와하라까 코리아
CD029-13

CD029 · 13번째 · 54분 · 원문 녹음

samādhi와 paññā를 기르는 데 필요한 것

සමාධිය වැඩීමට ප්‍රඥාව වැඩිමට අවශ්‍යය කරුණු

praśnayak tiyenavā mē mā buddha vandanāvaṭa vāḍivīya namaskāraya kiyanakoṭama vāḍi. samādhikaṭa vanātara vituva itivā vāgē ehema tattvaya pavatinavā ēka pæhædiliva karalā denna kiyalā. itin mēka kisīma pæhædili kanna amutu deyak nemeyi. ēka svabhāvikayi.

물음이 하나 있습니다. Buddha vandanā를 하려고 앉아 namaskāra를 외우자마자 samādhi에 드는 것 같은 상태가 생기는데, 이것을 또렷이 풀어 달라는 것입니다. 이것은 풀어 말하기에 별난 일이 아닙니다. 저절로 그런 것입니다.

dharmāvabōdhaya læbenna hētu vāsanā tiyenavā nam hētu vāsanā tiyena aya maga anugamanaya karanakoṭa

dharma를 깨칠 인연(hetu vāsanā)이 있다면, 그런 인연이 있는 이들이 길을 따라갈 때,

mēka vandanāvak kiya buddha vandanāva karana mēka samādhiyak. samādhigata karana bhāvanā kramayak mēka tamayi api nāmaya pūjāvak kiyalā meccara kal mē karagena hiṭiyē dæn ōka tērum ganna udē mē karmasthāna vigraha venakoṭama mal pūjāva han̆din pūjāva ādī vaśayen mē karanakoṭa okkoma mē samādhiyaṭa sambandha vennē næhæ hæṭi.

이것을 vandanā라고 부르지만 우리가 하는 Buddha vandanā는 samādhi입니다. 마음을 samādhi에 들게 하는 bhāvanā 방법이 바로 이것인데, 우리는 지금껏 이름만 pūjā라고 부르며 해 왔습니다. 이제 이것을 알아들으려면, 아침에 kammaṭṭhāna를 풀어 말할 때 꽃 pūjā, 백단향 pūjā 같은 것을 하는데, 그 모두가 samādhi와 이어지는 것은 아닙니다.

samādhiyakaṭa næm̆buru karanna tiyena avasthāva tamayi muladī api buddha pūjō pahara siddha karanakoṭa siddha karagannē.

마음을 samādhi 쪽으로 기울일 기회는 처음에 우리가 Buddha pūjā 올림을 할 때 이루어집니다.

mokada apē hita hæma velēma gaman karalā tiyennē vividhākāra aramuṇu ossē duvalā. samaharaṭa hāka aramuṇu ossē duvanavā. dvēśa aramuṇu ossē mōha aramuṇu ossē duvalā enam rāga hit, dvēśa hit, mōha hit pahaḷa karagannaka viśittayi.

왜냐하면 우리 마음은 언제나 여러 가지 ārammaṇa를 따라 달려 왔기 때문입니다. 어떤 때는 lobha의 ārammaṇa를, dosa의 ārammaṇa를, moha의 ārammaṇa를 따라 달렸습니다. 곧 rāga의 마음, dosa의 마음, moha의 마음을 일으키며 흩어져 있었습니다.

etakoṭa hitē svabhāvayak tibunē mokakda? vividhākāra aramuṇu duvalā viruddha tibuṇā.

그러면 마음은 어떤 모습이었습니까? 여러 ārammaṇa로 달려 흩어져 있었습니다.

dæn mēka api vividhākāra aramuṇē duvana hita sakas karaganna ōnē apiṭa avaśya karana aramuṇu passē duvanna.

이제 여러 ārammaṇa로 달리는 이 마음을, 우리에게 필요한 ārammaṇa를 따라 달리도록 다듬어야 합니다.

ē kiyannē vīta rāgī, vīta dōṣī, vīta mōhī arama passē duvanna issellā sakas karaganna ekapāraṭa meccala vennē næ.

곧 vītarāga, vītadosa, vītamoha의 ārammaṇa를 따라 달리도록 먼저 다듬어야 합니다. 한꺼번에 그렇게 되지는 않습니다.

vividha ākāra pæṭiya duvalā purudda bāt vecca api ēka sakas karaganna ōnē apiṭa avasa karana ē parisarayaṭa næm̆buru karaganna

여러 가지로 달리는 버릇이 든 우리는 그것을 다듬어, 우리에게 필요한 그 바탕 쪽으로 기울여야 합니다.

anna ē næm̆buru kara gænīmēdī mokada karannē budurajāṇan vahansēgē svabhāvaya aragena budurajāṇan vahansē ara upasthāna karana svabhāvaya manasin mavāgena ēka kaṭayutta karanakoṭa hita næm̆bi vunāṭa vividhākāra aramuṇē duvana svabhāvayama tiyenavā. namut ē duvana aramuṇu naraka ēvā nemeyi.

그렇게 기울일 때 무엇을 합니까? Buddha의 모습을 떠올려, Buddha를 모시는 모습을 마음으로 그리며 그 일을 하면, 마음이 기울기는 해도 여러 ārammaṇa로 달리는 버릇은 그대로 있습니다. 그러나 그 달려가는 ārammaṇa는 나쁜 것이 아닙니다.

vīta rāgī, vīta dōṣī, vīta mōhī pættaṭa bara vecca aramuṇa passē tamayi.

vītarāga, vītadosa, vītamoha 쪽으로 무게가 실린 ārammaṇa를 따라가는 것입니다.

dæn mehema api upacārayak hadāgannavā. upāra samādhiyak kiyannē apiṭa avaśya karana ekan̆gatāvaya æti kara gænīmaṭa avaśya parisaraya api purudu velā tiyena vividhākāra aramuṇu ossē duvalā

이렇게 우리는 upacāra를 만듭니다. upacāra samādhi란, 익숙해진 여러 ārammaṇa를 따라 달리던 데서 우리에게 필요한 한곳 모음을 이루는 데 필요한 바탕입니다.

dæn mēka eka mārka navattannat bæhæ. eka ekaka karalā kiyannat bæhæ. nicca karalā kiyannat bæha.

이것을 한 번에 멈출 수는 없습니다. 하나로 만들라고 말할 수도 없고, 움직이지 않게 하라고 말할 수도 없습니다.

ēkayi ganna īla piyavara mokada vividhākāra karuṇu duvana svabhāvaya ehema tiyenavā. namut ē duvana aramuṇu svabhāvaya alōbha advēśa amōha aramuṇu vala duvanavā.

그래서 다음 걸음을 내딛습니다. 여러 것으로 달리는 버릇은 그대로 있지만, 달려가는 ārammaṇa가 alobha, adosa, amoha의 ārammaṇa가 되는 것입니다.

etakoṭa apiṭa pahasuvak venavā ekapārama aramuṇa valin navatvaṭaganna bæri nisā ēkaṭa kramayak hadāganna.

그러면 우리에게 쉬워집니다. ārammaṇa에서 한 번에 멈출 수 없으니 그에 맞는 방법을 만드는 것입니다.

dæn api hitannakō mehema deyakda yamkisi plēn ekak gaha yātrāvak. bimaṭa bānakoṭa ekapāraṭa navattanna bæ. viśāla piṭṭaniyak tiyenavā.

이런 것을 생각해 봅시다. 어떤 비행기, 하늘을 나는 탈것이 땅에 내려앉을 때 한 번에 멈출 수는 없습니다. 넓은 활주 마당이 있습니다.

oya piṭṭaniyaṭa bālanam yanna hariyanavā. mahā gamak karakōnavā. hæbæyi karakōnaṭa giyamē gamana tamayi tibunē.

그 마당에 내려앉아야 제대로 갈 수 있습니다. 먼 길을 돌아 나갑니다. 그런데 돌아 나가는 동안에도 여전히 움직이고 있었습니다.

ākāśayen āpu gamana vēgayen āvo ōka navattanna ekapārakaṭa giyot ehema vāhana kæḍḍa yanna puḷuvan. vāhana balannat bæhæ. pudgalayek vināśa venna puḷuvan. eyā ehema karanna viśāla piṭanayaṭa balanna yanagayen yanna aya.

하늘에서 빠르게 내려온 그 움직임을 한 번에 멈추려 들면 탈것이 부서질 수 있습니다. 탈것을 지킬 수도 없고, 사람이 죽을 수도 있습니다. 그래서 그는 넓은 마당으로, 오던 빠르기 그대로 나아갑니다.

yana vēgayen kramak kramen aḍu karagena aḍu karagena yanakoṭa yaddī ara vēgaya himin himin himin himin aḍuvelā aḍuvelā dāma vaṭa havamā karagalā enakoṭa dagahatama kāṭavat karaganna navatalā eka tæna sabanna puḷuvan tattvayaṭa nætana kramayak āvā.

그 빠르기를 조금씩 줄여 가며 나아가면 빠르기가 천천히, 천천히 줄어들고, 한 바퀴 돌아 나오면서 아무에게도 해를 끼치지 않고 한곳에 멈춰 설 수 있는 데까지 오는 방법이었습니다.

api aḍikin diya vāhannē hapāraṭa nævætta nam ehema mokak vehat

우리가 그 탈것을 한 번에 멈춰 세운다면 어떻게 되겠습니까?

tiyenayi lēn ekak tiyena āsayi minissut tiyena āsayi. namut kāṭavat karavarayak nætuva lava kramayak tunavā. ārambha kaḷē āpu vēgayenma ara piṭiyaṭa bahas varakam āpu vēgayen yanna

비행기도 멀쩡하고 사람들도 멀쩡합니다. 아무에게도 해 없이 멈추는 방법입니다. 시작은 내려온 빠르기 그대로 그 마당에 내려앉아 오던 빠르기로 달리기 시작한 것이었습니다.

paṭan gatta eka. namut ara piṭṭhiya gattaṭa pē kramakramen kramakrama vēgaya aḍu karagena aḍu karagena gihillā himin himin aḍu karagena yanavā namut yana gamana. æ mē yǣma nævætten navattana pættaṭa yāmak. duvana pættaṭa yāmak nemeyi dæn paṭan gattē.

그러나 마당에 들어선 뒤로는 조금씩 빠르기를 줄여 가며 천천히 줄여 나아갑니다. 그래도 움직이고는 있습니다. 이 움직임은 멈추는 쪽으로 가는 것입니다. 이제 시작된 것은 달리는 쪽으로 가는 것이 아닙니다.

vāhane mittara bæsuvaṭa passē navatvena pættaṭa anukūla karaput yāmak siddha vuṇē. navattana pættaṭa næm̆buru karapu nisā kramakramaya nævatena pættaṭa kiyalā. gihillā gilā antimaṭa navatinavā. pāṭavak karadarayak.

탈것이 내려앉은 뒤에는 멈추는 쪽에 맞춘 움직임이 일어났습니다. 멈추는 쪽으로 기울였기 때문에 조금씩 멈추는 쪽으로 나아가다가 끝내 멈춥니다. 아무 탈도, 아무 말썽도 없습니다.

menna mē adhi vēgayen hæma tænama duvanna paṭan gatta mē hita aramuṇu ossē duvanavā. ē araṇa adhi vēgayen gaman karanavā. mē gaman karalā tiyena væḍi hariyā lōbha, dvēśa, mōha araṇuva.

바로 이렇게, 아주 빠르게 사방으로 달리기 시작한 이 마음은 ārammaṇa를 따라 달립니다. 그 ārammaṇa들을 아주 빠르게 옮겨 다닙니다. 이렇게 다녀온 것의 대부분은 lobha, dosa, moha의 ārammaṇa입니다.

hæbæyi mē duvapu maṭṭama ekapāraṭa navattanna bæhæ. ā ē nisā arūpa adōṣa amōha aramuṇu pættaṭa næm̆buru karanakoṭa navatina pættaṭa gaman karanavā.

그러나 이렇게 달리던 것을 한 번에 멈출 수는 없습니다. 그래서 alobha, adosa, amoha의 ārammaṇa 쪽으로 기울이면 멈추는 쪽으로 나아갑니다.

ē mehāṭa duvanavā. aramuṇen aramuṇa duvanavā. hæbæyi duvannē hon̆da aramuṇu vala alōbha aramuṇu addēśa aramuṇu amōha aramuṇu ehenam budurajāṇan vahansēga ehi gaḍu satkārayā saṁgharatnaya kerehi gaḍuru satkārayā karana pættaṭa næm̆buru karagena samādhiyaṭa yomu karanavā.

여전히 이리저리 달립니다. ārammaṇa에서 ārammaṇa로 달립니다. 그러나 좋은 ārammaṇa, 곧 alobha, adosa, amoha의 ārammaṇa로 달립니다. 그러니 Buddha를 받들어 모시고, Saṅgha ratana를 받들어 모시는 쪽으로 기울여 samādhi로 이끕니다.

mēt talavan karalā attukulaṭa kriyāgena

(이 대목은 원문을 알아듣지 못해 옮기지 못했습니다.)

samājagata hiṭapu ilā ekapāra navattanavā nemeyi. ara vividhākāra aramuṇu vasē duvapu eka dæn alōbha addēśa amōha aramuṇu passē duvanna paṭan gannavā. ā camakmen lōbha dvēśa mōha nisā vikṣipta karapu manasa dæn pālanaya venavā.

…한 번에 멈추게 하는 것이 아닙니다. 여러 ārammaṇa를 따라 달리던 것이 이제 alobha, adosa, amoha의 ārammaṇa를 따라 달리기 시작합니다. 그러면서 lobha, dosa, moha 때문에 흩어졌던 마음이 조금씩 다스려집니다.

menna mē pālanaya vena nisā mē buddha pūjāva deyākārayakin apiṭa upakramayak venavā. ēkak tamayi samādhiya peḷam̆buruvak nætnam pūrva ಹೆgæhīmak.

이렇게 다스려지기 때문에 이 Buddha pūjā는 우리에게 두 가지로 쓸모 있는 방편이 됩니다. 하나는 samādhi로 이끄는 것, 곧 미리 길들이는 것입니다.

menna mē ælagæṭīma nisā mūlika avasthāva api ara mahā pūjyōpataya siddha karanavā. ēkedi æti vennē alōbha adōṣa amōha sitya kiyalā.

이 길들임을 위해 맨 처음 단계에서 우리는 그 큰 pūjā 올림을 합니다. 그때 일어나는 것이 alobha, adosa, amoha의 마음입니다.

ēka tænaka navatinnē næ. mal gæna vigraha karana mal venas manavā pættalā yanavā an śarīpayak tiyena svabhāvayan balanavā. oyādi vaśayen karana kramayak. ēkaṭa issellā mula paṭan gatta

그것은 한곳에 머물지 않습니다. 꽃을 풀어 보며 꽃이 바뀌고 시들어 가는 것을 보고, 몸이 지닌 모습을 봅니다. 그런 식으로 하는 방법입니다.

kramayak. ēkaṭa issellā mula paṭan gatta buddha pūjōpahārayak manasa pāvicca karalā alōbhaya samaha guṇayaṭa aragena buduvara væḍamalā itin mē vidihaṭa yanavā oya

그 전에 맨 처음 시작한 Buddha pūjā 올림에서는 마음을 써서 alobha 같은 덕을 붙잡아 Buddha를 모셔 들이며 이렇게 나아갑니다.

ekraha i aramuṇu væḍa piḷipiṭak. ēkaṭa mēka nævættu vennē næha. hæbæyi mē okkoma

(이 대목은 원문을 알아듣지 못해 옮기지 못했습니다.)

alōbha rāgakṣaya kaḷa, dvēśa akṣaya kaḷa, mōhaya kaḷa buddha ratnaya, saṁgha ratnaya sihi gannavamin ēkana æpattaṭa yomu karamin ēkaṭa avaśya karannā vū balu bādhira hiten sapayamin nirmāṇaya karamin yana mē dinē hedagat venavā. menna mēka pera huruva.

그런데 이 모든 것은, lobha를 다한 Buddha ratana와 dosa를 다하고 moha를 다한 Saṅgha ratana를 떠올리며, 그쪽으로 마음을 이끌고, 거기에 필요한 바깥 것들을 마음으로 갖추어 그려 가면서 잘 다져집니다. 이것이 미리 길들이기입니다.

mehema karanakoṭa ē manasa hæmadēma alōbhayaṭa addēśayaṭa amōhayaṭa næm̆buru venavā. lōkaya kampā kaḷā, dvēśaya kampā kaḷā, mōhaya kampā lōkayeṭa ælevvē. dæn alōbha asa amōha pættaṭa yanakoṭa kampāva aḍu karana pættaṭa yanavā.

이렇게 하면 그 마음은 모든 것에서 alobha, adosa, amoha 쪽으로 기웁니다. lobha가 흔들어 놓고, dosa가 흔들어 놓고, moha가 흔들어 놓아 세상에 들러붙게 했습니다. 이제 alobha, adosa, amoha 쪽으로 가면 흔들림을 줄이는 쪽으로 갑니다.

anna etanaṭa kiyana etan gattaṭa passē mokada ennē manasa antayaṭa pūjāva avasāna venakoṭa alōbhaya advēśaya amōhaya sahita mānasikatvayak udā venna. hæbæyi tava gaman karanavā.

거기에 이른 뒤에는 어떻게 됩니까? pūjā가 끝날 무렵 마음에 alobha, adosa, amoha를 지닌 마음가짐이 떠오릅니다. 그러나 더 나아갑니다.

īṭa passē gaman kirīma ātma rōbhak kṣaya karanna, dvēśak kṣaya karana mōhak kṣēnna væḍa piḷivennaṭa bahinna ōna īḷan̆gaṭa

그다음에는 lobha를 없애고, dosa를 없애고, moha를 없애는 길로 들어서야 합니다.

anna ēkaṭa avaśya karannā vū dē tamayi malin sīla śāsanaya sakas kara gænīmaṭa saṁvaratvaya sakas kara gænīmaṭa avaśya karana haravat dharmaya gannavā.

