와하라까 코리아
CD010-07

CD010 · 7번째 · 58분 · 원문 녹음

kāmarāga

කාමරාගය.

kāma rāgayen ven venavā nemeyi kāma chandayen midenavā.

kāmarāga에서 떨어져 나가는 것이 아니라 kāmacchanda에서 풀려나는 것입니다.

kāmayan nisā hita andha karaganna maṭṭamaṭa pudgalayāgē mānasikatvaya kāmaya nisā goḍanægenavā nam menna metana kāmat chandaya nægi.

감각의 즐거움 때문에 마음이 눈멀 만큼 사람의 마음가짐이 감각의 즐거움으로 쌓여 간다면, 바로 여기서 kāmacchanda가 일어납니다.

kāmayan nisā lōkaya pariharaṇaya karanavā nam ēka kāma rāgaya.

감각의 즐거움 때문에 세상을 다루며 쓰는 것, 그것은 kāmarāga입니다.

dæn bādhā velā tiyennē kāma rāgaya nemeyi kāmacchandaya.

지금 길을 막고 있는 것은 kāmarāga가 아니라 kāmacchanda입니다.

api katāvaṭa kiyannē kāmaya vandayi kiyalā.

우리가 흔히 말로 '감각을 향한 바람(kāma chanda)'이라고 하는 것입니다.

anna ē vagē. kāmayan nisā pat vecca pudgalayek ætnam. ohuṭa mē hon̆da naraka tērennet næ. sucarita ducarita tērennet næ. ohuṭa īṭa vaḍā vaṭinādayak kāmayō hærenna īṭa vaḍā vaṭinādayak lōkaya ættet næ. menna meban̆du yamkisi svabhāvayak æṭanam. mēka api

바로 그런 것입니다. 감각의 즐거움 때문에 그렇게 되어 버린 사람이 있다면, 그에게는 좋고 나쁨도 보이지 않고 sucarita와 duccarita도 보이지 않습니다. 그에게는 감각의 즐거움보다 값진 것이 없고, 세상에 그보다 값진 것이 없습니다. 이런 성품이 있다면,

meban̆du yamkisi svabhāvayak æṭanam. mēka api atidhāvanaya karalā hadāgattā hariya kāmayō nisā læbuṇu hariya nemeyi. kāmayā nisā mityā dr̥ṣṭiyen adhi dāvanaya karanavā. kāmayō pasi pasa pasu pasa atidhāvanaya karapu hariya navattagattāṭa apiṭa pāli vakgnayak karaganna puḷuvan hari.

그것은 우리가 지나치게 내달려(atidhāvana) 만들어 낸 부분이지, 감각의 즐거움 때문에 저절로 얻은 부분이 아닙니다. 감각의 즐거움 때문에 micchā diṭṭhi로 지나치게 내달립니다. 감각의 즐거움을 뒤쫓아 지나치게 내달린 그 부분을 멈추면 우리는 스스로를 다스릴 수 있습니다.

kāmayō duru karaganna bæ.

감각의 즐거움 자체를 다 없앨 수는 없습니다.

mulāven atidhāvaṇaya karalā hadāgatta hari duru karagatta hæki nuvanin hituuvahama

그러나 어리석음으로 지나치게 내달려 만든 부분은 슬기롭게 생각하면 없앨 수 있습니다.

anna pudgalayāgē mānasikatvaya samādhiyaṭa samādhiya labā gænīmaṭa avaśya karana pasutalaya hadā gænīmaṭa paḷaveni rula venavā.

그러면 그것이 사람의 마음가짐을 samādhi로, samādhi를 얻는 데 필요한 바탕을 만드는 첫걸음이 됩니다.

rūpa kāma saddha kāma gandha kāma rasa kāma poṭṭhabba kāma kiyana mē paṁca kāmaya passē matvelā atidhāvanaya karamin ēvā pasupata ham̆bā yana mānasikatvayak ætnam. menna mēka apivin r̥timava goḍanagāgatta ekayi. amatarava goḍanagāgattā hariyaṭa mē ṭika ayin karaganna puḷuvan nuvaṇin vemasapu kenekuṭa.

rūpa kāma, sadda kāma, gandha kāma, rasa kāma, phoṭṭhabba kāma라는 이 다섯 감각의 즐거움을 뒤쫓아 취해서 지나치게 내달리며 그것들을 따라가는 마음가짐이 있다면, 이것은 우리가 일부러 쌓아 올린 것입니다. 덧붙여 쌓아 올린 그만큼은 슬기롭게 살피는 사람이라면 걷어낼 수 있습니다.

maṭa mē gan̆da æraganna suvan̆da ṭikak gāgattahama æti. anunṭa suvan̆da pennanna suvan̆da gānna maṭa ōnē.

'이 냄새를 없애려면 향을 조금 바르면 된다.' 그런데 '남에게 향기를 뽐내려고 향을 발라야겠다.'

dæn atidhāvanaya kaḷot mokada vennē? kohē hari tiyena hon̆dama suvan̆da varga hoyāgena ōka gāgena hæmatænama yanavā pēnna samaha suvan̆dayi kiyalā pennanna.

이제 지나치게 내달리면 어떻게 됩니까? 어딘가에 있는 가장 좋은 향을 찾아서 바르고, 내 몸에서 향기가 난다는 것을 보여 주려고 온 데를 돌아다닙니다.

itin mē kiyana mānasikatvaya apiṭa o ekāntema duru karaganna puḷuvan.

이런 마음가짐은 우리가 틀림없이 없앨 수 있습니다.

hæbæyi apē gan̆da ani kālayaṭa piḷikul nam yamkisi suvan̆da vargayakin hō ē gan̆da ærenavānam gan̆daṭa nēta æn̆ga suvan̆da karannē kiyana adahasatin gāgattahama ēka kāmacchandayaṭa ayiti nættē suḷata pariharaṇayaka dækka ganna ōnē.

하지만 우리 몸 냄새가 남에게 거슬린다면, 어떤 향으로 그 냄새가 가신다면, 몸을 향기롭게 꾸미려는 것이 아니라 냄새를 없애려는 뜻으로 바르는 것은 kāmacchanda에 들지 않으며 알맞은 쓰임으로 보아야 합니다.

etakoṭa kivvā vagē kætaṭa giyot apē pirisak nindāḷa.

그리고 말했듯이, 볼썽사납게 다니면 우리 사람들이 업신여김을 받습니다.

etakoṭa ma mama gælapena magē tānāntarayak nætnam ē lōka sammatanāntarayaṭa gælapenna æti væḍak karanna kivvā. ēka anit ayaṭa gælapennē nǣhæ lōkē sammatiyaṭa gælapennē. ē nisā mama mehema an̆dinavā.

그래서 나에게 맞는 자리, 또는 세상이 받아들이는 자리에 맞는 일을 하라고 했습니다. 남들에게 맞추는 것이 아니라 세상의 관습에 맞추는 것입니다. 그래서 나는 이렇게 입습니다.

maṭa lōkeṭa lassana pennanna an̆dinna ōnet nǣ. maṭa lōkeṭa lassana pennanna ehaṭa væḍa venna ōnet nǣ. mēka mā visin kaḷa yuttak nam ē maṭṭamaṭa mama madiha karanavā.

세상에 아름다움을 보이려고 입을 필요도 없고, 세상에 아름다움을 보이려고 넘치게 꾸밀 필요도 없습니다. 이것이 내가 해야 할 일이라면 그 정도까지만 합니다.

dæn ōka vikr̥ti karanna mama yanna hit. ēka vikr̥ta karanna giyot lōkayā tuḷin mēṣa pudgalayek hæṭiyaṭa amutjātīka mānasika vikr̥ti pudgalaya bavaṭa pat vena hæṭiya lōkaya api piḷigannē.

그런데 이것을 이상하게 비틀려고 하면, 세상은 나를 별난 사람, 마음이 비뚤어진 사람으로 받아들일 것입니다.

itin mama mokada vikr̥tiya pennanna yannē.

그러니 내가 왜 비뚤어짐을 드러내려 하겠습니까?

dæn kali saṁ æn̆dalā yana pirisak kalisaṁ æn̆dalā yana etenṭa gihillā tamangē væḍapiliyē sampradāya ēkanavā.

바지를 입고 다니는 사람들이 바지를 입는 곳에 가서 자기들 일의 관습을 따릅니다.

mama kihilā ehaṭam sudu reddakutgena ē vagēma sudu kamisakut dāgena sādhakayak paṭalavāgena etanṭa giyot mokada vennē mēka ara pirisida

내가 거기에 흰 천을 두르고 흰 셔츠를 입고 무언가를 감고 간다면 어떻게 되겠습니까?

dannē næhæ. mēka yavanna mulēṭa kiyalā.

(이 대목은 원문을 알아듣지 못해 옮기지 못했습니다.)

mokakda mē kora nivikāraya kiyalā ahannē næ. etakoṭa ahanavanē.

'이 별난 꼴은 뭐냐'고 묻지 않겠습니까? 그때는 묻습니다.

itin ē manussayā dænagatta mē mē sthānayē caryāva mē sampradāya metana sampradāya mēkayi. ē sampradāyaṭa anukūlava mama metana hædienavā mēka maṭa ōna hindā nemeyi. mē sampradāyaṭa anukūlava mē samāja sampradāya mēka nisayi mama mehema karannē.

그래서 그 사람은 알았습니다. 이곳의 몸가짐, 이곳의 관습은 이것이다. 나는 이 관습에 따라 여기서 이렇게 하는데, 내가 원해서가 아니라 이 사회의 관습 때문에 이렇게 하는 것이다.

eyā bæn̆dilā næha æn̆dumē lassanaya bæn̆dilānē. namut lōkaya kaṭayutu sampradāyan kaḍak karanna nætuva etana hiṭiyā.

그는 옷의 아름다움에 묶이지 않았습니다. 그러면서도 세상의 관습을 깨뜨리지 않고 거기에 머물렀습니다.

lōka sampradāya in̆dīma ārya mārgayaṭa bādhāvak nemeyi. amutuvā pennanna giyot apiṭa apahasa labanna venavā. ē vagēma amutuva amatara hadāgena lassana venna kiyiyot kāmacchandayaṭa bæn̆denavā. itin kāmacchandaya issellā duru karaganna vidihaṭa api apē jīvitaya hæḍa gahaganna ōnē.

세상의 관습 안에 있는 것은 ariya magga에 걸림돌이 아닙니다. 별난 것을 보이려 하면 우리는 업신여김을 받게 됩니다. 마찬가지로 별나게 덧붙여 꾸며 아름다워지려 하면 kāmacchanda에 묶입니다. 그러니 먼저 kāmacchanda를 없애는 쪽으로 우리 삶을 다듬어야 합니다.

etakoṭa ē vagēma gandha kāma rūpa kāma śabda kāma śabda kāmaya piḷiban̆dava ēka sīmāva ikmavā vagē. eka eka vidihē kaya pinavana ē vagēma harayak næti rāgayaṭa dvēśayaṭa mōhayaṭa æda damma yam yam śabda rasā āśvāda tiyenavā nam api ēvā passē mat velā giya. anna apiṭa śravaṇaya piḷiban̆dava canda rāgayak haṭaganna.

그리고 마찬가지로 gandha kāma, rūpa kāma, sadda kāma가 있습니다. sadda kāma에 대해 말하자면, 그것이 선을 넘는 것과 같습니다. 몸을 기쁘게 하고 알맹이 없는 rāga, dosa, moha로 끌어당기는 갖가지 소리의 맛과 즐거움이 있어서 우리가 그것을 뒤쫓아 취해 갔다면, 거기서 듣는 것에 대한 chanda-rāga가 생깁니다.

menna mē canda rāgaya etakoṭa æti vennē kāmacchandayak. śravana kāmacchandaya menna mēka apiṭa væḍi hari.

이 chanda-rāga가 바로 kāmacchanda입니다. 듣는 것에 대한 kāmacchanda입니다. 이것이 우리에게 넘치는 부분입니다.

api væḍipura ekatu karagatta hari apē jīvitaya nætuva inna bæri hariya nemeyi. ē ṭika ayin karaḷot apiṭa avasānayak æti vennē. ē maṭṭama ayin karagannavā. śravaṇa kāmacchandaya nidahas karagat ya.

우리가 넘치게 모아들인 부분이지, 그것 없이는 살 수 없는 부분이 아닙니다. 그것을 걷어내면 끝이 납니다. 그만큼을 걷어냅니다. 듣는 것에 대한 kāmacchanda에서 풀려났습니다.

ē vagēma rasaya kiyana ekē api rasayaṭa giju velā. rasa balāporottu vennē. upakrama sīlīva noyek ākārayen rasa hoya hohe. api paḷaveni koṭasa karennē ēkē andha velā kaṭayutu karanna giyānam ēkē mat velā kaṭayutu karanna giyānam.

마찬가지로 맛에 있어서도 우리는 맛에 탐착해 있습니다. 맛을 바라고, 꾀를 부려 갖가지로 맛을 찾고 또 찾습니다. 우리가 먼저 걷어낼 부분은, 거기에 눈멀어 움직이고 거기에 취해 움직이는 것입니다.

apiṭa rasaya nisāma apē vikṣiptatāvayak haṭagannavā. ēkaṭa bæn̆dīma nisā. menna mē hariyē rasa kāmacchanda rasaya kāmacchandaya kiyalā gattot ehema væradiyi.

맛 때문에 우리 안에 흐트러짐이 생깁니다. 거기에 묶이기 때문입니다. 바로 이 부분이 맛에 대한 kāmacchanda입니다. 그렇다고 맛 자체를 kāmacchanda라고 여기면 틀립니다.

nīrasava kanna giyot ehema mē prabōdha vīmaṭa yamkisi rasayakin prabōdha viya yutu śarīrayaṭa ē rasa prabōdha vīmē siddha karannē. śarīraya vuṇatāvayan pūrṇaya karalā hanam samatulitāvayaṭa pat karalā dena.

아무 맛 없이 먹으려 한다면 어떻겠습니까? 어떤 맛으로 기운을 차려야 하는 몸에 그 맛이 기운을 북돋워 줍니다. 몸의 모자란 것을 채워 고르게 맞추어 줍니다.

api raha ganna hon̆da nǣhæ kiyalā budurajāṇan vahansē dēśanā karalā tiyenavā kiyalāe ehema ehema nigamanayak karanna giyot ehema vaturā pata kanna giyot ehema pudgalayāṭa anti aprasanna velā kanna bærilā bohoma vināśayaṭa patvenna puḷuvan. kǣma nodiravana svabhāvayaṭa pat venna puḷuvan.

Buddha께서 맛을 즐기는 것이 좋지 않다고 가르치셨다고 결론 내리고 맹물과 잎사귀 같은 것만 먹으려 한다면, 그 사람은 몹시 언짢아져서 먹지 못하고 크게 망가질 수 있습니다. 먹은 것이 삭지 않게 될 수도 있습니다.

ēkaṭa himi uruma rasayak æṭanam. ē rasayen ē gænīma kāmacchantiyē.

음식에 본디 있는 맛이 있다면, 그 맛과 함께 먹는 것은 kāmacchanda가 아닙니다.

namut rasaya balāporottuven asīmita noyē vikr̥ti væḍa karami. ē rasaya passē yanna giyē. anna rasaya matvelā rasa kāmacchandiyaṭa væṭenavā. mē væḍi hari ayin karaganna puḷuvan.

그러나 맛을 바라며 끝없이 갖가지 비뚤어진 짓을 하며 그 맛을 뒤쫓아 간다면, 맛에 취해 맛에 대한 kāmacchanda에 떨어집니다. 이 넘치는 부분은 걷어낼 수 있습니다.

apriyāvē kanna vaturayi pati ekak aha inna avaśya næ. ehema ekak budu dahama sambandha nǣha.

억지로 맹물과 잎사귀 같은 것만 먹고 지낼 필요는 없습니다. 그런 것은 Buddha의 dharma와 아무 관계가 없습니다.

dæn āhāra udiranna dāna denakoṭa praṇītiyen dan denna kiyanavā. dæn praṇītiya bhikṣūn vahansēgē ārya mārgayaṭa bādhāvak nam ehenna.

음식 dāna를 올릴 때 paṇīta하게, 좋은 것으로 올리라고 합니다. 만약 좋은 음식이 bhikkhu들의 ariya magga에 걸림돌이라면,

kavadāvat ēvā aparādhi karanna epā. oya vaturayi pati vāgē vagē hadānin dandenna kiyanavānē ēkayi ārya mārgayaṭa ādhāra vennē kiyanavā. udurajāṇan vahansē ehema dēśanāva karalā næhænē. praṇītayen dandīma nisā mahatphala mahānisaṁsa læbena ānisaṁsaya tiyena bavak penna.

'절대 그런 것을 올리지 마라, 맹물과 잎사귀 같은 것으로 올려라, 그래야 ariya magga에 도움이 된다'고 하셨겠지요. 그러나 Buddha께서는 그렇게 가르치지 않으셨습니다. 좋은 음식으로 dāna를 올리면 큰 열매와 큰 이로움이 있다고 보이셨습니다.

etakoṭa praṇītiya gattahama raha dæhenavada itin bhikṣūn vahansēlāṭa māṭiyaṭa pādāvak velā næha. raha dænunē.

그러면 좋은 음식을 드실 때 맛이 느껴지겠습니까? 느껴집니다. 그래도 bhikkhu들의 길에 걸림돌이 되지 않았습니다. 맛은 느끼셨습니다.

rasayē pasupasa ham̆bahā yana mānasikatvayak goḍanægiva rasaya matvelā menna mēka ayin karaganna ōnē. mēka tamayi rasa piḷiban̆da kāmacchandaya.

