을 마시고, 코로 냄새를 마시고, 몸으로 닿음을 마시고, 마음으로 dhamma를 마십니다. 이것들을 마시고 또 마셔서 이 세상이 되기 때문에 pāṇa라고 합니다. 이것이 pāṇa라고 부르는 까닭입니다. 이것들을 마시러 가면 saṅkhāra가 지어지고, 그것에서 나타나는 bhūta가 바로 jāti입니다.

ēka tamayi paṁcaskandhaya. vaśayen api hadāgena mē maslē kayak hadāgena api mē bhūtayak hadāgena innē. ehenam bhūta kiyannē mē lōkayē ara ælapu karagatta at mē puṁci karagatta uḍa pāvi velā yanavā kiyana bhūtaya ēn nemeyi mē kiyannē. mē bhūtaya tamayi api kavurut pera pera bhavayē pānaya karapu paṁcakāmayan nisā paṁcakāma bhūtayak dæn hambavelā tiyenavā. ēka tamayi mē æsa kana divanāsaya śarīraya baṇa kiyalā mē tiyā innē. hita gata kivvē. menna apē tiyena bhūtaya.

그것이 바로 다섯 khandha입니다. 우리는 그렇게 이 살과 피의 몸을 만들어, 하나의 bhūta를 만들어 지냅니다. 그러니 여기서 bhūta란 이 세상에서 말하는, 손을 오그리고 공중에 떠다닌다는 그 귀신을 말하는 것이 아닙니다. 이 bhūta는 우리 모두가 지난 bhava에서 마신 다섯 kāma 때문에 지금 얻은 다섯 kāma의 bhūta입니다. 그것이 눈, 귀, 혀, 코, 몸, 마음이라 하여 여기 있는 것입니다. 마음과 몸이라고 했지요. 이것이 우리에게 있는 bhūta입니다.

oya eban̆du gata næmati bhūtayak hadāgena satara mahā bhūtayangen hadāgatta bhūtayaṭa bahinna hētuva onna oya paṁcakāmayō pānaya karanna yana ekayi. ē nisā siyaluma mē pānabhūtaya kivvē onna ō kaṭṭiyaṭa menna mēka tamayi sasara dukaṭa hētuva. sukhaya karā abā inna bæri mē pānabhūta nisā.

그런 몸이라는 bhūta를 만들어, 네 mahābhūta로 만든 bhūta에 내려앉는 까닭은 바로 다섯 kāma를 마시러 가는 것입니다. 그래서 pāṇabhūta라고 한 것은 바로 그 사람들을 가리킵니다. 이것이 saṃsāra의 dukkha의 원인입니다. 이 pāṇabhūta 때문에 행복에 이르지 못합니다.

ehenam yakēci pānabhūtatti tāvā tāvarāvā. tāvavā kiyannē baya vecca aya nemeyi. tossu vecca aya satuṭu venavā mēvaṭa. tāvarāvō tævara eenavā. monavayi tævarennē? oya kiyana paṁcakāmayen paṁcakāmayen tos bavaṭa patvelā paṁcakāmayen tævarilā anavasēsā avaśēṣayak nætuva menna mē tævarilā inna kaṭṭiyaṭayi mē kiyannē.

그러니 'ye keci pāṇabhūtatthi tasā vā thāvarā vā'. tasā란 겁먹은 이들이 아니라, 이것들에 즐거워하고 만족하는 이들입니다. thāvarā란 들러붙는 것입니다. 무엇에 들러붙습니까? 바로 다섯 kāma에 즐거워하고, 다섯 kāma에 들러붙어, anavasesā, 남김없이 들러붙어 지내는 이들을 말하는 것입니다.

dæn oya kaṭṭiyanam dīgahavā kavuda mē kaṭṭiyē dæn itin diga sattu kiyalā pennanavā. namut antimaṭa kiyanavā satva pudgala dr̥ṣṭiyaṭa væṭennē nætuva sīlaya pihiṭanna gilā diṭṭhiṁcanupagama sīlavā kiyana eka tōranavā. metana

이제 그 사람들이 dīghā vā, 누구입니까? 지금은 긴 짐승들이라고 보여 줍니다. 그러나 마지막에는 satta-puggala diṭṭhi에 빠지지 않고 sīla를 세우라는 'diṭṭhiñca anupagamma sīlavā'라는 대목을 가려 줍니다. 여기서—

번역 고르기