그러려면 꽃을 통해 sīla를 다지고 saṃvara를 다지는 데 필요한 알찬 dharma를 받아들입니다.

alōkayaṭa atītayaṭa amōhayaṭa pat karapuvahama kāmacchanda, vyāpāda, thīnaddha, uddatya puṁca vicikiccāga mē nīvaraṇa paha duru velā. menna mē nīvaraṇa samatha vecca hitak. vidarśanāva tunāganna sudurusa

alobha, adosa, amoha에 이르게 하면 kāmacchanda, vyāpāda, thīnamiddha, uddhacca-kukkucca, vicikicchā라는 다섯 nīvaraṇa가 걷힙니다. 이렇게 nīvaraṇa가 가라앉은 마음은 vipassanā를 닦기에 알맞습니다.

en nīvaraṇa sabata kara gænīmē upakramaya tamayi mūlika buddha pūjāva

그 nīvaraṇa를 가라앉히는 방편이 바로 처음의 Buddha pūjā입니다.

ē tuḷin karannē mokakda dæn budurajāṇan vahansēgi bōdhō upahārayak vana mānasikatvaya tuḷada kāmacchandaya vyāpādaya næginnē næ. thīnamiddha uddatta kukkucca vitikiccā kiyana nīvaraṇa nægennē næha.

그것으로 무엇을 합니까? Buddha께 bodhi 올림을 하는 그 마음가짐 안에서는 kāmacchanda와 vyāpāda가 일어나지 않습니다. thīnamiddha, uddhacca-kukkucca, vicikicchā라는 nīvaraṇa도 일어나지 않습니다.

nīvaraṇa saṁsidenavā. nīvaraṇa samatha karanakoṭa hita samathayaṭa patvenavā. anna samathayaṭa patvana hitaṭa samavā. ara kiyana kāyagatā satiya kiyana bhāvanāva nivan daka avaśya karana mūlika bhāvanāva yomu karanna.

nīvaraṇa가 가라앉습니다. nīvaraṇa를 가라앉히면 마음이 samatha에 이릅니다. samatha에 이른 그 마음을 kāyagatāsati라는 bhāvanā, 곧 nibbāna를 보는 데 필요한 바탕 bhāvanā로 이끕니다.

ēkaṭa yomu karalā issellama karagannē mokakda? lōkē akhāratvaya tērum gænīmaṭa mulāva tērum gænīmaṭa avaśya karana væḍapiḷi vahinē.

거기로 이끈 뒤 맨 먼저 무엇을 합니까? 세상이 알맹이 없음을 알아보고, 홀림을 알아보는 데 필요한 길을 닦습니다.

asāratvaya væhilā tiyennē sundara lōkayaka. oya sundaratvaya yathārthaya dakinakan apiṭa asāratvaya væṭahennē næ. sundaratvayaṭa bæn̆dilā tiyena nisayi væṭahennē næ. dæn

알맹이 없음은 아름다운 세상 속에 덮여 있습니다. 그 아름다움의 참모습을 볼 때까지 우리는 알맹이 없음을 알아채지 못합니다. 아름다움에 묶여 있기 때문에 알아채지 못하는 것입니다.

bæn̆dilā tiyena nisayi væṭahennē næ. dæn paṭan ganna sundaratvayak denna hadanavā vagē pennanavā mallu venakaṭa gilā malu veni rassana suvan̆da okkoma pennalā mal pēna hæṭi, bagaluṭu vena hæṭi, hamana hæṭi sundara parisaraya ohoma ekak tamā issellāma dennē vigraha karana. hæbæyi ōka denakoṭa ara rāgamē paṁca kāmayanṭa aḍuvena lōkaya ēka atara næduru vecca hitada? dæn ēka atara issellā allaganna balanna mē sundara lōkaya. hæbæyi ēka allaganna bæhæ.

이제 시작할 때는 아름다움을 내미는 것처럼 보여 줍니다. 꽃으로 가서 꽃의 고움, 향기를 다 보여 주고, 꽃이 어떻게 보이고 어떻게 피어나고 어떻게 바람에 흔들리는지, 그런 아름다운 바탕을 맨 먼저 풀어서 내놓습니다. 그런데 그것을 내놓을 때, rāga의 다섯 kāma 쪽으로 기울어 있던 마음일까요? 이제 먼저 이 아름다운 세상을 붙잡으려 듭니다. 그러나 붙잡을 수 없습니다.

alōpa advēśa amōhayaṭa avaśya karana parisaraya hadavalā tibacca nisā nīvaraṇaya næti nisā apiṭa ēkē yathāyada dænaganna puḷuvan mānasikatvaya hadāgena

alobha, adosa, amoha에 필요한 바탕을 만들어 두었고 nīvaraṇa가 없으므로, 우리는 그것의 참모습을 알 수 있는 마음가짐을 갖추었습니다.

īṭa passē pēlā tiyenavā meyā māra ugul vena hæṭi. mē sundara lōkē mara ugulak kiyalā pennā dunnā. anamakmē hita næm̆buru venavā. anēmē rassanayi, suvan̆dayi, hon̆dayi iyayi manāpayi kiyalā gannavā mala ōgulu nēda

그다음에는 이것이 어떻게 Māra의 덫이 되는지를 보여 줍니다. 이 아름다운 세상이 Māra의 덫이라고 보여 주었습니다. 마음은 '아, 곱구나, 향기롭구나, 좋구나, 사랑스럽구나, 마음에 드는구나' 하며 기울어 붙잡습니다. 꽃이 덫이지 않습니까?

anna ēka pelā tiyenavā na harayak hambavecca næti hæṭi antimaṭa meccara kal sasara passē gihillā nam apiṭa hambavecca næti eka.

그 안에서 알맹이를 하나도 얻지 못한 모습, 끝내 그토록 오랫동안 saṃsāra를 따라갔어도 우리가 얻은 것이 없다는 것을 거기서 보여 줍니다.

anna kramakmen hita dænaganna nam mēvā maragulla mē sundarava tiyennē rassanava tiyennē maragul misak harayak æti dēval nemeyi kiyalā. menna asāratvaya tamayi mē vigraha karalā dennē. lōkē tiyena asāratvaya

그렇게 조금씩 마음이 알게 됩니다. 이것들은 Māra의 덫이고, 이렇게 아름답고 고운 것은 Māra의 덫일 뿐 알맹이 있는 것이 아니라는 것을. 바로 이 알맹이 없음을 여기서 풀어 줍니다.

vigraha karalā dennē. lōkē tiyena asāratvaya antimaṭa denavā asāratvaya æti lōkaya tuḷa harayak næti pættak pævætmaṭa hētu vena hædīma. asāratvaya allanna giv sasara gamanak

세상의 알맹이 없음을 마지막에 보여 줍니다. 알맹이 없는 세상 속에서 알맹이 없는 쪽이 존재를 낳는 까닭이 되어 만들어지는 것을.

hædīma. asāratvaya allanna giv sasara gamanak hædena hæti ē gamana vatnna ōna nam ē asāra asāratvaya hædilā tiyennē asāratvaya piyayi kiyalā gatta nisā asāratvaya væṭahenakoṭa ē asāratvaya tuḷa ham̆bā vana mānasikatvaya yatuuru karanna tamayi kiyannē mē ṭika ara mal karapuham

알맹이 없는 것을 붙잡으려다 saṃsāra의 여정이 만들어지는 모습, 그 여정을 멈추려면, 그 알맹이 없는 것은 알맹이 없는 것을 사랑스럽다고 여겼기 때문에 생겼으니, 알맹이 없음이 알아차려질 때 그 알맹이 없는 것 안에서 쫓아다니는 마음가짐을 걷어 내야 한다는 것, 이것을 말하는 것입니다.

karanna tamayi kiyannē mē ṭika ara mal karapuham gahē bīja haṭaganna hētuva næti vuṇā vāgē kāma rūpaya upadinna hētu vennē bīja haṭaganna tibicca kāma viññāṇa haṭaganna tibipicca hētuva asaṁvarava indriyan vaśayen passē paṁcakāmaya passa ham̆bāyiya nisā hari api mal paluvahama bidi karāl næti vuṇā vāgē kāma bīja haṭaganna hētuvak næti venavā. indriya saṁvara karanavā. anna indriya saṁvara kirīmē vaṭinākava pennavā da. etakoṭa api dakinavā

꽃을 따 버리면 나무에 씨가 맺힐 까닭이 없어지듯이, kāma의 rūpa가 생기는 까닭, 곧 씨가 맺히고 kāma viññāṇa가 생기던 까닭은 indriya를 다스리지 않고 다섯 kāma를 쫓아다녔기 때문입니다. 꽃을 따 버리면 씨가 생기지 않듯이 kāma의 씨가 생길 까닭이 없어집니다. indriya를 다스립니다. indriya saṃvara의 값어치를 이렇게 보여 줍니다.

vaṭinākava pennavā da. etakoṭa api dakinavā hon̆dayi sundarayi kiyalā tibuṇa ēvā ekapāra ayin karanna bæhæ. ēvā ayin karannē kohomada? ēvā maravukut kiyā dænagatto. lassana dē kæṭayi kæṭayi kivaṭa hennē næhæ. boruvak āttanna bæhæ hi lassana dē lassanayi. kohomada kæṭavē? hita anisarya āpas

그러면 우리는 봅니다. 좋고 아름답다고 여기던 것을 한 번에 치울 수는 없습니다. 어떻게 치웁니까? 그것이 Māra의 덫임을 알면 됩니다. 고운 것을 보고 밉다, 밉다 해도 소용없습니다. 거짓을 믿게 할 수는 없습니다. 고운 것은 곱습니다. 어떻게 밉겠습니까?

lassanayi. kohomada kæṭavē? hita anisarya āpas karalā detenavā.

(이 대목은 원문을 알아듣지 못해 옮기지 못했습니다.)

ē lassana ēvā kæṭayi kæṭayi kiva suvē ēvā gadāyi gan̆dayi kivvaṭa kohomada yannē? poḍiya vunā væṭiyāyi kīpitaya vagē ekak kakkā allanna epā kiyalā.

그 고운 것을 밉다, 밉다 하고, 냄새난다, 냄새난다 한다고 어떻게 떨어져 나가겠습니까? 그것은 어린아이에게 '똥 만지지 마' 하는 것과 같습니다.

ara mokada dā gattahama monavā hari gattahama ḷamayāgin ōka ākāra karanna ōna nam kīṭipati kakkā allanna epā kiyalā. poḍi ekak dannē

아이가 무언가를 집어 들면, 그걸 못 하게 하려고 '똥이야, 똥 만지지 마' 하고 말합니다.

kakkā allanna epā kiyalā. poḍi ekak dannē næti nisā ēka hara dāna ata dannavā nam mona kakkada mēkē tiyennē kiyalā balanna kiyalā ik dæn ehemat

(이 대목은 원문을 알아듣지 못해 옮기지 못했습니다.)

dæn inna taram poḷayak tiyena nisā ū gahanna kakkanē gan̆da gahanna pæṭilā iyavā. ē issara nævata dænaganīma savattannat bæhæ kiyalā. itin anna ē vagē minissu kavaṭṭanna bæhæ.

이제는 다 자라서 그런 '똥 냄새 난다'는 말에 속지 않습니다. 다시는 그렇게 속일 수 없습니다. 그처럼 사람들을 속일 수는 없습니다.

buddhatvaya nemeyi ravaṭṭa velā ganna ekaknē. āśvādaya āśvādaya hæṭiyaṭa dakinnē. ādīnavayi ādīnavayava hæṭiyaṭa dakinna. etakoṭa peneyi āśvādaya maravugatta kiyalā.

깨달음은 속아서 얻는 것이 아닙니다. assāda는 assāda로 보아야 합니다. ādīnava는 ādīnava로 보아야 합니다. 그러면 assāda가 Māra의 덫이라는 것이 보일 것입니다.

āśvādaya nǣha kiyanna epā. mē lōkē āśvādayak næhanam lōka satya særi saranavada. ādīnavayak nætnam mē lōka satya midenavada? budurajāṇan vahansē ahanavā.

assāda가 없다고 말하지 마십시오. 이 세상에 assāda가 없다면 중생이 떠돌겠습니까? ādīnava가 없다면 중생이 풀려나겠습니까? Buddha께서 그렇게 물으십니다.

ē āśvādaya āśvādaya hæṭiyaṭa dakinnada? vin̆dinnada nemeyi kiyannē. vin̆dina eka kiyannē māvacatin rāgaya hitakin karana ekak.

그 assāda를 assāda로 보라는 것이지, 즐기라는 것이 아닙니다. 즐기는 것은 rāga가 깃든 마음으로 하는 일입니다.

āśvādaya dakinnē pragnā caitatika. āśvādaya āśvādaya hæṭiyaṭa dakinnē. mēvā tamayi lōkē āśvādaya læbi priyamanāpa vastu mēvā.

assāda를 보는 것은 paññā cetasika입니다. assāda를 assāda로 보는 것입니다. 이것들이 세상에서 assāda를 주는 사랑스럽고 마음에 드는 것들입니다.

hæbæyi pragnā śī dakinna oya priyamanāpa vastu āśvāda vunāṭa ō maru. lōkayan tamayi koṭu karagannē. oya āśvāda passē eyāva tamayi koṭu karagannē.

그러나 paññā로 보면, 그 사랑스러운 것들은 assāda이기는 해도 Māra입니다. 그것이 세상 사람들을 가두어 버립니다. 그 assāda를 쫓는 사람을 가두어 버립니다.

anna koṭukora kattaṭa passē allagena bæn̆dagena gahanavā ādīnava pennanavā īḷan̆gaṭa allanna giyāma siddha vennē menna mē ādīnava goḍayi.

가둔 뒤에는 붙잡아 묶고 때립니다. 이렇게 ādīnava를 보여 줍니다. 붙잡으려 들 때 일어나는 것은 바로 이 ādīnava 더미입니다.

āśvādaya āśvādaya hæṭiyaṭa dakinavā. ādīnavā ādīnava hæṭiyaṭa dakinavā. dækkāṭa pat pēnnē āśvāda mātrayaṭa ādīnava kōyi. ēnna paṭan gannavā venasa. meccara kal balana næti nisā tamayi ādīnavaya dækka næti nisā tamayi āśvādaya hon̆dayi kiyalā bæn̆dilā tiyennē.

assāda를 assāda로 보고, ādīnava를 ādīnava로 봅니다. 보고 나면 무엇이 드러납니까? 보잘것없는 assāda에 비해 ādīnava가 얼마나 큰가! 차이가 보이기 시작합니다. 지금까지 살펴보지 않았기에, ādīnava를 보지 못했기에 assāda가 좋다고 묶여 있었던 것입니다.

menna āśvādaya hætiya dænagattahama sāgamikā haṭagænīmaṭa hētu vecca yam chanda rāgayak tibuṇā nam ē canda rāgayen bæridæta āśvādaya onna oya chanda rāgaya nirōdha kaḷo tamayi nivan pættaṭa ādīnava dakina maga nænnē.

assāda의 모습을 알고 나면, 그것이 생겨나게 한 chandarāga가 있었다면 그 chandarāga로 붙잡던 assāda, 바로 그 chandarāga를 멈추게 하는 것이 ādīnava를 보아 nibbāna 쪽으로 가는 길입니다.

chandarāgaya allayi nisā kalu ātma dr̥ṭṭiyaeka allanna yanakoṭa ættaṭa pēnnē næ. anna ēken penavāna mē vagē āśvāda dīlā hæṭan karannē menna mē væḍe.

chandarāga로 붙잡기 때문에 attā라는 diṭṭhi를 붙잡으려 들면 참모습이 보이지 않습니다. 이것으로 보면, 이렇게 assāda를 주어서 하는 일이 바로 이것입니다.

menna magulaṭa koṭu karana ekayi. siddha vennē mēkayi. ehenam satara pævætmak æti karaganna nam mēka tamayi māra pævætma kiyannē. pudgalayek nemeyi mē kiyannē.

덫에 가두는 것, 일어나는 일은 이것입니다. 그러니 존재를 이어 가게 한다면 이것이 바로 Māra의 존재라는 것입니다. 사람 하나를 말하는 것이 아닙니다.

māra māra dharmaya māra dharmaya mokakda? sa maruvanē. api ara kāraya bhāvitā karanavā. maru kāra maru hiṭama maru gē mē maru epā velā tiyennē

Māra, Māra dharma. Māra dharma란 무엇입니까? 우리는 '마루(maru, 끝내준다)'라는 말을 씁니다. 마루한 차, 마루한 옷, 마루한 집. 마루가 싫은 사람이 있습니까?

maruva epā velā kivvo boruva ē potē ira sāhitya potēlā tiyennē marugē hæḍa uruduko rūpayak hædalā yakāvi gala dekak ehema dālā muṇak ehema ædalā mē mārayā ævinna kiyalā pennavā saṁkēta

마루가 싫다고 하면 거짓말입니다. 그 책들, 문학 책들에는 Māra의 모습을 흉측하게 그려 놓았습니다. 귀신 뿔 두 개를 달고 얼굴을 그려 '이것이 Māra다' 하고 보여 줍니다. 상징일 뿐입니다.

maruvalaṭa kavuruvat baya velā næhæ. maruvalaṭa hari āsayi. maruva æn̆du vici karanna hadanna næn maru æn̆du tamayi hoyannē.

마루를 무서워한 사람은 아무도 없습니다. 마루를 아주 좋아합니다. 마루를 피하려 하기는커녕 마루한 옷을 찾아다닙니다.

maru kālayaka ēka tamayi hadannē. maru be tamayi hadāganna salliṭa ganna hadānnē. maru iḍama maru iḍama tamayi hoyannē. maru hæṭiyen hoyanavada næ maruva tamayi lōkayā. maruṭa hari ākārayi. menna mēka tamayi maru pætta kiyalā kiyannē. lōkē maru.