맛을 뒤쫓는 마음가짐을 쌓아 맛에 취하는 것, 바로 이것을 걷어내야 합니다. 이것이 맛에 대한 kāmacchanda입니다.

ē vagēma kayin kāma pahasak labanavā. lōka satyayama mē kāma pahatayen matvelā noyek ākāra upakrama yeduvamin kāmayan pasupada ham̆bā yanna paṭan gannavā. asīmitava matviya asīmitava ham̆bā yana menna mēka ṭivā kāma mityācāraya.

마찬가지로 몸으로 감각의 닿음을 얻습니다. 세상 사람들은 이 감각의 닿음에 취해 갖가지 꾀를 부리며 감각의 즐거움을 뒤쫓기 시작합니다. 끝없이 취하고 끝없이 뒤쫓는 것, 이것이 kāmesu micchācāra입니다.

kāma mityācārayaṭa gōcara velā innavā nam kāmayan piḷiban̆da kāmacchandaya.

kāmesu micchācāra에 빠져 지낸다면 그것은 감각의 즐거움에 대한 kāmacchanda입니다.

menna mē kāmacchandayaṭa mat vena koṭasa isselā pættakaṭa karalā tamāgē jīvitaya asāhanīt novanna prītat nokarana kāmayanṭa mat kirīmaṭa mat nokarana menna mē mānasikatvayak gattahama dhyānalābhī pasutalayaṭa oya mānasikatvaya itāma sudusu parisara venavā.

이 kāmacchanda에 취하는 부분을 먼저 한쪽으로 치워 두고, 자기 삶을 괴롭게 만들지도 않고 감각의 즐거움에 취하게 하지도 않는 마음가짐을 가지면, 그 마음가짐은 jhāna를 얻는 바탕으로 아주 알맞은 터가 됩니다.

kāmayangen matvī kaṭayutu karana pudgalayāṭa ēvaṭa viruddhakāraken yedenakoṭa ætivena hita bohoma dūṣayak. magē kāma balāporottu maṭa ōna hæṭiyaṭa iṣta karaganna nǣha kiyalā. ēvaṭa viruddhava nagannā vū karuṇu valaṭa ohu dvēśayen nægīnakō. ætivena mānasikatvaya tamayi ē vyāpādaya gi.

감각의 즐거움에 취해 움직이는 사람은 그것을 가로막는 일이 생기면 몹시 더럽혀진 마음이 일어납니다. '내 감각의 바람이 내 뜻대로 이루어지지 않는다'고 하며, 그것을 가로막는 일들에 미움으로 들고일어납니다. 그때 일어나는 마음가짐이 바로 vyāpāda입니다.

kāmacchandaya ē tattvayaṭa tibuṇa kenāṭa tamayi eban̆da vyāpādayaṭa mula ārambha velā tiyennē. anna ē mulat ahak kaḷā nam ēken āpu deveni attava vyāpāda kiyana nīvaraṇaya hiṭinnē.

kāmacchanda가 그런 상태로 있던 사람에게서 그런 vyāpāda의 뿌리가 시작된 것입니다. 그 뿌리를 치웠다면, 거기서 나온 두 번째 가지인 vyāpāda라는 nīvaraṇa도 남아 있지 않습니다.

kāmacchanda vyāpāda kiyana nīvaraṇa etakoṭa api dakinna ōnē vyāpāda kiyana nīvaraṇaya duru karagatto kāmacchandaya duru karanakoṭa vyāpāda kiyana nīvaraṇaya duru venavā.

kāmacchanda와 vyāpāda라는 nīvaraṇa입니다. 그러니 우리가 보아야 할 것은, kāmacchanda를 없애면 vyāpāda라는 nīvaraṇa도 사라진다는 것입니다.

anna vyāpāda kiyana nīvaraṇaya duruvelā tiyanna hita akurana hita vahā damana dhyānayaṭa bādhaka vena kāraṇā dekak ahak tiyenavā.

vyāpāda라는 nīvaraṇa가 사라지면, 마음을 가로막고 마음을 덮어 jhāna에 걸림돌이 되는 두 가지가 치워집니다.

ē deken midenna puḷuvan kāmacchanda vyāpāda deka.

그 두 가지, kāmacchanda와 vyāpāda에서 풀려날 수 있습니다.

ē deken midunāṭa passē oya kāmacchanda vyāpāda deka yam hitaka kriyātmaka venavā nam tamayi. thīna middha kiyana mæli gatiya mē lōkayē āśvādayan vala midīmi inna svabhāvaya haṭagannē.

kāmacchanda와 vyāpāda 이 두 가지가 어떤 마음에서 작동할 때에야, thīna-middha라는 게으름, 세상의 즐거움에 잠겨 지내는 성품이 생겨납니다.

ara deka nætnam thīnamiddha kiyannē nīvaraṇayat etanama gevilā yanavā.

그 두 가지가 없다면 thīna-middha라는 nīvaraṇa도 그 자리에서 다해 버립니다.

yam udahas bavak pasutævena bavak ē vagēma yathārthaya ikmavāyana svabhāvayak ætnam. kāmacchandaya vyāpādaya næti vena tæna ē ṭika dika nikama gevilā yanavā.

들뜸과 뉘우침(uddhacca-kukkucca), 그리고 있는 그대로를 넘어서는 성품이 있다면, kāmacchanda와 vyāpāda가 사라지는 곳에서 그것들도 저절로 다해 버립니다.

ē vagēma lōkaya piḷiban̆dava āsvādayen ē tæna sæka karamin ē tæna hoyā balamin ē vænnā vū gati lakṣaṇayak nætnam kāmacchandaya vyāpādayen mat vecca kaṭayutu karana pudgalayāṭayi oya dekē tiyennē.

마찬가지로 세상의 즐거움 때문에 이것저것 의심하고 이것저것 뒤져 보는 그런 성향도, kāmacchanda와 vyāpāda에 취해 움직이는 사람에게나 있는 것입니다.

ē dekē samatulitāvayaṭa patvena kenāṭa oya kiyana vitikiccāna nīvaraṇayak duru venavā. daham ahalā tērum gattaṭa passē mārgaya tamanṭa væḍenakoṭa pēnavā. ēkāntayen pratiphala dena sænasum sahagata mārgaya mēkayi kiyalā dakinakoṭa mārgaya kerehi sækayak nætivelā.

그 두 가지에서 고르게 된 사람에게는 vicikicchā라는 nīvaraṇa도 사라집니다. dharma를 듣고 알아들은 뒤 길이 자기 안에서 자라면 보입니다. '틀림없이 열매를 주는 평안한 길이 이것이다'라고 보게 되면, 길에 대한 의심이 사라집니다.

menna mē ṭika næti venakoṭa paṁca nīvaraṇa duru vuṇā.

이것들이 사라지면 다섯 nīvaraṇa가 걷힌 것입니다.

menna mē paṁca nīvaraṇa samathayaṭa pat kirīmaṭa kiyanavā samatha bhāvanā. samatha kiyannē onna ōkayi. paṁca nīvaraṇa samathayaka nisā samatha kiyanavā.

이 다섯 nīvaraṇa를 가라앉히는 것을 samatha bhāvanā라고 합니다. samatha란 바로 그것입니다. 다섯 nīvaraṇa를 가라앉히기 때문에 samatha라고 합니다.

menna mē kiyana nīvaraṇa samathaya labanna ōna. dhyāna labāgena pavatvanna.

jhāna를 얻어 이어 가려면 이 nīvaraṇa의 가라앉음을 얻어야 합니다.

ehema nætnam samahara ayaṭa oya nīvaraṇa samathaya kalin kalē viden vidē siddha venavā. siyaluma digaṭama pavatinnē nǣ.

그렇지 않으면 어떤 이들에게는 이 nīvaraṇa의 가라앉음이 때때로, 띄엄띄엄 일어납니다. 모두가 늘 이어지는 것은 아닙니다.

mulin haṭagannavā baṇa ahana tænakadī oya nīvaraṇa. nīvaraṇa torava baṇa ahanavā. taman daham potak patak balana velāvaka guṇayak sihi karana velāvaka nīvaraṇaya torava innavā. davasē pæya 24ma nīvaraṇaya torava innē næha.

처음에는 dharma를 듣는 자리에서 그렇게 됩니다. nīvaraṇa 없이 dharma를 듣습니다. dharma 책을 읽을 때, 덕을 떠올릴 때 nīvaraṇa 없이 지냅니다. 하지만 하루 스물네 시간 내내 nīvaraṇa 없이 지내는 것은 아닙니다.

oya atarēdī ara sasara purudu metek kuṇu dāpu silivit nisā hiṭagamayi viśitta velā hiṭan ara nīvarayanṭa væṭenavā.

그 사이사이에 saṃsāra의 버릇, 지금껏 쌓아 온 더러운 생각들 때문에 서 있다가도 흐트러져 그 nīvaraṇa에 떨어집니다.

āyasarayak pǣ gānak enakan bhāvanā karanna ē velāveha bhāvanā karanna giyot manasa laṁ karannat bæhæ vaḍannat bæhæ mokut vikṣit.

그런 때에 bhāvanā를 하려고 하면 마음을 가까이 가져갈 수도 없고 키울 수도 없으며 모든 것이 흐트러집니다.

dæn hariyannē næha. dæn api dakinna nīvaraṇa kiyalā. nīvaraṇavala ādīnava dækalā balanna næ poḍḍak sanasin̆davā ganna tamanṭa tanīnya karaganna bæri.

이제는 잘 되지 않습니다. 이제 우리는 이것이 nīvaraṇa라는 것을 보아야 합니다. nīvaraṇa의 해로움을 보고 조금 가라앉히려 해도 혼자서는 잘 되지 않습니다.

ehenam tamanṭa vaḍā guṇaya æsuru karagena hari daham sākacchāvak karalā hari eban̆dunnāvū tenaka æpa upasthānayak karalā ṭikak karagena yanakoṭa āyē særā karana nivara ṭika yaṭapat velā yanavā. giyaṭa padi āyē dāna pasutālaya āvā. dæn śānta bhāvanā tamanṭama tēreni paṭan ganna mēka atdækīma labanavā. onna nīvaraṇa matu vuṇā.

그렇다면 자기보다 덕이 높은 이를 가까이하거나, dharma 이야기를 나누거나, 그런 이를 시중들며 조금씩 해 나가면, 들썩이던 nīvaraṇa가 다시 눌려 가라앉습니다. 그러고 나면 다시 jhāna의 바탕이 옵니다. 이제 고요한 bhāvanā를 스스로 알기 시작하고 이것을 겪어 봅니다. '자, nīvaraṇa가 올라왔다.'

menna nīvaraṇa saṁsin̆da. ōka samādhiya atdækīmaṭa yanavā cī davasak ōka huru velā inna ōnē. ē velāvaṭa dakinavā. metu dē ætuḷu kirīmē mē nīvaraṇa matu vennē. mesu dē atralā dæmmā mē nīvaraṇaya etana pahaḷa vennē næha. oya atdækīma taman labanavā.

'자, nīvaraṇa가 가라앉았다.' 이것이 samādhi를 겪는 데로 이어집니다. 며칠 동안 이것에 익숙해져야 합니다. 그때 봅니다. 이런 것들을 끌어들이면 이 nīvaraṇa가 올라오고, 이런 것들을 내려놓으면 이 nīvaraṇa가 거기 나타나지 않는다는 것을. 그것을 스스로 겪습니다.

sāndura ṭika dharmayak kivvē ēkayi. mēka tamanma dakinna ōnē oya vidihaṭa anna ēka dækka nam etendi siddha venavā. taman mārgaya han̆duganna.

dharma를 sandiṭṭhika라고 한 까닭이 이것입니다. 이것은 스스로 보아야 합니다. 그렇게 그것을 보았다면 거기서 일이 이루어집니다. 스스로 길을 알아봅니다.

nīvaraṇa haṭagatta hæṭit dakinavā. nīvaraṇa duru vena hæṭit dakinavā. etakoṭa atdækīmak labanavā. nīvaraṇa duru veccayi maṭa balā samādhiya væḍenavā. atdækīmema dakinavā.

nīvaraṇa가 생기는 모습도 보고, nīvaraṇa가 걷히는 모습도 봅니다. 그때 겪어 압니다. nīvaraṇa가 걷혀야만 samādhi가 자란다는 것을. 겪어서 그대로 봅니다.

nīvaraṇa sahita velāvaṭa mē bhāvanāva vaḍanna hæti væḍennē næha. ehenam mēkē bādhakayek dakinavā. pasutalayak dakinavā.

nīvaraṇa가 있을 때는 이 bhāvanā를 키우려 해도 자라지 않습니다. 그러면 여기서 걸림돌을 보고, 바탕을 봅니다.

nīvaraṇayangen tora pasutalaya ē ārya mārgaya vaḍāganna sudusuyi kiyalā dækkahama anna ē pasutalaya tērum aragena ēka læbena hæṭi tērum aragena paḷamuvama śikṣaṇaya karagannē onna oya væṭiya.

nīvaraṇa에서 벗어난 바탕이 ariya magga를 키우기에 알맞다는 것을 보고 나면, 그 바탕을 알아듣고 그것을 얻는 법을 알아들어 맨 먼저 그 부분을 익힙니다.

gæm̆buru daham vala rahat vennaṭa yanna hadana ekapāra. rahatan vahansēgē cariyāva gaṇa kiyavati amāru væḍenavā. mē tamayi ārya mārgaya mula.

깊은 dharma로 단번에 arahant가 되려 하고 arahant의 행실을 읽어 대기만 하는 것은 어려운 일입니다. 이것이 ariya magga의 시작입니다.

mē kāma rāgaya venayi kāmacchandaya venayi kiyalā dænagannē. kāma rāgayangen ven velā pīḍanayaṭa pat kara hira yannē nætuva kāmat chandiyaṭa ennā vū [ugura kǣrīma] visama gatiya ætiva. ē vagē matvī matuṇu gatiya ætiva. paṁca kāmayan passē yannē nǣ.

kāmarāga가 다르고 kāmacchanda가 다르다는 것을 압니다. kāmarāga에서 억지로 떨어지려 하며 스스로를 짓누르고 가두지 않으면서도, kāmacchanda로 이끄는 비뚤어진 성향, 취해 버린 성향으로 다섯 감각의 즐거움을 뒤쫓지 않습니다.

siyaluma kāmayō sahamulin navattanavā kiyana ta nemeyi. tamanṭama tērenna paṭan gannavā yam kāmayak æsuru karenna giyāṭa passē dæn api ēka hoyāgannē mehemayi.

모든 감각의 즐거움을 뿌리째 멈춘다는 것이 아닙니다. 어떤 감각의 즐거움을 가까이하고 나서 스스로 알기 시작합니다. 우리는 그것을 이렇게 찾아냅니다.

api yam sthānayaka pudalā vivēkayava vāḍi vecca velāva apiṭa etanaṭa api nidahasē inna hadanakoṭa mama hitalā balanna maṭa metanin nægiṭinna hatanavā monavaṭada nægiṭinna vennē? mama metanin katā karanna kriyā karana hitana yamak mama metandi paṭan gattā nam mama mē karmasthānayak hiten sihi karamin inna velāvaṭayi mama mē pættē.

우리가 어느 곳에 홀로 고요히 앉아 있을 때, 거기서 자유롭게 머물려 할 때 생각해 봅니다. '여기서 일어나고 싶다. 무엇 때문에 일어나야 하는가?' 내가 여기서 말하고 움직이고 생각하는 어떤 것을 시작했다면, 나는 kammaṭṭhāna를 마음으로 떠올리며 머물려고 이쪽에 와 있는 것입니다.

dæn mē bæhælā mē karmasthānaya sihi kara innakoṭa mama balāporottu venavā metanṭa velā pæyak vitara inna.

이제 자리에 앉아 이 kammaṭṭhāna를 떠올리고 있으면서, 여기 한 시간쯤 머물기를 바랍니다.

dæn pæyak mama sihi karara inna bæ api tava mē hitannē næhæ. mēka uḍaya ayi mēka gahama æn̆ga siyahallu veyi rasa veyi ālōkaye ē oyā hitanna yannē næhæ. ōyā ēkat yanavā ektarayi candarāgayakaṭa ēvaṭa giyot ehema apiṭa avaśya væḍiya karannē næhæ. hētuva hari nam phalaya læbeyi. læbicca velāvaṭa læbunu bava dænagannavā kiyana tavā tiyanna ōnē. ēvā ragapānna yanavā næhanam. mulāvaṭa pat venavā ehema næha. ēvā ahanavaṭat væḍiya tamayi novahana ēka læbunāṭa passē læbuna bava dænagatta hæki.

한 시간을 내리 떠올리고 있기는 어렵습니다. 우리는 '이것이 일어나겠지, 이것을 하면 몸이 가벼워지겠지, 즐거워지겠지, 빛이 나겠지' 하고 생각하러 가지 않습니다. 그런 쪽으로 어떤 chanda-rāga를 품고 간다면, 필요한 것 이상을 하지 않습니다. 원인이 바르면 열매는 옵니다. 왔을 때 왔다는 것을 알면 된다는 생각을 지녀야 합니다. 그런 것을 꾸며 흉내 내지 않으면 미혹에 빠지지 않습니다. 그것을 얻은 뒤에야 얻었다는 것을 알 수 있습니다.

dharmaya ehema ekak. itin meten indagena innakoṭa taman ē vadāgena yanakoṭa poḍḍak velā yana kammælikamak enavā. bǣnē in̆dagena inna.

dharma는 그런 것입니다. 그래서 여기 앉아 그것을 키워 가다 보면 조금 지나 게으름이 옵니다. '앉아 있을 수가 없네.'