마루한 때를 만들려 하고, 마루한 것을 돈 주고 사려 합니다. 마루한 땅, 마루한 땅을 찾아다닙니다. 마루를 무서운 것으로 찾습니까? 아닙니다. 세상 사람들이 바라는 것이 마루입니다. 마루를 아주 좋아합니다. 이것이 마루 쪽이라는 것입니다. 세상의 마루.

maru hindā tamayi lōkaya atharinna. maru lōkē kiyalā māya lōka epā kiyalā kiyannē ara sātya katāvē balapatara. yathārthaya balapanāma maru lōka rōgaya tamayi hoyannē.

마루 때문에 세상을 놓아야 합니다. 세상은 Māra라서 세상이 싫다고 할 때는 그 참이야기를 보십시오. 참모습을 보면 세상은 마루를 찾아다닙니다.

ē maru hoyāgannakō matu karanna. apē bhāvitāva adat tiyenavā. mēka næti velā næ bhāvitā marunē. sinduvak æhenavā. hari marunē maru saddaya api kiyanavā arat ē katāva. itin maru saddayama tamayi. ōka tamayi maru saddaya kiyannē.

그 마루를 찾아내 보십시오. 우리 말버릇에 오늘도 남아 있습니다. 이 말은 사라지지 않았습니다. '마루네!' 노래가 들리면 '아, 마루네, 마루한 소리네' 하고 우리가 말합니다. 그것이 바로 마루한 소리입니다.

maruva epālā næhæ lōkayāla maru tamayi mē lōkayeṭa ban̆dinnē. maru hindā tamayi bæn̆dennē.

마루가 싫은 세상 사람은 없습니다. 이 세상에 묶어 두는 것이 마루입니다. 마루 때문에 묶입니다.

onna oya maru maru hæṭiyaṭama dækinna ōnē. ara potē tiyena citrayē tiyena yāvāgē dækalā maru yakāyivaṭa hariyannē næ. maru marumayi.

그 마루를 마루 그대로 보아야 합니다. 책 그림에 있는 귀신처럼 보아서는 맞지 않습니다. 마루는 그냥 마루입니다.

oya maruva eka hindā tamayi lōka satyaya ælennē. onna lōka āśvādayakyi manāpa kiyana āśvādayak nætnam ōvā tamayi maru. maru hindāma tamayi ælennē.

그 마루 때문에 중생이 들러붙습니다. 세상의 assāda, 마음에 드는 assāda, 그것들이 마루입니다. 마루 때문에 들러붙습니다.

ōka tamayi dannakō. hæbæyi maru vagē mokada karā? maru næti ekak tamayi īṭa passē tiyennē. sōkaya paridēvaya, duka, dōmanasa, upāyāsa haṭaganna vana tamayi mē maru aidā næha. maru eka hoyanagiṭa hambavuṇē ēka maru tamayi allā dunnē. anna maru tamayi tr̥ṣṇāva.

그것을 아십시오. 그런데 마루가 무엇을 했습니까? 그 뒤에 남는 것은 마루하지 않은 것입니다. soka, parideva, dukkha, domanassa, upāyāsa가 일어나는 것이 마루 없이 그런 것이 아닙니다. 마루를 찾아다니다 얻은 것, 그것을 마루가 쥐여 준 것입니다. 그 마루가 바로 taṇhā입니다.

tr̥ṣṇāva næti mārgayaṭa tamayi ahuvennē. ahunahama taṇhā karapuhamahama maru tahu venavā upādāna karalā bæn̆dena maruvagē bæ. bava maru bavaṭa patvuṇā. marubhāvaya kiyana maru jāti vaśayen yanavā. maru jāti vaśayen pasē yanakan maruvak ganna bæ. anna āśvādaya

taṇhā의 길에 붙잡힙니다. 붙잡히면 taṇhā를 내고, upādāna로 마루에 묶입니다. bhava가 마루의 bhava가 되었습니다. 마루의 존재가 jāti로 이어집니다. 마루를 따라 jāti로 이어지는 한 벗어날 수 없습니다.

yanakan maruvak ganna bæ. anna āśvādaya āśvādaya hæṭiyaṭa dakina kiyalā tava vidiha kiyanavā maru maru hæṭiyaṭa dakinna. maru narakayi kiyalā kiyannē maru allanna gihilalāyi narak vennē.

그래서 assāda를 assāda로 보라는 것을 달리 말하면, 마루를 마루로 보라는 것입니다. 마루가 나쁘다는 것은 마루를 붙잡으려 들 때 나빠진다는 뜻입니다.

ādī neveyi ādī nava hæṭiyaṭa anna malak vunāma hari hæḍayi væḍayi dassanayi kiyalā kiyanakoṭa maru hariya penna. ēka tā maru mala

ādīnava를 ādīnava로 보라는 것은, 꽃 하나를 두고 아주 곱다, 멋지다, 아름답다 할 때 그 마루한 부분을 드러내라는 것입니다. 그것이 마루한 꽃입니다.

īṭa passē venavā malaṭa vena eka bala nisā siddha vecca. dahaṭa ayit innē bala dahē rasaja rasa okkoma dīlā daha væhæri væhæriya pōṣaṇaya karanna siddha vunē. ara maru mala nisa.

(이 대목은 원문을 알아듣지 못해 옮기지 못했습니다.)

maru malana tibunā nam ehema ara ekak vennē næhæ. anna ēvaṭa apiṭa tiyenavā maru indriyan ṭikak. maru æhækuyi, maru kanakuyi. maru divakuyi, maru nāsayakuyi, maru kayakuyi maru hikuyi tiyāya taram maru passē yanna.

마루한 꽃이 없었다면 그런 일은 일어나지 않았을 것입니다. 그런 것을 위해 우리에게는 마루한 indriya들이 있습니다. 마루한 눈, 마루한 귀, 마루한 혀, 마루한 코, 마루한 몸, 마루한 마음, 마루를 쫓아가기에 넉넉할 만큼 있습니다.

menna daṭu yanna ōnē. mē væṭiena ājīnava īḷan̆gaṭa dakinavaṭa nam maru passē yanna gihillā siddha vennē menna mē ṭika.

이것을 보아야 합니다. 다음으로 ādīnava를 본다면, 마루를 쫓아가서 일어나는 일이 바로 이것입니다.

onna ōka tamayi malakin kiyā dennē saṁvara. maruvō ayin karanna ōna maruva ēvā ayin karanna.

이것이 꽃 하나로 가르치는 saṃvara입니다. 마루를 걷어 내야 합니다. 그 마루한 것들을 걷어 내야 합니다.

æhæ ayin karanna bæhæ masbuliya ayin karanna bæ. æhen gatta maruhari ayin karanna. etakoṭa æhæ saṁvarayi.

눈을 뽑아낼 수는 없습니다. 눈알을 빼낼 수는 없습니다. 눈으로 받아들인 마루한 부분을 걷어 내십시오. 그러면 눈이 다스려집니다.

hari rassanayi hari lassanayi hari sōka hari maraṇē kiya gatta lassanaṭa ēka maru bavak ayin karanna. lassana passē yana eka næti karapuhama æhæ saṁvara biṁ balāgena hiṭiyat saṁvara vennē næhæ. ē nisā æt deka piyāgena hiṭiyā saṁvara vennet næhæ. æhen balāpu dē ādīnava

아주 곱다, 아주 아름답다, 아주 멋지다 하고 받아들인 그 아름다움에서 마루한 성질을 걷어 내십시오. 아름다움을 쫓는 것을 없애면 눈이 다스려집니다. 땅만 내려다보고 있어도 다스려지지 않습니다. 두 눈을 감고 있어도 다스려지지 않습니다.

vennet næhæ. æhen balāpu dē ādīnava dakinna ōnē mē mēka tamayi ugula maru ugulak bava dakinna ōnē. anna maru ugulak bava dænagattaṭa passē mokada vennē? ugulaṭa ahuvenna hiṭiyē næ. ugulayen bērenna ōnē. maruva bhavaya ætta hæṭayi ugulen pērenna ōnē.

눈으로 본 것의 ādīnava를 보아야 합니다. 이것이 덫이라는 것, Māra의 덫이라는 것을 보아야 합니다. Māra의 덫임을 알고 나면 어떻게 됩니까? 덫에 걸리려 하지 않습니다. 덫에서 벗어나야 합니다. 마루라는 bhava의 덫을 있는 그대로 알고 벗어나야 합니다.

hayi āśvādana bava ættē. ēka ehema tamayi væṭahē. ēka ugulak bava dænagatta dāṭa āśvādaya āśvādaya hæṭiyaṭama dakinavā. ēkē ādīnava dænagattahaṭa venavā. mēka āśvāda dunnaṭa meccara ādīnavayak væṭennē.

assāda가 있는 것은 맞습니다. 그렇게 알아차려집니다. 그것이 덫임을 안 날, assāda를 assāda 그대로 봅니다. 그것의 ādīnava를 알게 됩니다. assāda를 주기는 해도 이토록 큰 ādīnava가 따라옵니다.

dæn mē āśvādaya tiyennē koṭu karanna vitarayi. koṭu kara gattaṭa passē ituru hari okkoma dukgoṭa. dukakmayi mē maru āśvādaya vahala ti. anna ēka dænagattaṭa passē maru passē yana eka ivara vunāma saṁvarayi.

이 assāda는 가두기 위해서만 있습니다. 가두고 나면 나머지는 모두 dukkha 더미입니다. 마루한 assāda가 덮고 있는 것은 오직 dukkha입니다. 그것을 알고 나서 마루를 쫓는 일이 끝나면 다스려진 것입니다.

anna maga kæḍuva gahavāga indriyan ṭika kæḍuva. dæn ōka tamayi vigraha karalā kāya katāva satiyen vigraha karalā tiyennē. ādīnava tamayi vigraha karalā tiyennē. maruva hoyanna giyāma hambavena kayaṭa antimaṭa siddha vena eka.

그렇게 길이 끊기듯 indriya들이 끊어집니다. 바로 이것을 kāyagatāsati에서 풀어 놓았습니다. ādīnava를 풀어 놓은 것입니다. 마루를 찾아다니다 얻은 몸에 끝내 일어나는 일을.

meccara kala maruva passē giya maru kāyak hoyanna gihillā ē passē gihillā hambavecca ādīnava tamayi æṭa kaṭagoḍaval valaṭa parama an̆dapu kan̆duruvala parama budurajāṇan vahansē dēśanā karapu dharmaya tuḷin aragena meccara duk vidilā meccara mærilā meccara kuṇu velā meccara dirā gihillā tabat ēvā hoē yanavada oya maru passē gihil tamayi ōkaṭa koṭu vunē. vidalā tiyennē ānta dukak. maru pasiyē gihillā allagattē dukak.

지금까지 마루를 쫓아 마루한 몸을 찾아다니다 얻은 ādīnava는, 산더미보다 큰 뼈 무더기, Buddha께서 가르치신 dharma로 알게 된 것처럼, 이토록 괴로움을 겪고, 이토록 죽고, 이토록 썩고, 이토록 삭아 버렸는데도 아직 그것을 쫓아가겠습니까? 그 마루를 쫓아가서 갇힌 것입니다. 겪은 것은 끝없는 dukkha입니다. 마루를 쫓아가서 붙잡은 것은 dukkha입니다.

menna mēkē dakinakoṭa dukaṭa hētuva tamayi maru. nǣ maru dēval. priyamanāpa dēval. menna mēka vigraha karalā denakoṭa mokada vennē? ara chandara rāgayak tibuṇā chanda rāgaya vidirā. chandara rāgayadilā giyāṭa passē mokada vennē? samādhiyaṭa bādhā velā tibicca praśnē pragnāva bādhā karana praśna ivarayi.

이것을 보면 dukkha의 까닭은 마루, 곧 마루한 것들, 사랑스럽고 마음에 드는 것들입니다. 이것을 풀어 보여 주면 어떻게 됩니까? 있던 chandarāga가 부서집니다. chandarāga가 부서지고 나면 어떻게 됩니까? samādhi를 가로막던 문제, paññā를 가로막던 문제가 끝납니다.

menna samādhiya væḍenavā kivvē mokakda visirenna deyak nǣhæ. candha rāgaya durāṭa passē miccara kallā ara hæmatænama vis lōkeka ivarayi. chandara rāgaya tamayi kænī tæna mē hita

samādhi가 자란다는 것은 무엇입니까? 흩어질 것이 없다는 것입니다. chandarāga가 떠난 뒤에는 지금까지 사방으로 흩어지던 세상이 끝납니다.

ivarayi. chandara rāgaya tamayi kænī tæna mē hita diyavi.

(이 대목은 원문을 알아듣지 못해 옮기지 못했습니다.)

chandarāgaya nætnam dūvanna kenek næha. satācārayā nætnam satē nissalā. pæṭal tibuṇat, æjīma hon̆daṭa tibuṇat duvanna puḷuvan vat, vistā karanna puḷuvan vunat hētu nætnam. vāhanaya nihalayi.

chandarāga가 없으면 달릴 이가 없습니다. 모는 이가 없으면 탈것은 가만히 있습니다. 기름이 있고 엔진이 멀쩡해 달릴 수 있고 움직일 수 있어도, 까닭이 없으면 탈것은 가만히 있습니다.

mē ætuḷu tamayi candarāgaya. menna mē chandarāgaya nævati 23 tamayi ayin karanna ōnē. anna candarāgaya ayin karanna canda rāgaya maravugulak bava dakinna ōnē. canda rāgaya maragulak bava dækkā nam seturak næhæ. etanama samādhi.

그 안에 탄 이가 바로 chandarāga입니다. 이 chandarāga를 멈추어 걷어 내야 합니다. chandarāga를 걷어 내려면 chandarāga가 Māra의 덫임을 보아야 합니다. chandarāga가 Māra의 덫임을 보았다면 원수가 없습니다. 바로 거기가 samādhi입니다.

itin yam davasa mēmē bhāvanāva kramānukūlava manasa yomu karalā nuvaṇin tērum ganna balanakoṭa chanda rāgayaṭa pahara vadinavā. davasa gānē chandara rāgaya kæpenavā. ehenam bhāvanāva ama kara deyak tuḷa vennē nǣhæ.

그래서 어느 날 이 bhāvanā로 마음을 차례차례 이끌어 슬기롭게 알아보려 하면 chandarāga가 얻어맞습니다. 날마다 chandarāga가 잘려 나갑니다. 그러니 bhāvanā 안에서 무슨 별난 일이 일어나는 것이 아닙니다.

chandarāgaya nædurā nætidāṭa pævisarana vāhanaye natara vuṇā. samādhi nicca chandarāgaya dihāgena navattanna puṭa læn̆galuvat karanna puḷuvan deyak nemeyi.

chandarāga가 떠난 날, 떠돌던 탈것이 멈추었습니다. samādhi는 흔들림이 없습니다. chandarāga를 붙든 채 억지로 멈추려 해서 될 일이 아닙니다.

śrēṣyangē vāhanaya pāgalā mēka hiṭapan hiṭapan kivaṭa hariyannē næha. vistā karalā mēka nævatan nævatiyam kivaṭa hariyannē næha. ēka væḍa karanavā. navatvanna ōna nam nihan̆ḍa vitara.

탈것의 발판을 밟으며 '멈춰라, 멈춰라' 해도 소용없습니다. 풀어서 '멈춰, 멈춰' 해도 소용없습니다. 그것은 계속 움직입니다. 멈추게 하려면 조용해지는 것뿐입니다.

edāṭa iāpiyan iātuvanṭa sṭātu vennet næha. phalayan phalayankaṭa vāhanaya yannet nǣ.

(이 대목은 원문을 알아듣지 못해 옮기지 못했습니다.)

[ugura kǣrīma] ehenam jīvanaya nemeyi oya karannē hētuva dænagena hētuvē phalaya dænagena hētu nirōdhayen phalaya nirōdha vena bava dænagena anna hētuva hoya hētuva nirōdha karanna ōna. ehenam akampaya venna hētuva samādhiya nolæbenna hētuva candāvagaya

그러니 하는 일은 이렇습니다. 까닭을 알고, 까닭의 열매를 알고, 까닭이 사라지면 열매가 사라진다는 것을 알아, 까닭을 찾아 그 까닭을 사라지게 해야 합니다. 그러니 흔들리는 까닭, samādhi를 얻지 못하는 까닭은 chandarāga입니다.

candalāya kiyannē mokakda ē vastun kerehi bæn̆dunu hita priyamanāpō maruva

chandarāga란 무엇입니까? 대상들에 묶인 마음, 사랑스럽고 마음에 드는 것, 곧 마루입니다.

[ugura kǣrīma] onna ē maru yam tænaka nædda edāṭa samādhiya samādhiyak balavanakoṭatnam hoyanna ōnē aniya maṭa hitek karanna bæhænē hitan karanna bæhænē kiyana eka nemeyi.

그 마루가 없는 곳이라면 그날 samādhi가 있습니다. samādhi를 기를 때는 이것을 찾아야 합니다. '나는 마음을 하나로 모을 수가 없어, 모을 수가 없어' 하는 것이 아닙니다.

hita ek karana vagē mama karana ekak nemeyi ēka hētuvē phalayak. æyi ektan karanna bæri chandarāgaya visin mehe yavana nisā nisayi.

마음을 하나로 모으는 것은 내가 하는 일이 아니라 까닭의 열매입니다. 왜 하나로 모을 수 없습니까? chandarāga가 이리저리 보내기 때문입니다.

ehenam maṭa ek karanna nam mehaya natara karanna ōna nam canda rāgaya natara karanna ōnē. mana vaḍana rūpa vaśayen yana balāporottu āśvādaya mana vaḍana satvaya passē yana āśvādaya gandha rasa sparśayak passē yana āśvādaya dharmayan kiyana hitā ē passē yana āśvādayak ætnam. menna mē āśvādaya tamayi mē cantarāgayē tiyennē.