æyi bæri? mokakda hitunē? api apen ahanna ōnē. ṭikak ævidinna hitunā. koheda ævidinna hituunē? monavā karannēda ævidinna hitunē? maṭa hitunā ṭikak ahaval ekkenā kiyalā katā kara karaka inda yanna. monavada katā karannē? mama hitāgattā. monavā gænada eyā kiyalā katā karanna oha ahu namayi ponna.

왜 못 앉아 있습니까? 무슨 생각이 들었습니까? 스스로에게 물어야 합니다. '좀 걷고 싶었다.' 어디로 걷고 싶었나? 무엇을 하려고 걷고 싶었나? '아무개한테 가서 이야기나 좀 하고 싶었다.' 무슨 이야기를? '생각해 두었다.' 무엇에 대해서? 자, 붙잡혔습니다.

kammælivaṭa vihiluvaṭa poḍḍak gihillā katābaha kara inna giyāhama hu vihiḷu koḷo pan væḍak nætima ē lōkē tiyena kǣli tamayi katā karannē. mā tiyanahari ahannē ōka tamayi. ōka tamayi maṭa mē pālu næti karannē pālu kapanna.

게으름에, 장난삼아 잠깐 가서 이야기를 나누면, 실없는 우스갯소리, 아무 쓸모없는 세상 이야깃거리들만 늘어놓습니다. 내가 정말 듣고 싶은 것이 그것입니다. 그것이 나의 쓸쓸함을 없애 주고 따분함을 덜어 준다는 것입니다.

ma hadāgijattiya kramaya meccara kara. dæn maṭa ēkarēnnē nēda mē hitennē.

(이 대목은 원문을 알아듣지 못해 옮기지 못했습니다.)

anna apē allaganna

자, 그것을 붙잡아야 합니다.

onna magē hita vikṣita karanna mama mallagē tiyena kiruṭak.

(이 대목은 원문을 알아듣지 못해 옮기지 못했습니다.)

mē lōkaya bāhira dēkaṭa mama geniyana hæri. ēka tamāgen praśna

나를 세상 바깥의 것으로 끌고 가는 해로운 것입니다. 그것을 스스로에게 물어야 합니다.

tamāgen praśna karanna bæhæ anungē hoyanna nemeyi. tama taman tamangē hoyanna ōnē. etakoṭayi mēkemi midenna puḷuvan. anugaya hoyanna kiyat tamangē maga sampūrṇa væhenavā. iravenavā. ēkaṭa yanna hon̆da næha.

스스로에게 물어야 합니다. 남의 것을 찾는 것이 아니라 저마다 자기 것을 찾아야 합니다. 그래야 여기서 풀려날 수 있습니다. 남의 것을 찾으려 하면 자기 길이 완전히 덮이고 막힙니다. 그쪽으로 가는 것은 좋지 않습니다.

etakoṭa mē mē nīvaraṇa valaṭa pennana tava vacanayak tamayi. paṁca nīvaraṇa tava kramayakin kiyanavā nam īṭa dasa akusal kiyiya yutuyi.

그리고 이 nīvaraṇa를 가리키는 또 다른 말이 있습니다. 다섯 nīvaraṇa를 다른 방식으로 말하자면 dasa akusala라고 해야 합니다.

daśa akusal kiyannē? paṁca nīvaraṇayan tiyena bava dænaganna læbuṇē. paṁca nīvaraṇa kriyātmaka vennē dasākusal tuḷin.

dasa akusala란 무엇입니까? 그것으로 다섯 nīvaraṇa가 있다는 것을 알게 됩니다. 다섯 nīvaraṇa는 dasa akusala를 통해 작동합니다.

eham hiten kayen vacanayen siddha vennē væradi tuḷin. prāṇaghāta attādāna kāmaṁcāra musāvāda pisunāca, parusāca, sampapalāpa abhijjā, vyāpāda, micchā, diṭṭhi kiyana eka menna mē 10ya tuḷin tamayi. apē hita kaya vacanaya mehēlā kriyātmaka venavā nam ē san̆dahā apē hita poḷombavanavā nam apē hita nīvaraṇayanna poḷom̆bavanavā kiyalā dænaganna ōnē. menna mēka bādhāva.

곧 마음과 몸과 말로 저지르는 잘못을 통해서입니다. pāṇātipāta, adinnādāna, kāmesu micchācāra, musāvāda, pisuṇā vācā, pharusā vācā, samphappalāpa, abhijjhā, vyāpāda, micchā diṭṭhi, 이 열 가지를 통해서입니다. 우리 마음과 몸과 말이 이렇게 움직인다면, 그쪽으로 우리 마음이 부추겨진다면, 우리 마음이 nīvaraṇa에 부추겨지고 있다는 것을 알아야 합니다. 바로 이것이 걸림돌입니다.

ehenam mē sampā pralāpa kiyanna poḷovanavā nam mama mē katā kara innavā ṭikak pālu yanna kiyalā hituvē sampā pralāpa kiyanna yanna nēda

그러면 samphappalāpa를 하라고 부추긴다면, '따분함 좀 덜려고 이야기나 하자'고 생각한 것은 samphappalāpa를 하러 가는 것 아닙니까?

ē æsuru karāda? ehenam ēka nivaraṇavalaṭa ayitiyi. ēka maṭa ayiti næti ekak. maṭat avaḍayi, lōkayaṭat avaḍayi. duccaritayi. gælapennē næ.

그것을 가까이했습니까? 그렇다면 그것은 nīvaraṇa에 속합니다. 그것은 내 것이 아닙니다. 나에게도 해롭고 세상에도 해롭습니다. duccarita입니다. 어울리지 않습니다.

vahama ayin karanna. væḍi hariyak ada inna. ayagē mēmē bauddha ayaṭa vaḍanna bæri. onna oya pralāpa katāva nisā.

곧바로 걷어내십시오. 오늘날 많은 불자들이 bhāvanā를 키우지 못하는 것이 바로 이 실없는 말 때문입니다.

ōka tamayi væḍi hariyak purudu velā tiyennē. hudakalāvē inna bæ kiyalā kiyanna hētuva ekatu velā kayiru gahalā puraga kavāru kiyannē monavada? pralāpa

대부분 그것에 길들어 있습니다. 혼자 있지 못하겠다고 하는 까닭이, 모여서 수다 떨고 떠드는 것, 그것이 무엇입니까? 실없는 말(palāpa)입니다.

harayak æti dēval katā karannē næha. mona monavā hari væḍaka næti ēvā anugata paḷudu monavāhari kǣli allagena ēvayan santōsa vēvi. ēvā kiya kiyana nna eka tamayi prapa kiyannē.

알맹이 있는 것은 말하지 않습니다. 쓸모없는 이런저런 이야깃거리, 남의 흠 같은 것을 붙잡아 그것으로 즐거워합니다. 그런 것을 자꾸 늘어놓는 것을 palāpa라고 합니다.

onna ē pralāpaya tamayi bohō tuḷaṭa apiṭa ārya mārgayaṭa bādhāvak velā tiyennē mē kālaya. mokada hētuva? ada tiyena samāja parisaraya ēkaṭa avaśya pasutalayak bavaṭa patvelā tiyennē. ē pralāpaya tuḷin tamayi nægilā innē.

바로 그 palāpa가 이 시대에 많은 이들에게 ariya magga의 걸림돌이 되어 있습니다. 왜 그렇습니까? 오늘날의 사회 환경이 그것에 필요한 바탕이 되어 버렸기 때문입니다. 그 palāpa를 통해 일어서 있습니다.

lā āpayaṭa kiyanavā lā āpa lābha

(이 대목은 원문을 알아듣지 못해 옮기지 못했습니다.)

pralāpa kiyanavā nævata nævatat ælīmeenehi lannē yamakda? ēvā pralāpa. koheda ælennē? lōkaya yana yam tænak ætda? lōka yāyana yamak yamek ætda ē ē aya samaga ælī gælīnna hinnē ōkin.

palāpa라고 하는 것은, 거듭거듭 들러붙게 하는 무엇입니까? 그런 것들이 palāpa입니다. 어디에 들러붙습니까? 세상으로 가는 어떤 자리가 있습니까? 세상으로 가는 무엇이든 누구든 있다면, 그들과 들러붙어 뒤섞이는 것이 이것을 통해서입니다.

ōka purudunot ehema bērenna bæ. ēkema tamayi velā tiyennē. lōkaya tamangē ælī gælī inna giyāhama apiṭa bæruva yanavāyan ven venna.

그것이 버릇이 되면 빠져나올 수 없습니다. 바로 그렇게 되어 있습니다. 세상에 들러붙어 뒤섞여 지내다 보면 거기서 떨어져 나올 수 없게 됩니다.

ēka issellā nidahas karaganna ōnē hita etanin.

먼저 마음을 거기서 풀어내야 합니다.

30k in̆dagena tama monavāhari hitenna puḷuvan. mokada hitennē? mal gahak hiṭavalā tibuṇā. mal hædilā dannē næ. malak pipenna tibuṇā. pōṭṭuvō kaḍāgena gihillā dannē nǣhæ. mal kækula kaḍāgena illa dannē næhæ kavuruva maṭa balannat bærināyē. yanna ōnē ēka poḍḍak balalā enna. hidunāda ehema ekak. āmara nægiṭi tava ekak.

서른(분)쯤 앉아 있으면 무언가 생각이 날 수 있습니다. 무슨 생각이 납니까? '꽃나무를 심어 두었는데, 꽃이 피었는지 모르겠다. 꽃이 하나 필 참이었는데, 새들이 따 가지는 않았는지, 누가 꽃봉오리를 꺾어 가지는 않았는지 모르겠다. 봐 줄 사람도 없는데. 잠깐 가서 보고 와야겠다.' 이런 생각이 들었습니까? 그러면 일어나 또 하나를 합니다.

dæn mē lōkayē tibena dēval allaganna giyāma vastu kāma klēsa kāma lokuda magē bhāvanāvaṭa væḍiyi. maṭa vimuktiya salasannē malgahada. maṭat lōkayāṭat heta vimuktiya salasannē mē ārya mārgayada næ ara mal gahada

이제 이 세상에 있는 것들을 붙잡으려 하면, vatthu kāma와 kilesa kāma가 내 bhāvanā보다 더 크다는 것입니까? 나에게 vimutti를 주는 것이 꽃나무입니까? 나와 세상에 이로움과 vimutti를 주는 것이 이 ariya magga입니까, 아니면 저 꽃나무입니까?

menna metandi dharmānukūlava dækalā tamanṭa avæḍa karana ara bāhira adahasa æti karapu eka ē velē næti karaganna ōnē.

바로 여기서 dharma에 맞게 보고, 자기에게 해로운 그 바깥 생각을 그때 그 자리에서 없애야 합니다.

menna bhāvanā bæri velā hari ē velāvē tiyaṭa ē tīraṇaya ayin ætta tamayi.

이것이 bhāvanā입니다. 비록 잘 되지 않더라도 그때 그 생각을 내려놓는 것, 그것이 참입니다.

mama meccara kal karapu mōḍa væḍē mīṭa passē karannē næha. gaha tiyenavā nam tiviccā udarā nam udarā giyā oya gas hiṭavanna yannēet næhæ. ēvā tama viktipta karana magē nidahata næti karana tavadayak kǣlā maṭa vuṇā kiyalā. bæri velāva hari hitaṭa ævidilā ē adahasa atyakraṇa nam ē velāvē. eyāgē hita yodun gānak kahakāśayaṭa nædgā. nætnam usas satvayaṭa patvuṇā.

'지금껏 해 온 어리석은 짓을 이제는 하지 않겠다. 나무가 있으면 있는 것이고, 꺾였으면 꺾인 것이다. 나무를 심으러 가지도 않겠다. 그런 것들이 나를 흐트러뜨리고 내 자유를 없애는 또 하나의 짐이 되었다.' 잘 되지 않는 때라도 마음에 이 생각이 와서 그것을 내려놓는다면, 그 순간 그의 마음은 몇 yojana나 하늘로 솟아오른 것이고, 더 높은 존재가 된 것입니다.

ē adahasat nisā eyāgen athæricca kæli eka vitarak nemeyi. ē vagē tiyana viśāla kandarāvak ē mohotē avabōdhayen athæriyi kiyalā.

그 생각 덕분에 그가 내려놓은 것은 그 한 조각만이 아닙니다. 그와 같은 커다란 더미를 그 순간 깨달음으로 내려놓은 것입니다.

menna bhāvanāva pærena hæṭi. api balāporottu vennē bhāvanāva væḍanavada kiyalā ē jātiyēvak nemeyi.

이것이 bhāvanā가 자라는 모습입니다. 우리가 바라는 것은 '내 bhāvanā가 자라고 있나' 하는 그런 종류의 것이 아닙니다.

bhāvanāvak væḍanā nam magē æn̆ga ṭikak sæhællu velā mūhuṇa ehema eḷiya velā ara eḷiyak ehema peilā enavada mama hoyannē magē kuṇā ahak karalā mama suddha vuṇāda kiyalā nemeyi.

'bhāvanā가 자랐다면 내 몸이 좀 가벼워지고, 얼굴이 환해지고, 빛 같은 것이 보이겠지?' 그러면서 '내 더러움을 걷어내고 깨끗해졌는가'를 찾는 것은 아닙니다.

deviyō ehema āvada ḷan̆gaṭa vaṭitāla hon̆da ehema kiyana kenek innavada eyā atara maṭa pēnavada ehema maṭat bælet dannē næhæ kavuru hariṭa bhūtayaka deviyaka katā karalā ehena balanna puḷuvan nam māt bhāvanāven loku etanaṭa yanavanē. api menna meban̆du adahasaka in̆dalā tamayi ada mē bhāvanā karana ayaṭa væḍē velā tiyennē.

'deva들이 곁에 왔는가? 좋다고 말해 주는 이가 있는가? 그들이 내게 보이는가? 나도 모르겠다. 누군가 bhūta나 deva와 이야기해 보듯 볼 수 있다면 나도 bhāvanā로 큰 경지에 가겠지.' 오늘날 bhāvanā를 하는 이들이 이런 생각에 머물러 있어서 이렇게 되어 버린 것입니다.

næ ēvā avaśya dennē.

아닙니다, 그런 것들은 필요하지 않습니다.

yathārthayen dænaganna ōna hīna daham hīna daham hæṭiyaṭa madhyama daham madhyama daham hæṭiyaṭa praṇīta daham praṇīta daham hæṭiyaṭa menna mē kāraṇā tuna api dænaganna ōnē.

있는 그대로 알아야 합니다. hīna dharma는 hīna dharma로, majjhima dharma는 majjhima dharma로, paṇīta dharma는 paṇīta dharma로. 이 세 가지를 우리는 알아야 합니다.

dasa akusalayaṭa ayiti vena yam koṭasak ætda ēvā hīna dahama

dasa akusala에 드는 것이 있다면, 그것들이 hīna dharma입니다.

edindā tamāgē jīvitaya atyāvaśyana kaṇḍa āhāraya inna tænaṭa vehesa innaṭa vastrayaka nemeyi sivpatiya san̆dahā yamak kaṭayutuda ēvā madhyama dahama

날마다 자기 삶에 꼭 있어야 하는 것, 먹을 음식, 머물 곳, 입을 옷처럼 네 가지 필수품을 위해 하는 일들, 그것들이 majjhima dharma입니다.

ārya mārgaya pūrṇaya karenna yam rāga akṣayak, dvēśa akṣayak, mōha akṣayak kara gænīmaṭa yam dahamak sihi kaḷa yutuda kaṭayutu kaḷa yutuda māryak anugamanaya kaḷa yutda ē siyalla praṇīta daham

ariya magga를 채우기 위해, rāga의 다함, dosa의 다함, moha의 다함을 이루기 위해 떠올려야 할 dharma, 해야 할 일, 따라야 할 길이 있다면, 그 모두가 paṇīta dharma입니다.

meyin praṇīta daham aga tænpat venna ōnē agraha karaganna ōna. madhyama daham sudusu velāvēdī nokarā maga aharinnē ætuva sudusu ēvā karanna ōnē. ē avaśya maṭṭama hīna daham valin athærīn vælīm vidiya yanna avaśya kaṭayutu karaganna.

이 가운데 paṇīta dharma를 맨 앞에 두어 으뜸으로 삼아야 합니다. majjhima dharma는 알맞은 때에 길을 벗어나지 않고 알맞은 만큼, 필요한 만큼 해야 합니다. hīna dharma에서는 내려놓고 물러서는 데 필요한 일을 해야 합니다.

prāṇaghātattāna kāma mityācāra kiyana mē tunava apiṭa ayin karanna bæri ēvā nemeyi asahanayaṭa pat karana ēvā nemeyi.

pāṇātipāta, adinnādāna, kāmesu micchācāra, 이 세 가지는 우리가 걷어낼 수 없는 것도 아니고, 걷어낸다고 괴로워지는 것도 아닙니다.

meccara kal asahanayak dunna kāyika mānasika vehesak dukak genunnē ēvaya nidahas vīmak. ēka æṭuva athæralā inna bæri kækkumak æti karana ēvā nemeyi.

지금껏 괴로움을 주고 몸과 마음의 지침과 고통을 가져온 것에서 풀려나는 일입니다. 내려놓으면 견딜 수 없이 아픈 그런 것이 아닙니다.

dadayak ahanakoṭa nam ahannē nætuva inna bæhæ. ēka amā kiyanavā. ē misak ahanna. ē vagē amāruvak næha satu maraṇatuinnē. satta hiṁsā nokara inna ehema ekak nǣ.

버짐이 있으면 긁지 않고는 못 배깁니다. 그것은 어렵다고 할 만합니다. 그러나 짐승을 죽이지 않는 데에는 그런 어려움이 없습니다. 생명을 해치지 않고 지내는 데 그런 일은 없습니다.

api hadāgatta nam api nītakamaṭama hadāgattā adahasak misak. prāṇaghatiya karanna yanna ōnē kiyalā adahasak gattā nam anuṭa bayanna ōnē hin̆ga karanna ōnē kiyalā adahasak gatta nam apē tiyena paviṭukamaṭa hadāgatta adahasak nisā. ēka api nokara bæri nisā karagatta adahasaknē.