그러니 하나로 모으려면, 이리저리 가는 것을 멈추려면 chandarāga를 멈추어야 합니다. 마음에 드는 rūpa를 쫓는 바람의 assāda, 마음에 드는 소리를 쫓는 assāda, 냄새와 맛과 닿음을 쫓는 assāda, dhamma라는 생각을 쫓는 assāda가 있다면, 바로 이 assāda가 chandarāga 안에 있는 것입니다.

menna mē āśvādaya æti vennē mokak nisāda? mēvā vaṭinavāyi kiyana dr̥ṣṭiya nisā. vaṭinavada novaṭinavāda kiyana eka padēśanayak karalā balanna ōnē. anna ara upakrama sīviyō samatayaṭa pat karagatta hita. dæn budurajāṇan vahansē dēśanā karanavā kiri hita pirisidu karaganna upakramayak tamayi buddhānussatiya dhammānussatiya, saṁghānussatiya

이 assāda는 무엇 때문에 생깁니까? 이것들이 값지다는 diṭṭhi 때문입니다. 값진지 아닌지 살펴보아야 합니다. 그 방편으로 samatha에 이른 마음으로. 이제 Buddha께서 가르치십니다. 더러워진 마음을 깨끗이 하는 방편이 buddhānussati, dhammānussati, saṅghānussati라고.

kirihiṭa upakramaya pirisidu karanavā. yathābōdhaya nemeyi pirisidu karē issel upakrama. dæn yathāpōdi læballa upamen pirisidu karagannavā. vīta rāgī, vīta dōṣī, vīta mōhī

더러워진 마음을 방편으로 깨끗이 합니다. 있는 그대로 깨달아서 깨끗이 한 것이 아니라 먼저 방편으로 한 것입니다. 있는 그대로 깨닫기 전에 방편으로 깨끗이 합니다.

karagannavā. vīta rāgī, vīta dōṣī, vīta mōhī budu guṇa, daham guṇa, saguṇa sī karamin ē guṇa kenehi ē ban̆da uttaman keledī upasthāna karami. mē vidihaṭa kaṭayutu karanakoṭa upakramayen pirisidu venavā. yathābōdhaya pirisidu venna passē. anna upakramaya pirisidu karagatta

vītarāga, vītadosa, vītamoha인 Buddha의 덕, Dhamma의 덕, Saṅgha의 덕을 떠올리며, 그 덕을 지닌 거룩한 분들을 마음으로 모십니다. 이렇게 하면 방편으로 깨끗해집니다. 있는 그대로 깨달아 깨끗해지는 것은 그 뒤입니다.

passē. anna upakramaya pirisidu karagatta manasaṭa yathābhūtaya labanna avaśya kiyana dharmaya ahanna læbenavā. anna dharmaya nuvaṇin menehi kirīmē hækiyāva læbenavā ē hitaṭa. īḷa

방편으로 깨끗해진 마음은 yathābhūta를 얻는 데 필요한 dharma를 들을 수 있게 됩니다. 그 마음은 dharma를 슬기롭게 마음에 새기는 힘을 얻습니다.

kirīmē hækiyāva læbenavā ē hitaṭa. īḷa dharmāvabōdhaya gæna pragnāva pahala vanahama dæn upakramaya mē samathayaka karanna ōnē næha. pragnāva tuḷin ē ṭika karalā chandarāgaya duru karagaṭa passē svabhāvayenma samādhiyē tiyenavā kæḍenna næti. yam kenek eka ekkenāṭa eka

그다음 dharma를 깨치는 paññā가 일어나면 이제는 samatha를 위한 방편이 필요 없습니다. paññā로 그 일을 해서 chandarāga를 걷어 낸 뒤에는 저절로 samādhi에 있습니다. 깨지지 않는 samādhi입니다.

kæḍenna næti. yam kenek eka ekkenāṭa eka eka vidihayi. mēkaṭa igena ganna deyak næ. mē kiyana baṇa ṭika tēruṇā eyā iskōlē nogiyat mē ṭika labanavā. ōnē mē kiyana eka tērum

사람마다 저마다 다릅니다. 여기에는 배울 것이 없습니다. 이 설법을 알아들었다면 학교에 가지 않았어도 이것을 얻습니다.

mē ṭika labanavā. ōnē mē kiyana eka tērum ganna. ē yamkisi kenekṭa mē pūjāgē oya ṭikē tērum giyā. ova balātæddī canda rāgaya vidiṭa paṭan gannā. kandarāgaya næti vunāṭa passēda hiṭagenat samādhi in̆dagenat samādhi kotanin hiṭiyāt samādhi poḍḍak vivē ekak ahuvenaṭa samādhiya

여기서 말하는 것을 알아들어야 합니다. 누군가 이 pūjā의 그 부분을 알아들었다면, 보십시오, chandarāga가 부서지기 시작합니다. chandarāga가 사라진 뒤에는 서 있어도 samādhi, 앉아 있어도 samādhi, 어디에 있든 samādhi, 조금이라도 고요한 틈이 나면 samādhi입니다.

mē samādhiya læbena hæṭa kiyanavā ānāntarika samādhi mē samādhiya vaḍanna aramuṇak ōnē næ. āhārayak avaśya næ.

이 samādhi가 오는 모습을 ānantarika samādhi라고 합니다. 이 samādhi를 기르는 데는 ārammaṇa가 필요 없습니다. āhāra가 필요 없습니다.

āhāra nirōdhayen vana viññāṇa nirōdhaya mē vennē. ehenam mēkē kiyanavā ārya samādhiya. ārya samādhiya læbuna kenāṭa ekama aramuṇakavat næhæ. namut samādhiyē tiyenavā.

āhāra가 사라져 viññāṇa가 사라지는 것이 여기서 일어납니다. 그래서 이것을 ariya samādhi라고 합니다. ariya samādhi를 얻은 이에게는 ārammaṇa가 하나도 없습니다. 그래도 samādhi에 있습니다.

indra varṇa, prajāpatiyiyā dēvatāva durapaṭan dakinavaōna mē samādhiyē tiyena kenā. utum ajānīya dhyāyahitiya obaṭa dhyāna æti bava apiṭa peneyi. samādhiyak æti bava apiṭa pēnavā. hæbæyi oba gaha samādhiya varada gatta aragena apiṭa nopennē.

Inda, Varuṇa, Pajāpati 같은 devatā들이 이 samādhi에 있는 이에게 멀리서 절합니다. '거룩한 ājānīya여, 당신께 jhāna가 있음을 우리는 압니다. samādhi가 있음을 우리는 봅니다. 그러나 당신이 무엇에 기대어 samādhi에 드시는지 우리는 보지 못합니다.'

anik ayaṭat nam anya yōgīṭa aramuṇak tiyenavā. paṭhavi paṭhavi paṭhavi paṭhavi kiyalā paṭhavi saṁgnāva. ā eyālagē samājayē tiyennē paṭhavi saṁgnāva allagatta ehema āpō āpō āpō kiyalā āpō saṁgnāvak kiyanavā jala saṁgnāva ā eyāṭa samādhiya tiyennē jala saṁgnāva nisā ara deviyanṭa pēnavā ēka hæbæyi ohoma kiyana bauddhayekkē hoyanna giyāṭa passē allagat ekakvat nǣha ara vuṇā namut samādhiya kiyannē mēka hari mahā praśnayak ēgollanṭa

다른 yogī들에게는 ārammaṇa가 있습니다. 'pathavī, pathavī' 하며 pathavī saññā를 잡습니다. 그들의 samādhi는 pathavī saññā를 붙잡은 것입니다. 'āpo, āpo' 하며 물의 saññā를 잡습니다. 그의 samādhi는 물의 saññā 때문에 있으니 devatā들에게 그것이 보입니다. 그런데 이런 불자를 찾아보면 붙잡은 것이 하나도 없는데도 samādhi가 있습니다. 이것이 그들에게는 아주 큰 수수께끼입니다.

mēka ati durlabha deyak dakinna næti deyak. lōkē kavadak dakinna tiyena deyak tamayi yamā allagena samādhi labana eka. kisima deyak a kalganna næ samādhi labanakoṭa pragnāven lōkē asāratvaya dækalā athækīma labana samādhi. mēka ati durlabha ārya samādhiya.

이것은 아주 드문 것, 좀처럼 볼 수 없는 것입니다. 세상에서 늘 보는 것은 무언가를 붙잡고 samādhi를 얻는 것입니다. 아무것도 붙잡지 않고 samādhi를 얻는 것, paññā로 세상의 알맹이 없음을 보고 놓아 버려 얻는 samādhi, 이것이 아주 드문 ariya samādhi입니다.

utum ajānīya jātiya mē uttama dæhænna æti obaṭa apagē durapaṭan karana namaskāraya vēvāgē namaskāra karalā yanavā. mē ārya samādhivala

'거룩한 ājānīya여, 이 으뜸가는 jhāna를 지닌 당신께 우리가 멀리서 올리는 절을 받으소서' 하고 절하고 갑니다.

namaskāra karalā yanavā. mē ārya samādhivala svabhāvaya. itin ārya samādhiya amut aramuṇak ganna deyak nemeyi. lōkayē mē mana vaḍana piyavarana dēval æhæṭa rūpa kaṇa śabda nāsayaṭa gandha divaṭa rasa kayaṭa poṭṭhabba manasaṭa dharma kiyapu priyana yamak ætanam. oya mana vaḍana hariya asārayi.

이것이 ariya samādhi의 모습입니다. 그러니 ariya samādhi는 별난 ārammaṇa를 잡는 것이 아닙니다. 세상에서 마음에 드는 것, 사랑스러운 것, 눈에는 rūpa, 귀에는 소리, 코에는 냄새, 혀에는 맛, 몸에는 phoṭṭhabba, 마음에는 dhamma, 그런 사랑스러운 것이 있다면 그 마음에 드는 부분이 알맹이가 없습니다.

oya āśvādaya tiyena hariya asārayi. asārayi kiyalā dænagatta gaman āśvādaya passē yana chanda rāgaya pahara yōdanā visunā. candha rāgaya jīvat vunē sārāya kiyana dr̥ṣṭiya candha rāgaya āhāraya tamayi sārāya kiyana dr̥ṣṭiya.

assāda가 있는 부분이 알맹이가 없습니다. 알맹이가 없다고 아는 순간 assāda를 쫓는 chandarāga가 얻어맞아 흩어집니다. chandarāga는 알맹이가 있다는 diṭṭhi로 살았습니다. chandarāga의 āhāra는 알맹이가 있다는 diṭṭhi입니다.

sāracana dr̥ṣṭiya ivat velā yanavā yathārtaya dakinakoṭa etakoṭa asārayaṁ kiyalā āvā nam chandara rāgayaṭa āhāra nǣ. ehenam chandara rāgaya manasē jīvat karavanna āhāra nætnam puḷuvan kamak nǣha. āhāra nætnam canda rāgaya nirōdha chandara rāgaya nirōdha vunāṭa passē amutu samādhiyaṭa poḍanna deyak næha. samādhiyayi pragnāvayi

참모습을 보면 알맹이가 있다는 diṭṭhi가 떠나갑니다. 그래서 '알맹이가 없다'는 것이 오면 chandarāga에게는 āhāra가 없습니다. āhāra가 없으면 chandarāga는 마음에서 살 수가 없습니다. āhāra가 없으면 chandarāga가 사라지고, 사라진 뒤에는 별난 samādhi를 찾을 것이 없습니다.

poḍanna deyak næha. samādhiyayi pragnāvayi okkoma etana pragnāven tamayi chandarāgaya duru karannē. ara kiyana upakramayen labāgatta samādhiyen tamayi pragnāva pahaḷa karagannē.

samādhi와 paññā가 모두 거기 있습니다. paññā로 chandarāga를 걷어 냅니다. 앞서 말한 방편으로 얻은 samādhi로 paññā를 일으킵니다.

pragnāven chanda rāgaya duru karagattaṭa passē ānantarika samādhiya etana pahaḷa vennē. ēkaṭa kisima aramuṇak avaśya næhæ. vivēkī mohotak innanam ē mohotē samādhiṭa venna. itin mēka vardhanaya venavā. tavat tiyena chandarāgaya bidenna vidennada samādhiya balavat venavā. canda rāgaya hāmuduṭa arihat paḷavaru samādhiya ēka ānāntara samādhiya labannē.

paññā로 chandarāga를 걷어 낸 뒤에 거기서 ānantarika samādhi가 일어납니다. 여기에는 ārammaṇa가 전혀 필요 없습니다. 고요한 순간에 있으면 그 순간 samādhi가 됩니다. 그리고 이것은 자라납니다. 남은 chandarāga가 부서질수록 samādhi가 힘차집니다. chandarāga가 뿌리째 없어지면 arahattaphala samādhi, 그것이 ānantarika samādhi를 얻는 것입니다.

yam arihatphala samādhiyak æda siyalu samādhiya atarin ē samādhiya agrahayi kiyalā dēśanā karanavā. ēhā samānaganna samādhiyak tava lōke næha. mokada mona hētuva kivvā kampā karanna vidhakinna bæ samādhiya anit samādhiyaṭa pahara gahanna puḷuvan vidā kāṭa mē ārya samādhiyaṭa pahara gahalā vidharanna tun lōkē kāṭavat ēka nisā akampaya balavatma samādhiya menna mē samādhiya tamayi ārya vaśayen labāganna balāporottu vennē.

arahattaphala samādhi가 있다면 모든 samādhi 가운데 그 samādhi가 으뜸이라고 가르치십니다. 그와 견줄 samādhi는 세상에 없습니다. 왜냐하면 흔들거나 부술 수 없기 때문입니다. 다른 samādhi는 쳐서 깨뜨릴 수 있지만, 이 ariya samādhi를 쳐서 깨뜨릴 이는 세 세상에 아무도 없습니다. 그래서 흔들림 없는, 가장 힘센 samādhi입니다. 이 samādhi가 ariya의 길로 얻기를 바라는 것입니다.

bāhira samādhiya passē yanak apiṭa hambavennē næha mē mē ārya samādhiyet mārgaphala hamba vennē næha. phala samādhiyak avaśya nam yamaka yamaka magē chandarāgaya bæn̆denavada manā ihiya in̆dalā ecca hoyanna ōnē. monava dækkahada magē hita

바깥 samādhi를 쫓는 동안에는 이 ariya samādhi를 얻지 못하고 magga와 phala도 얻지 못합니다. phala samādhi를 바란다면 지금부터 내 chandarāga가 무엇에 묶이는지 찾아야 합니다.

ecca hoyanna ōnē. monava dækkahada magē hita ædilā yannē āsāve [ugura kǣrīma] æhe dækkahama kaya æhennahama monavā kaṇḍāyu vunāda magē hita ēvaṭa bæn̆dilā yannē. monavā rahaṭada magē hita bæn̆dilā yannē. mona suvan̆dada magē hita bæn̆dennē. mona pahasaṭada magē hita bæn̆dennē eban̆du ākaṭa vana pahasaṭada magē hita bæn̆dennē. mona mona vayā hitanakoṭada maṭa hari āśvādayak kiyagē ē passē hiṭa yanna hiti.

무엇을 보면 내 마음이 바람에 끌려갑니까? 눈으로 볼 때, 귀로 들을 때 어떤 소리에 내 마음이 묶입니까? 어떤 맛에 내 마음이 묶입니까? 어떤 냄새에 묶입니까? 어떤 닿음에, 어떤 몸의 닿음에 내 마음이 묶입니까? 어떤 생각을 할 때 아주 큰 assāda라 여겨 마음이 그것을 쫓아갑니까?

menna mē hoyāgena enakoṭa mē hayenma nægena canda rāga penavā. onna o candarāgaya viganna mokada karanna ōnē? mama mē piyayi manāpayi kiyalā gattē sāravadayakda asāra deyakda asāra deyak kiyalā dænaganna dharmatāvayak tiyenavā sārayi kiyalā pennanna hētu lōkē nǣhæ. yathārthaya etanayi. anna ēka balāgena vimarśanaya karana ōna kiyanavā vidarśanāven labana ārya samādhi. mēka

이렇게 찾아오다 보면 이 여섯에서 일어나는 chandarāga가 보입니다. 그 chandarāga를 깨뜨리려면 무엇을 해야 합니까? 내가 사랑스럽고 마음에 든다고 여긴 것이 알맹이 있는 것인가, 알맹이 없는 것인가. 알맹이 없다고 알 dharma의 이치가 있고, 알맹이 있다고 보여 줄 까닭은 세상에 없습니다. 참모습은 거기 있습니다. 그것을 보고 살펴야 한다, 이것을 vipassanā로 얻는 ariya samādhi라고 합니다.

kiyanavā vidarśanāven labana ārya samādhi. mēka ārya tiyena oya samādhiya mē ārya samādhiya tamayi mē pūjā karalā avasānakama læbilā tiyennē chandarāgaya duru karana vælapi mēka tamayi ārya bhāvanāva ōkē læbena samādhiya kāṭavat kaḍanna bæhæ. kæḍi hētu venavā. itin mēka amutu deyak nemeyi. mēka tamayi niyama kramaya

이 ariya samādhi가 이 pūjā를 하여 마지막에 얻은 것, chandarāga를 걷어 내는 길입니다. 이것이 ariya bhāvanā입니다. 여기서 얻는 samādhi는 아무도 깨뜨릴 수 없습니다. 깨질 까닭이 없습니다. 그러니 이것은 별난 것이 아닙니다. 이것이 참된 방법입니다.

in̆dagenat puḷuvan, hiṭagenat puḷuvan, gaman karut puḷuvan, særisærenut puḷuvan mehema praśnayak mukut mēken budurajāṇan vahansē dēśanā kaḷē menna mē samādhi

앉아서도, 서서도, 걸으면서도, 돌아다니면서도 할 수 있습니다. 이것에는 그런 문제가 전혀 없습니다. Buddha께서 가르치신 것이 바로 이 samādhi입니다.

ēken dakina tīraṇaya mokakda? ētaṁ santaṁ ēkaṁ panītaṁ ehema śāntayi ehema praṇītayi. mokakda mē praṇīsān? yaṭitaṁ sabba saṁkhāra samatha mē siyalu saṁkhārayangē samathayak æyi. sabbūpadi paṭiinissaddha ē siyalu bæn̆dīm vala piḷi nogænīmak æyi. ehenam ēvayan bæn̆dīmen ivat vīmak æyi. æti. taṇhayō mē tr̥ṣṇāva sēvīmak ætda virāgayō mē rāgayen venvīmak ætda nirōdhō mē særi særīma nataravīmak ætda nibbānantimē bæn̆dīmen ikvīmak æti menna mēka kāntānayi. vena allaganna deyak mē lōkē næha. onna tīraṇaya onna pragnāvē

그것으로 보게 되는 결론은 무엇입니까? 'etaṃ santaṃ etaṃ paṇītaṃ', 이것은 고요하고 이것은 뛰어납니다. 이 뛰어나고 고요한 것이 무엇입니까? 'yadidaṃ sabbasaṅkhārasamatho', 모든 saṅkhāra가 가라앉음이 있습니다. 'sabbūpadhipaṭinissaggo', 모든 묶임을 받아들이지 않음, 곧 묶임에서 떠남이 있습니다. 'taṇhakkhayo', taṇhā가 다함이 있고, 'virāgo', rāga에서 떨어짐이 있고, 'nirodho', 떠돎이 멈춤이 있고, 'nibbānaṃ', 묶임에서 벗어남이 있습니다. 이것이 고요합니다. 이 세상에 달리 붙잡을 것은 없습니다.

mē lōkē næha. onna tīraṇaya onna pragnāvē tīraṇaya oya tīraṇaya āvaṭa passē oya tīraṇaya opanægena ena ekak. ēka væḍenna āśvādayi āśvādayayi kiyalā hitena hæma kāraṇayak piḷiban̆dava ēkē ādīnava balanna ōneda mihi karana ēka kāṭavat denna puḷuvan bhāvanāvak nemeyi. eka

이것이 결론, paññā의 결론입니다. 그 결론이 온 뒤로 그것은 빛나며 자라납니다. 그것이 자라려면 assāda라고 여겨지는 모든 일에 대해 그 ādīnava를 보아야 합니다. 그것은 누가 대신 줄 수 있는 bhāvanā가 아닙니다.

kāṭavat denna puḷuvan bhāvanāvak nemeyi. eka ekkenā apiṭa āśvādalā tiyennē eka eka vidihaṭa samahara kiyana samahara rūpayak dækkahama hita ælenavā. ēkama pennanna bæhæ tava kenekuṭa hita ælennē næ. ēka kenāgē vividhākāra svabhāva venavā.

사람마다 assāda가 저마다 다릅니다. 어떤 이는 어떤 rūpa를 보면 마음이 들러붙습니다. 그것을 다른 이에게 보여 주면 마음이 들러붙지 않습니다. 사람마다 모습이 여러 가지입니다. indriya가 저마다 다릅니다.

indriya nāmatvaya ē pudgalayangē venasa tama tamanṭa yamaka kiyana hita bæn̆denavā nam tama taman ēken muduvāganna ōnē. etana etanayi mudahannē. ēka tamā manāsi tama tamanṭa pudgalikayi nē. ēka ē kenāga hita bæn̆dīm pudgalikayi. podu lakṣaṇaya tibuṇat ēkē tiyena hiṭa bæn̆dīm vividhākārayi.

그 사람들의 차이 때문에, 저마다 무엇에 마음이 묶인다면 저마다 거기서 스스로 풀려나야 합니다. 바로 거기서 풀려나는 것입니다. 그것이 마음이고, 저마다 따로입니다. 그 사람의 마음 묶임은 그 사람의 것입니다. 공통된 바탕은 있어도 마음 묶임은 여러 가지입니다.

bilaṭa kāntāvak saraṇa pāvāgena genāṭa passē nændhammā dakinavā kāntāvayak dakinavā. ēka vagē dakinavā.

며느리를 맞아 집에 데려오면 시어머니도 한 여인을 보고, [신랑도] 한 여인을 봅니다. 그렇게 봅니다.

ara genāpu kāntāvagē lassanak tibavā nam ē kāntāvana vasanatāvē tibi vunē ammalā tiyenna epæ ehema næn damsalā tiyennē ēka anit pætta. rāśātiyena ēka samprahaṇayayi.

(이 대목은 원문을 알아듣지 못해 옮기지 못했습니다.)

dæka rūpaya ekak. mē venasa dakinna ōna. itin næn gæṭīma næti karaganna ōnē næ. rāpu pirusa ælīma næti karaganna ōnē næka.

본 rūpa는 하나입니다. 이 차이를 보아야 합니다. 그러니 시어머니는 거슬림을 없애야 하고, 남편은 들러붙음을 없애야 합니다.

vidarśanā karanna ōna vidi anē ma ussam næti deyak tamayi pēnnē. ara pēnavā dan hada pāla yana passa nakōla yanaṭa maṭa nam pennanna bæ eyā balanna ēka anna ē satde nætuva innavā ammayiṭa bala maṭa balanna bæhæ ē rasva phalayan payis velā giya svāmī purudun balā inna sundaratvayak dæn mē

(이 대목은 원문을 알아듣지 못해 옮기지 못했습니다.)

deka ehæni itin ammā gæṭīma næti karaganna ōnē svāmadhaya ælīma næti karaganna ekama vastuva tata deyā ākāraya dakina itin ēken apiṭa kiyanna bæ lassana kāntāva nāgika vastuvak kiyalā nænda sādha vastuvak vunā purusayaṭara purudu harata vastuvak vanavā. ē dekē svabhāvaya hæma

이 둘이 그렇습니다. 그러니 어머니는 거슬림을 없애야 하고 남편은 들러붙음을 없애야 합니다. 같은 대상을 두 가지로 보는 것입니다. 그러니 고운 여인이 [누구에게나] 같은 대상이라고 말할 수 없습니다. 시어머니에게는 거슬리는 대상이 되고, 남편에게는 끌리는 대상이 됩니다. 그 둘의 모습이…

ē nisā mēkedi api dakinna ōnē tamanṭa aramuṇu venakoṭa ē aramuṇa anuva tamanṭa ælīmak pahaḷa venavada gæṭīmak pahaḷa venavada mulāvaṭa patvīmak venavada ælīmaṭa gæṭīmaṭa mulāvaṭa pat venavā nam chandara rāgaya mul karagatta kāraṇayak ōna. ehenam mēkē asāratvaya dakinna purudu

그러니 여기서 우리가 보아야 할 것은, 무엇이 ārammaṇa가 될 때 그에 따라 내게 들러붙음이 일어나는지, 거슬림이 일어나는지, 홀림이 일어나는지입니다. 들러붙음, 거슬림, 홀림이 일어난다면 chandarāga를 뿌리로 한 일입니다.

ōna. ehenam mēkē asāratvaya dakinna purudu venna ōna. dukē atvaya nemeyi budurajāṇan vahansē dakinna kivvē dukaṭa hētu asāratvaya dukaṭa hētuva priyamanāpaya mē priyamanāpaya asāratvaya dakinakan nivan dakinna hamba vennē næ. apiṭa purudu velā tiyennē dukē asārapatvaya dakinna. mahaḷu venavā dukayi, leḍa venavā dukayi, mærenavā dukayi. ō dukayi dukayinē okkoma dukayi dukayi dukayi kiyana eka innē.

그러니 그것의 알맹이 없음을 보는 데 익숙해져야 합니다. Buddha께서 보라고 하신 것은 dukkha 자체가 아니라 dukkha의 까닭의 알맹이 없음입니다. dukkha의 까닭은 사랑스럽고 마음에 드는 것이고, 이 사랑스러운 것의 알맹이 없음을 볼 때까지 nibbāna를 볼 수 없습니다. 우리가 익숙한 것은 dukkha만 보는 것입니다. 늙는 것은 dukkha, 병드는 것은 dukkha, 죽는 것은 dukkha, 모두 dukkha, dukkha, dukkha 하고 있을 뿐입니다.

ē æn mē nisā mokada karannē? yathārthaya dæka ganna bæruva. duka bava hæbǣnam æyi ē duka haṭagattē monavada hētu vennē? kohomada ē dukaṭa pædunnē? etakaṭa mula mokakda? anna ēkaṭa balā em dukaṭa hētuva chanda rāgayen ē pāsta ham̆bā giya nisayi. ēken tamayi oya duka goḍanægennē.

이것 때문에 어떻게 됩니까? 참모습을 보지 못합니다. dukkha가 참이라면 그 dukkha는 왜 생겼습니까? 무엇이 까닭입니까? 어떻게 그 dukkha에 빠졌습니까? 그 뿌리는 무엇입니까? 그것을 보면, 이 dukkha의 까닭은 chandarāga로 [즐거운 것을] 쫓아갔기 때문입니다. 그것으로 이 dukkha가 쌓여 갑니다.

cantara rāgaya atharicca ākārayen duken goḍanægemin tiyena mādhyaya ivat venna hētuva næti vena cantarāgiya ādīnavala dækkisā chanta rāgaya daru karannada bæ. ehenam budu dahama

(이 대목은 원문을 알아듣지 못해 옮기지 못했습니다.)

chanta rāgaya daru karannada bæ. ehenam budu dahama tiyennē duka gæna balanna nemeyi. dukaṭa hētu asāratvaya balanna. namut ada purudu velā tiyennē dukayi dukayi kiyana eka kiya innada

그러니 Buddha의 dharma는 dukkha를 들여다보라고 있는 것이 아니라 dukkha의 까닭의 알맹이 없음을 보라고 있는 것입니다. 그런데 오늘날은 dukkha, dukkha 하고 말하는 데 익숙해져 있습니다.

itin ōka api haṭiyaṭa dakinna ōnē. itin ēka apiṭa kiyalā vigraha karalā tērum ganna bæri nam krama katāvak vigraha karalā dunnahama ē krama katāva tiyennē dukaṭa hētuvē yasātvaya dakinna nam ēka nivan maga dænagena hiṭiyat nodæna hiṭiyat ēkaṭa saban dīgena ēkaṭa anukūlava hitanna paṭan gattē. dukaṭa hētu sāvat venava dakinna dakinna budurajāṇan vahansē dēśanā karē nivan maga væḍenavā.

그러니 우리는 그것을 제대로 보아야 합니다. 말로 풀어서 알아듣지 못한다면, 차례로 이끄는 이야기를 풀어 주면, 그 이야기는 dukkha의 까닭의 알맹이 없음을 보게 하려는 것이니, nibbāna의 길을 알든 모르든 그것에 힘을 보태 그에 맞게 생각하기 시작합니다. dukkha의 까닭의 알맹이 없음을 보고 또 볼수록 nibbāna의 길이 자란다고 Buddha께서 가르치셨습니다.

dæn priyamanāpasē asāya dakinnayi purudu vennē. ēkayi nivan vudu magayi. purudu velā tiyennē hæma ehakama dukayinē dukayinē mē okkoma dukayi manāva væḍak næhæ dæn in̆dalā væḍakut næhæ. jīvitayet epā velā tiyennē mē okkoma duk kiya hindāyi purudu velā tiyennē.

이제 사랑스러운 것의 알맹이 없음을 보는 데 익숙해져야 합니다. 그것이 nibbāna, Buddha의 길입니다. 그런데 익숙해진 것은 어디서나 'dukkha다, dukkha다, 이 모든 게 dukkha다, 아무 쓸모없다, 이제 살아도 쓸모없다' 하는 것입니다. 삶에 싫증 난 것도 모두 dukkha라고 말하는 데 익숙해졌기 때문입니다.

eyā purudu velā tiyennē mokakda mē lōkē duka næti tænak hoyaṭa hilā tiyalā duka næti karanna deyak nǣha kiyalā asānayaṭa pat velā. ēkayi jīvitaya pavelā tiyennē. tātnā karalā neme.

그가 익숙해진 것은 무엇입니까? 이 세상에서 dukkha 없는 곳을 찾아다니다가 dukkha를 없앨 길이 없다며 실망에 빠진 것입니다. 그래서 삶이 무거워진 것이지, 깨달아서 그런 것이 아닙니다.

mēvā okkoma dukayi maṭa dæn mēvā vin̆dalā idalā epā velā dannē maṭa pāvilā laganna hienavā. īṭa vaḍā hon̆dayi ēka dæn duke nidahas venak nemeyi bæluvē. anē ē duka patē āvē næhanam koccara hon̆dada namut ēka isila læbennē næ. ēken duk venavā.

'이 모든 것이 dukkha다, 이제 겪을 만큼 겪어 지겹다, 차라리 뛰어내리고 싶다, 그게 낫다.' 이것은 dukkha에서 벗어나는 길을 본 것이 아닙니다. '아, 그 dukkha가 내게 오지 않았다면 얼마나 좋을까.' 그러나 그 바람은 이루어지지 않습니다. 그래서 괴로워합니다.

lōka hita novena deyak barāpot velā duk venavā. haṭagatta lōkaya duken nidahas venna tænak nǣ. haṭagatta lōkayam dukakma haṭagattā. ēkē sæpa koyida?

세상에서 이루어지지 않는 것을 바라다가 괴로워합니다. 생겨난 세상에는 dukkha에서 벗어날 곳이 없습니다. 생겨난 세상 자체가 dukkha로 생겨났습니다. 거기에 즐거움이 어디 있습니까?

ē dukaṭa ædalā dæmmē mokak nisāda priya svabhāvaya matura svabhāvaya nætē ævilā tiyena āśvādaha mātraya nisā. onna oya āśvāda mātraya kiyalā dænagattāṭa hētuva ivarayi dukaṭa ædalā yannē. ehenam maṭa kaḍak tiyennē haṭagatta duka vidinavā. matu sukak haṭagænīmaṭa hētu vennē menna mē etakoṭa

무엇이 그 dukkha로 끌고 갔습니까? 사랑스러운 모습, 달콤한 모습으로 다가온 한낱 assāda 때문입니다. 그것이 한낱 assāda임을 알고 나면 dukkha로 끌고 가는 까닭이 끝납니다. 그러면 내게 남은 것은 이미 생긴 dukkha를 겪는 것입니다. 앞으로 dukkha가 생길 까닭이 되는 것은 바로 이것입니다.

haṭagænīmaṭa hētu vennē menna mē etakoṭa hētuva tibunot mē pera dukaṭa tacca hētu vasa āśvādaya vipākaya tamayi mē haṭagattē. ehenam mēka næti karagannat dæn āśvādaya duru karaganna ōna. āśvādayagē asātvaya dakinna ōnē.

까닭이 남아 있다면, 지금 생겨난 이것은 지난 dukkha의 까닭이었던 assāda의 vipāka입니다. 그러니 이것을 없애려면 이제 assāda를 걷어 내야 합니다. assāda의 알맹이 없음을 보아야 합니다.

āśvādaya næti velā kiyanam chanda rāgaya duru vunā nam mē antima kaya a mē antima duka mē dukē avasānayē nævata dukak koṭana naganē cantaragaya næti nisā dukē avasānaya etana e dænagattot mēka budu maga mē budu maga væhilā tiyenavā kivvē ōkayi. adannē kisima tænaka sundaratvaya ādīnava dakina kiyalā pennana eka nemeyi pennannē. dukama balanna duka gænama

assāda가 사라졌다면, chandarāga가 걷혔다면, 이 마지막 몸, 이 마지막 dukkha, 이 dukkha의 끝에 다시 dukkha를 쌓지 않습니다. chandarāga가 없으니 dukkha의 끝이 거기입니다. 이것을 안다면 이것이 Buddha의 길입니다. Buddha의 길이 덮여 있다고 한 것이 이것입니다. 오늘날은 어디서도 아름다움의 ādīnava를 보라고 보여 주지 않습니다. dukkha만 보라, dukkha만 생각하라고 보여 줍니다.

hitanna ena ena duka gæna hitanna meyā duk goḍak kiyalā hitā ōka pennanna dukaṭa hētuva pennalā hiṭam menna mēkayi dukaṭa hētuva onna oya hētuva ayin karagattat oya duk phalayen nidahas venavā kiyalā ki dahama gannē næha. mē nisā velā tiyennē ōgala duka gæna hita hiṭa hiṭa inna innavā misā ara du sundaratvaya gæna hitannē næhæ. sundaratvaya asāya hitanna ōnē.

닥쳐오는 dukkha를 생각하라, 이 몸은 dukkha 덩어리라고 생각하라 하고 보여 주지만, dukkha의 까닭을 보여 주며 '이것이 dukkha의 까닭이다, 이 까닭을 걷어 내면 dukkha의 열매에서 벗어난다'는 dharma는 받아들이지 않습니다. 그래서 그들은 dukkha만 생각하며 지낼 뿐 아름다움에 대해서는 생각하지 않습니다. 아름다움이 알맹이 없다고 생각해야 합니다.

sundaratvaya asāya mohotak hituva nam ē mohotē nivan dakinavā. ē mohotaṭa væḍema nivan pærya māgiya onna oya ārya māgaya vecca nisā tamayi ada nivan nættē. itin hæma velē balanna ōnē

아름다움이 알맹이 없다고 한순간이라도 생각했다면 그 순간 nibbāna를 봅니다. 그 ariya의 길이 덮여 버렸기 때문에 오늘날 nibbāna가 없는 것입니다.

nættē. itin hæma velē balanna ōnē priyayi manāpayi, sundarayi kiyalā yamak aramuṇu venavā onna asātvayak aramuṇā. onna ōka tamayi asāvattaya. mē priyamanāpatayen āvē maragula onna mara ugulak āvanna maragulaṭa koṭu venna yannē. priyamanāpaya maragulā priyamanāpaya maravugulā kiyalā bhāvanā karanā ōkat bhāvanāva nivan dakina bhāvanāva

그러니 언제나 보아야 합니다. 사랑스럽다, 마음에 든다, 아름답다 하는 무언가가 ārammaṇa가 되면, 보십시오, 알맹이 없는 것이 ārammaṇa가 된 것입니다. 이것이 알맹이 없음입니다. 이 사랑스러운 것으로 온 것은 Māra의 덫입니다. Māra의 덫이 왔습니다. 그 덫에 갇히러 가는 것입니다. '사랑스러운 것은 Māra의 덫이다, Māra의 덫이다' 하고 bhāvanā를 하면 그것도 bhāvanā, nibbāna를 보는 bhāvanā입니다.