우리가 그런 생각을 만들었다면 그것은 우리의 천함으로 만든 생각일 뿐입니다. 생명을 죽이러 가야겠다는 생각, 남을 욕해야겠다, 해쳐야겠다는 생각을 가졌다면, 그것은 우리 안의 못된 마음으로 만든 생각 때문입니다. 그것이 하지 않고는 못 배겨서 가진 생각이겠습니까?

anna ēka api dakinna ōnē. ēvā ayin karaganna puḷuvan ēvā. boru kiyalā anun pavaṭṭana eka, kēlan kiyalā anu bidavana eka, paruṣabhavada kiyalā anu sæḍa bavaṭa pat karana eka, pralāpa kiyalā anulāvaṭa pat karana eka mēvā nījakama nisā hadāgattē yavā misāṭa attaraharuvahama inna bæri asānī ēvā nemeyi. ē nisā ēvā atharinna puḷuvan dēval. athari kiyalā mānasika vaśayen api hira vennē næha kotanakavat tava tava nidahas venavā misa. ēka vaṭinākama dænagena

바로 그것을 보아야 합니다. 그것들은 걷어낼 수 있는 것입니다. 거짓말로 남을 속이는 것, 이간질로 남을 갈라놓는 것, 거친 말로 남을 거칠게 만드는 것, 실없는 말로 남을 미혹에 빠뜨리는 것, 이것들은 천함 때문에 만든 것이지, 내려놓으면 견딜 수 없이 괴로운 것이 아닙니다. 그러니 내려놓을 수 있는 것들입니다. 내려놓는다고 마음이 어디에 갇히는 것이 아니라 더욱더 풀려날 뿐입니다.

nidahas venavā misa. ēka vaṭinākama dænagena æsuru kirīmē nīca bava tērum aragena eban̆du avasthāvak nam mama mē in̆dagena inna tæna in̆dalā bhāvanāvaṭa in̆dagattaṭa passē maṭa matu vunē. ē jātiyakaṭa yanna nam eban boruvakaṭa kēlamakaṭa parisuvakaṭa palākaṭa yanna nam magē hita āvē. ēkaṭa nam mēma pubudavanna hadannē. ēka nīca gama nisā mama meccara kal purudu karagatta nīca væḍiya nisā ēkē koṭasak nēda. oya purudda nam tiyāgannē.

그 값어치를 알고, 그것을 가까이하는 것이 천하다는 것을 알아들어야 합니다. 그런 때, 곧 내가 앉은 자리에서 bhāvanā를 하려고 앉은 뒤 무언가 올라왔을 때, 그런 거짓말이나 이간질이나 거친 말이나 실없는 말 쪽으로 내 마음이 갔다면, 그것을 깨우려 하는 것입니다. 그것은 천함 때문에, 내가 지금껏 익혀 온 천한 버릇의 한 조각 아닙니까? 그 버릇을 붙들고 있는 것입니다.

ōka bhāvanāvaṭa bādhāva ōka aha karagatta bhāvanāva hun̆gā kiyalā mama væḍenavā kiyalā mama dānnē.

그것이 bhāvanā의 걸림돌이며, 그것을 치워야 bhāvanā가 자란다고 나는 봅니다.

dæn kohomahari mama oya nīca purudda ayin karaganna ōnē. īṭa passē boruven anna ra kavaṭṭanna yanna. maṭa hitu veruven kāṭa hari boruva kiyalā ravaṭṭalā innanam ēkē mama āśvādayak læbuvanam. læbū āśvādayat nīja āśvādayak.

이제 어떻게든 그 천한 버릇을 걷어내야 합니다. 그다음, 거짓말로 남을 속이려 할 때, 내 마음이 누군가를 거짓말로 속이고 싶어 하고 거기서 즐거움을 얻었다면, 그 얻은 즐거움도 천한 즐거움입니다.

karapu væḍē kiyapu katāvat nījayi. tamanṭat avadayi anunṭat avadayi. duścaritayi. gælapennē nǣ. ē nisā mama boruvak san̆dahā kiyanna nam mama kaṭahariyē. vahama kaḍa vahagannavā.

한 짓도, 한 말도 천합니다. 자신에게도 해롭고 남에게도 해롭습니다. duccarita입니다. 어울리지 않습니다. 그러니 거짓말을 하려고 입을 열 참이라면 곧바로 입을 닫습니다.

āyiyavā kiyanna kalamak kiyalā anut bin̆davanna nam mama mē læhæti vuṇē. ēkaṭa gælapena upanissayak denna nam ādhārayak vaśayen ēkaṭa rūpalak denavā mæhæti vuṇē. ēka tuccayi, ninditayi. asādhāraṇayi.

이간질을 하여 남을 갈라놓으려고 내가 채비했다면, 그것에 거들 거리를 대 주려고 채비했다면, 그것은 하찮고 비난받을 일이며 옳지 않습니다.

keloḷu gælapennē

(이 대목은 원문을 알아듣지 못해 옮기지 못했습니다.)

mulā vū mōḍayangē væḍak. āryayangē væḍak nemeyi. ārya dharmayaṭa anulōma næhæ. mē ādī vaśayen ēkē ādīnava sihi karanna ōnē. ēken venvīmak ætda nolī yāvamak ætda? ārya mārgayayi. rāgaya kṣaya karanna, dvēśaya kṣēya karanna, mōhaya kṣaya karanna eha pasutakalaya yōkayi.

미혹된 어리석은 이들의 일이지 ariya들의 일이 아닙니다. ariya dharma에 맞지 않습니다. 이런 식으로 그 해로움을 떠올려야 합니다. 거기서 떨어져 나오고 들러붙지 않는 것이 있다면, 그것이 ariya magga이며, rāga를 다하고 dosa를 다하고 moha를 다하는 데 알맞은 바탕입니다.

ē nisā [ugura kǣrīma] praṇīta dahamak enavā mēkē ba venvī æsuru karana eka nīcca dahamak.

그래서 paṇīta dharma가 옵니다. 이것에서 떨어지지 않고 가까이하는 것은 천한 dharma입니다.

anna ēkē svabhāvaya karanakoṭa apiṭa ē mohotedi maṭa nækiṭinna hiṭicca kāraṇaya dæn ivarayi. dæn āyē mama poḷam̆bavannē næ. ehema mānasikatvayak maṭa dænma æti vuṇā. āyesa mā nisā anit kenek bin̆davanna mīṭa passē mayi kaṭaya hærennē næt tatveṭa maṭa yathārthaya væṭunē. mama etana pihiṭiya. taman pihiṭiya nam

그것의 본성을 이렇게 살피면, 그 순간 내가 일어나려 했던 까닭이 이제 끝납니다. 이제 다시는 부추겨지지 않습니다. 그런 마음가짐이 바로 지금 내게 생겼습니다. '이제부터는 다시는 나 때문에 다른 사람을 갈라놓으려고 내 입이 돌아가지 않는다', 그런 자리로 내게 있는 그대로가 들어왔습니다. 나는 거기에 섰습니다.

væṭunē. mama etana pihiṭiya. taman pihiṭiya nam taman dannavā. mē anugvā nemeyi tamangē kama anna etakoṭa dannavā metek boru kiyalā ravaṭṭapu mama boru nokiyalā boruven navaṭṭannē næti kenek bavaṭa pat vunā. metek kēlan kiyalā bin̆davapu mama mīṭa passē kelan kiyalā bin̆davannē næti kenek bavaṭa pat vunā.

스스로 섰다면 스스로 압니다. 남의 일이 아니라 자기 일입니다. 그때 압니다. 지금껏 거짓말로 속여 온 내가 거짓말을 하지 않고 거짓으로 속이지 않는 사람이 되었다. 지금껏 이간질로 갈라놓아 온 내가 이제부터 이간질로 갈라놓지 않는 사람이 되었다.

anna matu venna. kāṭa hari bayinna nægiṭinna hitu. mokada mama nægiṭinna hituvē? bayinna. æyi bayinnē? ṭapa bavaṭa pat karannē mokaṭada? gælapenna.

자, 올라옵니다. 누군가를 꾸짖으려고 일어나고 싶어졌습니다. 왜 일어나고 싶었는가? 꾸짖으려고. 왜 꾸짖는가? 무엇 때문에 거칠게 만드는가? 어울리지 않습니다.

tuiccayi, ninditayi, nāmakayi kiyalā keloḷi. ēn̆du vacanaya piṭa karanavā maṭat lōkeṭat avaṭayi duṣcaritayi. nokaḷa yutu ārya mārgayaṭa bādhāvak. væhena magak ē maṭa pāḍu venna lōkayaṭat pāḍu venna mē avæḍa asādhāraṇa duścaśayē væḍak dē mama mīṭa passē karannē næha.

하찮고 비난받을 어리석은 짓입니다. 그런 말을 내뱉는 것은 나에게도 세상에도 해롭고 duccarita입니다. 해서는 안 될 일이고 ariya magga의 걸림돌이며 막히는 길입니다. 나에게도 손해이고 세상에도 손해인 이 해롭고 옳지 않은 duccarita를 이제부터 나는 하지 않겠습니다.

mama mē bhāvanāvak kiyalā paṭan gattē onna ōkayi. ehenam magē īḷan̆ga talayan nam kavadā hari mama mē paru vacanaya duru karagatdāṭa mama tavā aḍiyak gihillaṭa giyā.

내가 bhāvanā라고 시작한 것이 바로 이것입니다. 그렇다면 다음 단계에서, 언젠가 이 거친 말을 걷어낸 날 나는 한 걸음 더 나아간 것입니다.

bhāvanāvē tava ṭikak næha. puḷuvan nam mama ēka karagattot maṁ jaya ganna dæmma. ēka dænma karagatta hæḍiyanna. moka ōkaṭa tava mohotak balā inna. yathārthaya dænennē dænma mama nigamanaya karanavā. mona hētuvak nisā anunṭa hētuva mīṭa passē mama hima katā.

bhāvanā에서 남은 것이 많지 않습니다. 할 수 있다면, 그것을 해내면 나는 이긴 것입니다. 지금 바로 할 수 있습니다. 무엇 때문에 한순간이라도 더 기다립니까? 있는 그대로가 느껴질 때 지금 바로 결정합니다. 어떤 까닭으로도 이제부터 남에게 거친 말을 하지 않겠다고.

avaṁkama ættada mē kiyannē? taman tamangen ahannē. avaṁkama satyayi. satyaya dækalā gatta niganē mēkayi. āvā nam oya uttaraya

'이 말이 정말 정직한가?' 스스로에게 묻습니다. '정직하게 참이다. 참을 보고 내린 결정이 이것이다.' 그 대답이 왔다면,

mama gāna kiyalā bhāvanā tænama velāva karamaya.

(이 대목은 원문을 알아듣지 못해 옮기지 못했습니다.)

dæn ōkayi pahatta tæna yodum sik uḍa in̆dagena hari kamak nǣhaṭiva eyā pahasa innē. maha poḷova in̆dagena hari mālanākāra nætuva yodun ekaṭa vaḍā ihalā innē. dæn mē uccāyanayayi mahāsānayayi danna næti menisu tamayi bima hoyannē.

이제 그것이 낮은 자리입니다. 몇 yojana 높은 자리에 앉아 있어도 상관없이 그는 낮게 있는 것입니다. 맨땅에 앉아 있어도 겸손이 없다면 한 yojana보다 높이 있는 것입니다. uccāsayana와 mahāsayana의 뜻을 모르는 사람들이 바닥을 찾습니다.

pædurak velā patkarak velā bhāvanā karanavā kiyannē onna ōkayi. mokada nisidati pallakā kiyapuvahama pallakaya hoyāganna ebæ kohari mē bimaka kiyana ekayi hitā vennē. oya pallagayaṭa tamayi mē bahinnē ekanna eka mānaya aḍu karagena tamangē tiyena ducca aḍu karagena mē mænapuva aḍu karanavā. pallaṭa vahinavā.

돗자리나 나뭇잎 위에서 bhāvanā를 한다는 것이 그런 것입니다. 'nisīdati pallaṅkaṃ'이라고 하면 pallaṅka를 찾을 수 없으니 그저 어떤 바닥이라고 생각해 버립니다. 그러나 이 pallaṅka로 내려간다는 것은, 자만을 줄이고 자기 안의 duccarita를 줄이고 재고 따지는 마음을 줄이는 것입니다. 아래로 내려가는 것입니다.

guṇayen vihal yannē. ducartanayen pāsara bahinavā. duccaritayen ivat karalā dānavā. eyā guṇayen agravayi. menna pallā ōka tamayi pasutalaya kiyannē vena vidihē.

덕으로는 높이 오릅니다. duccarita에서는 아래로 내려옵니다. duccarita를 떼어 버립니다. 그는 덕으로 으뜸입니다. 이것이 '아래(palla)'입니다. 이것이 다른 방식으로 말한 바탕입니다.

arañña gatōvā, suññākāra gatōvā, rukkha mula gatōvā, suññākāra gatōvā nisidati pallaṁkam kiyana ekē ē vacanayen nokiyā. mē tava vidihakin kiyāgena yannē. ara vacanaya kivva gahama meccara ka lōka samati bæhælā kælē yanna riṁganna hienavā ekkō. kohaya hari gevallā taniyen doravāgena kāmara hæṁgilā hiṭa hinavā ekkō tamangē væḍat okkomat atæralā. ehema nætnam kohē hari kamak næhæ. oya sil ganna yanavā kiyalā kohari etanin pænalanna tænak hoyanavā. ōvaṭa yana hindā ēvā valā nemē ætta kiyā denna. mokada ēvā tamayi adālan tiyennē. ara gatavā suññākāraka araṇya katavā suññākāra gatavā rr̥ka mūla gatavā kivvahama paṭan gannē gedara tiyena siyaluma væḍa ṭika okkoma attaralā dālā kohari pinkāgena inna.

'araññagato vā, rukkhamūlagato vā, suññāgāragato vā nisīdati pallaṅkaṃ'이라는 말을 그 낱말 그대로가 아니라 다른 방식으로 풀어 가는 것입니다. 그 말을 하면 지금껏 사람들은 세상을 버리고 숲으로 들어가 숨으려 하거나, 어디 집에서 혼자 문을 잠그고 방에 숨어 있으려 하거나, 자기 일을 모두 내팽개칩니다. 아니면 sīla를 지키러 간다며 어디론가 빠져나갈 곳을 찾습니다. 그런 데로 가기 때문에 그것을 바로잡아 참을 알려 주려는 것입니다. 그것들이 바로 지금 관련 있는 것이기 때문입니다. araññagato, suññāgāragato, rukkhamūlagato라고 하면 집안의 모든 일을 다 내던지고 어딘가에 숨어 지내기 시작합니다.

tamanṭat mē pāḍuyi. lōkeṭat pāḍuyi karanna giya væḍapiṭat okkoma atara maga antimiyaṭa vaṭa

자신에게도 손해이고 세상에도 손해이며, 하던 일도 모두 중간에 버려집니다.

palaṭa bæhalā gæla karot næhæ. īṭa passē ēkaṭa pratyā denna gihillā tamansē keḷavarakut næ. antimaṭa balanakoṭa māgadhya balāganna ōna.

(이 대목은 원문을 알아듣지 못해 옮기지 못했습니다.)

ēvā ekakvat karanna ōnē næhæ ov inna tænvala in̆dagena hīna daham dænenna athariṇa ekayi mē karannē. ēka tama vura tæna idin karaganna puḷuvan. madhyama dahama vaśayen tiyena edina væḍa kaṭayutuvē karana eka bādhāvak ne. ēvā karanna ōnē. ēvā nokaḷot ēka yutukam pæhæra hærilā puḷuvanda karannē? yutukam karanna mēka

그런 것은 하나도 할 필요가 없습니다. 지금 있는 자리에 앉아서 hīna dharma를 알아보고 내려놓는 것, 이것이 하는 일입니다. 그것은 어디에 있든 할 수 있습니다. majjhima dharma로서 날마다 하는 일을 하는 것은 걸림돌이 아닙니다. 그것들은 해야 합니다. 하지 않으면 의무를 저버리는 것인데, 그럴 수 있겠습니까? 의무를 다하기 위해 이것을...

adakam iṭu karannē nætuva mama ēka tamangē rahatan vahansē vicarayāva palleha inna ekkenā ganna kimama hariyanavā. ēka hariyannē næ. tamā inna tæna tamāgē caryāva sami kara yutukampaya dænaganna ōnē. ēvā ahiṭira nokaḷava tiyāṭat mātiyā balanna bæhæ. ēka bādhāvak venavā. nidāsan ēvā ē ākārayen dænagena karanna ōnē.

의무를 다하지 않으면서 자기가 arahant의 행실을 따른다고 하는 것은 맞지 않습니다. 자기가 있는 자리에서 자기 행실과 의무를 알아야 합니다. 그것을 다하지 않고서는 길을 볼 수 없습니다. 그것이 걸림돌이 됩니다. 그런 것들은 그렇게 알고서 해야 합니다.

itin boru kiyalāma parisavāta vena prabha hatarama tērum ganna ōna.

그래서 거짓말, 이간질, 거친 말, 실없는 말, 이 네 가지를 다 알아들어야 합니다.

itin odina paṭan gattahama api nækillā gamanak yanavā koheda yannē? væsikiliyaṭa yanna ōna nogihanna bǣhænē. væsikiliyaṭa yana eka rāgayaṭa, dvēśayaṭa, mōhayaṭa hētu vena ekak nemeyi malaka karanna ōna ekak. ēka tiyā inna puḷuvan ekak nemeyi. ehenam mē gamana kāṭavat karadara karanna hiṁ hiṁsā karanna yana gamanak nemeyi. maṭa hiṁga hiṁsā karanna mama karana kriyāvala kiyiyakut nemeyi. yanna paṭan gattā. giyaha gāvama hitina kakula ṭikak hollā ehema ata ehema hollā læhælā yanavā yana ganavā. aragena tatṭu karagena ē mokak karannē

그래서 하루가 시작되면 우리는 일어나 어디를 갑니다. 어디로 가는가? 뒷간에 가야 합니다. 안 갈 수 없습니다. 뒷간에 가는 것은 rāga, dosa, moha의 원인이 되는 일이 아니라 몸에서 내보내야 하는 일입니다. 참고 있을 수 있는 일이 아닙니다. 그러니 이 걸음은 누구를 괴롭히거나 해치러 가는 걸음이 아니고, 남을 해치는 행동의 한 부분도 아닙니다. 걸어가기 시작했습니다. 걸어가자마자 다리를 좀 흔들고 팔을 흔들며 갑니다. 무언가를 두드리며 갑니다. 그것은 무엇을 하는 것입니까?

ē kriyāvaliya mokakda bhagalalā tiyena mahā pralāpayak nemeyi tiyennē. mēka maṭa ayitiya. mē væḍak æti ekakda harayak næti væḍapilakma karanna yana mokakda tēru

그 행동은 무엇입니까? 커다란 실없는 짓을 하고 있는 것 아닙니까? 이것이 내 것입니까? 쓸모 있는 일입니까, 아니면 알맹이 없는 짓을 하러 가는 것입니까?

mama puruvelā tiyena poḷoṭa gantāra væḍak karanna giha væḍē karannē næhæ. kaṭa taṭukara kara innavā. ōka mama hadāgatta kakula holla hollō inna. mē tava hadāgataka putara mē væḍak næti caryiyāna mēvat prapa væḍa pralāpa katāvagen pralāpa væḍat maṭa væḍak tiyenavā.

몸에 밴 대로 쓸데없는 짓을 하며, 해야 할 일은 하지 않고 입을 두드리고, 내가 만들어 낸 대로 다리를 흔들흔들하고 있습니다. 이렇게 또 만들어 낸 쓸모없는 행실들도 실없는 짓입니다. 실없는 말뿐 아니라 실없는 짓도 나에게 있습니다.

dæn vikr̥ti væḍa nokaḷa prakr̥tiya andamin gamanē vihillā mama pædinnaṭa gihillā enavā. giyā in̆dagattā.

이제 비뚤어진 짓을 하지 않고 본래 모습대로 걸어가 볼일을 보고 옵니다. 가서 앉았습니다.

ē nisā sinduvak kǣllalā kiyannā. dæn væsikili ena sindu kǣlanna kiyanavā pelak saṭanā doraṭa etana atē uṇu ṭikak gāyenna kiyalānam gihillā īṭa passē biddhiya bala upadilā. monavā hari eka guru galakaṭayak tiyana nam ehema vædilā assē ōka nǣ ulalā vallanavā.tiya inam bittiyi ehema adinavā rūpayak ō mē prāpa væḍayak

그런데 노래 가락을 흥얼거립니다. 뒷간에 가면서도 노래 가락을 부르고 문을 두드립니다. 그러고는 손을 씻고 나서 둘러봅니다. 돌이라도 있으면 차서 굴립니다. 벽이 있으면 그림을 그립니다. 이런 것이 실없는 짓, 쓸모없는 짓입니다.

nætiēvā. menna mēvā enakoṭama api dænaganna ōnē. kāṭavat mēvā hikmavanna kāṭavat kiyā denna ehæ api karana væradi væḍa hari væḍa deka mēvā pralāpa væḍa. his væḍa nokaḷa yutu dēval menna mehema ekak nǣhari dænagena ē ē karana kriyāvaliya mohotedīma ēka avæṭi dænagena ēka athærī kiyanna etana ē jātiya ēvā matu kerenna ēken midunē.

이런 것들이 올라올 때 바로 알아야 합니다. 누구도 이런 것을 다잡아 주거나 가르쳐 주지 않습니다. 우리가 하는 그른 짓과 바른 짓 가운데 이것들은 실없는 짓, 빈 짓, 해서는 안 될 일입니다. 이렇게 알고 그 행동을 하는 순간에 그 해로움을 알아 내려놓으면, 그런 것이 올라올 때 거기서 풀려납니다.

dæn ohoma yanakoṭa kavuru hari innavā in̆dagena horēma piṭipassē kiyalā tiyenavā. uḍa visilā hæra hinā velā yanavā. ahanavā æn̆giv ara vacanayak kiyanavada balanna uḍa visilā gæsīlā balanavā. itin hināyalā yanavā. mē pralāpa vælapiḷivenavā. dæn mehema ēvayen api hun̆gātmaya jīvita hæḍa gahaya tiyannē oyaṭamayi. væḍak næ.

그렇게 가다가 누가 앉아 있으면 몰래 뒤로 가서 무어라 하고는 펄쩍 뛰며 웃고 갑니다. 그 사람이 무슨 말을 하나 보려고 뛰어오르며 지켜봅니다. 그러고는 웃으며 갑니다. 이것도 실없는 짓입니다. 우리는 삶을 대부분 이런 식으로 다듬어 왔습니다. 쓸모가 없습니다.

itin ē væḍak næti dēval, his dēval, nokaḍiya yutu dēval āryayanṭa nogælapena dēval kiyalā dænagannē. guṇavatunṭa nænavatunṭa gælapennē næti. prapa væḍiyā dænagena ē hæma ekakma ē hita enakoṭama ēkē yathārthaya dænennē natara kaḷot ehema āya mama mē dēval yannē næhæ. æyi yannē nættē?

그러니 그것들이 쓸모없는 것, 빈 것, 해서는 안 될 것, ariya에게 어울리지 않는 것, 덕 있고 슬기로운 이에게 어울리지 않는 실없는 짓이라는 것을 알고, 그런 마음이 올 때마다 그 있는 그대로를 느껴 멈춘다면, 다시는 그런 것으로 가지 않습니다. 왜 가지 않습니까?

menna mē hētuva uḍayi. mēvā ārya guṇayaṭa gælapennē næha. dharmayaṭa gælapennē næha. sucaritayaṭa gælapennē næha. mehema dænagena api ayin karanna puḷuvan vunē. ē ē mohotē api ārya guṇaya ihala yanavā. anna samādhiya væḍenavā.

바로 이 까닭 때문입니다. 이것들은 ariya의 덕에 맞지 않고, dharma에 맞지 않고, sucarita에 맞지 않습니다. 이렇게 알고서 우리는 걷어낼 수 있었습니다. 그때마다 우리의 ariya 덕이 올라갑니다. 그러면 samādhi가 자랍니다.

oya tamayi ujum kāyam karanavā. viśīti pallaṁkam valaṭa bæhælā avaṁka bhāvayen nihatamānī bhāvayen yukta velā kaṭayutu karamin tamanṭa gæhuvak gahanna næti bænnat bayinnē næti hiṁsā pīḍā karat tamangē hita iduvē næti ē pandu guṇa dharma vaḍamin

바로 그것이 'ujuṃ kāyaṃ'입니다. 'nisīdati pallaṅkaṃ'으로 내려가, 정직함과 겸손함을 갖추고 움직이며, 맞아도 되때리지 않고, 욕을 들어도 욕하지 않고, 해코지를 당해도 자기 마음이 흔들리지 않는 그런 덕을 키우며,

pallaṁkayaṭa bæhælā inna kenāgē æpiṣnā 20sak sē manna nætuva tiya onna ōka pallaṁkaya

(이 대목은 원문을 알아듣지 못해 옮기지 못했습니다.)

pāpa pēṣanā 20 koccara vaḷuvot mē anik aya paya pihi dālā giyat bissa saddena okkoma kuṇu aragena inna hæbæyi koccara kuṇa dæmat bissa viruddhava nægi hiṭennē næ piśanā bissa mē pāpiṣṭhā bhisakya mānya duru karaganna kivvā. anna nisidatipal.

다른 사람들이 발로 밟고 지나가도 깔개(bhisi)는 모든 더러움을 받아 줍니다. 아무리 더러운 것을 던져도 깔개는 맞서 일어나지 않습니다. 그 깔개처럼 māna를 없애라고 하셨습니다. 그것이 nisīdati pallaṅkaṃ입니다.

īṭa passē kriyākalāpayaṭu karanakoṭa mokada vennē? harihaṭa meyāṭa katā karana ēvā, vapara karana ēvā, æn̆gillen ayina ēvā, poḷo pā vihiḷu oya kāyika kriyāvaliya vabaṁka tatayi. ōvā okkoma ayin karaganna ōnē. anna ujūca sūjūca venavā.

그다음 행동할 때는 어떻게 됩니까? 이상하게 말하는 것, 얼굴을 찡그리는 것, 손가락질하는 것, 발로 차며 장난치는 것, 이런 몸의 행동은 굽은 것입니다. 이것들을 모두 걷어내야 합니다. 그러면 uju, 곧고 바르게 됩니다.

ehenam visidati pallaṁkam ujum kāya anna etenṭa āvā. sanidāya parimukhaṁ satin upatetvā kiyana tenna tava kramayak tiyenavā īḷan̆gaṭa

그러면 nisīdati pallaṅkaṃ, ujuṃ kāyaṃ, 거기까지 왔습니다. paṇidhāya, parimukhaṃ satiṃ upaṭṭhapetvā라는 것에는 다음으로 또 하나의 방법이 있습니다.

kāya pridāya vāk praṇidāya manō praṇidhāya mē kāyika vācasika mānasika kiyalā tētulin api dænaganna ōnē monavada praṇīta dē monavada apraṇīta dē

kāya paṇidhāya, vacī paṇidhāya, mano paṇidhāya. 몸과 말과 마음, 이 셋을 통해 무엇이 paṇīta한 것이고 무엇이 paṇīta하지 않은 것인지 알아야 합니다.

praṇītaya nam yam magak æsuru karanakoṭa nivana nivana læbenavā nam nivan maga væḍenavā nam nætnam rāgayen dvēśayen mōhayen oha en ahak karana væḍapiḷivelak nam. rāga akṣayaṭa, dvēśa akṣayaṭa, mōha akṣayaṭa hētu vena bava pēnavā nam menna metenṭa āpuhama avaṁkabhāvayaṭa patvelā panidāya parimukhaṁ kiyana tænṭa pat velā mul karagannavā. mokak apiṭa āntakda praṇīta mokakda anna ēka tamayi parimukham satiyen upṭa betvā. sihiyen mūka mudun pat kara tiyāganna vunē onna ōka. ehenam

paṇīta란, 어떤 길을 가까이할 때 nibbāna가 얻어진다면, nibbāna의 길이 자란다면, 또는 rāga와 dosa와 moha를 걷어내는 길이라면, rāga의 다함, dosa의 다함, moha의 다함으로 이어지는 것이 보인다면, 여기에 이르러 정직해지고 paṇidhāya parimukhaṃ의 자리에 이르러 그것을 앞세웁니다. 무엇이 우리에게 고요하고 paṇīta한가, 그것이 parimukhaṃ satiṃ upaṭṭhapetvā입니다. sati로 그것을 맨 위에 두어 지니는 것, 바로 그것입니다.

pat kara tiyāganna vunē onna ōka. ehenam mokakda ehema tiyennē? ētaṁ santaṁ ētaṁ panītaṁ yadidaṁ sabba saṁkhāra samatōvā ādī vaśayen piṭapu nivanayi yamak vēda menna mēka tamayi śānta praṇīta hita pihiṭavā gannā vate nivanaṭa hita pihiṭavāgena nivan magaṭa anukūlavannāvū sælæsma hadagatsā gannakoṭa apiṭa avaśya karana ārya pasutalaya otenna hædilā vadilā.

그렇다면 무엇이 그렇게 있습니까? 'etaṃ santaṃ etaṃ paṇītaṃ yadidaṃ sabbasaṅkhārasamatho' 하는 식으로, nibbāna인 그것, 바로 이것이 고요하고 paṇīta한 것입니다. 마음을 거기에 두고, nibbāna에 마음을 두어 nibbāna의 길에 맞는 계획을 세우면, 우리에게 필요한 ariya의 바탕이 거기서 만들어집니다.

menna metenṭa āpu kenā sō satō assa sati satō passa sati dæn eyā dannavā ēka deyak. lōkayā husma aragannavā husma heḷanavā. āryō paha karanna ōnē mokakda kiyalā dænagannavā. æsuru karanna ōnē mokakda kiyalā dænagannavā. mokak ara gata yutuda mokak vaha kaḷa yutuda

여기에 이른 사람은 'so sato va assasati, sato passasati', 이제 그는 한 가지를 압니다. 세상 사람들은 숨을 들이쉬고 내쉽니다. 그러나 그는 ariya가 버려야 할 것이 무엇인지 알고, 가까이해야 할 것이 무엇인지 압니다. 무엇을 받아들여야 하고 무엇을 내던져야 하는지.

āryayanṭa nogælapennā vū dasa akusalaya paha kaḷa yutu. ē vagēma lōkayē yamtāk lōkeṭa ælena bæn̆dena yamkisi deyak tibuṇā eban̆du hitivili kriyāvadanna valin ē canda rāgaya paha kaḷa yutu.

ariya에게 어울리지 않는 dasa akusala는 버려야 합니다. 마찬가지로 세상에 들러붙고 묶이게 하는 무엇이 있다면, 그런 생각과 행동과 말에서 그 chanda-rāga를 버려야 합니다.

anna pasvāsa kaḷa yutu dakinna. asvæsillak gena dena yamak ætda ē ārya mārgaya ārya mārgaya tuḷa væḍena ārya phalayayi. anna ē ārya phalaya athæsili vaśayen bhayālāporottu vehivanin yuktava nivan maga væḍiya

그렇게 내쉬어야(passāsa) 할 것을 봅니다. 위안(assāsa)을 주는 무엇이 있다면, 그것은 ariya magga, 그리고 ariya magga 안에서 자라는 ariya phala입니다. 그 ariya phala를 위안으로 삼아 바라며 애씀을 갖추고 nibbāna의 길을 키워 갑니다.

yana ena karana kiyana katā karana katā nokarana vaḍapiṭa balana sǣma iriyavvakma pavatvana mohotak pāsak. mēka āśvāsa yanna gælapennē nædda æsuru karanna gælapennē nædda mēken dennē asvæsillak denavada āśvāsayak denavada ēka dakinna ōnē

가고 오고, 하고 말하고, 말하지 않고, 둘러보는 모든 몸가짐을 하는 순간순간마다, 이것이 들이쉬기에 맞지 않는가, 가까이하기에 맞지 않는가, 이것이 위안을 주는가, assāsa를 주는가, 그것을 보아야 합니다.

āśvāsayak hæṭiyaṭa dennē lōka āśvādayak nam handāmayaṁ ānanda sabbē saṁkhārā anassāsikā kivva budu dahama tērum ānanda mē siyalu saṁskārayō āśvāsa virahitayi. ovvā āśvāsa karanna yanna epā. anna budurajāṇan vahansē pasvāsa karanna kivvē eka tērum maradinna pasvāsa karanna ōnē.

assāsa로 주는 것이 세상의 즐거움이라면, 'tasmātiha Ānanda sabbe saṅkhārā anassāsikā'라고 하신 Buddha dharma의 뜻이 그것입니다. Ānanda여, 모든 saṅkhāra는 위안이 없다. 그것들을 들이쉬러 가지 마라. Buddha께서 passāsa하라고 하신 것이 그 뜻입니다. 그것들을 내쉬어야 합니다.

huḷan̆ga uḍaṭa adiddī pāpaya pasvāsa kaḷa hæ. halan̆ga pallehaṭa ariddī kusalaya āśvāsa kaḷa hæ. hæbæyi huḷan̆gat ekka sambandhayak mē kara ganna giyot ehema amāru væṭenavā ēka pættakin tiyalā nivan dakinna avaśya āśvāsayā pasvāsayā hitelā tōrāganna ōnē. hulan̆ga kramayak tiyenavā nættē næ. ēka karagannat oya ṭika karaganna inna ōna.

바람을 위로 끌어올린다고 악이 내쉬어지지 않습니다. 바람을 아래로 끌어내린다고 kusala가 들이쉬어지지 않습니다. 그런데 바람과 엮어 보려 하면 어려워집니다. 그것은 한쪽에 두고, nibbāna를 보는 데 필요한 assāsa와 passāsa를 마음으로 골라내야 합니다. 바람을 쓰는 방법이 없다는 것이 아닙니다. 그것을 하더라도 이것들을 먼저 해 두어야 합니다.

oya mula kaknnē nætuva gihillā ēka yana kramayak tiyenavā. ēka labāganna atda. dæn issellāma mūlika āśvāsayak pasvāsayak tiyenavā ānāpānayak tiyenavā. ēka tērum ara inna ōnē.

그 뿌리를 빠뜨리지 않고 가는 방법이 있습니다. 그것을 얻으려면, 먼저 맨 바탕의 assāsa와 passāsa, ānāpāna가 있습니다. 그것을 알아듣고 있어야 합니다.

paha kaḷa yutta saha æturu kaḷa yutta dækalā inna ōnē. oya ṭika dækka nahanam ārya mārgaya vaḍanna bæ. āna kaḷa yutta saha apāna kaḷa yutta dækalā tiyenna ōna.