ōka tērum ganna ōnē. ōka tērum gattaṭa passē priyamanāpata vamati marulē ādīnō dækka nam ādīnavayō dækkaṭa passē chanda rāgayaṭa āhāra ivarayi. aramuṇu gannē næha. viyamanā passen ganna eka ivarayi. ehenam canda rāgaya nidahas vunā nam horanna ōna hara tiyena uccarayi. tava ekak karanna buddha ahama balanna næ canda rāgaya duru karanna vitarayi buddha ahama pratiphalaya labanna tiyana uccara karanna tiyenna.

그것을 알아들어야 합니다. 알아듣고 나서 사랑스러운 것을 Māra의 덫이라 보아 ādīnava를 보았다면, ādīnava를 본 뒤에는 chandarāga의 āhāra가 끝납니다. ārammaṇa를 잡지 않습니다. 사랑스러운 것을 쫓아 잡는 일이 끝납니다. 그러니 chandarāga에서 풀려났다면 해야 할 일은 그만큼입니다. Buddha의 dharma에서 달리 할 것은 없습니다. chandarāga를 걷어 내는 것만이 Buddha의 dharma에서 열매를 얻기 위해 할 일의 전부입니다.

candanāgaraya duru karagattaṭa pa tavat mokakda tiyennē balama kon ekak næhæ okkoma poralayi onna budu dahama tiyena misak igena gannavā kapan karannavat sūtra kaṭapān karannavat gāthā kaṭan karannavat ōvagē vuluvak nemeyi. chandāgiya yathāgataya dækalā duru karagannayi budu dahamaṭa bohoma puṁci koṭa oya ēka kena vividhākārayen karaganna nam budu buddhātaya vividhākāra dharma dēśanāvan kaḷā ēken midenna. ēka tamā suvāsa dahanat dharmaskandhaya kivvē yōka. itin api

chandarāga를 걷어 낸 뒤에 또 무엇이 남습니까? 아무것도 없습니다. 모두 다 채워졌습니다. Buddha의 dharma는 배우거나 sutta를 외우거나 gāthā를 외우라고 있는 것이 아닙니다. 짧게 말해 Buddha의 dharma는 chandarāga를 있는 그대로 보고 걷어 내라고 있는 것입니다. 그것을 여러 가지로 해내도록, 거기서 벗어나도록 Buddha께서 여러 가지 설법을 하셨습니다. 그것이 84,000 dhammakkhandha라는 것입니다.

dharmaskandhaya kivvē yōka. itin api balāganna ōnē. ēken apima tērum ganna ōnē. maṭa candrāgayak nægena maṭa āśvādayak piḷiban̆davada hita bæn̆dennē. mona mona jātiya aramuṇu dækka aha anna ēkayi maṭa hituna ugula aku velā tiyena koṭu velā tiyena ugula ekayi. onna oya ugulen ma nidahas vecca nisā duken nidaha

그러니 우리가 살펴보아야 합니다. 그것으로 우리 스스로 알아들어야 합니다. 내게 chandarāga가 일어나는 것은 어떤 assāda에 마음이 묶여서인가, 어떤 종류의 ārammaṇa를 보고 들었을 때인가. 그것이 내가 걸려 갇혀 있는 덫입니다. 그 덫에서 풀려나면 dukkha에서 풀려납니다.

onna ōka dænagattāṭa hæma tērena manāsaya balanna ōnē. kotanada hita bæn̆dennē? ēken ayin hita bæn̆dena ekē aharatvaya balanna. anna aratvaya dakinna purudu vunot duken midu næha. itin mē karmasthāna hatavā kivvē mē pūjāva kivvē onna oya asāratvayen midena væḍapiṭa. sundara lōkayen muduvennē.

그것을 알았다면 일어나는 모든 마음을 살펴보아야 합니다. 마음이 어디에 묶입니까? 거기서 떨어져 나와, 마음이 묶이는 것의 알맹이 없음을 보십시오. 알맹이 없음을 보는 데 익숙해지면 dukkha에서 벗어납니다. 그래서 이 kammaṭṭhāna, 이 pūjā라고 한 것은 그 알맹이 없는 것에서 벗어나는 길입니다. 아름다운 세상에서 풀려나는 것입니다.

sundara lōkaya mudanna budu baṇa misak duka balavā inna budu bana nemeyi tiyennē. namut ada tiyennē duka pennana budu dahamak hæṭiyaṭa pennalā tiyennē.

Buddha의 가르침은 아름다운 세상에서 풀려나게 하려는 것이지 dukkha만 들여다보며 앉아 있으라는 것이 아닙니다. 그런데 오늘날은 dukkha를 보여 주는 Buddha의 dharma처럼 보여 주고 있습니다.

duka dækkā nam api dakinna ōnē ē issalama. æyi mēka væṭennē? hētuvak vitarayi. hētuvak nætnam phalayak. mē duk phalaya læbinna velā tiyennē dukaṭa tibicca hētuva nisā. balā tibicca āsāva pera bhavayē tibicca nisāma tamayi anna ē candarāgayen tamayi mē bhavaya æhæk haṭagattē. ahana tibena āsāva kelapalak nætuva tibicca nisā tamayi ē kana ivarenakoṭa perabhavaya kana ivarenna mē særē æhæk haṭaganna. kanak haṭaganna.

dukkha를 보았다면 맨 먼저 보아야 할 것은 이것이 왜 닥치느냐입니다. 까닭이 있을 뿐입니다. 까닭이 없으면 열매도 없습니다. 이 dukkha의 열매를 얻게 된 것은 dukkha의 까닭이 있었기 때문입니다. 지난 bhava에서 보고 또 보려던 바람이 있었기에, 그 chandarāga로 이 bhava의 눈이 생겼습니다. 듣고 싶은 바람이 끝없이 있었기에 지난 bhava의 귀가 다하자 이번에 다시 눈이 생기고 귀가 생겼습니다.

suvan̆da ibala ibalā ēka madhikagama nisā ē āsāvē ivarayak tibcē næti nisā tamayi yalis suvan̆du hoyanna indriyak haṭagatta nāhaya kiyalā. saha balalā balalā tibicca āsāvē ivarayā næti vecca nisā tamayi jali ahapas yana divan haṭagattē. kā pahasa labalā āsāva madivalā tibicca ē nisā tamayi yalit pahasa labanna kayak haṭagannē. hitalā hitalā hitaṭa tibicca āsāva vadiva vecca nisā tamayi yaḷit hitanna puḷuvan hitak haṭaganna. ehenam onna oya āsā haya ticca nisā tamayi oya jātiyē hayak haṭagattē matu phalaya vagē.

냄새를 맡고 또 맡아도 모자라 그 바람이 끝나지 않았기에 다시 냄새를 찾을 indriya인 코가 생겼습니다. 맛을 보고 또 보아도 바람이 끝나지 않았기에 다시 맛을 찾는 혀가 생겼습니다. 닿음을 누려도 바람이 모자랐기에 다시 닿음을 누릴 몸이 생깁니다. 생각하고 또 생각해도 바람이 모자랐기에 다시 생각할 수 있는 마음이 생깁니다. 그러니 그 여섯 바람이 있었기에 이 jāti에 여섯이 생겨난 것입니다. 앞으로의 열매처럼.

en oya haya at karagattē nætnam oya hituva dæn tibunot matu æsa kana dāsē śarīrayē mana tiyena phalayen pērena tænak næha. āyet duka goḍaganna hitu. duken nidahas venna ōna nam mokada karanna ōnē? æsa kana divanāsaya śarīraya mana goḍanaganna hitu vecca rūpa rāga śabda rāga gandha rāga rasa rāga poṭṭhabba rāga dhamma rāga kiyana rāgayakin chandara rāgayak tibuṇada onna ōka duru karaganna upakrama hoyanna ōna. onna ōkaṭa nayi buddha dahama tiyannē.

그 여섯을 놓지 않는다면, 그 바람이 지금 남아 있다면 앞으로 눈, 귀, 혀, 코, 몸, 마음이 있는 열매에서 벗어날 곳이 없습니다. 다시 dukkha를 쌓는 까닭이 됩니다. dukkha에서 벗어나려면 무엇을 해야 합니까? 눈, 귀, 혀, 코, 몸, 마음을 쌓는 까닭이 된 rūpa rāga, sadda rāga, gandha rāga, rasa rāga, phoṭṭhabba rāga, dhamma rāga라는 chandarāga가 있었다면 그것을 걷어 낼 방편을 찾아야 합니다. 바로 그것을 위해 Buddha의 dharma가 있습니다.

ada budahama ganna hadannē ōkaṭa nemeyi. ōka vardhanaya karanna. han̆dunkuva aribi bagilā pūjā kara suvan̆damin muni dupadalā yanavā. dæn suvan̆daṭa tiyena āśvādaya ivara karāda næn buduhāmuduruva na suvan̆da gāla vena kivvā. oba vahansēt mē piyanna hari āsvādayi. ēka nē oba vahansēṭa suvan̆da dennē. api gattē dæn oya vidihaṭa suvan̆da dennē. anna laukika vū mulā māgayakaṭa bæm suvan̆dapudanaya.

오늘날 Buddha의 dharma를 받아들이는 것은 그것을 위해서가 아니라 그것을 키우려는 것입니다. 백단향 향을 피워 pūjā를 올리며 향기를 풍기고 갑니다. 이제 향기의 assāda가 끝났습니까? '부처님, 향기가 좋습니다. 부처님께서도 이것을 무척 좋아하시지요. 그래서 부처님께 향을 올립니다.' 우리는 이렇게 향을 올립니다. 그것은 세속의 홀린 길에 묶인 향 올림입니다.

api suvan̆da pu kiyannē mokakda? guṇa suvan̆daṭa upamā karaganna. mē suvan̆da guṇa suvan̆daṭa upamā karanavā. guṇa suven yuktavanna budurajāṇan vahansēgē guṇa mokakda guṇa suvan̆da kiyannē? rāgayē gan̆dayi, dvēśayē gan̆dayi, mōhaya gan̆dayi.

우리가 향 pūjā라고 하는 것은 무엇입니까? 덕의 향기에 빗대는 것입니다. 이 향기를 덕의 향기에 빗댑니다. 덕의 향기를 지니신 Buddha의 덕, 덕의 향기란 무엇입니까? rāga는 악취, dosa는 악취, moha는 악취입니다.

rāgakṣaya suvan̆dayi, dvēśakya suvan̆dayi, mōhakya sadayi ārayana gan̆da suvan̆da dakinna ōnē lōkē gan̆da suvan̆da ekak. lōkē gan̆da suvan̆da dækalā nivan dakinnaka. ārya vinaya gan̆da sū dækkadāṭa nivan ma vagē vitara.

rāga가 다함은 향기, dosa가 다함은 향기, moha가 다함은 향기입니다. ariya의 악취와 향기를 보아야 합니다. 세상의 악취와 향기는 다른 것입니다. 세상의 악취와 향기를 보아서는 nibbāna를 볼 수 없습니다. ariya vinaya의 악취와 향기를 본 날, nibbāna가 가까이 있는 것과 같습니다.

ārya vinayē gan̆da mokakda? rāga gan̆da, dvēśa gan̆da, mōha gan̆da. ārya vinayē suvan̆da mokakda? vīta rāgī suvan̆da, vīta davasī suvan̆da, vīta mōhī suvan̆da. menna mē upamāva tuḷin ārya vinaya pætta ganna ōnē. ārya vinaya dharmaya tērum ganna lōkōttara dharmaya tiyennē otana.

ariya vinaya의 악취는 무엇입니까? rāga의 악취, dosa의 악취, moha의 악취입니다. ariya vinaya의 향기는 무엇입니까? vītarāga의 향기, vītadosa의 향기, vītamoha의 향기입니다. 이 비유를 통해 ariya vinaya 쪽을 잡아야 합니다. ariya vinaya의 dharma를 알아들을 lokuttara dharma가 거기 있습니다.

ehenam mē han̆dun pūrē suvan̆daya mama pūjā karannē mokakda? vīta rāgī suvan̆da vīta dōṣī suvan̆da. prīta mōhī suvan̆dara mē nāhaya mōlana suvan̆daṭa nemeyi. namut mēka upamāva menna mevan upasaṁharaya. metē saṁsandanaya karalā purudu vennē. mē saṁsandanaya kirīma yathārtha avabōdha karanna hiṭa.

그러니 이 백단향의 향기로 내가 올리는 것은 무엇입니까? vītarāga의 향기, vītadosa의 향기, vītamoha의 향기입니다. 코로 맡는 향기가 아닙니다. 이것은 비유이고, 이것은 그 맞대어 봄입니다. 이렇게 견주는 데 익숙해지는 것입니다. 이렇게 견주는 것은 참모습을 깨닫기 위해서입니다.

ara ana guṇa suvan̆da kivvē onna ōkayi. vīta rāgī suvan̆da guṇa suvan̆dak. vīta dōṣī suvan̆da guṇa suvan̆dak vīta mōhī suvan̆da guṇa suvan̆dak. ē malak vīta rāgī suvan̆damayi ōnē. ehenam rāgaya ælanot gan̆dayi. rāgayen ahak vunot suvan̆dayi. upamāvak pennanam hoyalā balanna kavadahari ma dakina deyak pennanna. rāgayehi innakan rāgika indriya gan̆davā. rāgaya atradāvaṭa gan̆da. venasa dakinna.

덕의 향기라고 한 것이 이것입니다. vītarāga의 향기는 덕의 향기, vītadosa의 향기는 덕의 향기, vītamoha의 향기는 덕의 향기입니다. 꽃 하나에서도 vītarāga의 향기가 필요합니다. rāga에 들러붙으면 악취이고, rāga에서 떨어지면 향기입니다. 비유를 보여 주려면 찾아보아서 언젠가 볼 수 있는 것을 보여 주십시오. rāga에 머무는 동안 rāga의 indriya는 악취가 납니다. rāga를 놓은 날에는 [악취가 줄어듭니다]. 그 차이를 보십시오.

ada api dækkā hari atdækī gīta rāgaya suvan̆dayi rāgaya gan̆da rāgaya æsuru karana pāskal sāra indriya gan̆da rāgayen ven venna ven venna indriya tiyenavā gadak dakinna hamba vennē menna mehema svabhāvayak tiyenavā.

오늘 우리는 참으로 겪어 보았습니다. vītarāga는 향기이고 rāga는 악취입니다. rāga를 가까이하는 indriya는 악취가 나고, rāga에서 떨어질수록 indriya의 악취가 [줄어드는] 그런 모습을 볼 수 있습니다.

æhen rāgayaṭa mul venaṭa væḍiya balavat kanen rāgayaṭa mul vennē. kanē rāgayaṭa væḍiya balavat nāsayen ganna kālaya īṭa vaḍā balavat diven ganna kālaya īṭa vaḍā balavat kayen ganna kālaya balavat karē rāgaya kiyana ekaṭa balavat venavā. æhæ

눈보다 귀가 rāga의 뿌리로 더 힘차고, 귀의 rāga보다 코로 잡는 것이 더 힘차고, 혀로 잡는 것은 그보다 더 힘차고, 몸으로 잡는 것은 더욱 힘차서 rāga라는 것이 점점 힘을 얻습니다.

balavat karē rāgaya kiyana ekaṭa balavat venavā. æhæ piṭaka karana atūtiya im̆balā varanavā. ē kiyannē kaba kan̆du. īṭa passē kayapiṭaka karapu pasūtiyak ibalalā vaḍanavā. mama saṁla hāmun̆dura kiyanakoṭa venasak

눈에서 나오는 것을 냄새 맡아 봅니다. 곧 눈곱입니다. 그다음 몸에서 나온 땀을 냄새 맡아 봅니다.

vaḍanavā. mama saṁla hāmun̆dura kiyanakoṭa venasak ehema tiyenavada kabalā balapu gatiyaṭa valā venasak tiyenavada dænenavada saralaṁ ipalā balapu nāsaya tibca pæhæṭu ṭika ipalalā balanna. ē nika kohomada

(이 대목은 원문을 알아듣지 못해 옮기지 못했습니다.)

divē tiyena kārama ṭikak aragena ipalā balana. data karara mæddena nætnam ehema tava kohota dakinna ha dasagānē mæda mæn̆dayi kiyalā damā anna etana pēnavā kaṭē tiyena gamayi.

혀에 낀 백태를 조금 떼어 냄새 맡아 보십시오. 이 사이에 낀 것도 그렇게 해 보면, 거기서 입안의 냄새가 보입니다.

kāyika indriyangē tibivena jarāvak ibalā balanavā. etakoṭa pēnavā ekaṭa gan̆da bin̆dina kohomada kiyalā tiyennē. æsē gan̆da væḍiyi kanē gan̆da væḍiyi, kanē gan̆da væṭiya nāsayē gan̆da væḍiyi, nāsayē gan̆da væḍiyi, kaṭē gan̆da væḍiyi kaṭē gan̆dalāṁgī indriyanga han̆dā.

몸의 indriya들에서 나오는 더러운 것을 냄새 맡아 봅니다. 그러면 악취가 어떻게 차례로 짙어지는지 보입니다. 눈의 악취보다 귀의 악취가 짙고, 귀보다 코가 짙고, 코보다 입이 짙습니다. 그렇게 indriya들의 악취가 다릅니다.

dækkada kiyana eka ahanna puḷuva. ē vagēma rasaya hoyāgena giya ekē gan̆da piṭa karanakoṭa mala gan̆da væḍa.