버려야 할 것과 가까이해야 할 것을 보고 있어야 합니다. 그것을 보지 못했다면 ariya magga를 키울 수 없습니다. 들이쉬어야 할 것과 내쉬어야 할 것을 보고 있어야 합니다.

lōkayā āśvāsa karannē huḷan̆ga. lōkayā pasvāsa karanavā huḷan̆ga ehemat kramayak tiyenavā. ēka nǣha kiyannē. næt apramādava nivan dakinna kaḷa yutu āśvāsayak tiyenavā ārya mārgaya ārya aṣṭhāṁgika mārgaya pasvāsa kaḷa yuttak tiyena anārya aṣṭhāṁgika mārgaya micchā diṭṭhi micchā saṁkalpa micchā vācā micchā kammatva micchājīva micchā vāyā micchā sati micchā samādhi kiyana yamak ættē. mēvā pasvāsata sammā diṭṭhi, sammā saṁkalpa sammā vācā sammā kammanta sammā ājīva sammā vāyāma sammā sati sammā samādhiya kiyannē yamak ættada mēvā āsvāsa dahama

세상 사람들은 바람을 들이쉬고 바람을 내쉽니다. 그런 방법도 있습니다. 그것이 없다고 하는 것이 아닙니다. 그러나 게으르지 않고 nibbāna를 보기 위해 해야 할 들이쉼이 있으니 ariya magga, ariya aṭṭhaṅgika magga입니다. 내쉬어야 할 것이 있으니 ariya가 아닌 여덟 갈래 길, 곧 micchā diṭṭhi, micchā saṅkappa, micchā vācā, micchā kammanta, micchā ājīva, micchā vāyāma, micchā sati, micchā samādhi라는 것입니다. 이것들이 passāsa입니다. sammā diṭṭhi, sammā saṅkappa, sammā vācā, sammā kammanta, sammā ājīva, sammā vāyāma, sammā sati, sammā samādhi라는 것, 이것들이 assāsa dharma입니다.

menna mē āśvāsa daham āśvāsa daham vaśayen tērum aragena aragannat æsuru karannat passāsa daham pasvāsata daham hæṭiyaṭa tērum arena vahā pahara damannat ē kriyāvak situvillak kriyāvak katāvak hedena yedena mohotēdī ēka īṭa anukūlava koyi ekaṭada væṭennē kiyalā tōrāganna hækiyāvak apiṭa læbuṇā nam

이 assāsa dharma를 assāsa dharma로 알아들어 받아들이고 가까이하며, passāsa dharma를 passāsa dharma로 알아들어 곧바로 내던지고, 어떤 생각이나 행동이나 말이 일어나는 그 순간에 그것이 어느 쪽에 드는지 골라낼 수 있는 힘을 우리가 얻었다면,

api satipaṭṭhānaya kiyannē mokakda kiyalā vacanayen dænagena noiṭas vaḍannē satipaṭṭhānaya. trivida sucaritaya pirenavā. satara satipaṭṭhānaya væḍenavā. āryaṣṭhāṁgika mārgaya pūrṇa venavā. satta bojjhaṁga dharma væḍenavā. vidyāvē vimukti phalayaṭa pat venavā kiyalā budurajāṇan vahansē dēśanā karalā tiyeenē.

satipaṭṭhāna가 무엇인지 말로만 아는 것이 아니라 satipaṭṭhāna를 키우는 것입니다. 세 가지 sucarita가 채워집니다. 네 가지 satipaṭṭhāna가 자랍니다. ariya aṭṭhaṅgika magga가 채워집니다. 일곱 bojjhaṅga dharma가 자랍니다. vijjā와 vimutti의 열매에 이른다고 Buddha께서 가르치셨습니다.

itin karagata yutu hari etedarayi tiyennē. anna api saṁvara karanna ōna hata.

그러니 해야 할 일은 바로 거기에 있습니다. 그것이 우리가 다스려야 할 것입니다.

mē ṭika api karannē nætuva hitannē nætuva mē pasutalē hadannē nætuva api vena senaka in̆dagena vena væḍak karalā hiṭan bhāvanā karalā hin̆dan pratiphalayak labanna giyot læbe vidihak næhæ.

이것들을 하지 않고, 생각하지 않고, 이 바탕을 만들지 않고서, 다른 데 앉아 다른 일을 하거나 bhāvanā를 해서 열매를 얻으려 해도 얻을 길이 없습니다.

nīti mālāvalaṭa koṭu velā hiravelā toran ṭikak metana næha. api visin itin athæriya yutta nova nuvaṇa mehe yavalā apima dænagata yutu. æsuru kaḷa yutta novana mehe avala api dænagata yutu. kramaya dēśanā karā budurajāṇan vahansē.

여기에는 규칙 목록에 갇혀 묶이는 것이 없습니다. 내려놓아야 할 것은 우리 스스로 슬기를 써서 알아야 합니다. 가까이해야 할 것도 슬기를 써서 우리 스스로 알아야 합니다. 그 방법을 Buddha께서 가르치셨습니다.

yamak yamak æsuru karanakoṭa rāgaya, dvēśaya, mōhaya nægena bava pēnavā nam vardhanaya vena bava pēnavā nam ēka ayin karanna. ēka pahara damanna. yamak yamak æsuru karanakoṭa rāga akṣaya, dvēśa akṣaya, mōha akṣaya venavā bava pēnavā nam ē pættaṭa næm̆buru vena bava pēnavā. ēka æsuru karannē.

무언가를 가까이할 때 rāga, dosa, moha가 일어나는 것이, 자라나는 것이 보인다면 그것을 걷어내십시오. 그것을 내치십시오. 무언가를 가까이할 때 rāga의 다함, dosa의 다함, moha의 다함이 이루어지는 것이 보인다면, 그쪽으로 기우는 것이 보인다면, 그것을 가까이하십시오.

menna mē kaya æturu kaḷa yutta mē kaya pahaḷa kaḷa yutta. dæn oya ṭika gattaṭa pat oya dekama api dakinna. tama taman dakinnē. itin tama taman īṭa anuva kaṭayutu karaganna ōnē.

이 부분은 가까이할 것, 이 부분은 버릴 것. 이제 이것을 받아들였으니 그 둘을 우리가 봅니다. 저마다 스스로 봅니다. 그러니 저마다 그에 따라 행해야 합니다.

menna mehema gattahama mokadanē ohu satō satō assa sati satō passa sati kiyana eka siddha karagattā venavā.

이렇게 받아들이면, 그는 'sato assasati, sato passasati'를 이루어 낸 것이 됩니다.

dæn metenṭa giyāma eyā ekak dakinavā. hæbæyi mēka hitana taram lēsi næ. mama purudu karagena tiyena samahara purudu. ibēma vagē mama adhi siddha venavā. vaḷakkanna ebæ hari amāru

여기에 이르면 그는 한 가지를 봅니다. 그러나 이것은 생각만큼 쉽지 않습니다. 내가 익혀 온 어떤 버릇들은 저절로처럼 일어납니다. 막기가 아주 어렵습니다.

ara katāvak tiyenavā horakam karalā paratu vecca ekāṭa

도둑질을 하다가 마음을 고쳐먹은 사람에 관한 이야기가 있습니다.

dina hataṭa sæṭa horakā karanna o luṇu pora kaṭṭa ræila gaha horalayō kalanavā.

(이 대목은 원문을 알아듣지 못해 옮기지 못했습니다.)

ēka hari karanna bælana hari amāru vena karanna horakamak nætnam vaṭa vita balalā okaṭa hon̆din luṇu kulaṭa ægal gahalā eyāgena yanavā. mokada ēkaṭa ē taramma ēvaya hæriyi.

그것을 고치려 해도 아주 어렵습니다. 따로 훔칠 것이 없으면 둘레를 살펴보고는 소금 단지에 손가락이라도 찔러 넣고 갑니다. 그만큼 그 버릇에 길들어 있기 때문입니다.

ē vagē anungē kalēlan kiyalā purudu ekak kaṭa tiyāgena hiṭapan kiyalā kivvot ōka ada ehema nam kaṭannē næhæ. hon̆daṭa mataka tiyāganē. hāna ek kiyanna næhæ mīṭa passē abhicalā ennat epā āyi særayak ba kiyalā kiyanna paṭan gattot nǣ mama kiyannē næha. ara yanna gamana yanna āsāvaṭa ohoma kiyalā gihillā innakoṭa in hari amāruyi īṭa avasthāvak pasutalayak

마찬가지로 남의 이간질을 하던 버릇이 있는 사람에게 입을 다물고 있으라고 하면, '오늘은 말하지 않겠다, 잘 기억해 두라, 이제부터 말하지 않겠다, 다시 와서 묻지도 마라' 하고, 누가 또 말을 꺼내면 '아니, 나는 말 안 한다'고 합니다. 그렇게 말해 놓고 지내다 보면 정말 어렵습니다. 그럴 기회나 바탕이 생기면,

hitanaṭa passē vena velāvaka nā. mama mē ahaval kāraṇaya kiyā denavā hon̆daṭa vidihak nǣhæda mama poronন্দuvak velā mehema mun innavanēnē lan̆ga vahagenanē. hitana maṭa bayinavada dæn ko kiyanavā kiyanna amāra dæn menna mē vagē

(이 대목은 원문을 알아듣지 못해 옮기지 못했습니다.)

kiyanavā kiyanna amāra dæn menna mē vagē dēval valaṭa mē ani aya nītipanna vavā gæninna bæhæ budu dahama

이와 같은 일들에서는 다른 사람들이 규칙을 만들어 막아 줄 수 없습니다. Buddha dharma는 그렇습니다.

budu dahama apirisīma soyan tīraṇayak ganna ōnē. mēka væradiyi. mēka nokaḍa yutuyi. koccara amāruven hari mama mēken natara viyanu kiyāda nikan inna ōnē næ. mē dharmayamayi guruvarayā. upades tiyennē mē dharmayamayi. anugen upades ganna yana nam ēka bæla meherakam kirīmak enavā kiyalā pennavā. ēka hariyannē næ.

Buddha dharma에서는 스스로 찾아 결정을 내려야 합니다. '이것은 그르다. 이것은 해서는 안 된다. 아무리 어려워도 나는 여기서 멈추겠다.' 그저 가만히 있어서는 안 됩니다. 이 dharma가 바로 스승입니다. 가르침이 있는 곳은 이 dharma 자체입니다. 남에게 가르침을 받으러 가면 그것은 남의 시중을 드는 일이 되어 버린다고 보이셨습니다. 그것은 맞지 않습니다.

dharmaya vairayava taman darāgena utsāhayen vīryayen dharmānukūlava hæṭagasāganna ōnē. itin tamangē hitaṭamayi mē denna ōnē iṭi. mona hētuvakaṭa īṭa passē manasa koyi velāvakatma kaṭaharinnē. tamangē manasaṭa taman katā karanna ōna.

dharma를 스스로 지니고 애씀과 viriya로 dharma에 맞게 다듬어 가야 합니다. 그러니 자기 마음에 이것을 건네야 합니다. 어떤 까닭으로든 마음이 언제든 입을 열려 하면, 자기 마음에게 스스로 말을 걸어야 합니다.

mama ēvaṭa poḷabanna læhæs velānē. ō mā idiriyē nægenna epā. doruvaṭa kēlamaṭa parasavā vatiya tiyanna palāpayaṭa nægenna epā. mē avaḍaṭa asādhārayaṭa kriyātmaka venna enna epā. mama iḍa dennē næ. tamā tamāṭa anapanavā ganna ōna. dharmānukūlava

'나는 그런 데로 부추겨지려 채비가 되어 있다. 내 앞에 일어나지 마라. 거짓말로, 이간질로, 거친 말로, 실없는 말로 일어나지 마라. 해롭고 옳지 않은 일로 움직이려 오지 마라. 나는 내주지 않는다.' dharma에 맞게 스스로에게 이렇게 명해야 합니다.

menna mehema anapanavāgena æyi ehema dennē nǣha kiyannē. hita abhyantaren apen ahanavā. menna mē varada nisayi dennē næha kiyannē nikan nemeyi. sādhāraṇa sādhāraṇa katāvak tīraṇayak mama mē gattē. kāṭavat nemeyi tamangē manasaṭa kiyanna ōnē. menna mē avæḍa nisā maṭa meccara kal duk vin̆dinna siddha vuṇā. yathāpōyaṭa maga væhuṇā. maṭat arunṭat aṭa siddha vuṇā.

이렇게 명하면 마음이 안에서 우리에게 묻습니다. 왜 안 된다고 하느냐고. '이 잘못 때문에 안 된다고 하는 것이지 그냥 그러는 것이 아니다. 내가 내린 것은 옳고 마땅한 결정이다.' 남에게가 아니라 자기 마음에게 말해야 합니다. '이 해로운 것 때문에 나는 지금껏 괴로움을 겪었다. 있는 그대로를 향한 길이 막혔다. 나에게도 남에게도 해가 되었다.'

mēka duccaritayak bava dækkā. ēvā nokara yutu bavat bava tīraṇaya kaḷā avaṁka tīraṇayak satya tīraṇaya anna ē tīraṇaya manasama bhāraganī apiṭama kiyāganna ōnē. mē tīraṇaya venas karalā mayi illanna epā avasthāva satta hiṁsāvaṭa illanna epā. tora mæravaṁcāvaṭa manasa illanna epā. kāma viyācāraya iḍa illanna epā. mama dennē nǣhæ menna mē hiha kiyalā taman tamangē katā karanna purudu venna ōnē.

'이것이 duccarita임을 보았다. 그것들을 해서는 안 된다고 결정했다. 정직한 결정, 참된 결정이다.' 그 결정을 마음이 받아들이도록 우리 스스로에게 말해야 합니다. '이 결정을 바꾸어 기회를 달라고 하지 마라. 생명을 해치는 데 기회를 달라고 하지 마라. 도둑질과 속임수에 마음이 기회를 달라고 하지 마라. kāmesu micchācāra에 틈을 달라고 하지 마라. 나는 내주지 않는다.' 이렇게 스스로에게 말하는 것에 익숙해져야 합니다.

anun ekaṭa apiṭa læhæti velā rakina baṇak nǣ. apē væradi kohomada dannē anuva magē væradi magē hitaṭa ham ganna bæ. magē hitaṭa æti rāga, dvēśa, mōhayō maṭa ham ganna bænē. avaṁkava dannavā. tamā tamāgē hitaṭa avavāda karaganna ōnē. menna mehema karana tiyennē

남이 우리를 위해 마련해 지켜 주는 설법은 없습니다. 우리 잘못을 남이 어떻게 압니까? 내 잘못은 내 마음에 숨길 수 없습니다. 내 마음에 있는 rāga, dosa, moha는 나에게 숨길 수 없지요. 정직하게 압니다. 스스로 자기 마음을 타일러야 합니다. 이렇게 하는 것입니다.

saṭanak tibuṇā nam api ḷan̆ga lōkayā sama gæṭenna yana svabhāvayak tibunam. ē rænnē nǣ dæn araṇa velā. araññā.

싸움이 있었다면, 우리에게 세상과 부딪치려는 성품이 있었다면, 이제 그것이 없습니다. 이제 숲(arañña)이 되었습니다. araññā입니다.

ē ē pættē hulan pārak enakoṭa uḍa tiyena atu koḷikili ena ena pættaṭa nævenavā. ena ena pættaṭa vasan̆ga venna tiyenavā. nægena hirin huḷan̆gak āvotturika śna ahiraṭa yanavā. huḷan̆gaṭa ahuvelā. tirapinavā. huḷan̆gaṭa viruddhava nægilā inna bæ.

어느 쪽에서 바람이 불어오면 위에 있는 가지와 잎은 바람이 가는 쪽으로 휩니다. 바람이 가는 쪽으로 끌려가게 되어 있습니다. 동쪽에서 바람이 오면 서쪽으로 갑니다. 바람에 붙잡혀 펄럭입니다. 바람에 맞서 서 있을 수 없습니다.

baṭahira pættē huḷan̆gak āvot ē pættē huḷan̆gaṭa nægena hira pættaṭa huḷan hæmuvot ara hoḷa ṭika nægena hi pættaṭa næmenna venavā. huḷan̆gaṭa vahala. dakuṇē huḷan̆gak āvot uturu pættaṭa gahē koḷa ṭikaṭa uturaṭa næmenna enavā. huḷan̆gaṭa vahala venna enavā. hæbæyi okkoma eka vahala vunat gahē mula tiyenavā. uḍahē nævenavā. hæbæyi mula hellennē nætuva tiyena mulak vāḍa vennē. ukkama mūlaya gata velā.

서쪽에서 바람이 오면, 동쪽으로 바람이 불면 그 잎들은 동쪽으로 휘어야 합니다. 바람의 종입니다. 남쪽에서 바람이 오면 나무의 잎들은 북쪽으로 휘게 됩니다. 바람의 종이 됩니다. 그러나 모두가 종이 되어도 나무의 뿌리는 있습니다. 위쪽은 휩니다. 그러나 뿌리는 흔들리지 않고 버티고 앉아 있습니다. 몸이 나무뿌리(rukkhamūla)가 된 것입니다.

gata rokmulak hā samānava tiyāgattahama mē varenka yanna kohedaṭa væḍak næhæ klakaṭa mama yannē. varen hoyō yanna ēka mama karalā enna puḷuvan. ē issellā karapu sellam dæn mallagana obē kiyamaṭa mama næmennē næhæ. dæn gatana nissellā karaganna varan kiyanna bōla ganna eka davasak varen eka davasayak tattvarayak in̆diyē. adhiṣṭhānaya gattā ispira mama væḍa kaṭanna innē. maṭa bihiḷu selli maṭa æti væḍak næhæ. b ekak ganna rasdunē maṭa æti væḍak næhæ. væḍak næti viḷu koḷapa væḍa karanna ekatu vena eken maṭa æti væḍak næhæ. ma maṭa oya iṭalā vædagat dēval kiyalā ē adahasa gattā ayi stiyak āyē mama hollanna.

몸을 나무뿌리처럼 지니면, '어서 가자'고 해도 '아무 소용없다, 나는 안 간다'고 합니다. 예전에 하던 놀이들, 이제 너희 말에 나는 휘지 않는다. 공을 차러 가자고, 하루만 오라고 해도, '나는 굳은 결심(adhiṭṭhāna)을 했다, 나는 할 일을 하려고 여기 있다. 장난치고 노는 것은 나에게 아무 소용없다. 쓸모없는 우스갯짓을 하려고 모이는 것은 나에게 아무 소용없다. 나에게는 그보다 중요한 것들이 있다.' 그런 생각을 가졌으니 이제 다시는 흔들리지 않습니다.

menna mē ākārayen tamangē manada hadāganna ōnē. gatin karana dasa hitaka kaya vacanaya karana dasa akusal valaṭa kriyātmaka novanna akampa bhāvayaṭa pat karaganna kr̥kmūl gata vana hā samāna dæn mokada vennē?

이런 식으로 자기 마음을 다듬어야 합니다. 몸과 말과 마음으로 짓는 dasa akusala로 움직이지 않도록, 흔들림 없게 만들어, 나무뿌리에 간 것과 같이 됩니다. 이제 어떻게 됩니까?

ætulata tiyenavā nam væḍak næti okkoma ahak velā. sunyākārayak velā. dæn ætulē asatputpuru san̆daham nǣ. nidahas velā abhyantaraya samādhiyaṭa pasutalaya hædilā tiyenavā.

안에 있던 쓸모없는 것이 모두 치워졌습니다. 빈집(suññāgāra)이 되었습니다. 이제 안에는 asappurisa의 dharma가 없습니다. 풀려나서, 안쪽에 samādhi를 위한 바탕이 만들어져 있습니다.

dæn ēka tænakaṭa gihillā innakoṭa mokakda velā tiyennē? araṇya gatayi, ruk gatayi sunyākāra gatayi abhyantaraya. hæbæyi koheda innē balapuvahama gedara kuṭuvak. vaṭapiṭāvē, dūruvō am̆bu sæmin ē aya ē tænvala innavā. tamanu gedara puṭuvaka nissalalā innavā. araṇya gata velā rukkapula gata velā sungnābhāra gata velā.

이제 어느 자리에 가서 머물 때 무엇이 되어 있습니까? 안쪽은 araññagata, rukkhamūlagata, suññāgāragata입니다. 그런데 어디에 있는지 보면 집의 의자입니다. 둘레에는 아이들과 아내와 남편이 저마다 제자리에 있습니다. 자기는 집 의자에 고요히 앉아 있습니다. araññagata, rukkhamūlagata, suññāgāragata가 되어서.

ara oya ōka katāvat ekka paṭalavā ganna giyot itin mēka pæṭaleenavā. matta namat kivvē oya kiyana katāvaya ektarā vidihakin api itin meccara kal yaṭapat velā tibicca arthayak tamayi matu karalā tiyennē nivan dakinna maga væhilā tibicca ekak. ada ē nisā mokada karannē? arañña gatavā, ruka mūla gatavā, sunākāra gatavā kiyana eka ahalā gihillā vihaṭa pæyak hari bhāvanā karanna kælēṭa yannavā kiyalā kælē hadāganna poḍi kuṭiya. avukmalā enna ehē pamagaṭa gihillā ēka pin̆gāganna.

그 이야기와 뒤섞으려 하면 이것이 엉켜 버립니다. 지금 말한 것은 어떤 면에서 지금껏 묻혀 있던 뜻, nibbāna를 보는 길을 막고 있던 것을 끌어올린 것입니다. 오늘날은 어떻게 합니까? araññagato vā, rukkhamūlagato vā, suññāgāragato vā라는 말을 듣고, 한 시간이라도 bhāvanā를 하러 숲에 간다며 숲에 작은 오두막을 짓고 그리로 가서 지냅니다.

oya araña gata vennat ekka poḍi kælǣvak hadāgena vatuvi puṁci kælǣvakut hadāganna mē suntara lōkayak mara na ran̆gapāna ōka ætila puṁci kuṭiyak hæralā hadāgena sunyākārayak hadāgena ōgaṭalā itin ohoma væḍa karanavā gahak valin gal geḍiyak ehema tiyāgena hari osamenṭi kaṭṭiyak hari tiyāgena ohoma mēvā karanavā. ok mul gataka.

숲에 가기 위해 작은 숲을 만들고, 정원에 작은 숲을 꾸며 아름다운 세상을 흉내 내고, 작은 오두막을 짓고 빈집을 만들어 그렇게 지냅니다. 나무 아래에 돌덩이나 시멘트 덩이를 놓아 두고 그렇게 합니다. 나무뿌리에 간다며.

namut mokakda ruk mul gatakē? mē gata uḍa tibuvot nivan dakīda? yaṭa tibbuvot nivan dakīda? purahal perallā tibuvot nivan dakīda? mē gata kelin tibuvot nivan dakīda mē gata kiyannē desakanuva koṭṭhāsē kohetavat vacehema nivan dakina kramayak tiyenavada ēka? mē gata æsuru karana yamkisi hitayi, manasayayi yamak ætta menna metana kuṇu vahak vala nivan dakinna næ.

그러나 rukkhamūlagata란 무엇입니까? 이 몸을 위에 두면 nibbāna를 봅니까? 아래에 두면 nibbāna를 봅니까? 거꾸로 뒤집어 두면 nibbāna를 봅니까? 이 몸을 꼿꼿이 두면 nibbāna를 봅니까? 이 몸은 서른두 부분인데, 어디에 nibbāna를 보는 길이 있습니까? 이 몸을 의지하는 마음, 정신이 있다면, 바로 거기, 더러움 속에서는 nibbāna를 볼 수 없습니다.

nivan dakinna maga tiyennē? mē suddha cittayak kuṇu karagena tiyenavā apramāṇa saṁsāraya paṭan ævidilā menna mē guṇaha karagatta dālā nivana tiyenavā.

nibbāna를 보는 길은 어디에 있습니까? 이 깨끗한 마음을 헤아릴 수 없는 saṃsāra 내내 더럽혀 왔습니다. 그렇게 쌓은 것을 내려놓은 곳에 nibbāna가 있습니다.

mārgaya ahagena satya gnānaya darśanaya kaḷāṭa passē apiṭa tiyennē ælīmē, gæṭīmēyi mulāvē kuṇā kiyana mē kuṇu tuna ayin

길을 듣고 참된 앎으로 꿰뚫어 본 뒤, 우리에게 남은 일은 들러붙음과 부딪침과 미혹이라는 세 가지 더러움을 걷어내는 것입니다.

karagannā. tunu tuna ayin karagattā piḷiban̆dava avidyāven yamak harayak nætiyi kiyalā hollan ganna. pragnā matu karalā ina anāgatayaṭa balāporottumba

(이 대목은 원문을 알아듣지 못해 옮기지 못했습니다.)

anna ē balāporottu sahagata mānasikatvaya ponnagamu śaktiya anāgata meban̆du hētuphala paramparāvak kriyātmaka karannada kriyātmaka venavā.

그 바람으로 가득 찬 마음가짐이 힘을 쌓아, 앞으로 이런 원인과 결과의 이어짐을 작동시킵니다. 작동합니다.

anna ē nisā eyin nitpādanaya karanavā nam ē karma śaktiyakin nirmāṇaya karannē monavada? yam tænaka hitak gatak nipadavanna hētu venavānam. ēkaṭa avaśya karannā vū pasa talaya mūlika vaśayen ara karma śaktiya mul karagena bhautika vahenam mē ganībāna rūpa sahita kayak nirmāṇaya karanna avaśya venavā. mē lōkayē utuja rūpa karāpayangē āpō dhātu, tējō dhātu, vāyō dhātu, paṭhaya dhātu kiyalā. mē dhātuvan ē vidihaṭa anukūlava ekkalā æsa, kana, diva, nāsaya, śarīraya kiyana indriya pahak nipa.

그래서 그것으로 무언가를 만들어 낸다면, 그 kamma의 힘으로 무엇을 만듭니까? 어딘가에 마음과 몸을 낳는 원인이 된다면, 그에 필요한 바탕으로 무엇보다 그 kamma의 힘을 뿌리로 하여 물질로 된, 형체를 갖춘 몸을 만들어야 합니다. 이 세상의 utuja rūpa, 곧 āpo dhātu, tejo dhātu, vāyo dhātu, paṭhavī dhātu, 이 dhātu들이 그에 맞게 어울려 눈, 귀, 혀, 코, 몸이라는 다섯 indriya를 만들어 냅니다.

karma śaktiya ati sūkṣama dharmatāvayan kriyāt venavā manē indriyak ōnē. misa æsa, kana divanāsaya, śarīraya mana kiyana indriya śaktiya indriya vaśayen mē lōkaya satara dhātungē sampiḍanayak æti karalā. karma phalēgaya mul karannē karmaja kriyākārīt atin karma rūpaya atin ipadanavā.

kamma의 힘은 아주 미묘한 이치로 작동합니다. mana indriya도 있어야 합니다. 눈, 귀, 혀, 코, 몸, 마음이라는 indriya의 힘으로서, 이 세상의 네 dhātu를 뭉쳐서, kamma의 열매를 뿌리로 하여 kammaja rūpa로 태어납니다.

ara ādhāra karaganna. bāhira satara mahābhūtayō ādhāra karagena ara karma śaktiyen ēvā ædalā bæn̆dalā avaśya hæḍa talē dīlā hadapu ēvaṭa tamayi api æsa kana diva nāsaya śarīraya kiyalā kiyannē. dæn mē kaya kiyannē.

그것을 의지하여, 바깥의 네 mahābhūta를 의지하여, 그 kamma의 힘으로 그것들을 끌어당기고 묶어 필요한 꼴을 주어 만든 것을 우리는 눈, 귀, 혀, 코, 몸이라고 부릅니다. 이것이 몸이라는 것입니다.

dæn oya ṭika nirmāṇaya karalā dunnahama oya ṭika æsuru karagena āya mūla dharmaya kriyātmaka venavā. phalaya vaśayen kaya æti vuṇā. bāhira lōkaya sambandha vuṇā. āyasarayak matuvaṭa pavatvāgena yanna avaśyana mūla dharmaya vaśayen anna hita napadavanna mul vuṇā.

이제 그것들을 만들어 주면, 그것들을 의지하여 다시 뿌리 dharma가 작동합니다. 열매로서 몸이 생겼습니다. 바깥 세상과 이어졌습니다. 앞으로도 saṃsāra를 이어 가는 데 필요한 뿌리 dharma로서 마음을 낳는 데 앞장섰습니다.

ē hita naipadavanna mul vunā. æhæṭa rūpaya kaṭṭanaya velā, kanna śabda kaṭṭanaya velā ēva æti vennā vū sparśayak manasaṭa sambandha velā dæn manasat ekkaṭa kriyātmaka venavā.

그 마음을 낳는 데 앞장섰습니다. 눈에 형상이 부딪치고, 귀에 소리가 부딪쳐, 거기서 생기는 닿음이 마음과 이어져, 이제 마음과 함께 작동합니다.

anna hitak haṭagænīmak kriyātmaka venakoṭa issellā issellā duru nokarapu nisā avidyāva. avidyāva vidyāvak hæṭiyaṭa hitāgena tava tava pavatvāgena yanna pativicca balāporottuva nisā. matu avidyāvak goḍanaganna avaśya karana parisarayak tamayi ēkē hētuphala vaśayen pahaḷa karanna ōna.

마음이 일어나는 일이 작동할 때, 앞서 걷어내지 않았기 때문에 avijjā가 있습니다. avijjā를 vijjā로 여기며 계속 이어 가려는 바람 때문에, 앞으로 avijjā를 쌓는 데 필요한 터를 원인과 결과로서 드러내야 합니다.

anna ē nisā æhæṭa rūpayak gōcara venakoṭa issellāma haṭagannakoṭama sakas venakoṭama cittava vītiya haṭagannakoṭama avidyāva pratyayen haraganna væḍapillak vaśayen citta vītiyak gonægīma ārambha vanavā.

그래서 눈에 형상이 닿을 때 맨 먼저, 일어나는 바로 그때, 짜이는 바로 그때, citta vīthi가 일어나는 바로 그때, avijjā를 조건으로 하는 짜임으로서 citta vīthi가 쌓이기 시작합니다.

anna ē citta vītiya gonnanægīmēdī yalit matuva avidyāvakada mula puranda pera avidyāvē phalayak vagē avidyāvē næmæti phalaya cittaya ārambhaṭa ē saman̆ga pahaḷa venavā. avidyā phalaya

그 citta vīthi가 쌓일 때, 앞으로의 avijjā의 뿌리를 채우려는 듯, 앞선 avijjā의 열매처럼, avijjā라는 열매가 citta의 시작과 함께 나타납니다. avijjā의 열매입니다.

etakoṭa ēka ēka ē cittaya ārambha venakoṭama anna avidyā pratnayak api hitamu ē innē lōbha sahagatta dvēśa sahagatta mōha sahagata sit pahaḷa vena kena ē ekin ekaṭa avidyāva saman̆ga sambandha vena ākārayak tiyenavā.

그러면 그 citta가 시작될 때마다 avijjā라는 조건이 있습니다. lobha와 함께하는 마음, dosa와 함께하는 마음, moha와 함께하는 마음이 일어날 때, 하나하나 avijjā와 이어지는 방식이 있습니다.

dæn sōmanassa saha sāka diṭṭhi sampitta sitak pahaḷa vuṇānam lōbha sitak. pahaḷa vunā nam ē anna ē hita pahaḷa venakoṭa ē hitat ekkama. ara karma vipākayak vaśayen. ehenam apiṭa avidyāva pavatvāgena yamē hētu phalayak vaśayen. phala dharmayak vaśayen ē saman̆gama avidyāva ævidilā.

이제 somanassa-sahagata diṭṭhigata-sampayutta 마음, 곧 lobha의 마음이 일어났다면, 그 마음이 일어날 때 그 마음과 함께 kamma vipāka로서, avijjā를 이어 가는 원인과 결과로서, 열매 dharma로서 avijjā가 함께 와 있습니다.

etako lōbha hitaka ārambhaya sakas venavā ē vidihaṭa.

그렇게 lobha 마음의 시작이 짜입니다.

yasmīṁ samayē sōmanassa saha sāgataṁ diṭṭhi sampikta cittaṁ uppannaṁ hōti. yam samayaka sōmnas sahagata diṭṭhi sampanna hitak pahaḷavannē.

'yasmiṃ samaye somanassasahagataṃ diṭṭhigatasampayuttaṃ cittaṃ uppannaṃ hoti', 어느 때 somanassa와 함께하고 diṭṭhi와 이어진 마음이 일어나면,

rūpārammaṇaṁvā, saddhārammaṇaṁvā, gandhārammaṇaṁvā, rasārammaṇaṁvā, poṭṭhabbārammaṇaṁvā, dhammārammaṇaṁ. rūpārammaṇayak hō saddhārammaṇayak, gandhārammaṇayak, rasārammaṇayak, sparśarammaṇayak, dharmarammaṇayak mul karagena yaṁvānāra ē kohari ē ēkaṭa ē dē aramuṇu karagena sambandha karagena

'rūpārammaṇaṃ vā saddārammaṇaṃ vā gandhārammaṇaṃ vā rasārammaṇaṃ vā phoṭṭhabbārammaṇaṃ vā dhammārammaṇaṃ vā', 형상의 대상이든 소리의 대상이든, 냄새, 맛, 닿음, dharma의 대상이든 그것을 뿌리로 하여, 'yaṃ yaṃ vā panārabbha', 무엇이든 그것을 대상으로 삼아 이어서,

sasmīn samayē ē samayē avidyā patyā saṁkhāra avidyā pratyayen saṁkhāra vē. anna ē mohotedī haṭagannē avidyāva.

'tasmiṃ samaye avijjāpaccayā saṅkhārā', 그때 avijjā를 조건으로 saṅkhāra가 있습니다. 바로 그 순간 일어나는 것이 avijjā입니다.

ehenam avidyāva anādiya paṭan enavā kivvot ehema jātiya gattot tātma dr̥ṣṭiyen gannē. avidyāva hētuphalayak. pera avidyāven bæhæpu nigamanaya nisā ehi phalayak vaśayen ē hita haṭagannakoṭa cittaya ārambha mohotēma avidyāva phalayak vaśayen matu.

그렇다면 avijjā가 시작 없는 때부터 그대로 이어져 온다고 하면, 그렇게 받아들이는 것은 attā의 견해로 받아들이는 것입니다. avijjā는 원인과 결과입니다. 앞선 avijjā로 내린 결론 때문에, 그 열매로서 그 마음이 일어날 때, citta가 시작되는 바로 그 순간 avijjā가 열매로서 드러납니다.

nnam avidyā patyā saṁkhārā kiyannē avidyāva phalayak velā ē phalaya ādhāra karannē. tavaduraṭat ē avidyāvē nam innē. avidyāvaṭa anukūla vannā vū nigamanaya sārāṁ kiyana dr̥ṣṭiya aragena īṭa anukūla vannā vū dr̥ṣṭiyen yuktava karanna paṭan gannavā.