보셨느냐고 물을 수 있습니다. 그와 같이 맛을 쫓아 먹은 것을 내보낼 때 똥은 악취가 더 짙습니다.

mutrāganna jarā gan̆da væḍi. dæn mēka gan̆da væḍi vunē hæṭipa. mē gan̆da væḍi vuṇē mokak nisāda? rāga gan̆da, dvēśa gan̆da, mōha gan̆da tiyena nisā. kāgaya væḍi vecca eka rāga gan̆dak. gan̆damayi kayana ipade. ekama kaya tiyena indriya vividhākāraya gan̆denna ipadē. ekama kaya ekama mokakda tiyenna epā. næ para ehema tiyenavā. ekamayi indriyak paha gan̆da pas ākāraya væḍipurāgē yomu karapu pættaṭa væḍipura ganna venasa nædda?

오줌 같은 더러운 것은 악취가 짙습니다. 왜 악취가 짙어졌습니까? rāga의 악취, dosa의 악취, moha의 악취가 있기 때문입니다. 몸이 더한 것은 rāga의 악취입니다. 몸은 악취로 태어났습니다. 같은 몸에 있는 indriya가 저마다 다른 악취를 띱니다. 같은 몸인데 그럴 리 없다고요? 아닙니다, 그렇습니다. 같은 몸의 다섯 indriya가 다섯 가지 악취를 내니, 더 많이 기울인 쪽일수록 더 짙어지는 차이가 있지 않습니까?

dæn mēken dænaganna ōnē. rāgayē gan̆dak, dvēśayē gan̆dak, mōhaya gan̆dak. vīta rāgaya suvan̆dayi vīta dōṣaya suvan̆dayi vīta mōha gan̆da næti bæn̆da. nætnam ārya vinaya pennana suvan̆da pætta. daham suvan̆da guṇa suvan̆da kivvē onna ōkaṭa itin gan̆da suvan̆da tōrāganna nemeyi ārya veniya gala pætta ayin karanna ōnē suvan̆da pættaṭa næn̆guru venna ōnē. mēkat ektarā.

이것으로 알아야 합니다. rāga의 악취, dosa의 악취, moha의 악취가 있다는 것을. vītarāga는 향기, vītadosa는 향기, vītamoha는 악취 없는 향기, 곧 ariya vinaya가 보여 주는 향기 쪽입니다. dharma의 향기, 덕의 향기라고 한 것이 이것입니다. 세상의 악취와 향기를 고르는 것이 아니라, ariya vinaya의 악취 쪽을 걷어 내고 향기 쪽으로 기울어야 합니다. 이것도 하나의 [방법]입니다.

oya hæma kramayakinma tiyennē mokakda chandara rāgaya atharina væli midiha. duka atharinna væḍi midinna api kohē yannē? pera bhavagen haṭagatta canda rāgayen haṭagatta mē dukvala atralā kohē gihillā sæpidi mærena ekan mēka innē vin̆dinavā. upēkṣāṭa patvena mēka vipākaya

이 모든 방법에 있는 것은 무엇입니까? chandarāga를 놓아 벗어나는 길입니다. dukkha를 놓고 벗어나려고 우리는 어디로 갑니까? 지난 bhava의 chandarāga로 생겨난 이 dukkha를 놓고 어디로 가서 즐겁게 살겠습니까? 죽을 때까지 이것을 겪습니다. upekkhā에 이르러 이것을 vipāka로 겪는 것입니다.

hæbæyi mē vagē duk goḍak matuvaṭa haṭagannacca hētuva nam mē piyavanāpaya chandarāgaya chandarāgayē bahā bhayānakatvaya dækalā gattahama bayana dukkhā. dukkhaṁ bayak venna. ārya vinaya dukayi kiyannē menna mē baya. lassanaṭa tiyennē allanna giya siddha vennē menna mē vināśayā kiyalā viya venavā. mē ārya dukkhārya satyaya kivvē dukkam bayat ehemayi. duka bayat ehema dukayi kiyannē.

그러나 이런 dukkha 더미가 앞으로 생겨날 까닭은 이 사랑스러운 것, chandarāga입니다. chandarāga의 무서움을 보고 받아들이면 'dukkhaṃ bhayaṭṭhena', dukkha를 두려움으로 보게 됩니다. ariya vinaya에서 dukkha라 하는 것이 바로 이 두려움입니다. 곱게 있는 것을 붙잡으러 가면 바로 이런 무너짐이 일어난다는 두려움이 생깁니다. dukkha ariya sacca라고 한 것은 dukkha를 두려움으로 본다는 것, dukkha가 두려움이라는 뜻입니다.

menna mēka dakinna ōnē. lōkaya dukayi kiyannē sidenaṭa, kækumaṭa, dāhayaṭa lōkaya saṁvēda venakut ēkaṭa dukayi kiyannē. duka āryasā ēka lōka duka ēka dakinnē vēdanā caitasikaya dukkha ārya satyaya væṭahennē pragnā caitasikaya ēka vēdanā caitasikayet nemeyi kiyannē. pragnā caitē duka dakina mokakda bayak tērenavā.

이것을 보아야 합니다. 세상에서 dukkha라 하는 것은 베이고 찔리고 데는 것을 세상이 느낄 때 그것을 dukkha라고 하는 것입니다. 그것은 세상의 dukkha이고, 그것을 보는 것은 vedanā cetasika입니다. dukkha ariya sacca를 알아차리는 것은 paññā cetasika입니다. vedanā cetasika가 아니라는 말입니다. paññā cetasika로 dukkha를 보면 두려움이 알아차려집니다.

menna mē āśvāda vena denna ēvā mahā bhayānaka ugultiya dakinavā nam anna baya dækē. anna āryavanaya dukkhā sattvaya dæk. lōkē sukha kiyannē vena ekak. lōka sukha dækalā nivan dakinna bæhæ. pragnāven dakinna ōnē. priyayi manāpayi yahayi kiyalā tiyenavā marapu menna mēvaṭa baya vihittē. menna mē baya antamak hitē æti vuṇā. satyābōdhayen æti vuna bayak misak venakin nemeyi o pragnāven æti vena. menna mēkaṭa kiyanavā dukkhārya satya

assāda를 주는 이것들이 아주 무서운 덫임을 본다면 두려움을 본 것입니다. ariya의 dukkha sacca를 본 것입니다. 세상의 sukha는 다른 것입니다. 세상의 sukha를 보아서는 nibbāna를 볼 수 없습니다. paññā로 보아야 합니다. 사랑스럽고 마음에 들고 좋다고 하는, 죽음으로 이끄는 이것들에 두려움이 생깁니다. 이 두려움이 마침내 마음에 생겼습니다. 진리를 깨달아 생긴 두려움이지 다른 데서 온 것이 아닙니다. paññā로 생긴 것입니다. 이것을 dukkha ariya sacca라고 합니다.

dukkam 10k venna kivvē ēkayi. anē mēvā ekakvat ātma næhæ ātma næhæ kiyik nivan dakinna bæ. mokakda anattaṁ asāra kaṭṭaya sāratvayak næti nisayi mē anatta kiyalā dakinna ōnē. mē diyayi manāpayi yahapatayi sundarayi kiyanā kisima harayak nætivā. maragu mara ugulu vala mona harayakda

'dukkhaṃ bhayaṭṭhena'라고 한 것이 그 때문입니다. '아, 이것들은 하나도 attā가 아니다, attā가 아니다' 하고 말해서는 nibbāna를 볼 수 없습니다. 무엇입니까? 'anattaṃ asārakaṭṭhena'. 알맹이가 없기 때문에 이것을 anatta로 보아야 합니다. 사랑스럽고 마음에 들고 좋고 아름답다는 이것들에는 아무 알맹이가 없습니다. Māra의 덫에 무슨 알맹이가 있겠습니까?

ekan eka balanna ōnē vidihaṭa budurajāṇan vahansē ahanavā mahannē oya galāgena yana vatura pena goḍak penuḷu goḍak hædilā pena pipiṭak tiyenavā dækko oya pena piḍa tuḷa harayak ehema tiyenavada mahana pena piḍē mona harayakda pena pipiṭak hā samavannāvū mē kayat oya vagē tamā ov pena vilak vanē kayē mona harayakda kiyalā balanna.

하나하나 그렇게 보아야 합니다. Buddha께서 물으십니다. '비구들이여, 흘러가는 물에 거품이 모여 거품 덩이가 생긴 것을 보았느냐? 그 거품 덩이 안에 알맹이가 있느냐? 비구들이여, 거품 덩이에 무슨 알맹이가 있겠느냐? 거품 덩이와 같은 이 몸도 그와 같다. 거품 덩이 같은 몸에 무슨 알맹이가 있겠느냐?' 이렇게 보십시오.

asāraṭat asāra kapattaṭya onna ōka dakinna ōnē. mē anattā anattā kiyana vacanaya paṭalavā kiyana eka ekkenā dunna vividha artha gaṇavaṭa væḍiya lēsiva karana apē bhāṣāven asāratvaya dakina eka.

'asāraṭṭhena', 알맹이 없음이라는 뜻에서. 바로 그것을 보아야 합니다. anatta, anatta라는 말을 사람마다 여러 뜻으로 뒤엉키게 풀어 놓은 것보다, 우리말로 알맹이 없음을 보는 것이 훨씬 쉽습니다.

pena piḍē asāratvayak nǣ oyāgē ēvansaṁ saṁsādanaya karanavā mokakda? kayē harayak nǣ. kayat pera piḍuvak.

거품 덩이에 알맹이가 없듯이, 그것을 무엇에 견줍니까? 몸에 알맹이가 없습니다. 몸도 거품 덩이입니다.

vahinakoṭa væṭena diya bugulu. vaturaṭa væṭenakoṭa væhi bidu væṭilā. tænin tæna buguḷu nægenavā. nægena nægena bugula bidilā yanavā. ituru kālē harayak mahaṇi diya kulen harayak tiyenavada mahaṇeni mē kayaṭayi vēdanāvak nætnam onna oya diyapu harayak nǣ vagē oya vēdanāvaṭa harayak nǣha. oya vēdanā passēga labapu deyak nǣha. lōka satyaya rævuṇā nisā. sæpayi kiyalā gattat, dukayi kiyalā gattat, upēkṣāven gattat vēdanāvē harayak næ. onna ōka dakinna. hariyē diyapulak.

비가 올 때 생기는 물방울. 빗방울이 물에 떨어지면 여기저기 물방울이 솟아오릅니다. 솟고 솟은 물방울이 터져 버립니다. '비구들이여, 물방울에 알맹이가 있느냐? 비구들이여, 이 몸의 vedanā도 그 물방울에 알맹이가 없듯이 알맹이가 없다.' 그 vedanā를 쫓아 얻은 것은 없습니다. 중생이 속았기 때문입니다. 즐거움으로 받아들이든, 괴로움으로 받아들이든, upekkhā로 받아들이든 vedanā에는 알맹이가 없습니다. 그것을 보십시오. 물방울과 같습니다.

mahaṇeni mē mirin̆dalā pēnavā. væḍi hat velā jalapārak yanavā vāgē uḍaṭa galāgena enavā vāgē. ara ginivala ektarā svabhāvayak tiyenavā. uḍaṭa yanavā vihidi vihi. pēnē jalaya vagē namut ōka miriguvak. mahanin mirin̆duvē harayak tiyenavā. miri harayak nǣ vāgē. oya api gannē saṁgnāvala harayak nǣ kiyalā dakinna. saṁgnāva harayak nǣ miriuva

'비구들이여, 아지랑이가 보인다.' 뜨거울 때 물줄기가 흘러가듯, 위로 흘러 오르듯 보입니다. 열기에는 위로 올라가며 퍼지는 성질이 있습니다. 물처럼 보이지만 그것은 아지랑이입니다. '비구들이여, 아지랑이에 알맹이가 있느냐?' 아지랑이에 알맹이가 없듯이 saññā에도 알맹이가 없다고 보는 것입니다. saññā는 알맹이 없는 아지랑이입니다.

mahaṇin kesel tænak aragena paturu gahalā paturu gahalā hitan antimaṭa arakuvak hevvola hamba venavada? arakuva hara hoyana pudgalayekuṭa kehek patura gahalā harahamba venavā. mahana keṭa kanē harayak nǣha. menna mē vagē mē saṁkhāra vala harayak nǣhæ. mē goḍanavā, goḍanagenavā, hadanavā hadanavā goḍa gahagena inna hadanavā. hadana hadana ekaka harayak ne. koccara priyamanāpayen goḍa gahannavat harayak æti ekak hambavennē. kehesa kan̆da patura gahalā harayak ganna bæruva onna vidihaṭa oya saṁkhāra harayak nǣhæ kiyalā dakinna.

'비구들이여, 파초 줄기를 가져다 껍질을 벗기고 또 벗겨 끝내 심을 찾으면 얻겠느냐?' 심재를 찾는 사람이 파초 껍질을 벗겨 심을 얻겠습니까? '비구들이여, 파초 줄기에는 알맹이가 없다. 이처럼 saṅkhāra에도 알맹이가 없다.' 쌓고, 쌓아 올리고, 만들고 또 만들어 쌓아 두려 합니다. 만들고 또 만든 것에 알맹이가 없습니다. 아무리 사랑스럽게 쌓아 올려도 알맹이 있는 것은 얻지 못합니다. 파초 줄기를 벗겨도 심을 얻지 못하듯, 그렇게 saṅkhāra에 알맹이가 없다고 보십시오.

mahaṇeni vijjākārayaka ædilā vidyāvak pennanavā æs bæn̆dīmak pennanavā. boruvaknē eteralā tiyeenē. minihā ævættuvā misak ættak hambunā. boruvaṭa pudu venavā kævaṭilā pudu venavā misak ættak hambavunē næhæ. māyākārayak ættak pennannē næhæ. ma pelalā minisi avasthāvē māyākārayaka væḍa harayak tiyenavā. anna ēga viññāṇayak hadāganna māyākāraya hariya viññāṇayaṭa harayak.

'비구들이여, 요술쟁이가 요술을 보여 준다. 눈속임을 보여 준다.' 거짓을 보여 준 것입니다. 사람을 속였을 뿐 참된 것을 얻은 것은 아닙니다. 거짓에 놀라고 속아서 놀랄 뿐 참된 것은 얻지 못했습니다. 요술쟁이는 참된 것을 보여 주지 않습니다. 요술쟁이의 짓에 알맹이가 있습니까? 그처럼, 요술쟁이와 같은 viññāṇa에도 알맹이가 없습니다.

mama mesē rūpaya harayak nǣhæ, vēdanāva harayak nǣha, saṁgnāva harayak nǣhæ, saṁkhāra harayak nǣhæ, viññāṇa harayak nǣha kiyalā yam davasaka væṭunāda edāṭa sandarāgē ivarayi. edā pævætmara hētu vecca yamak tibunam pihiṭīmen gelevillilā. vena nivan maga

rūpa에 알맹이가 없고, vedanā에 알맹이가 없고, saññā에 알맹이가 없고, saṅkhāra에 알맹이가 없고, viññāṇa에 알맹이가 없다고 어느 날 알아차렸다면, 그날 chandarāga가 끝납니다. 그날 존재의 까닭이 된 것이 있었다면 그 자리에서 풀려납니다. 그것이 nibbāna의 길입니다.

rūpa asārayi, vēdanā asārayi, saṁgnā asārayi, saṁkhāra asārayi, viññāṇa asārayi. apiṭa pæhædili bhāṣāven budurajāṇan vahansē nivan dakinna pepu adahasa otana innavā.

rūpa는 알맹이 없고, vedanā는 알맹이 없고, saññā는 알맹이 없고, saṅkhāra는 알맹이 없고, viññāṇa는 알맹이 없습니다. Buddha께서 nibbāna를 보도록 보여 주신 뜻이 우리가 알아들을 말로 거기 있습니다.

ōkaṭa vacana kaṭagena meccara karulāvagē harama karaḷanna gihilalān nivan dakinna bæhæ. læbū kenek næhæ. api koccara ka kiyiya innavanada rūpaṁ aniccaṁ vēdanā aniccā saṁgnā aniccā saṁkhāra aniccā viññāṇaṁ aniccāti bhāvanā karana rūpaṁ dukkhaṁ vēdanā dukkhā saṁgnā dukkhā saṁkhārā dukkhā viññāṇaṁ dukkhanti rūpaṁ anattā vēdanā anattā saṁgnā anattā saṁkhāra anattā viññāṇa anattāti kiyalā vaḍanavā arata mulaṭa vaḍanavā. koyi kāraṇaya vadanavada? væṭahilā tiyenavā. oya ṭikama tamayi kiyēnnē. ara upamāva hara vena ekak nemeyi.

말을 외워 이리저리 꼬아 보아도 nibbāna는 볼 수 없습니다. 그렇게 얻은 사람은 없습니다. 우리가 얼마나 외우고 있습니까? 'rūpaṃ aniccaṃ, vedanā aniccā, saññā aniccā, saṅkhārā aniccā, viññāṇaṃ aniccanti' 하고 bhāvanā를 하고, 'rūpaṃ dukkhaṃ, vedanā dukkhā, saññā dukkhā, saṅkhārā dukkhā, viññāṇaṃ dukkhanti', 'rūpaṃ anattā, vedanā anattā, saññā anattā, saṅkhārā anattā, viññāṇaṃ anattāti' 하며 되풀이합니다. 그런데 무엇이 와닿습니까? 알아차려졌습니까? 말하는 것은 바로 그것뿐입니다. 그 비유도 다른 것이 아닙니다.

vacana bhāvitā karagena hiṭiyaṭa arthaya nætnam kohomada yathābōdhaya læbennē? yathābōdhaya læbenna apē bhāṣāven apiṭa tērum ganna puḷuvan vidihen. apiṭa tērum ganna puḷuvan arthayen api ēka ganna ōnē. anna etakoṭa pēnna paṭan gannavā. oya kiv vacana tulen pema lassana.

말만 쓰고 뜻이 없다면 어떻게 있는 그대로 깨닫겠습니까? 있는 그대로 깨달으려면 우리말로, 우리가 알아들을 수 있는 방식으로 해야 합니다. 우리가 알아들을 수 있는 뜻으로 받아들여야 합니다. 그러면 보이기 시작합니다. 그 말들 속에서 참 아름답게.

itin mēka kramaya dænagannakoṭa amutuven bhāvanāvak karanna deyak nǣhæ mē karana velāvē yamkisi ākārayen candarāgaya pragnāva matuvelā yam candāvaga mātrayak gevilā giyā nam etæn paṭan ē mātraya ivaratama ivara. āye matu vennē næha. yathābōdhaya dækilā mē baṇa ahana mohotakadī mē ṭika varaha gattahama mē læla harayak yathārthayak dækkā nam oya væṭahi hitē yathahartaya īṭa passē bhāvanāva koccara nokara hiṭiyat monavā nokara hiṭiyat mal pūjā karanna nætuva hiṭiyat vihāṭa pætta pāra nova hiṭiyat væṭa hicca arthaya æti vennē næha. ē gælavaṭiya gælavuṇā.

이 방법을 알면 따로 bhāvanā를 할 것이 없습니다. 하는 동안 어떻게든 paññā가 떠올라 chandarāga가 조금이라도 닳아 없어졌다면, 그때부터 그만큼은 아주 끝난 것입니다. 다시 떠오르지 않습니다. 설법을 듣는 한순간에 이것을 알아차려 알맹이 없다는 참모습을 보았다면, 마음에 알아차려진 그 참모습은, 그 뒤로 bhāvanā를 아무리 안 하고, 아무것도 안 하고, 꽃 pūjā를 안 하고, 절에 발걸음을 안 해도 사라지지 않습니다. 풀려난 것은 풀려난 것입니다.

satyaya dækalā gælavicca nisā tava tavat ēkama dakilā dæka vaḷaknna. ohu ædilā yanna nivana sarāva onna oya oya ṭika karapu kenā mærennē nǣha kiyalā kiyapu dagannavā.

진리를 보고 풀려났으므로 그것을 더욱더 보아 나아갑니다. 그는 nibbāna로 끌려갑니다. 이것을 해낸 사람은 죽지 않는다고 합니다.

mærenna issellā phalaya labanavā. obaṭa maraṇayen issellā phalaya læbenavā kiyalā. phala kararaṇatāra mærennē nǣha kiyalā. dōga sammatayen gattot ehema hæbæyi veḍi tibbat oyā debiḍi vædinnē nǣ apiṭa mē bhāvanāva væḍavā nam ma sōvān enakam kiyalā hitunot mokada vennē?

죽기 전에 열매를 얻습니다. '그대는 죽기 전에 열매를 얻는다'고, '열매를 얻기 전에는 죽지 않는다'고 합니다. 이것을 세상 말뜻으로 받아들여, '총을 맞아도 쓰러지지 않는다, 내가 이 bhāvanā를 하면 sotāpanna가 될 때까지 안 죽는다' 하고 생각한다면 어떻게 되겠습니까?

anna lōkōttara vacanaya artha dannē nætuva laukika arthayen gattot api etana pælenna. mærennē nǣha kivvē mokakda ārya vinayehi jīvitayayi maraṇayayi dakinna ōna issellā. lōka sammataya maraṇayayi jīvitayayi dekak. ēka laukika pættak. vena adahamak. ārya jīvitaya saha maraṇaya tava adahama.

lokuttara의 말을 그 뜻을 모른 채 세속의 뜻으로 받아들이면 거기서 낭패를 봅니다. 죽지 않는다는 것이 무엇입니까? 먼저 ariya vinaya에서의 삶과 죽음을 보아야 합니다. 세상의 통념에서 죽음과 삶은 두 가지입니다. 그것은 세속 쪽의 다른 뜻입니다. ariya의 삶과 죽음은 또 다른 뜻입니다.

jīvitaya mokakda appamādō amata padak. apramāda nam amutta padaya maraṇaya mokakda? pramādaya mat vuna bala pramādayayi maraṇaya apamaṭṭana mīya anti apramādana mærennē næ. monavada mærennē næ? guṇayen mærennē næ.

삶이란 무엇입니까? 'appamādo amatapadaṃ', appamāda가 죽음 없는 자리입니다. 죽음이란 무엇입니까? pamāda, 취해 게으른 것이 죽음입니다. 'appamattā na mīyanti', 게으르지 않은 이는 죽지 않습니다. 무엇이 죽지 않습니까? 덕에서 죽지 않습니다.

ārya vinaya gannē guṇaya mærena ekayi bayanna ōnē. guṇa mæranava bayanna kaya malak nam praśnayaknē. guṇa bærinna nætuva kaya malot ivara karagatta nam sugatiya. dugatiyaṭa yannē næ. guṇa marāgena gihillā aya koccara jīvat hiṭiyat ē pamattā yathā matā ē pramāda pudgalayā maḷaveniyakvāda mæricca ekek vāga menna mē maraṇayayi ennē nættē. mē bhāvanāva væḍū kenāṭa

ariya vinaya에서는 덕이 죽는 것을 두려워해야 합니다. 덕이 죽는 것을 두려워하십시오. 몸이 죽는 것이 무슨 문제입니까? 덕이 죽지 않은 채 몸이 죽어 마쳤다면 sugati입니다. duggati로 가지 않습니다. 덕을 죽이고 사는 이들은 아무리 오래 살아도 'ye pamattā yathā matā', 게으른 이는 죽은 사람과 같습니다. 이 bhāvanā를 닦은 이에게는 이런 죽음이 오지 않습니다.

yathābōdhaya mātrayak hari læbuṇā. rūpaṁ rūpa, vēdanā, saṁgnā, saṁkhāra, viññāṇa aniccayi, dukkhāya nættayi kiyana mē adahasa tamayi mē vigrahayen kaḷē. oya ṭika mātrayak hari tēricca kenā yali yali sihi karanavānam. ohu kisima davasaka asatpuruṣayek vennē næ. asatpuruṣa dharmaya karā ædagin etana pihiṭannē næhæ. pramāī pudgalayek vennē. ehenam ōka hadāt pamādava matnō padan venna æti nisā ohu maraṇayaṭa pat vennē næhæ kiyalā.

있는 그대로의 깨달음을 조금이라도 얻었습니다. rūpa, vedanā, saññā, saṅkhāra, viññāṇa가 anicca, dukkha, anatta라는 이 뜻을 이 풀이에서 말했습니다. 그것을 조금이라도 알아들은 이가 거듭거듭 떠올린다면, 그는 결코 asappurisa가 되지 않습니다. asappurisa dhamma로 끌려가 거기 머물지 않습니다. 게으른 사람이 되지 않습니다. 그러니 게으름에 취하지 않으므로 그는 죽음에 이르지 않는다고 합니다.

menna jīvitaya. kaya malak ohoma æḍalā nē. mokada apramādī pudgalayā tamayi amaraṇīya ayi kiyalā.

이것이 삶입니다. 몸이 죽는 것은 어차피 그렇습니다. 게으르지 않은 사람이 죽지 않는 이라는 것입니다.

ē guṇaya værennē nǣhæ. budu guṇa maranna bæhæ. daham guṇāvot maranna bæhæ san̆gaguṇa maranna bæhæ. yam hitaka budu guṇa pihiṭiyā nam daham guṇa pihiṭiriyanam san̆gaguṇa pihiṭiriyanam mærennē næha. guṇa mærennē nǣ. mokada satyaya avabōdhaya tuḷin læbena guṇaya nisā ē satyaya asatyaya venna hētu næti nisā. ohu ē satvayenma vaṭahā gænīma pahaḷuvicca guṇaya nisā. ē guṇaya mærennē nǣ. ē nisā maraṇīya.

그 덕은 죽지 않습니다. Buddha의 덕은 죽일 수 없습니다. Dhamma의 덕도 죽일 수 없고 Saṅgha의 덕도 죽일 수 없습니다. 어떤 마음에 Buddha의 덕이 자리 잡고, Dhamma의 덕이 자리 잡고, Saṅgha의 덕이 자리 잡았다면 죽지 않습니다. 덕은 죽지 않습니다. 진리를 깨달아 얻은 덕이기 때문이고, 그 진리가 거짓이 될 까닭이 없기 때문이고, 그가 바로 그 진리를 알아차려 일어난 덕이기 때문입니다. 그 덕은 죽지 않습니다. 그래서 죽음이 없습니다.

ē guṇē avasānaya mokakda? mærena dharmaya lōkaya ætda ē siyallema nikma ehenam nivana pūrṇa karapu kenāṭa bhautika hāya mærilā yanavā. mē lōkē citta eka mæralā yana ēka venayi. namut ohu maraṇaya karā gænīma dharmayangē ven kaḷā. ohu amaraṇī ættayaṭa pat velā kiyannē mærena ekak nǣha upadina ekak næti vena piṇisak.

그 덕의 끝은 무엇입니까? 죽는 dharma인 세상이 있다면 그 모든 것에서 떠나는 것입니다. 그러니 nibbāna를 이룬 이에게도 몸은 죽어 갑니다. 이 세상의 마음 흐름이 끊기는 것은 다른 일입니다. 그러나 그는 죽음으로 이끄는 dharma들에서 떨어졌습니다. 그가 죽음 없음에 이르렀다는 것은 죽는 것도 없고 태어나는 것도 없게 되었다는 뜻입니다.

mē mēken etana vin̆dak. jātiyak nǣ, maraṇayak nǣ, sutiyak nǣ, upatak nǣ. nāma rūpa nǣ. yam tænaka ē ṭika nædda etana diranna deyak nǣhæ, kæḍenna deyak næhæ væṭiena deyak nǣha. anna etanaṭa patvena māgayak ætda amaraṇīya mārgaya ē tamayi nivan maga.

jāti가 없고, 죽음이 없고, cuti가 없고, 태어남이 없고, nāma-rūpa가 없습니다. 그것들이 없는 곳에는 삭을 것도 없고, 부서질 것도 없고, 떨어질 것도 없습니다. 거기에 이르는 길이 있다면 그것이 죽음 없는 길, 곧 nibbāna의 길입니다.

nivan maga anugamanaya karapu kenā etana avabōdhaya læbū kenā nævata vārayak samādhī pudgalaya bavaṭa pat karanna bæha. ēkātyakama apramādī nivana karā yanavā. ēni ē nisā oya culla sōpan nætnam culla sōtāpanna nætnam māgadha anugāmī kiyannē. mārga anugāma kiya ārya pudgalaye atcārya pudgalayangen ekkeni eyā kohomada apāgat vennē eyā kohomada dutiyaṭa yannē yanna hētu næ. menna mē nisā digaṭama api dakinna ōnē

nibbāna의 길을 따라 거기서 깨달음을 얻은 이는 다시는 [범부]로 되돌릴 수 없습니다. 반드시 게으르지 않게 nibbāna로 갑니다. 그래서 그를 cūḷa sotāpanna, 또는 magga anugāmī라고 합니다. magga anugāmī는 여덟 ariya 가운데 한 사람입니다. 그가 어떻게 apāya에 떨어지겠습니까? 어떻게 duggati로 가겠습니까? 갈 까닭이 없습니다.

næ. menna mē nisā digaṭama api dakinna ōnē rūpa, vēdanā, saṁgnā, saṁkhāra, viññāṇa kiyana mē skandhayō oya ākārayen asāra bava dakinna ōnē upama upamī saṁsandanaya karalā balanna ōnē. mehema balanakoṭa balanakoṭa tērena paṭan gannavā asāra lōkaya asārayi.

그러니 우리는 rūpa, vedanā, saññā, saṅkhāra, viññāṇa라는 이 khandha들이 그렇게 알맹이 없음을 계속 보아야 합니다. 비유와 견주어 보아야 합니다. 이렇게 보고 또 보면 알맹이 없는 세상이 알맹이 없다는 것이 알아차려지기 시작합니다.

mē vanē piyayi manāpayi ehātayi api hitē hitunē. chandara rāgaya pæti mē vaṭa. ē nisā upādānaskandhayak goḍa nædda. paṁcaskandhaya paṁcaskandhaya vaśayen pættaka tiyenavā ihak upādāna yannē næha. upādāna kaḷot bhavaya bhavaya nisā jātiya. jāti nisā carāmara sōka paridē upādānot bhava upādā nirōdhayi. ehenam bhava nirōdhayi ehenam jāti nirōdhayi. ehenam jarā marana sōka paridiya okkoma nirōdhayi.

우리는 이것들을 사랑스럽고 마음에 들고 좋다고 여겼습니다. chandarāga가 이것들을 둘러싸고 있었습니다. 그래서 upādānakkhandha가 쌓였습니다. [이제는] pañcakkhandha가 pañcakkhandha로서 한쪽에 있을 뿐, 마음이 upādāna로 가지 않습니다. upādāna를 하면 bhava, bhava 때문에 jāti, jāti 때문에 jarā, maraṇa, soka, parideva가 옵니다. upādāna가 사라지면 bhava가 사라지고, bhava가 사라지면 jāti가 사라지고, 그러면 jarā, maraṇa, soka, parideva가 모두 사라집니다.

anna rōgi. ē nisā apiṭa ayin karanna dænaganna taṇhā upādāna dekayi ayin karannē. taṇhā upādāna ayin karanna bæ chandara ragiyē tiyenakan. canda rāgaya ayin karanna bæha. nunuvanin menehi karana priyayi manāpayi yahapatayi mē lōkē kiyalā menehi karana tākkal apiṭa hiṭiya karagannada bæhæ. asāratvaya asāra hæṭiyaṭa balanna ōnē koccara lassana vunat asāra nam asārayi.

그러니 우리가 걷어 낼 것으로 알아야 할 것은 taṇhā와 upādāna 둘입니다. chandarāga가 있는 한 taṇhā와 upādāna를 걷어 낼 수 없습니다. 이 세상을 사랑스럽고 마음에 들고 좋다고 슬기롭지 못하게 마음에 새기는 한 chandarāga를 걷어 낼 수 없습니다. 알맹이 없는 것을 알맹이 없는 것으로 보아야 합니다. 아무리 고와도 알맹이가 없으면 없는 것입니다.

bōmbē koccara lassana hæḍægena satara tibbat mahā bhayānam ekak. piṭima opaṭṭan karalā tiba hariyannē næ. mal mal dālā mal mālāva saralasalā tibōmbayak hari lassana karalā. bhayānaka nædda. ara bhayānakama næti karanna puḷuvanda bōmbi. anna dakinna ōnē ēka.

폭탄은 아무리 곱게 모양을 내 꾸며 놓아도 아주 무서운 것입니다. 겉을 반들반들하게 닦아 놓아도 소용없습니다. 꽃을 달고 꽃목걸이를 걸어 폭탄을 아무리 곱게 꾸며도 무섭지 않습니까? 그렇게 해서 폭탄의 무서움을 없앨 수 있습니까? 그것을 보아야 합니다.

ehenam api oya vidiha dakinna na rūpaya bōmbayak vāgē vēdanāva bōmbayak vāgē saṁgnā bōmbayak vagē saṁkhāra bōmbayak vagē viññāṇa bohomaya havā okkoma bohomba dakina hæṭi venavā. mahatmeni rūpaya uṇu aluvāga vēdanāva uṇuḷu goḍakvāganna saṁgnāva uṇu alu goḍakvā saṁkhāra uṇuḷu goḍakvā vagē viññāṇa uṇuḷu goḍakvāgaya menna mēmaya svabhāvaya mehema dækka kenā rūpayehi kalakinavā vēdanāvehi kalakinavā nobæn̆denavā kiyana vacanaya rūpayehi nobæn̆denavā vēdanāven nobæn̆denavā saṁgnāvehi nobæn̆denavā saṁkhārayen nobæn̆denavā viññāṇayen nobæn̆denavā. nobæn̆dennē noyeleyi noælennē mide midunē midune mī dænagannē arihat avasānaya

그러니 우리가 그렇게 보면, rūpa는 폭탄과 같고, vedanā는 폭탄과 같고, saññā도, saṅkhāra도, viññāṇa도 폭탄과 같아, 모두 폭탄으로 보이게 됩니다. '비구들이여, rūpa는 뜨거운 잿더미와 같고, vedanā도, saññā도, saṅkhāra도, viññāṇa도 뜨거운 잿더미와 같다.' 이 모습을 이렇게 본 이는 rūpa에 싫증을 내고 vedanā에 싫증을 냅니다. '묶이지 않는다'는 말 그대로 rūpa에 묶이지 않고, vedanā에, saññā에, saṅkhāra에, viññāṇa에 묶이지 않습니다. 묶이지 않으니 들러붙지 않고, 들러붙지 않으니 풀려나고, 풀려났음을 압니다. arahant의 끝입니다.

dæn mē ākārayen dænagannē sundaratvaya pennana lōkaya tuḷama tiyena mēvā tiyena asāratvaya dakinna ōnē. dukayi dukayi kiyalā giha yathābōdhaya læbennē nǣ. oba tērum ganna ōnē itin mē ārya mārgaya vigrahaya tamayi mehedi oya kaṭayutun karennē ēka avabōdhayak læbuṇā kiyanakoṭa yana hæmatænaṭama oya samādhiyan ævienavā nisā putu deyak nemeyi ē kārya samādhiyen hæṭiyē.

이제 이렇게 알아야 할 것은, 아름다움을 보여 주는 세상 안에 있는 이것들의 알맹이 없음을 보아야 한다는 것입니다. dukkha다, dukkha다 해서는 있는 그대로 깨닫지 못합니다. 여러분이 알아들어야 합니다. 여기서 하는 일은 바로 이 ariya 길의 풀이입니다. 그것을 깨달았다면 가는 곳마다 그 samādhi가 찾아오니, 별난 것이 아니라 그것이 ariya samādhi의 모습입니다.

번역 고르기