그러니 avijjāpaccayā saṅkhārā란, avijjā가 열매가 되어 그 열매가 뒷받침하는 것입니다. 여전히 avijjā의 이름 아래 있습니다. avijjā에 맞는 결론, '알맹이가 있다'는 견해를 받아들여, 그에 맞는 견해를 갖추고 행하기 시작합니다.

avidyāpjā saṁkhāra anna avidyāva phalaya vuṇā issellā ē phalaya mul karagena yaḷi matu hētuvak gonnaganna. saṁkhārayak nætuva anna saṁkhāra phalaya hētuvak vuṇā. saṁkhāra paccayā viññāṇa saṁkhāra hētu karena viññāṇaya vedi phalaya haṭaganna.

avijjāpaccayā saṅkhārā. 먼저 avijjā가 열매가 되었습니다. 그 열매를 뿌리로 하여 앞으로의 원인을 쌓습니다. 그것이 saṅkhāra입니다. 이제 saṅkhāra라는 열매가 원인이 되었습니다. saṅkhārapaccayā viññāṇaṃ, saṅkhāra를 원인으로 하여 viññāṇa라는 열매가 일어납니다.

viññāṇa saṁkhārayan saṁkhāra hētuva viññāṇa phalaya hētuya phalaya viññāṇa paccayā nāma rūpaṁ kiyalā viññāṇaya nævata hētuvak vuṇā nāma rūpayan. nāma rūpa haṭagattā ēka phalayak va. viññāṇayē phalaya nāma rūpa ēka væhægatta. ēka hētu. nāma rūpaccā salāyatana kiyalā hētuvē phalayak haṭagatta āya. saralāyatana phalaya nāmarūpa ē phalayaṭa hētu.

viññāṇa와 saṅkhāra, saṅkhāra는 원인이고 viññāṇa는 열매입니다. 원인과 열매입니다. viññāṇapaccayā nāmarūpaṃ, viññāṇa가 다시 nāmarūpa의 원인이 되었습니다. nāmarūpa가 열매로서 일어났습니다. viññāṇa의 열매가 nāmarūpa입니다. 그것이 다시 원인입니다. nāmarūpapaccayā saḷāyatanaṃ, 원인의 열매가 또 일어났습니다. saḷāyatana가 열매이고, nāmarūpa가 그 열매의 원인입니다.

ē nāmarūpa viññāṇayē phalaya anna ēka ekakaṭa phalayak vaenavā. hekaṭa hētuvak venavā. etakoṭa salāyatana nāma rūpayak salāyatana nāma rūpayangē phalaya salāyatana salāyatanayaṭa hētuva nāmarūpa sarāyatana paccayā pas oyaka hētuvē phalaya etakoṭa sarāyatana kiyannē mē nāma rūpayangē phalaya phalaya salāyatanaya a nāmarūpada salāyatana salāyatana pacca eyā passava kivvahama salāyatanayangē mē phalaya tamayi sparśaya sparśayaṭa hētuva salāta

그 nāmarūpa는 viññāṇa의 열매입니다. 그것이 하나에게는 열매가 되고 다른 하나에게는 원인이 됩니다. 그러면 saḷāyatana는, nāmarūpa의 열매가 saḷāyatana이고, saḷāyatana의 원인이 nāmarūpa입니다. saḷāyatanapaccayā phasso, 원인의 열매로서, saḷāyatana는 nāmarūpa의 열매이고, saḷāyatanapaccayā phasso라고 하면 saḷāyatana의 열매가 바로 phassa입니다. phassa의 원인은 saḷāyatana입니다.

pasa paccayā vēdanā kiyannē hētu sparśaya nævæti hētuvē phalaya vēdanāva vēdanāvaṭa hētuva sparśaya oya hētuphala sambandhatāvaya næhæ. vēdanā paccayā taṇhā kiyannē. vēdanāvē phalaya. etakoṭa vēdanāva kiyannē sparśayē mē phalaya mēmē vēdanā kiyannē taṇhāvaṭa hētuva vēdanāva ehakaṭa hētu venavā eheṭa phalaya venavā. etakoṭa sparśaya phalaya vēdanāva passa paccā vēdanā kivvot vēdanāvaṭa hētuva sparśa venavā. sparśaya hētu venavā. sparśaya salāyatanayangē phalaya venavā. ara phalaya hētu sambandha vatāvalā hētuphala saha phalaya hētu sambandhaya mē sparśaya nisā vēdanāva mē vēdanā paccayā taṇhā kiyana eka taṇhāvaṭa hētuva vēdanāva

phassapaccayā vedanā란 phassa라는 원인의 열매가 vedanā라는 것입니다. vedanā의 원인은 phassa, 그것이 원인과 결과의 이어짐입니다. vedanāpaccayā taṇhā, vedanā의 열매입니다. vedanā는 phassa의 열매이고, vedanā는 taṇhā의 원인입니다. 저쪽에는 원인이 되고 이쪽에는 열매가 됩니다. phassa의 열매가 vedanā입니다. phassapaccayā vedanā라고 하면 vedanā의 원인이 phassa가 됩니다. phassa는 원인이 되고, phassa는 saḷāyatana의 열매가 됩니다. 원인과 열매, 열매와 원인의 이어짐입니다. phassa 때문에 vedanā, vedanāpaccayā taṇhā라는 것은 taṇhā의 원인이 vedanā라는 것입니다.

etakoṭa taṇhā paccahā upādānak kiyana mē taṇhā kiyannē mē vēdanāvē phalaya vēdanā paccā taṇhā etakoṭa taṇhā paccāya upādānayak kiyanakoṭa upādānayanṭa hētuva anta taṇhā vuṇā ē taṇhā kiyana eka eheka hētuvak phalayak. anna ehemayi yanna i. upādāna paccayā bhava bhavayaṭa hētuva upādānayak. taṇhāvē phalaya upādānaya. depætten kīya taṇhāvē pratiphalaya upādānaya bhava hiṭa hētukāraya upādānaya.

그리고 taṇhāpaccayā upādānaṃ, 이 taṇhā는 vedanā의 열매입니다. vedanāpaccayā taṇhā. 그리고 taṇhāpaccayā upādānaṃ이라고 할 때 upādāna의 원인이 taṇhā가 되었습니다. taṇhā는 저쪽의 원인이자 이쪽의 열매입니다. 그렇게 이어 갑니다. upādānapaccayā bhavo, bhava의 원인은 upādāna입니다. taṇhā의 열매가 upādāna입니다. 양쪽에서 보면 taṇhā의 열매가 upādāna이고, bhava의 원인이 upādāna입니다.

itin bhava paccayā jāti etakoṭa bhavaya jātiyaṭa hētu. jāti patyā jarā maraṇa jāti jarā maraṇaṭa hētu. etakoṭa jātiya bhavaya phala venavā. jātiya venavā. jātiya jarāmaraṇayaṭa hētuva venavā. oya kramaṭa ekin ekaṭa hētuphala sambandhatāvaya gonna ægi. menna mē hētuphala sambandhatāvaya nisā eka pudgalika hētuphala ræhæn goḍanægevā.

그리고 bhavapaccayā jāti, bhava가 jāti의 원인입니다. jātipaccayā jarāmaraṇaṃ, jāti가 jarāmaraṇa의 원인입니다. 그러면 jāti는 bhava의 열매가 되고, jāti는 jarāmaraṇa의 원인이 됩니다. 이렇게 하나하나 원인과 결과의 이어짐이 쌓입니다. 이 원인과 결과의 이어짐 때문에 사람마다 저마다의 원인과 결과의 사슬이 쌓입니다.

mokada hētuva? hētukāraya vividhākāra nisā. anya onna vaśayen samāna næti nisā. ēvayen goḍannagena phala dharmatāvayat vividhākārayen yanna ōna vaśayen venas velā yanavā. ē nisā ēka eka ēka yamkisi hētuphala

왜 그렇습니까? 원인들이 갖가지이기 때문입니다. 서로 같지 않기 때문입니다. 그것들로 쌓인 열매 dharma도 갖가지로, 저마다 다르게 갑니다.

haṭāpa tuḷa kriyātmaka vana ākāraya ēkaṭa avē nikan. tava tænaka tiyannē hētuphala mē raṭāva vælada etanṭa āvē.

(이 대목은 원문을 알아듣지 못해 옮기지 못했습니다.)

anna on vaśayen vividhākāra pudgalika sambandhatāvayak tiyenavā āvēdikatāvayan labanavā. hētuphala phala hētu sambandhatāvaya. menna mē nisā eka ākāra pudgalayō lōkē venvelā prabhēda venvenavā. eka ekkenāṭa venvaca koṭasak hædenavā. onna ē hētuphala phalaya hētu sambandhatāvaya.

그래서 저마다 갖가지 개인의 이어짐이 있어 저마다 다른 느낌을 겪습니다. 원인과 열매, 열매와 원인의 이어짐입니다. 이 때문에 한 가지였던 사람들이 세상에서 갈라져 갖가지로 나뉩니다. 한 사람 한 사람에게 따로 몫이 생깁니다. 그것이 원인과 열매, 열매와 원인의 이어짐입니다.

yamkisi kenek naraka deyak siddha kaḷot. pāpa deyak siddha kaḷot oya haṭaganna sambandha sǣmaṭama digaṭama ædilā velāvaka tamayi. oya kiyana ēkarē anukūla hētu phalaya kriyātmaka vennē. hētuva naraka nam phalaya naraka vidihaṭa kriyātmaka vunāma velāvaka phalayayi hētuvayi satara apāgatava kriyātmaka vena avasthāva anna ē vagē avasthāva ēka gevilā giyāṭa passē perapu hon̆dak kriyātmaka vana velāva āyet āva nam ē śǣṇīma īḷan̆gaṭa paṭan gannā vū hētuphala phala hētu sambandhatāvaya sugatiya kriyātmaka vena avasthāvak.

누군가 나쁜 일을 저지르면, 악한 일을 저지르면, 그 이어짐이 줄곧 끌려가다가 어느 때에 그에 맞는 원인과 결과가 작동합니다. 원인이 나쁘면 열매도 나쁘게 작동하여, 그때 열매와 원인이 네 apāya로 작동하는 때가 옵니다. 그런 때가 지나간 뒤 예전에 지은 좋은 것이 작동할 때가 다시 온다면, 그 줄에서 다음으로 시작되는 원인과 열매, 열매와 원인의 이어짐이 sugati가 작동하는 때가 됩니다.

ē nisā mēkē dænīm menehi karalā ēkin ekaṭa hitalā balanakoṭa manasenma karapu ǣn̆dapu væḍapiḷila nisā. balāgena balāgena yanna puḷuvan menna me kriyāvaliyak vuṇā meyāliyak nikan vuṇā nemeyi. avidyāvenma nigamanaya karalā hitan ē nigamanaya ahak karapu næti nisā menna mēvā mama kiyalā magē kiyana adahasak aragena mehema hadāgena āvā. mamayi karannē maṭayi ōnē. mēvā magē mē mama magē kiyana sambandhatāvayē mulā dr̥ṣṭiya nisā. epadu avidyā sambandhatāvayakin bæn̆dilā tiyenavā mē anādiyanam ena rǣna ehenam mē rǣṇa allapuvahama mama mehema kaḷā mama mehema kivvā kiyalā giya hæmek

그러니 이것을 하나하나 곰곰이 생각해 보면, 마음 스스로 엮어 낸 짜임 때문이라는 것을, 따라가며 볼 수 있습니다. '이것은 하나의 흐름이었다. 그냥 우연히 된 것이 아니다. avijjā로 결론을 내리고 그 결론을 치우지 않았기 때문에, 이것들을 나, 내 것이라는 생각으로 받아들여 이렇게 만들어 왔다. 내가 한다, 내가 원한다.' 이것들이 내 것이라는, 나와 내 것의 이어짐에 대한 미혹된 견해 때문입니다. 그런 avijjā의 이어짐으로 묶여 있습니다. 이것이 시작 없는 때부터 오는 사슬이라면, 이 사슬을 붙잡으면 '내가 이렇게 했다, 내가 이렇게 말했다' 하며 간 모든 것이,

hāna sambandhaya avidyāva nisā tr̥ṣṇāva nisā chanda rāgayen bæn̆dilā tiyenavā atītayat ekka chandara rāgaya tiyena sambandhatāvaya nisā ēkaṭa mama kiyana dr̥ṣṭiyen api gatta nisā. apiṭa matak vanavā mama mehema duk vin̆dilā tiyenavā. mama mehema sæpa in̆dilā tiyenavā. ma mehema tænaka in̆dilā tiyenavā mama mehema kāla bilā tiyenavā okkoma giyā ēka.

그 이어짐은 avijjā 때문에, taṇhā 때문에 과거와 chanda-rāga로 묶여 있습니다. chanda-rāga가 있는 이어짐 때문에, 우리가 그것을 '나'라는 견해로 받아들였기 때문입니다. 우리에게 떠오릅니다. 나는 이렇게 괴로움을 겪었다, 이렇게 즐거움을 누렸다, 이런 곳에 있었다, 이렇게 먹고 마셨다. 그 모두가 지나갔습니다.

sambandhatāvaya mokakda? chanda rāgaya nisā upādānaskandhayaṭa bæn̆dē. upādānaskandhayaṭa bæn̆dalā ē koṭasak mēka magē anikava anik ayagē mē ādi vaśayen apima nigamanaya kaḷā. ē nigamanaya karapu dr̥ṣṭiya adahasa adahasa atta ākāraya apē manasē atīta sihi karanakoṭa sambandhatāvayaṭa sambandha venavā. anna ēkedī mama kiyana gatta dr̥ṭṭhiyama tamayi edā gatta hæṭi pēnnē. mē edā mama mē vidihaṭa hiṭiyā. mehema kǣvā bivvā. mehema ændā mehema pirisak etulā ekatu karagattā. menna mē ākārayen ekā adahas gannavā.

그 이어짐은 무엇입니까? chanda-rāga 때문에 upādānakkhandha에 묶입니다. upādānakkhandha에 묶여 '이 몫은 내 것, 저것은 남의 것' 하는 식으로 우리 스스로 결론을 냈습니다. 그 결론을 낸 견해와 생각이, 과거를 떠올릴 때 우리 마음에서 그 이어짐에 이어집니다. 거기서 '나'라고 받아들인 그 견해 그대로 그날 받아들인 모습이 보입니다. '그날 나는 이렇게 지냈다. 이렇게 먹고 마셨다. 이렇게 입었다. 이런 사람들을 모았다.' 이런 식으로 저마다 생각을 받아들입니다.

yam dasaka mama kiyana dr̥ṣṭiya ahak velā mama kiyana ātma asmīmānayak duru venna nam oya chanda rāgaya sahamulin biṁduvara vahinna ōnē. etanin bæsara passē matu bhavayak æti karanna hētukāraka śaktiya gonna oya dr̥ṣṭiya keḷavara venavā.

언젠가 '나'라는 견해가 치워지고 '나'라는 asmimāna가 없어지려면, 그 chanda-rāga가 뿌리째 영으로 내려가야 합니다. 거기서 내려온 뒤에는 앞으로의 bhava를 만드는 원인의 힘이 쌓이지 않고, 그 견해는 끝이 납니다.

pera bhava in̆dan irāpa vipākayak vaśayen avidyāva mun karagatta vipākayak vaśayen læbū mē maslē kaya ætuva tamayi arihatyaṭa pat velā attiinnē. esē gonnaganna sakas karapu mānasika kriyādhāmayat ekka ḷamayi innē. ēka vipāka koṭasa. ē nisā ē vipāka koṭasaṭa dænenavā karana yana karana kiyana ēvat ara saṁgnāve.

앞선 bhava에서부터 avijjā를 뿌리로 한 vipāka로 받은 이 살덩이 몸을 지닌 채로 arahant의 경지에 이르러 머무는 것입니다. 그렇게 쌓여 짜인 마음의 흐름과 함께 머뭅니다. 그것은 vipāka의 몫입니다. 그래서 그 vipāka의 몫에는 하고, 가고, 말하는 것들이 그 saññā로 느껴집니다.

hæbæyi ē saṁgnāva dr̥ṣṭa vaśayen saṁgnāva vaśayen allalā nǣ. ē nisā unvahansēlāt mama kiyanavā magē kiyanavā. mama atana chandara rāgayen bæn̆dīmak kællīmak unvahansēlāṭa nǣha. sambandhatāvayē tiyenavā upadiśēsayak tiyena nisā. ē upadiśēsaya pævætma ratyāvayi. ē aya ēka ayin karanna bæ. sa upadiśēṣa vecca nirvāṇaya kivvē ēkayi. sōpadiśēṣa nirvāṇaya kivvē ēkayi. arihattayaṭa pat vunāma sa upadiśēsayi. sōpadiśēsayi. mamatva ē pavatvana upadiha ituru.

그러나 그 saññā를 견해로 붙잡지 않습니다. 그래서 그분들도 '나'라고 하고 '내 것'이라고 합니다. 그러나 chanda-rāga로 묶이고 들러붙는 것이 그분들에게는 없습니다. 이어짐은 있습니다. upādisesa가 있기 때문입니다. 그 upādisesa가 살아 있음의 조건입니다. 그분들도 그것을 치울 수는 없습니다. sa-upādisesa nibbāna라고 한 까닭이 그것입니다. arahant의 경지에 이르면 sa-upādisesa입니다. 몸을 이어 가는 upādi가 남아 있습니다.

itin oya ṭika vigraha karalā tērum gattahama hari amāru siyalu tænak ōka mama kiyana eka magē kiyana hæṭi atīta sambandhatāvaya anāgataya goḍanægena hæṭi. tamā karapuvaṭa tamā yana saṁgnāven duk vidinna siddha veena matakak hædena hæṭi. ē okkoma oya kramayaṭa dakinna ōnē.

그러니 이것을 풀어서 알아들으면, 아주 어려운 대목이지만, '나'라는 것과 '내 것'이라는 것이 어떻게 생기는지, 과거와의 이어짐, 미래가 어떻게 쌓이는지, 자기가 한 일 때문에 그 saññā로 괴로움을 겪게 되는 기억이 어떻게 만들어지는지, 이 모든 것을 그런 방식으로 보아야 합니다.

Yeah.

네.

번역 고르기